Webstee-archief

In dit webstee-archief vien ie ooldere tiedings en aander ni'js. Et is goed om in de gaten te holen dat et de hieltied om oold ni'js gaot. Vaeke bin gegevens nog wel zo, mar alderhaande dingen bin ok veroolderd. Inderdaod, zoks heurt bi'j de aord van een archief.


Lezing over agrarische vene-ontginnings in oostelik Opsterlaand en een riegel Stellingwarver dörpen

Op donderdag 14 feberwaori 2013 hoolt de Stellingwarver Schrieversronte weer een biezundere lezing over de Stellingwarver geschiedenis. De spreker is disse keer drs. ing. Dennis Worst uut Oosterwoolde, van vroeger uut Else. De lezing gaot mit naeme over de uutvoerige skriptie die de heer Worst maekt het over de Middelieuwse ontginnings in et oosten van de buurgemiente Opsterlaand, en hi’j zal daornaost ok ingaon op gelieksoortige ontginnings in een stel dörpen in et Middelieuwse Stellingwarf. In zien uutienzetting wodt een beeld geven over et netuurlike laandschop van jussies veur de middelieuwse kelonisaosie van et gebied en over die kelonisaosie zels, mar ok over et agrarische gebruuk van et laand naotied.
Et zaandlaandschop van now van oostelik Opsterlaand zat om 900 nao Chr. henne veur een groot pat onder een dikke laoge vene, dat in pattie gevallen meer as drie meter dikke west hebben moet. Laeter wodde dat laandschop deur kolonisten van Et Keuningsdiep of anmaekt. Et oolde karkhof van Wienjeterp, in de Wienjerterperschar, is daor nog altied een getuge van. Pas van de 13e ieuw of liggen de dörpen op heur plak van now en van die tied of ontston staorigan et typische kultuurlaandschop mit de dudelike strokevorming van Et Keuningsdiep of et aachterlaand in.
Worst zien onderzuuk is beslist ok van belang veur de studie van et Stellingwarver laandschop. De middelieuwse laandanmaekeri’jen in de venen van oostelik Opsterlaand kuj’ goed vergelieken mit de ontginning van de dörpen tussen De Kuunder en De Lende. Krek as in Opsterlaand liggen ok bi’j oons de langgerekte dekzaandroggen de hieltied op ongeveer dezelde ofstaand van de revieren en ze zatten in de vroege middelieuwen lichtkaans onder et vene. Dat zodoende wo’n in Worst zien skriptie o.e. de dörpen Else, Makkinge en Ni’jlaemer ok nuumd. In de lezing op 14 feberwaori zal hi’j naoder ingaon op de ontwikkelings in dit soorte van dörpen. Intree op disse biezundere lezingaovend: vuuf euro. Et begint om 20.00 ure en is in et Schrieversronte-gebouw in Berkoop. Zoj’ je van te veuren even opgeven willen op et mailadres info@stellingwarfs.nl?


Gezaemelike uutgifte De Gaaste en De Ovend: Prachtig verhael van Albert Oost over ‘De Kaamp’ bi’j Oosterwoolde

Disse weke verschient d’r een biezundere en gezaemelike edisie van et tiedschrift ‘De Gaaste’, dat uutgeven wodt deur de Historische Verieninge Oosterwoolde e.o., en ‘De Ovend’. De Ovend is et Stellingwarfs tiedschrift dat uutgeven wodt deur de Stellingwarver Schrieversronte.
In et gezaemelike nommer vertelt Albert Oost van Oosterwoolde zien biezundere verhael over et leven in de eerdere buurtschop ‘De Kaamp’. Die buurtschop, die ok wel ‘De Heidekaamp’ of ‘De Hiddekaampe’ nuumd wodde, lag even buten Oosterwoolde, vlakbi’j de buurtschop Klaozinge. Oost kan zien prachtige verhael vertellen, omreden hi’j veul gegevens van vroegere bewoners kregen het en mit sommigen nog opni’j gesprekken voerde.
Bi’j pattie meensken stonnen ‘die van De Kaamp’ vroeger niet zo geweldig goed bekend. Et was roeg volk, waor aj’ een betien veur uutzien mossen, zo wodde temeensen zegd. Deur de meniere van vertellen van Albert Oost wodt liekewel et warkelike leven op De Kaamp op een integere wieze knap in disse uutgifte vaastelegd. De eerdere kiek op de ‘Kaampsters’ is deur de jaoren henne ok veraanderd, vertelt ien van de infermaanten van Oost. ‘Keken ze je vroeger mit de nekke an, now stikken ze de doeme omhogens as ze heuren daj’ iene van De Kaamp binnen.’
In de uutgifte bin ok een tal prachtige foto’s (van doe en now) en kaorties opneumen. Tot de gezaemelike uutgifte wodde o.e. besleuten om in et jubileumjaor van de Schrieversronte de onderlinge goeie saemenwarking nog es extra te benaodrokken.
Alle leden van de Historische Veriening van Oosterwoolde en de Stellingwarver Schrieversronte kriegen et blad ommenocht toestuurd of bezorgd. Losse exemplaoren liggen te koop bi’j boekhaandel Bruna in Oosterwoolde (€ 3,50). ‘Et leven op De Kaamp’ telt 48 bladzieden, et omslagontwarp is van Bauke Visser Koenders uut Haulerwiek.


Ienakteraovend in Makkinge: groot sukses mit zael vol volk

Roem 120 meensken geneuten oflopen zaoterdagaovend van de ienakteraovend in et dörpshuus van Makkinge. Twie tenielklubs brochten elk op professionele wieze een prachtige Stellingwarver ienakter naor veuren. ‘’t Ontluikende Bloempje’ van Makkinge speulde de indrokwekkende mar ok humoristische ienakter ‘Een hiete dag’ van Harmen Houtman. Alle speulders speulden heur rolle mit grote overtuging en zetten zo de kerakters goed daele. Regisseur Reny Driessens hadde zorgd veur een mooi dekor, mar leut de speulders ok gebruuk maeken van de zael. Tenielklub ’De vriendenkring’ van Der Izzerd speulde de wel hiel biezundere ienakter ‘Et is allemaole de schuld van de katte’. Die ienakter wodde vanuut et Duuts vertaeld en bewarkt deur Koosje Hornstra. Ok de speulders van Der Izzerd zatten geweldig goed in de rollen en brochten de ienakter tot zien volle recht. Ok hier was zorgd veur een prachtig dekor en al even prachige kostuums. Opvalend is dat de tenielklub van Der Izzerd o.l.v. Lies Mendel de hieltied meer jonge speulders tot zien beschikking het. Veul lof was d’r bi’jglieks veur de ‘kreerze en dappere Hertog’; die rolle wodde op een prima wieze speuld deur de 22-jaorige Bart Lenstra.

Vrouwludekoor ‘De Vriendschap’
De muzikaole bi’jdrege van de aovend wodde verzorgd deur et vrouwludekoor ‘De Vriendschap’ van Makkinge. Et koor leut mit vaosie veertien Stellingwarver lieties heuren, en daor was ommeraek veul wardering veur. Bi’j de lieties weren Stellingwarver ‘klassiekers’ as ‘Waor de Lende’, mar et koor maekte ok gebruuk van lieties uut de Stellingwarf Cantate en zong alderdeegst een vanuut et Fries vertaeld lied van Gurbe Douwstra. De aovend wodde ofsleuten mit et mit mekere zingen van et Stellingwarfs Volkslied.
De orgeniserende Stellingwarver Schrieversronte kan weerommezien op een fantastische zesde ienakteraovend. De eerstvolgende ienakteraovend is op zaoterdagaovend 17 november in Raevenswoold.


Slot-ienakteraovend Stellingwarver Schrieversronte: in ien woord prachtig!

Oflopen vri’jdagaovend maekten 150 meensken de infermele ofsluting van et jubileumjaor van de Stellingwarver Schrieversronte mit. Et gong mitien ok om de achtste en laeste ienakteraovend die de jubilerende stichting dit jaor orgeniseerde. Aenlik zol de laeste ienakteraovend in Berkoop holen wodden, mar omreden dat dörp nog gien eigen, geschikte akkemedaosie het wodde uutweken naor MFC ‘De ni’je Stienze’ in Ni’jhooltpae.
De eerste ienakter wodde fleurig, kundig en mit vaosie speuld deur tenielploeg TZN van De Hoeve. Et gong om de speciaole jubileumienakter ‘Veertig jaor. Et fesien’, die schreven wodde deur Harmen Houtman. De van Ni’jhooltpae ofkomstige schriever zol laeter op de aovend daorveur nog in de bloemen zet wodden deur Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra.
De twiede ienakter die speuld wodde was ‘De schriever veur et dörpsbelang’ van de Friese schriever Trinus Riemersma. Sjoukje Oosterloo zorgde een jaor of wat leden veur een veurtreffelike Stellingwarver vertaeling. De bekende tenielploeg ‘De Hoek van Zevenwouden’ van Berkoop brocht et stok onder regie van Fenna Bruinenberg van Oosterwoolde op een grandioze wieze naor veuren. Zonder ok mar ienkeer te stoeken en zonder souffleur wodde de hilarische ienakter ‘levensecht’ opvoerd mit tal van speulders midden in et pebliek en mit een glaansrolle veur Lute Winters die ‘schriever Turkstra’ uutbeelde.
Tussen de bedrieven deur zorgde et Onderdukerskoor van Berkoop veur sfeervolle zang. Et manludekoor het dudelik veul plezier in et zingen mit mekeer. Oefenen dot et koor ok veural veur de gezellighied, zo wodde verteld en alliend as de ‘r’ in de maond is. Et koor hadde daoromme neffens Ype Dijkstra, die de aovend prissenteerde, ok wel ‘Et levertraonkoor’ hieten kund. An et aende van de aovend zee de zichtber genietende Schrieversronte-veurzitter dat zien jubilerende klub op een geweldig jubileumjaor weerommekieken kan.
De alderlaeste jubileum-aktiviteit van de Stellingwarver Schrieversronte is op zundagmorgen 13 jannewaori. Domenee Rienk Klooster gaot dan veur in een Stellingwarver Dienst in de karke van Berkoop.


Tegen de 120 meensken maekten prachtige ienakteraovend in Blesdieke mit

In de tot een echte tenielzael ommebouwde loods van mechanisaosiebedrief Demmink in Blesdieke wodde oflopen zaoterdagaovend een prachtige ienakteraovend holen. Et gong
alweer om de zeuvende ienakteraovend die de Stellingwarver Schrieversronte dit jaor orgeniseert vanwegens zien 40-jaorige jubileum. Disse aovend was keuzen veur een wat ere opzet as de veurige aovenden. Zo las veur et schoft de suksesvolle Stellingwarver schriefster Sjoukje Oosterloo veur uut eigen wark. Zoe’n 120 meensken geneuten mit volle teugen van heur vaeks humoristische verhaelen over daegelikse dingen, die veur veul meensken hiel herkenber bleken. Slim aorig was ok et verhael over et kesteel van kesteelheer Gregorius dat in Blesdieke te vienen is. Nao et optreden van Oosterloo was d’r een al even mooi optreden van singer-songwriter Serge Epskamp uut Zaandhuzen. Van him verscheen kotleden een prachtige cd mit tien lieties in et Aachterhoeks, en daorvan leut Epskamp een flink tal heuren. De prissentaosie was disse aovend in hanen van Schrieversronte-direkteur Sietske Bloemhoff, die o.e. heur grote wardering toonde veur mechanisaosiebedrief Demmink. Vanwegens et leeg- en schonemaeken en et inrichten tot een tenielzael kon de loods twie daegen niet deur et bedrief bruukt wodden. ‘Dat zoks in disse tied allemaole nog meugelik is, is echt fantastisch,’ neffens Bloemhoff. ‘Ok deur zoe’n inzet blift een dörp leefber en dat bliekt hier vanaovend in Blesdieke meer as.’

De Pollepraoters
Nao et schoft was et de beurt an de tenielspeulders van de Pollepraoters uut Blesdieke zels. Zi’j brochten de kolderieke ienakter ‘De schriever van et dörpsbelang’ naor veuren. Die ienakter, die indertied schreven wodde deur de Friese schriever Trinus Riemersma, vertelt et verhael van Gerben Turksma, hi’j is ankommend schriever. Nao de zaekelike vergeerdering van et Dörpsbelang lest Gerben et pebliek een stokkien veur uut eigen wark. En omreden hi’j een beginneling is hoopt hi’j op reaksies uut de zael. Now, en die krigt hi’j ommeraek! Aenlik vienen de meensken uut et dörp et hiele verhael van Turksma mar niks. De ien nao de aander levert kritiek en vint dat bepaolde passages uut et verhael schrapt wodden moeten. De kritische dörpelingen wodden ommeraek goed daelezet deur de speulders van Blesdieke, zodat de ienakter tot zien volle recht kwam. De ienakter wodde indertied vanuut et Fries in et Stellingwarfs ommezet deur Sjoukje Oosterloo.
De aovend wodde ofsleuten mit gezellige meziek van Easy-Eric, zodat de laeste Blesdiekigers dikke nao twaelven op huus angongen. Veul meensken gongen butendat mit een mooie pries naor huus, want de warkgroep Publiciteit van de Schrieversronte hadde ok now weer veur een antrekkelike verlotting zorgd.


Stellingwarver dienst in Berkoop: Een ni’j begin maeken

Zundag 13 jannewaori wodde et jubileumjaor van de Stellingwarver Schrieversronte ofsleuten mit een Stellingwarver dienst in de karke van Berkoop. Oolderling van dienst Jan Berend van Elp gong halverwege de ofkondigings daoromme ok over van et Nederlaans op et Stellingwarfs. Een kleine veertig meensken weren naor de oolde karke kommen waor dr. Rienk Klooster uut Liwwadden een preek hul over een ni’j begin maeken. Hi’j hul et karkevolk veur daj’ je altied ofvraogen moeten: waor bin ik mit an de gang en wat zol ik ok al weer? Et is dan belangriek om naor je oorspronkelike uutgangspunt weeromme te gaon. Niet de deur verschillende tredisies vaastestelde dogma’s doen d’r an toe, mar de oorspronkelike bosschop van rechtveerdighied en gerechtighied. De Stellingwarfstaelige lieten wodden goed mitzongen bi’j et orgelspul van Arend Doornheim uut Oosterwoolde.
Nao ofloop gongen de meerste bezukers mit naor et gebouw van de Schrieversronte om nog evenpies nao te praoten. Daor sleut Schrieversronteveurzitter Ype Dijkstra et jubileumjaor of in een kotte toespraoke mit speciaole daankwoorden veur de meensken die disse dienst mit meugelik maekt hadden omdat ok et geleuf een domein is waor de Schrieversronte him had veur maekt om de eigen tael bruken te kunnen.


Radio-ommedaenken veur de Stellingwarven

Disse weke, van maendag 7 t/m donderdag 10 december, is d’r in et NCRV-pergramme Plein Vijf veul ommedaenken veur de Stellingwarven. Et pergramme bestedet alle weken andacht an een bepaolde stad of regio in et laand, en veur disse weke is keuzen veur de Stellingwarven. Et pergramme is elke middag van 14.00 tot 16.00 ure te heuren op Radio 5.
Op maendagmiddag 7 jannewaori wodt praot mit Baukje Scheppink, zi’j is direkteur van et Vlechtmuseum in Noordwoolde. Deensdagmiddag 8 jannewaori is histotolk Frank Spijkers an de beurt en op woensdagmiddag 9 jannewaori vertelt Sietske Bloemhoff over de Stellingwarver Schrieversronte.


Mooi Geitefokkedo veur Schrieversronte

Ok al mocht de Berkoper ooldejaorsklub Geitefok dit jaor van hogerhaand gien stunten uuthaelen, de klub zorgde d’r wel weer veur dat tal van instellings en instaansies in et dörp bliede maekt wodden mit een financiële bi’jdrege of mit een mooi kedo.
Veur de Stellingwarver Schrieversronte was d’r dit keer een slim praktisch kedo. De stichting kreeg een bladblaozer om in de haast now es op een wat makkeliker wieze al et daelevalende blad van de prachtige beukebomen veur heur gebouw mit vot te warken.
Bestuur en passeniel bin de jongen van de Geitefok hier slim daankber veur!


Veul wardering veur veurleesaktie Schrieversronte

Op 27 en 28 december wodde weer op 26 plakken in de verschillende verpleeg- en zorginstellings in de beide Stellingwarven én in De Menning in Wilhelminaoord in et Stellingwarfs veurlezen. An die jaorlikse aktie, die deur de Stellingwarver Schrieversronte orgeniseerd wodt, doen alle keren roem twintig vri’jwilligers mit. D’r wodt veurlezen uut een speciaole veurleesmappe die veur de akties speciaol saemensteld is, mar bi’jglieks ok uut et boek ‘Decemberverhaelen’ van Jouk. De aktie van de Schrieversronte, daor ommeraek veul wardering veur is, is onderhaand een jaorlikse tredisie wodden. In 2013 wodt de aktie veur de vuufde keer holen en daoromme zal d'r dan een extra feestelik kleurtien an geven wodden.



Lezing Van Borselen: ommedaenken veur de regio groter deur mondialisering

Et is al vaeker zegd: de mondialisering het ok as effekt dat de meensken weer meer de eigen leefwereld ontdekken gaon en die ok beleven willen. Dat wodde zeker ok al zegd in de begintied van de Stellingwarver Schrieversronte begin jaoren zeuventig van de veurige ieuw. Mar spreker Hans van Borselen, bekend publicist van De Fochtel en hiel arg interesseerd in de Europese saemenwarking, acht zoks in et kader van de ontwikkelings in Europa starker en bepaolender as eerder. In een boeiende lezing veur de 40-jaorige Stellingwarver Schrieversronte hul hi’j et pebliek veur dat d’r spraoke is van een forse ontwikkeling die toegelieke een belangriek hoolvaaste wezen kan in et daenken over regionaole tael en kultuur in et Stellingwarf van de toekomst. Van Borselen haokte an bi’j gedaachten van de bekende poletiek beschouwer Paul Scheffer: “De geschiedenis is voor alles geografie (…). Alle verhalen over een virtuele en grenzeloze wereld ten spijt doet de verbeelding van de omgeving waarin de mensen verkeren er nog steeds toe (…). De schaal waarop vertrouwen mogelijk is, kent vooralsnog zijn beperkingen. Sterker nog, de globalisering lokt een herwaardering van het lokale uit.” Van Borselen nam veerder o.e. ok de relaosie overheden – kulturele instellings as de Schrieversronte in et vezier. Et was him niet ontgaon dat de Schrieversronte indertied mit graegte ok een grotere rolle op him neumen hadde om nog meer te doen an streekkultuur in briede zin, mit oge veur identiteit en historie. De kwaliteit die de Schrieversronte het, zol diezelde Schrieversronte docht him nog meer veur et voetlocht brengen kunnen. Mar butendat zollen de gemientelike overheden vule meer naor buten toe de biezundere eigenhied van eigen tael en kultuur en van een gebied mit een eigen instelling veur streekkultuur riegelmaotig anpriezen moeten. En niet riegelmaotig over et heufd zien moeten of verzwiegen, zoas de laeste tien jaor vaeke et geval liekt te wezen, neffens Van Borselen. Veurzitter de heer Ype Dijkstra kon nao de lezing leiding geven an een levendige diskussie, waorin onder aandere de vraoge naor veuren kwam hoe de eigen bevolking meer ommedaenken veur uutstraoling van zien eigenhied vraogen moeten zol an de eigen poletieke meensken. Algemiene indrok van lezing en diskussie: veul te belangrieke onderwarpen in vergelieking mit et bescheiden tal geïnteresseerden dat d’r was. Bi'j' d'r niet west, en woj' de hiele tekst graeg lezen? Dat kan deur te klikken op www.stellingplus.nl, en dan JUBILEUM anklikken.

Zwolse Nedersaksisch onderwarp van dissertaosie

Gistermiddag 15-11-2012 promoveerde Philomène Bloemhoff-de Bruijn uut Oosterwoolde an de Rieksuniversiteit Grunningen op heur studie ‘Anderhalve eeuw Zwols. Vocaalveranderingsprocessen in de periode 1838-1972’. Philomène Bloemhoff is van beroep projektleider streektael an de Iesselakedemie in Kaampen en ze is ok lid van de Stellingwarver Schrieversronte. Meer over et boek is te vienen o.e. op ijsselacademie.nl.


Kursus Stellingwarfs zet uut aende

Op 12 november 2012 gaot de beginnerskursus Stellingwarfs uut aende. Et is een kursus van tien keer, mit veul ofwisseling over Stellingwarfs praoten, schrieven, et wark van een hiele riegel auteurs, de geschiedenis en meer. Ie kun nog mitdoen. De pries is 75 euro en daor kriej’ hiel wat veur: degelike aovens, hiel wat materiaol zoas en nao de kursus nog een mooie netuurexkursie. En… de koffie / thee is inbegrepen! Ie kun naor info@stellingwarfs.nl mailen om meer info, en op dat mailadres kuj’ je ok opgeven.


Drentse schriever Gerard Nijenhuis bi’j de Schrieversronte te gaaste

Op vri’jdag 30 november treedt Gerard Nijenhuis (1932) op in et gebouw van de Schrieversronte in Berkoop. In en buten Drenthe is Nijenhuis bekend as schriever van gedichten en proza en van alderhaande streektaelaktiviteiten. Hi’j komt mit een ofwisselend pergramma, waorin hi’j vertelt over de schrieveri’je in Drenthe, en hi’j zal ok veurlezen uut zien laeste romans en veurdregen uut zien dichtbundels.
Zien eerste boek verscheen in 1955 en zien laeste roman in 2010. Dit jaor verscheen ’80 gedichten’, een bloemlezing uut eigen wark, mit veertig gedichten in et Drents en veertig in et Nederlaans. Et bloemlezen is him toevertrouwd, want hi’j het tal van bloemlezings publiceerd uut et wark van aandere Drentse schrievers. Hi’j warkte liekewel ok mit an radiopergrammes, o.e. an et veul beluusterde radiopergramme ‘In de mooie kaomer’ en schreef artikels over de Drentse literetuurgeschiedenis. In 1953 was hi’j mitoprichter van de Drentse Schrieverskring. In 1996 is die opheven ‘deur reboelie en onienigheid’, mar dit jaor richtte Nijenhuis mit Albertien Klunder een ni’je Schrieverskring op. Al in 1987 kreeg de Drentse schriever en dichter veur zien literaire wark en de streektaelaktiviteiten de Kulturele Pries van Drenthe. Nijenhuis schrift in et Drents en in et Nederlaans.
Op 30 november is d’r roem gelegenhied om vraogen te stellen over de schrieveri’je in Drenthe en over et wark van Nijenhuis. De aovend begint om 20.00 ure. Iederiene is welkom, de toegang € 5,00 en de koffie of thee is daor bi’j inbegrepen.


Tineke van Buren, Hylke Speerstra en Serge Epskamp in ’t Vlechtwark: perfekte kulturele aovend op zaoterdag 6 oktober

Veur de veurbi'je zaoterdagaovend 6 oktober hadde de Stellingwarver Schrieversronte de dadde literaire aovend van dit jaor orgeniseerd. Ok veur disse aovend was veur een slim antrekkelik pergramme zorgd. Zo kwam de bekende Friese schriever Hylke Speerstra naor Noordwoolde, en die zien komst alliend al geft al een geraansie veur een prachtige aovend. Mar ok de hier in de omkrieten wat minder bekende Sallaanse Tineke van Buren zorgde veur een indrokwekkend optreden. Zi’j brocht in een biezunder pergramme interessant wark naor veuren van Johanna van Buren, indertied een wel hiel bekende dichteres uut Sallaand en een veer femilie van Tineke van Buren. Al in de jaoren veertig van de veurige ieuw pleitte Johanna van Buren van de 'moderspraoke', en ok wodde et pebliek geweer dat de Hollaanse dichter A. Roland Holst biezundere wardeing veur heur wark hadden, en heur as 'groot dichteresse' zag. Dit jaor is et 50 jaor leden dat Johanna van Buren uut de tied raekte, en daoromme hadde Tineke van Buren veur een speciaole keuzd zorgd. Ok was een een interessaante en indrokwekkende muzikaole bi'jdregen van lietieszanger en -schriever Serge Epskamp uut Zaandhuzen, mit wark in et Nedersaksisch van de Aachterhoeke. Prissentaoter Peter Riksma brocht et pergramme op een sympathieke en deskundige meniere naor et pebliek toe, dat disse aovend bepaold weer veur zien geld kreeg. De aovend was in ’t Vlechtwark in Noordwoolde.


STELLINGWARFPOP WODDE WUNNEN DEUR SERGE EPSKAMP!

Vas van de passe! Et evenement Stellingwarfpop van 29 september in Berkoop het as winner opleverd: Serge Epskamp, Zaandhuziger zanger mit Aachterhoeker wottels. Twiede wodde Rosey Kills en dadde The After Midlife Group. Alle groepen of personen die mitdeden hadden dit jaor een opvalend hoog nivo. Meer over dit jaorlikse spektaokel: kiek even veerder in oons webstee-archief.


Regionaole kultuur: nostalgie of hoolvaaste in de toekomst?

Onder die titel zal Hans van Borselen van De Fochtel, publicist en Europa-specialist op 6 november een lezing holen bi’j gelegenhied van et 40-jaorig bestaon van de Stellingwarver Schrieversronte. Van Borselen het in et verleden verschillende lezings holen en publikaosies verzorgd op et terrein van de Stellingwarven. Et gaot o.e. om een essay over et kenmarkende van de Stellingwarven doe en now, lezings over de poletieke en sociaol-ekenomische identiteit van oonze regio en over de Stellingwarven in een veraanderende wereld.
In een periode van meer Europese integraosie en globalisering wodt de rolle van de nationaole staot minder. Deur et komplexer wodden van de nationaole en internationaole saemenleving wodt an de regionaole saemenleving binnen ofzunderlike lanen en in Europa de hieltied meer weerde toekend. Dichtebi’j is plezieriger as veer vot. Is hier spraoke van nostalgie en/of is d’r spraoke van een hoolvaaste in de toekomst? Gaon immateriële zaeken een grotere rolle speulen as ekenomische/materiële? Netuurlik gaot et dan mit naeme om tael, literetuur, kultuur, geschiedenis en maotschoppelike inzet.
In zien lezing zal Van Borselen gebruuk maeken van inkelde recente lezings en essays van veuranstaonde auteurs as Paul Scheffer en Ian Buruma. Hi’j zal liekewel naodrokkelik ommedaenken hebben veur de toekomstige rolle en pesisie van de Stellingwarver Schrieversronte, et Stellingwarver maotschoppelike middenveld en de overheden die ien en aander angaot. Plak: Berkoop, gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte, W. Prinsstraote 10. Begintied: acht ure. Intree: vuuf euro, koffie of thee inbegrepen.


Regionaole geschiedenis: agrarische vene-ontginning in oostelik Opsterlaand

Veurige woensdag 17 oktober het Dennis Worst, van vroeger uut Else, zien RUG-masterskriptie prissenteerd over de agrarische vene-ontginnings in et oostelike pat van Opsterlaand zo tussen 900 en 1700 n. Chr. De skriptie gaot over et netuurlike laandschop van jussies veur de middelieuwse kelonisaosie van et gebied en over die kelonisaosie zels, mar ok over et agrarische gebruuk van et laand naotied.
Et zaandlaandschop van now van oostelik Opsterlaand zat om 900 nao Chr. henne veur een groot pat onder een dikke laoge vene, dat in pattie gevallen meer as drie meter dikke west hebben moet. Laeter wodde dit laandschop deur kolonisten van Et Keuningsdiep of anmaekt. Et oolde karkhof van Wienjeterp, in de Wienjerterperschar, is daor nog altied een getuge van. Pas van de 13e ieuw of liggen de dörpen op heur plak van now en van die tied of ontston staorigan et typische kultuurlaandschop mit de dudelike strokevorming van Et Keuningsdiep of et aachterlaand in.
Worst zien skriptie is ok van belang veur de studie van et Stellingwarver laandschop. De middelieuwse laandanmaekeri’jen in de venen van oostelik Opsterlaand kuj’ goed vergelieken mit de ontginning van de dörpen tussen De Kuunder en De Lende. Krek as in Opsterlaand liggen ok bi’j oons de langgerekte dekzaandroggen de hieltied op ongeveer dezelde ofstaand van de revieren en ze zatten in de vroege middelieuwen lichtkaans onder et vene. Dat zodoende wo’n in de ofstudeerskriptie o.e. de dörpen Else, Makkinge en Ni’jlaemer ok nuumd.
Aj’ belangstelling hebben om de skriptie te lezen dan kan dat deur him daele te laeden van de RUG-webstee. De skriptie komt ok in drok. O.e. deur de historische kaorten en et tal pagina’s (210) zal hi’j ongeveer €30 et stok kosten. Bi’j veul interesse zal de pries per stok lichtkaans wat naor beneden gaon; ie kun een exemplaor anvraogen op et mailadres dennis_worst@hotmail.com.


Zaoterdag 27 oktober bi’j The Readshop in Wolvege: Schrieversronte hoolt opni'j mark twiedehaans boeken

Op zaoterdag 27 oktober orgeniseert de Stellingwarver Schrieversronte veur de twiede keeer dit jaor een boekemark mit twiedehaans boeken. Dit keer staon vri’jwilligers van de stichting mit een grote veurraod twiedehaans boeken bi’j The Readshop (Zwikstra) in Wolvege. Oflopen 15 september was de eerste twiedehaans boekemark. Die was bi’j boekwinkel Bruna in Oosterwoolde en arg veul boeken kregen doe een ni’je eigener.
Eerder dit jaor dee de Schrieversronte mit naeme onder de leden van de stichting een oproep om twiedehaans boeken veur de marken beschikber te stellen. Nao de oproep wodden deuzen en deuzen vol boeken naor et Schrieversrontegebouw brocht, en ok nao 15 september kwammen d’r opni’j veul boeken binnen. Opvalend is dat d’r veur disse biezundere mark veul prachtige en weerdevolle boeken beschikber steld binnen. Veur liefhebbers van (vaeks nog muuilik te kriegen) boeken is de mark van 27 oktober dan ok beslist een anraoder.
De mark begint morgens om elf ure en duurt tot middags vier ure. De opbrengst van de mark is bedoeld veur et financieren kunnen van alle jubileumaktiviteiten van de 40-jaorige Schrieversronte, zoas o.e. de ienakteraovenden en de literaire aovens.


Vuul je thuus mit de eigen streektael

Onder die kop vertelt Eddy van Hijum, Overiessels Kaemerlid veur et CDA, over zien motivaosie veur de streektael in De Telegraaf van 27 augustus. Et Kaemerlid vint, streektaelen heuren bescharmd te wodden op grond van et bekende haandvest veur regionaole taelen. Van Hijum nuumt Duutse dielstaoten daor et Nedersaksisch al wel erkend is onder diel III as veurbeeld. Sund de invoering van et Nederlaans in et onderwies verdwienen de streektaelen staorigan, docht him, en streektaelen bin zoveul meer as allienig mar ‘tongval’. Et is een utering van volkskultuur. Erkenning kan docht him veul betekenen, mar et is uutaendelik wel de trots van de meensken op heur eigen tael en kultuur die bepaolend wezen zal. Een volgend kammenet moet, docht Van Hijum, maotregels nemen om de pesisie van et Nedersaksisch en Limburgs starker te maeken, bi’jglieks deur onderwies in de streektael.


De dörpen van Stellingwarf in oolde beelden (mit plaknaemeverklaorings)

Gisteraovend 23 augustus was et zoveer. De Stellingwarver Schrieversronte prissenteerde in Ni’jberkoop et alderni’jste boek: ‘De dörpen van Stellingwarf in oolde beelden’. Van alle 39 dörpen bin vuuf biezundere, soms unieke foto’s keuzen deur de dörpekenners Jan Koops uut Oost- en Jan de Vries uut West-Stellingwarf. Die hadden zels thuus elk al een grote verzaemeling, dus d’r vul goed te kiezen, mar ze kregen ok nog een boel mitwarking van aanderen, mit naeme van een tal historische verienings en archieven. Daorvan weren gisteraovend ok flink wat vertegenwoordigers anwezig. Jan Koops hadde zels veural prentbriefkaorten, bi'j Jan de Vries gong et veural om een hiele grote verzaemeling foto’s. Et ni’je boek is een prachtige uutgifte wodden. Et moet trouwens veur de eerste keer wezen dat zokke biezundere selekties in ien bundel over alle dörpen toegelieke uutbrocht binnen. Op die meniere geven ze ok een soort tetaolindrok van Stellingwarf van vroeger. En feitelik het elke foto netuurlik zien eigen grote verhael. Netuurlik bin de beelden van wat tekst en uutleg veurzien. Butendat bin per dörp ok plaknaemeverklaorings uutzocht en prissenteerd mit uutleg en bi’jbeheurende aorige gegevens, zoas bi’jnaemen van dörpsbewoners (Broggewippers, Koekebieters en meer). Dat is daon deur Henk Bloemhoff. Et boek het een pracht van een opmaek, en die is verzorgd is deur Bauke Visser Koenders. Veurzitter Ype Dijkstra leidede de aovend, beud de saemenstelders de eerste exemplaoren an en en dee dat allegeer mit vaosie en fleur. Daor was ok reden toe, want hi’j was slim te spreken over de perduktie en ok over de saemenwarking van zoveul meensken. Butendat, zee hi’j, is de Schrieversronte weer mooi op ‘e tied: de jaorlikse sutelaktie staot ja veur de deure. En d’r was nog meer reden tot fleurighied op disse aorige zommeraovend in kefé Boszicht, want de gaasten weren buten eerst al welkom hieten mit… slim fleurige meziek van dri’jorgel De Grote Dorus van Wolvege! Et ni’je boek is 167 blz. en gelt € 17,50. Et is ok rondomtoe in de boekwinkels.


Biezundere wardering veur gedicht van Johan Veenstra

Stellingwarver schriever Johan Veenstra het vandemeitied zien lange gedicht Wintermist instuurd veur de Freudenthal-Pries 2012. Dat is een pries veur proza en poëzie veur et hiele Nedersaksische taelgebied in Duutslaand en Nederlaand. Een veurweerde was dat d’r ok een Duutse vertaeling mitstuurd wodde. Die vertaeling is maekt deur Hannelore Dijksma uut Oosterwoolde. In et Duuts hiet et gedicht Winternebel.
Johan Veenstra het de pries niet wunnen, mar kan slimme tevreden wezen mit de brief van Dr. Heinrich Kröger van et Freudenthal-Gesellschaft in Soltau. Kröger schreef: Von den 44 Einsendungen gelangten elf in die engere Auswahl, darunter fünf mit Lyrik und sechs mit Prosa-texten. Die Jury lobte insgesamt die Qualität des Bewerbungen, von denen zwei aus den Niederlanden kamen. En dan: Ihre Einsendung hat zu den elf Favoriten gehört!
De Freudenthal-Pries 2012 (2500 euro) is wunnen deur Birgit Lemmermann (1962) uut Rodenburg a/d Wümm mit vuuf kotte verhaelen. De Freudenthal-Anerkennung (500 euro) is veur Willi F. Gerbode (1955) uut Rosendahl/Westfalen.


Stellingwarver gedichten tiedens Eupen Stal

Tiedens Eupen Stal, die kommende zaoterdag uut aende gaon zal, zullen in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop alle daegen Stellingwarver gedichten te heuren wezen. Et heuren laoten van de gedichten het veural te maeken mit et thema van Eupen Stal dit jaor en dat is, zoas al een schoffien bekend, ‘Tael en teken’. De Stellingwarver Schrieversronte stelt alle jaoren de grote zael van et instituut beschikber as tentoonstellingsruumte t.b.v. Eupen Stal. Dit jaor wodt in die zael prachtig wark van de Stellingwarver keunstener Johannes Mulders zien laoten. Van Mulders is trouwens ok bekend dat hi’j de Stellingwarver tael een waarm hatte toedreug.
Et idee van et heuren laoten van Stellingwarver gedichten komt van Eupen Stal-veurzitter Peter Hiemstra en de Stellingwarver Schrieversronte was daor mitien enthousiast over. Daoromme zorgde Sietske Bloemhoff d’r kotleden veur dat van vier Stellingwarver dichters gedichten opneumen wodden konnen in de studio van de lekaole omroep Odrie in Oosterwoolde. Elke weke tiedens Eupen Stal is zo et wark van ien van die dichters te heuren, butendat zal elke dichter in die weke ok een keer in Berkoop wezen. In de eerste weke is wark van Johan Veenstra te heuren, Veenstra is bi’j de eupening zaoterdag, mar ok zundag in et Schrieversrontegebouw. De weken daorop is et wark van Roely Bakker, Harmen Houtman en Christine Mulder an de beurt, ok zi’j bin elk op een zundagmiddag in Berkoop.
Eupen Stal is vanof zaoterdag vier weken lang alle daegen te bezuken tussen ien en zes ure middags.


SONT-veurzitter en oold-borgemeister van Ommen Arend ten Oever inienend overleden

Van RTV Oost beriekte oons de volgende tiedinge. De heer Arend ten Oever uut Hoogevene, veurzitter van de Nedersaksische koepel SONT, is gister, 17 juli, onder et kuieren niet goed wodden en laeter is hi’j wegraekt. Ten Oever was as CDA-borgemeister van 2001 tot 2006 borgemeister van Ommen. Eerder was hi’j borgemeister van Ni’jluzen (Ov.). Hi’j was al weer een jaormennig veurzitter van SONT as opvolger van de heer Henk Dik. SONT kende Ten Oever as een man mit hiel vule energie, altied vol goeie moed en ideaolen veur et Nedersaksisch. Hi’j hadde hiel veul goeie poletieke en bestuurlike kontakten die richt weren op de staotus van diel III veur et Nedersaksisch Et SONT-bestuur en de Stellingwarver Schrieversronte vulen et wegraeken van Ten Oever as een biezunder groot verlös. Et begroot heur enorm dat disse veurzitter, mit zoe’n goed gevuul en groot idealisme veur et Nedersaksisch, de veerdere staotusverhoging van oonze gemienschoppelike tael niet meer mitmaeken zal.


Mannefestaosie in Grolloo: Nedersaksisch taelgebied voert aktie veur veerdere erkenning!

Oflopen maendagmiddag 16 april was d’r in et Drentse Grolloo een mannefestaosie veur de veerdere erkenning van et Nedersaksisch. Daor heurt ok et Stellingwarfs bi’j. Naodat een peer weken leden menister Spies van Binnenlaanse Zaeken angeven had niet veur veerdere erkenning van et Nedersaksisch te vulen, kwammen al mitien veul meensken in aktie. Zo leut Twiede Kaemerlid veur et CDA Eddy van Hijum al tiedens et jubileum van de Stellingwarver Schrieversronte op 5 april in een videofilm weten him d’r niet bi’j daele te leggen. Eerder hadde Van Hijum, tegere mit ere CDA-kaemerleden, d’r bi’j menister Spies op androngen om now toch es een betien vaort te maeken mit de toekenning van de veerdere erkenning.

De weigering van Spies an et aende van meert kwam aenlik bi’j alle betrokkenen as een donderslag bi’j heldere hemel. Mit naeme de onderbouwing van de weigering vul bi’j flink wat deskundigen en kaemerleden verkeerd. In Grolloo wodden deur perf. dr. Michiel Herweijer zeker een vuuftal punten die de menister in heur brief angeven hadde faliekant ofwezen. Herweijer hadde eerder, tegere mit zien kollega van de Grunninger universiteit perf. dr. J.H. Jans, een gedegen onderzuuk daon as onderbouwing van de anvraoge veur veerdere erkenning. Dat was in opdracht van de perveensies Grunningen, Drenthe, Overiessel, Gelderlaaand en de beide Stellingwarver gemienten. De anvraoge wodt uteraord ondersteund deur alle Nedersaksische streektaelinstituten, inklusief de Stellingwarver Schrieversronte. Anwezig in Grolloo weren o.e. de dippeteerden van Drenthe, Grunningen en Overiessel, burgemeeester Van Klaveren van West-Stellingwwarf en wethoolder Sierd de Boer van Oost-Stellingwarf. Uut de Twiede Kaemer weren vertegenwoordigers van CDA, VVD en PvdA anwezig. Zi’j zullen de zaeke in de kaemer opni’j an de odder stellen.

Ondertussen is deur de perveensies, de Stellingwarver gemienten en stichting SONT, dat is de overkoepelende stichting veur Streektaelorgenisaosies in et Nedersaksisch Taelgebied, een petisie opstart om ok op die wieze de weigering van menister Spies ongedaon te maeken. Op de aovend van de mannefestaosie was de petisie al deur meer as 2250 meensken ondertekend. Et Nedersaksisch wodt in Nederlaand deur nog zoe’n twie miljoen meensken bruukt.
De Stellingwarver Schrieversronte dot hierboven op disse webstee een oproep om de petisie veur veerdere erkenning van et Nedersaksisch te ondertekenen, mit een link.


Supermiddag van de Stellingwarver Schrieversronte: waore weg, hoe now en veural: veerder mit et Stellingwarfs! Vuuf april: een middag van visie en biezundere gebeurtenissen

Donderdag 5 april zal veur de Stellingwarver Schrieversronte altied iene van de hoogtepunten van et jaor 2012 blieven. Et was de dag dat oonze streektaelinstelling, de ooldste mederne streektaelinstelling van et Nedersaksisch taelgebied, zien veertigjaorig jubileum officieel vierde. Mit sprekeri’je, alderhaande biezundere gaasten en al. Zoe’n 180 man was d’r veur naor Noordwoolde kommen, want disse biezundere Schrieversronte-aktiviteit was daore, in ’t Vlechtwark, et mooie kultuurcentrum in Noordwoolde. Onder de anwezigen weren veul leden, oold-bestuursleden en gao mar deur.
De middag was een perfekte kombinaosie van toespraoken, fielsetaosiementen, mooie volksmeziek va et Grunninger folkduo Elke Meiborg en Bert Riddderbos. en een peer biezundere hoogtepunten. De kolleges van beide Stellingwarver gemienten en de beide raoden weren goed vertegenwoordigd, en de Friese kultuurdippeteerde Vrouw Jannewietske de Vries hadde al eerder op ‘e middag anwezig west om van heur belangstelling te getugen. Uut naeme van beide gemientebesturen hul wethoolder Jan Henk Veenhouwer een mooie toespraoke. Hi’j maekte een biezunder komplement veur de inzet en uutstraoling van de Stellingwarver Schrieversronte de oflopen veertig jaor. De direkteur van now, Sietske Bloemhoff, prissenteerde et meerste en deupte al gauwachtig ok nog even een ni’je vlagge veur et gebied Stellingwarf. Die ni’je vlagge is naor een eerder idee veur een zelde soort vlagge bi’j de viering ‘Stellingwarf’ 700. Zoas bekend hadde die vlagge twie griffioenen in ien veld.
Een biezunder hoogtepunt was de toespraoke van Ype Dijkstra, veurzitter van de jaorige stichting. Dijkstra gong naodrokkelik in op et plak en de funktie van de stichting doe en in de toekomst, en op de idealen van oprichters, de laetere bestuurders en staf, de mitwarkers en vri’jwilligers. Hier een kot fragment uut et laeste pat van zien toespraoke. Veur de hiele tekst verwiezen we naor www.stellingplus.nl, anklikken: aktiviteiten. Ie kun dan ok et digitale fotoalbum van disse biezundere middag bekieken, verzorgd deur Lenus v.d. Broek.

Uut et laeste pat van de toespraoke van veurzitter Ype Dijkstra

Ik vertel jim op disse dag graeg ok waor wi’j in et eerste kwat van de volgende veertig jaor mit doende wezen zullen.

- Tael is en blift de belangriekste kultuurdreger in et leven van oons as meensken. De Schrieversronte zal him de kommende jaoren ongetwiefeld verbrieden. Mar wi’j zullen beslist een ‘taelige’ instelling blieven.
- Kultuur in de meerst praktische betekenis d’r van heurde altied al tot de belangriekste doelstelling van de Schrieversronte. Wi’j zullen de kommende tied nóg meer ommedaenken hebben veur et Stellingwarver arfgoed en an de daor meerstal bi’j heurende situaosies en omstanigheden. Vaeke zal dat betekenen dat wi’j dat doen in saemenwarking mit de in oons gebied warkzeme historische verienings; somstieden nemen we allicht zels et ark in de haand.
- Et Stellingwarver laandschop geft in belangrieke maote kleur en fleur an de Stellingwarver identiteit. Et laandschop is veur de meensken van slim belangrieke, en vaeks woonomgeving bepaolende, weerde. Van de Rottige Miente, via de coulissen naor et Fochtelervene; et maekt de Stellingwarven tot een uniek gebied! Wat meer ommedaenken veur netuur en laandschop slöt naodloos an bi’j de behoefte van de meensken uut de streek. Vanzelssprekend zuken wi’j ok hier de saemenwarking mit kundige meensken en orgenisaosies as Staotsbosbeheer, Netuurmonumenten en It Fryske Gea.
- Feitelik een verlengde van de drie andachtvraogende punten die ik zojuust nuumde is et ommedaenken dat wi’j geven willen an de rekreaanten en toeristen in oonze streek. -- In naovolging van aandere streken in et Nedersaksische gebied van oons laand en Duutslaand willen wi’j wegen vienen die de Stellingwarven en de Stellingwarver identiteit verstarken én de rekreaant en toerist mit oonze streek verbienen. Ok hier gelt: as et kan graeg tegere mit aanderen, as et moet doen we ’t zels.
- Jim weten dat wi’j kultuur, edukaosie en kwaliteit hoge in et vaandel hebben. Et sprekt vanzels dat de Schrieversronte alle onderwiesinstellings in et taelgebied van de Stellingwarven bedienen blieven via Tomke, Hiemkunde, en ongetwiefeld straks weer ni’je methoden. Et ligt veur de haand dat ok ni’je, digitale, methoden om dommiet vlogger inspeulen te kunnen op persoonlike taelweensken van oonze inwoners an oons kursusanbod toevoegd wodden zullen. D’r is nóg wat. Dat is et tekot an wetenschoppelik wark in oons warkgebied zoas et bestuur van de Schrieversronte dat now vaastestelt. Ok hier gelt, beste gemientebestuurders, vrouwluden en manluden, dat ik niet zeuren gao. Wi’j stellen wél vaaste dat de streek op et mement tekot daon wodt deur de volledige gemis van wetenschoppelik onderzuuk. Dat plaetst et Stellingwarfs op termien in een aachterstaandsituaosie. Perf. dr. R.H. Dijkgraaf, de president van de Keuninklike Nederlaanse Akedemie van Wetenschoppen, stelde kotleden naodrokkelik dat “Wetenschap de motor is van innovatie”. Willen wi’j in de Stellingwarven mit oonze streektael mitdoen blieven kunnen dan zal d’r an wetenschoppelik tael- en kultuuronderzoek daon wodden moeten is mien stelling. Zónder de beide Stellingwarver gemienten lastig te valen zullen wi’j perberen een weg te vienen die oonze kwaliteitspesisie ok in de toekomst verzekert.
- Mag ik jim ok nog wat vertellen van wat wi’j bi’j de Schrieversronte op et mement overwegen? (…) Et gaot d’r omme dat wi’j vaastestellen willen hoe et feitelijk zit mit et praoten van de streektael deur kiender an de keukentaofel thuus én op et schoeleplein. En hoe et komt dat dat lange niet altied dezelde tael is. (…)Wi’j gaon d’r zeker mit doende! Jim heuren nog van oons.
D’r is in ieder geval meer as genoeg te doen de kommende tien jaor!

Verhael van Johan Veenstra en videobosschop CDA-kaemerlid Eddie van Hijum

CDA-kaemerlid Eddie van Hijum maekt him mit fraktiegenoten drok om toekenning van de staotus van diel III an et Nedersaksisch. Van Hijum kon zels niet anwezig wezen op disse biezundere Schrieversronteviering, mar hi’j maekte in een mooie videotoespraoke dudelik dat hi’j streektaelinstellings as de Stellingwarver Schrieversronte slim wardeert. Hi’j fielseteerde de Stellingwarver Schrieversronte hattelik, en hi’j beloofde him ommeraek in te zetten dat et verzuuk om de toekenning van diel III toch nog positief beantwoord wodden kan.

Oold-bestuurslid en veural schriever van et eerste ure Johan Veenstra brocht een pracht van een humoristisch verhael over de oprichtingsmiddag op 29 april 1972. Hoe hi’j daor mit Harmen Houtman, laeter ok schriever, naor toe gaon was om in de kunde te kommen mit meensken zoas die laeter, mit beide schrievers zels trouwens, de kern van de Schrieversronte opbouwen zollen. De meensken vunnen et een kostelik verhael.

Jannes Westerhof kreeg Stellingwarf Trofee

An et aende van et officiële pat kwammen d’r nog een peer toch wel hiel biezundere verrassings. Want wat dee blieken? Et bestuur hadde veur disse keer de Stellingwarf Trofee toekend an de heer Jannes Westerhof, o.m. bekend as redakteur van et Schrieversrontetiedschrift ‘De Ovend’. Die pries is deur de Stellingwarver Schrieversronte insteld in 2010. Et gaot om een wardering veur de bi’jdrege die de ontvanger van de Trofee levert an et veur een bried pebliek toegaankelik maeken van et Stellingwarfs. De trofee kan toekend wodden an netuurlike personen of instellings die heur gedurende langere tied inzet hebben om et Stellingwarfs as omgangstael in ere te holen. De Trofee zels is een keunstwark van de haand van keunstener / keramist Peter Hiemstra uut Berkoop.
De verdiensten die tot et toekennen an Jannes Westerhof leided hebben, bin zien verdiensten as redaktielid van ‘De Ovend’, zien wark veur de warkgroep publiciteit en veur een riegeltien kulturele busreizen; zien wark as veurlezer in verschillende verpleeg- en zorginstellings in de Stellingwarven; zien bewarking van Rob Zethoven zien boek ‘Een beul van een dokter’; zien wark as sutelder in de jaorlikse sutelaktie; zien wark in De Ovend en zien wark as interviewer veur De Ovend; zien kennis van et Nedersaksische taelgebied en zien inbreng vanuut die kennis. Butendat kan Jannes Westerhof butengewoon goed saemenwarken mit aanderen. Mit him saemenwarken is een feest, zo zee et bestuur in zien beoordieling.

Henk Bloemhoff ridder in de Odder van Oranje-Nassau

De aldereerste veurzitter en iene van degenen die de Schrieversronte indertied opricht hebben, dr. Henk Bloemhoff uut Oosterwoolde, wodde tot grote verrassing van iederiene daornao nog op et podium reupen veur een wel hiel biezundere gebeurtenis. Borgemeister van Oost-Stellingwarf drs. Harrie Oosterman was d’r intied in kommen, en hi’j kon de zael en de persoon in kwessie vertellen dat die deur zien verdiensten in anmarking kwam om ridder in de Odder van Oranje-Nassau te wodden.
Dat was om al zien inspannings veur de Stellingwarver Schrieversronte an et begin en deur de jaoren henne, o.e. as veurzitter. Ok dee hi’j veul taelkundig onderzuuk en hi’j zette him slim in veur de erkenning van de streektael. Hi’j zorgde veerder o.e. veur verzaemelen en redigeren van et Stellingwarfs Woordeboek, leverde belangrieke bi’jdregen veur et haandboek Nedersaksisch, en zo is d'r vule meer. Vandaege-de-dag is hi’j warkzem as docent taelkunde an de NHL Hogeschool.

Receptie
En doe was et dan tied veur de ofsluting en veur de receptie. Daor was alle gelegenhied om nog even mit mekeer te praoten mit wat drinken en een happien. Een protte meensken hebben nog lange en plezierig an de praot west. De Stellingwarver Schrieversronte kon tevreden weerommekieken op een wel hiel biezundere middag van de stichting, die toch alles te maeken hadde mit de levendighied van en de belangstelling veur de kultuur van de Stellingwarver regio.

Zaoterdagaovend in Berkoop: Ofwisselend pergramme Stellingwarfpop 2012

Kommende zaoterdagaovend 29 september wodt vanof 19.00 ure et Stellingwarfs popfestival Stellingwarfpop holen. Dit keer is et festival, dat deur de Stellingwarver Schrieversronte orgeniseerd wodt, op et evenementeterrein De Doevekaampe in Berkoop en daormit veur et eerst in de gemiente Oost-Stellingwarf. Om mit te doen an Stellingwarfpop moe’n de dielnemers op zien minst ien eigen Stellingwarfstaeling nommer brengen. Veul groepen zullen liekewel meerdere nommers in et Stellingwarfs heuren laoten. Opvalend is dat d’r dit keer meer semi-akoestische optredens binnen as eerder. De orgenisaosie is daor bliede mit, want die perbeert om veur een zo groot meugelike verscheidenhied an meziek te zorgen. Dat dat now bi’j et eerste lustrum – et gaot dit keer om et vuufde Stellingwarfpop – et geval is, is daoromme een mooie vere op de hoed.
Stellingwarfpop wodt prissenteerd deur Fons Herder, rondomtoe bekend as zanger van de fermaosie A Liquid Landscape. Et festival duurt tot 24.00 ure en is gratis. An Stellingwarfpop doen de volgende groepen / artiesten mit.

1. The After Midlife Group
Disse band hiette bi’j de anmelding nog After Midlife, mar de naeme is onderdehaand veraanderd in The After Midlife Group. De band bestaot uut Guus Huis in ’t Veld (gitarist/zang), Teo Krijgsman (gitarist/zang), Jan Visser (drummer/zang) en Tonny Hassing (bassist). Et rippertoire van The After Midlife Group is hiel verschillend, mar de groep speult veural bekende popmeziek vanof de jaoren ’60 tot now an toe.

2. Rosie Kills
Rosie Kills bestaot uut zangeres Sietske Sietsma en gitarist Rob Zandgrond. Beide bin al jaoren (gezaemelik) aktief in verschillende bands, zoas o.e. in heur eigen rockband Carmentheband mit eigen nommers. Uut die groep is ok et singer-songwriter duo Angelsmile ontstaon, dat nommers van Carmentheband akoestisch speult. Nao een onderbreking van een jaor of drie, waorin beide heur eigen muzikaole wegen zochten, bin Sietske en Rob vandaege-de-dag aktief in de rockfermaosie Rosie Kills, en laoten as duo op Stellingwarfpop nommers van die band akoestisch heuren.

3. COR & co
COR & Co is een gelegenhiedsband die speciaol opricht is veur een optreden op Stellingwarfpop. Cor, die ok aktief is in de band Twadde Leafde zorgt veur de zang, en Peter, hi’j speulde eerder in de band Roadhawks speult gitaar. Ok de ere beide bandleden bin aktief in ‘Twadde Leafde’. Over de tekst van et lied En op mien boek zit een muske vertelt Peter dat dat over stress en warkdrok gaot, mar ok over ontspanning. Peter vun ooit een muske, et besien was halfdood. Et knapte liekewel op, bleef drie jaor in de buurt van Peter en zorgde zo veur ontspanning in een drok bestaon.

4. Freaking Doodle Special
Freaking Doodle Special is een groep die uut jonge meensken bestaot en die rockmeziek maekt. De band bestaot uut Suzanne Kuilberg (zangeres), Mark Bijlsma (gitarist), Rik Friso (bassist) en Yorick Herszkowicz (drummer). Et rippertoire van de band bestaot veural uut rockmeziek.

5. Serge Epskamp
Serge Epskamp is een singer-songwriter die van oorsprong uut de Aachterhoek komt. Tegere mit bluegrass-specialist Erwin van de Ven zorgde Serge veur de cd ‘Oer’, die oflopen 22 september verscheen. De meziek die de Zaandhuziger brengt is een mix van americana, bluegrass, pop en verstilde akoestische nommers.

6. Spirit of the dark
De hardrockband Spirit of the dark bestaot sund 2011. De groep speult veural covers die in een eigen jassien steuken wodden, van The Animals tot Deep purple, mar ok van Iron Maiden en Saxon waor de veurkeur naor uutgaot. Spirit of the dark het ondertussen drie eigen Stellingwarver nommers. De band bestaot uut Jannie Dijkstra (zang), Martin Vogels (gitaar), Eise Dijkstra (bas) en Remko de Jong (drums).

7. The Jetfarm
The Jetfarm bestaot uut Ruud Fieten (zang, gitaar) en Rob Zandgrond (zang, gitaar). Dit singer-songwriter duo bestaot now ongeveer twie jaor, mar ondanks dat nog mar kotte bestaon treedt The Jetfarm al mit veul bekende bands en singer-songwriters op, op grote festivals, tuunfeesten en huuskaemerkonserten. Et duo dee dit jaor nog mit an de Grote Prijs van Nederland. De meziek van The Jetfarm is een mix van jazzy funk en americana, country en blues.


Stellingwarver ienakteraovend in Munnikeburen

De aldereerste ienakteraovend die de Stellingwarver Schrieversronte in zien jubileumjaor nao de zommer orgeniseert is in Munnikeburen. Veur de zommervekaansie weren d’r al vuuf ienakteraovens in o.e. Noordwoolde, Oosterwoolde en Der Izzerd. Al die aovens wodden arg goed bezocht, mit alle keren over de honderd bezukers.
Op zaoterdagaovend 29 september wodt in et Poolderhuus deur de tenielverieninge WDN van Munnikeburen een prachtige ienakter opvoerd. Et gaot om de ienakter ‘Een hiete dag’ van Harmen Houtman, die daor al es de literaire Oolde Pook-pries mit wun. Veur fleurige en sfeervolle zang zorgt et bekende smatlappekoor Kommer en Geklach, wiels de warkgroep publiciteit van de Stellingwarver Schrieversronte veur een grote verlotting zorgt mit mooie priezen. De toegang is ommenocht, de aovend begint om 20.00 ure en wodt prissenteerd deur Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra. Et belooft weer een oolderwets gezellige Stellingwarver aovend te wodden en de orgenisaosie rekent vanzels ok in Munnikeburen op een flinke opkomst!


SCHRIEVERSRONTE ORGENISEERT MARK TWIEDEHAANS BOEKEN

Op zaoterdag 15 september orgeniseert de Stellingwarver Schrieversronte een boekemark mit twiedehaans boeken bi’j boekwinkel Bruna in Oosterwoolde. Een peer maonden leden dee de Schrieversronte mit naeme onder de leden van de stichting een oproep om twiedehaans boeken daorveur beschikber te stellen. Ondertussen staon d’r in et Schrieversrontegebouw in Berkoop tientallen deuzen vol boeken die veur de mark inbrocht binnen. Mit ien oogopslag is te zien dat veur disse biezundere mark veul prachtige en vaeks weerdevolle boeken beschikber steld binnen. Veur liefhebbers van (vaeks nog muuilik te kriegen) boeken is de mark van 15 september dan ok beslist een anraoder. Et advies is om niet te laete te kommen, want de verwaachting is dat veerweg et grootste pat in een ommezien verkocht is.
De mark begint morgens om elf ure en duurt tot middags vier ure. De opbrengst van de mark is bedoeld veur et financieren kunnen van alle jubileumaktiviteiten van de 40-jaorige stichting, zoas de ienakteraovenden en de literaire aovens.
Een goeie maond laeter, op zaoterdag 27 oktober, hoolt de Stellingwarver Schrieversronte een twiede mark van twiedehaans boeken. Die boekemark wodt holen bi’j boekwinkel The Readshop an de Heufdstraote West in Wolvege.


Geschiedenislezing op 9 oktober:
Het optreden van Lebuïnus en hoe God verscheen in Saksenland

Op deensdagaovend 9 oktober orgeniseert de Stellingwarver Schrieversronte weer een interessaante geschiedenislezing. Disse keer is de geschiedenis van de Saksen an de beurt. Veur dit onderwarp is gaondeweg weer meer belangstelling kommen, mar in oonze regio het d’r nog niet vule ommedaenken veur west de laeste tied. Ok bin d’r de laeste jaoren mar weinig boeken over et onderwarp verschenen. Dat gelt zeker veur Nederlaanstaelige boeken.
Degene die disse lezing verzorgen gaot zorgt veur een geunstige uutzundering: dat is dr. Dirk Otten uut Heerde. Otten komt oorspronkelik uut Zuudwest-Drenthe, woont al lange jaoren in Heerde en was veur zien pensioen o.e. lerer Duuts. Hi’j publiceerde o.e. over de geschiedenis van de Saksen en over Veluwse veldnaemen.
Otten zien lezing van 9 oktober bi’j de Schrieversronte gaot veur een belangriek pat over de Angelsaksische missionaris Lebuïnus, die van de Veluwe-kaante naor Deventer kwam om et Kristendom in de Iesselstreek te brengen. In et jaor 768 kwam hi’j mit zien maot Marchelmus in Wilp an, op de oostelike Veluwe, en preekte daor et evangelie. De meensken bouwden een oratorium, een gebedshuus. Mar Lebuïnus gong al gauwachtig de Iessel over en stichtte een hoolten karkien bi’j wat doe nog Daventre (= Deventer) hiette. De bewoners van et gebied oostelik d’r van wollen dat allemaole beslist niet lieden. Dat ze jaegden Lebuïnus en zien helpers vot en stakken et karkien in de braand. Ze beschouwden Lebuïnus zien komst as een teken dat d’r wel es een bezetting deur de Franken ankommen kon. Een schoffien laeter kwam Lebuïnus weer weeromme om te preken, mar een meraokels sukses wodde et niet. Hi’j was ok wat te driest, want al gavven ze him goeie raod om toch veural veurzichtig te wezen, hi’j mos en zol naor de Saksische volksvergeerdering in Marklo an de Wezer. Mar de Saksen daore wollen hielemaole net niks weten van zien bosschop. Lebuïnus het et leven d’r nog krek niet bi’j laoten, mar slim was et wel. Dat hi’j en aanderen et d’r toch op waogden, kwam deur heur overtuging dat aj’ al in de vremde veur et evangelie kwammen te starven, ie vot-en-daolik deur God in de hemel opneumen wodden zollen.
De bekering van de Saksen het nog meer as een ieuw duurd. Et gebeurde veur een pat deur een protte geweld, mar veur een pat ok vreedzem. De geweldskaante was de oorlog tussen de kristelike Franken en de nog niet bekeerde Saksen. Die begon in 772 mit een anval van et Frankische leger onder Karel de Grote op een starke vesting en een belangriek heiligdom van de Saksen op de Eresberg (now Obermarsberg). Karel wol de Saksen midden in et hatte raeken. Et was zien doel om et laand van de Saksen bi’j zien riek van de Franken te doen en de Saksen ten koste van alles kristelik te maeken. Pas in 804 kon hi’j zeggen dat hi’j et Saksenlaand hielemaole in de macht hadde. Et hadde een verschrikkelike oorlog west mit systemaotische vernielderi’jen, ofslaachtings en deportaosies. De vreedzeme kerstening begon mit et aende van de oorlog in 804. In de periode van dat jaor of mossen de Saksen wennen an de ni’je religie. Die sprak heur eerst op alderhaande punten niet an. Wat heur wel ansprak, weren de relieken.
Dr. Otten zal op verschillende aspekten van de striederi’jen en de vreedzeme kerstening ingaon, an de haand van een powerpointprissentaosie. Uteraord is d’r gelegenhied om an et aende vraogen te stellen.
De lezing is in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop, en begint om 20.00 ure. De intree is vuuf euro per persoon. Aj’ van plan binnen te kommen, zoj’ je dan even opgeven willen via info@stellingwarfs.nl, in verbaand mit de te verwaachten belangstelling? Daank in et veuren.


‘De koer fan Fryslân’ veur Stellingwarver Schrieversronte

Hooltpae/Berkoop. In et pergramme ‘Sneon yn Fryslân’ wodt elke zaoterdagmiddag bekend- maekt an wie ‘De koer fan Fryslân’ geven wodt. Dat wodt verteld deur degene die de ‘koer’ (Fries veur körf of maande) de weke d’r veur kreeg. De ‘koer’ is een soort deurgeeftrofee veur personen of groepen waorvan de veurige ontvanger vint dat de volgende ontvanger die, om wat veur reden dan ok, ok verdient. Oflopen 14 april kreeg de buurt an de westkaante van Hooltpae de maande van de firma Maatman, omreden de bewoners d’r van een hiele goeie onderlinge verstaandholing hebben en altied veur mekaander klaorstaon. Op heur beurt weren de Hooltpaeïger buren et d’r gauw over iens dat zi’j de maande an de jaorige Stellingwarver Schrieversronte geven zullen, vanwegens o.m. et 40-jaorig jubileum. Buurtbewoonster Femmie van Veen maekte dat gister bi’j Omroep Frieslaaand bekend, en woensdag 25 april zal zi’j de maande overhaandigen an Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra. De inhoold van de maande is alle keren veur degene die him krigt, en die vult him dan weer opni’j veur de volgende ontvanger. Op zaoterdagmiddag 28 april wodt op de Friese omroep verteld an wie de Schrieversronte de körf geven zal.


Minister Spies en heur adviseurs willen niet an een hogere staotus veur et Nedersaksisch

Gister mailden oonze Drentse naobers et antwoord deur van minister Spies an CDA-kaemerlid Van Hijum en een riegel kollega’s, dat te vienen is bi’j de digitaole stokken op de Kaemerwebstee. Intied is op internet ok de brief te vienen daor de Nedersaksische overheden mit te weten kregen dat Vrouw Spies niet an diel III veur et Nedersakssich wil, mar op et oolde nivo van erkenning onder staotus II blieven wil. (Die tekst is te vienen op et internetadres www.rijksoverheid.nl/...nedersaksisch.../brief-aan-4-provinciale-over...). De Staotus diel III veur et Nedersaksisch zol et Riek geld kosten gaon en de aandere overheden ok, en d’r zol ok nog et ien en aander haeperen an et bestaonde beleidsnivo. In 2009 hadden de onderzukers perf. J.H. Jans en perf. dr. M. Herweijer een uutvoerig verslag publiceerd van heur onderzuuk naor as et Nedersaksisch in een lichte vorm onder diel III van et Europees haandvest valen kon. Ja, dat kon, was de konklusie. De hiele onderbouwing is te vienen in heur boek ‘Nedersaksisch waar het kan’. Et onderzuuk was daon in opdracht van de perveensies Grunningen, Drenthe en Overiessel en van de beide Stellingwarver gemienten. Daornao wodde et tegere mit et verzuuk om toekenning van de staotus van diel III anbeuden an staotssiktaoris Bijleveld. Dat was in 2009. Die leut alles nog es bekieken deur de ministeries. Dat moet een hiel kerwei west hebben, want ze kommen now pas nao lange ‘studie’ tot een konklusie. En welke konklusie? Dat et niet kan.
De Stellingwarver Schrieversronte is, krek as aandere instellings en groepen in Noord- en Oost-Nederlaand, niet allienig teleursteld mar ok lelk. Hoe bestaot et, zegt direkteur Sietske Bloemhoff. As et al om een peer centen gaon zol, dan zal et naor verholing mar om een klein bedrag gaon. Moet et Stellingwarfs en aander Nedersaksisch zien hogere staotus dan niet kriegen om een peer centen? En: waoromme zollen we aenlik een mindere staotus hebben moeten as et Fries, zegt ze.
Uteraord is et ok veur de koepelorgenisaosie SONT een vervelende ontwikkeling. Henk Bloemhoff, eerder o.e. streektaelfunktionaoris veur et Stellingwarfs en now nog altied bestuurslid van SONT, het de ontwikkeling vanuut de eerste helte van de jaoren negentig mitmaekt. Hi’j het veur de Stellingwarver regio de hieltied mit veuran lopen om mit de meensken uut de aandere regio’s veerder te kommen om et Nedersaksisch et erkende plak te geven dat et hebben moet. In Duutslaand weren ze in 1998 al hielemaole rond mit de staotus van diel III veur et Nedersaksisch / Nederduuts, temeensen in de meerste Noord-Duutse dielstaoten. Zien kommentaor op de laeste ontwikkelings: ‘Et is in elk geval goed dat nao meer as vuuftien jaor et Riek es een keer mit een dudelike tekst naor buten komt. We kun now temeensen een keer lezen wat de miening is van de Rieksoverhied. Mar et liekt d’r slim op dat we hier weer es gien reaktie van 'Nederlaand' hebben mar een typische raandstad-reaktie. Ik daenk niet dat de ministeries in Den Haag en Vrouw Spies ok mar in de veerste veerte anvulen hoe et Nedersaksisch altied leefd het bi’j de meensken en hoe de tael- en kultuurliefhebbers altied vochten hebben veur de zaeke. En hoe ze al jaoren en jaoren hoop had hebben op een nettiese behaandeling deur de regering. Nee dus! Ik daenk niet dat Vrouw Spies ok mar in de veerste veerte deur het hoe ze hier de meensken en de kultuur van Noord- en Oost-Nederlaand ‘wegzet’. Vrouw Spies gunt de tael van de meensken en daormit eigenlik ok de sprekers zels niet de staotus van volweerdighied. Dat ze wat in ’t gat hangt om alderhaande formele redens is ien ding, zoks zol te verhelpen valen, mar vule slimmer is dat tael, kultuur en de dregers d’r van hiermit miskend en beledigd wodden. Vrouw Spies had beter de helpende haand toestikken kund. Ze had ok veurstellen kund om mit mekeer de eventuele perblemen te overbroggen. Disse zaeke is nog lang niet uuteten, reken mar gerust dat SONT en de verschillende betrokken instellings en personen her en der die de Nedersaksische kultuur een waarm hatte toedregen, deurknokken. Behalven dat et now dudelik is hoe Den Haag oordield het is d’r is nog een lochtpuntien: meer en meer meensken wo’n lelk en willen dat et in de Haagse heufden een keer deurdringt. Et is wat. Die tael pas erkennen as d’r een Europees haandvest ligt in 1995, vervolgens jaor in jaor uut d’r gien gedoente mit hebben willen en dan ok nog een keer weer hiel Noord- en Oost-Nederlaand een belangrieke taelstaotus ontholen!’
Hoe now veerder? Kaemerlid Van Hijum wil in elk geval mit de regio-overheden praoten om nao te gaon of de verschillen mit Den Haag toch niet overbrogd wodden kunnen. De Drentse kultuurdippeteerde het al angeven dat hi’j de argementen die deur de minister bruukt binnen om tot een ofwiezing te kommen, ‘uut de locht grepen’ vindt. Wodt vervolgd, dat is zeker. Zo lezen we op de webstee van de Twentse kraante ‘Tubantia’, we citeren: ‘De provincies Overijssel, Groningen, Drenthe en Friesland zijn hierover zo ontstemd dat ze 16 april in Drenthe gaan overleggen over mogelijkheden de minister op andere gedachten te brengen.' [Disse tekst is op 22 meert op disse webstee zet]


Committee of Experts van de Raod van Europa praotte mit dippeteerde Munniksma van Drenthe, Sont en instituutsdillegaosies uut et Nedersaksische gebied

Veurbi'je deensdag 24 jannewaori praotte et Committee of Experts van de Raod van Europa in Assen mit een flinke vertegenwoordiging uut et Nedersaksische gebied. Aldereerst gaf kultuurdippeteerde Munniksma van Drenthe de visie van de perveensies Grunningen, Drenthe, Overiessel, Gelderlaand en de gemienten Oost- en West-Stellingwarf en dat gebeurde in een butengewoon heldere uutienzetting. De anvraoge van de Nedersaksische overheden in Den Haag veur diel III wodde deur him nog even kot en helder uut de doeken daon en hi'j wees in dat verbaand op twie eerdere rapportages, die van drs. D. Vliegenthart: Koesteren van een cultureel erfgoed, en die van de hooglerers Jans en Herweijer: Nedersaksisch waar het kan. Et laeste rappot onderbouwt juridisch en bestuurskundig de neudige punten daor et Nedersaksisch an voldot, om veur diel III in anmarking te kommen. Munniksma vreug ommedaenken veur dit butengewoon belangrieke verzuuk. De kemmissie wol geern heuren wat de aktiviteiten de laeste tied west hebben, en de verschillende streektaelinstituten gavven een kotte, dudelike toelochting. Ok Schrieversronte-direkteur Sietske Bloemhoff dee dat. Zi'j legde mit naeme de naodrok op de Schrieversronte-aktiviteiten veur de jeugd en de schoelen,an de haand van een hiele riegel veurbeelden. De bi'jienkomst wodde technisch veurzeten deur SONT-bestuurslid de heer Jan Haveman, now woonachtig in Emmen, van vroeger uut Steggerde.


Prissentaosie ‘Mit et waeter veur de dokter’: eerste literaire aovend in serie van drie trekt zael vol volk

Oflopen vri’jdagaovend was in et mfc ‘De ni’je stienze’ van Ni’jhooltpae de eerste literaire aovend van een serie van drie die de Stellingwarver Schrieversronte dit jaor orgeniseert.
Tiedens de aovend wodde ok Mit et waeter veur de dokter, et 24e boek van Johan Veenstra uut Ni’jhooltpae prissenteerd. De schriever rikte de eerste beide exemplaoren uut an twie ere schrievers; dat weren Ferdinand de Jong (Frieslaand) en Jan Germs uut Drenthe. ‘Aj’ feest vieren,’ zo zee Johan Veenstra, ‘wat is d’r dan mooier en nuug je naoste buren uut!’ Alle drie de schrievers leuten et pebliek, dat uut zoe’n 175 personen beston, genieten van heur prachtige verhaelen, diels komisch en diels serieus en gevulig. In et schoft wodde d’r daoromme niet alliend een flink tal van et krek verschenen boek verkocht, mar ok de boeken van Jan Germs en Ferdinand de Jong vleugen de boekekraom uut.
Ommeraek veul wardering was d’r butendat veur et optreden van de uut zes personen bestaonde Grunninger (folk)meziekgroep Törf. Veul meensken uut et pebliek keken heur butendat de ogen uut bi’j et zien en heuren van et grote tal instermenten daor de groep gebruuk van maekt. Zo bespeult groepslid Flip Rodenburg niet alliend verschillende soorten doedelzakken, mar ok biezundere snaorinstermenten zoas de dri’jlier.
De prissentaosie van de aovend was in hanen van Jannes Westerhof uut Darp.

De twiede literaire aovend die de 40-jaorige Schrieversronte dit jaor orgeniseert is al op vri’jdag 23 meert. Die aovend mit o.e. de Drentse schriefster Marga Kool is in kefé ‘t Anker in Else, de aovend begint om 20.00 ure.


Mooi begin jubileum Stellingwarver Schrieversronte

In ’t Vlechtwark in Noordwoolde was op zaoterdagaovend 14 jannewaori et eerste spektaokel in et kader van et 40-jaorig jubileum. Meer as 200 bezukers kwammen naor disse aovend mit twie prachtige ienakters van een speulgroep van De Oosterstreek en iene van Buil (‘Nut en genoegen’). Schriever Harmen Houtman hadde veur de Builigers een speciaol stok schreven. Ok al lieke levendig en mit een indrokwekkende uutstraoling was et optreden van de Nortepézingers, een zanggroep van meer as vuuftig personen. Martin van Nieuwenhoven, de eerdere uutgever van de streekkraanten Ni’je Oost-Stellingwarver en Anpakken, hadde veur de gelegenhied twie ni’je Stellingwarver lieties schreven. Iene d’r van was een soort ode an de meensken die jaorliks sutelen mit Stellingwarver boeken.
Veurzitter Ype Dijkstra leidede de aovend. An et begin hadde hi’j nog es hiel overtugend et belang en de weerde van de Stellingwarver Schrieversronte as instituut veur streektael en kultuur uutstokt. Hi’j zee an et aende van de aovend slim tevreden te wezen over de mooie optredebs, en dat was ok slim terecht. Flink wat meensken praotten nog noflik nao onder et genot van een happien en een draankien, tot flink in de kleine uurties.


Kommende zaoterdagaovend in Wolvege: prissentaosie film ’De Stelling En De Zwatte Dood én de ni’je Stellingwarver Spreukekelinder

Tiedens de feestelike kulturele aovend van de Stellingwarver Dag op zaoterdag 7 juli zal in Wolvege niet alliend de ni’je film 'De Stelling En De Zwatte Dood' prissenteerd wodden, mar ok de Stellingwarver Spreukekelinder veur et jaor 2013. De film, waorvan de laeste montages disse weke nog uutvoerd wodden, is maekt deur William Higgins uut Oosterwoolde. Goekunde van William speulden de rollen, William zorgde zels veur de meziek, de filmopnaemen en de eindmontage. De Stellingwarver teksten in de film bin inlezen deur Femmie van Veen, Klaas Dijkstra en Jitze Hofstra. In de film wodt, n.a.v. een legende uut et boek ‘De Grijpvogel’ van Han Wielick, verteld over de periode in de middelieuwen dat ok Stellingwarf last had van de tering. De opnaemen d’r veur wodden mit naeme maekt in de netuurgebieden rond Appelsche. Veurofgaonde an de prissentaosie zal William Higgins uutleg geven over et maeken kunnen van aorige films mit hiel weinig middels. De film zal nao de prissentaosie o.e. te zien wezen op You Tube.

Stellingwarver Spreukekelinder
Op disse aovend wodt ok de ni’je Stellingwarver Spreukekelinder veur 2013 prissenteerd. An de kelinder, die al sund jaor en dag uutgeven wodt deur uutgeveri’je Van de Berg in Almere, warkten een flink tal meensken mit. Mit mekere zorgden ze zo veur een grote verscheidenhied an verhaelen, gedichten, riempies, spreuken, wiesheden en infermetieve stokkies.
De mitwarkers an de spreukekelinder veur 2013 weren: Roely Bakker, Klaas Boersma, Harmen Houtman, Henk J. Jager, Sjoukje Oosterloo, Frank Spijkers en Freddie de Vries. De Stellingwarver Spreukekelinder is vanof ni’je weke te koop veur € 12,95.

Vier schrievers
An de kulturele aovend doen ok een viertal Stellingwarver schrievers mit. Zo eupent Johan Veenstra de aovend mit een serie ni’je gedichten. Ok Christine Mulder en Harmen Houtman zullen eigen dichtwark heuren laoten, wiels Roely Bakker ien van heur prachtige verhaelen uut heur boek Verzin veurlezen zal, dat boek verscheen begin dit jaor. Netuurlik zal d’r binnen et pergramme ok Stellingwarver meziek te heuren wezen: daorveur zorgt Romana Agricola, zi’j is veural bekend van de kabberetgroep Flying Stars.

De aovend wodt holen bi’j Hotel Holland Inn in Wolvege. D’r is nog plak om disse biezundere aovend bi’j te wonen, opgifte kan bi’j et kantoor van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop (0516-451108). De intree is € 5,00.


In Stellingwarver ukkespeulplakken:

Vri’jwilligers lezen veur uut ‘Tomke’ en ‘Muske en Fret’

Oflopen weke wodde in zowat alle ukkespeulplakken en plakken veur kienderopvang in de beide Stellingwarven in et Stellingwarfs veurlezen. De veurleesaktie wodt alle jaoren in de eerste weke van juni deur de Stellingwarver Schrieversronte verzorgd in saemenwarking mit ‘It selskip foar Fryske Tael en Schriftekenisse’, dat de Friese veurleesweke orgeniseert. In de weke wodt veural veurlezen uut et boekien ‘Tomke’, daor alle jaoren een ni’j dieltien van verschient. Et boekien wodt oorspronkelik in et Fries uutgeven deur de Afûk, mar veur disse regio in et Stellingwarfs ommezet deur Sjoukje Oosterloo. Omreden ‘Tomke’ veur de alderkleinsten wel es wat te muuilik bliekt wodt in de Stellingwarven tiedens de weke ok gebruuk maekt van Stellingwarver kienderboeken. Zo wodde veurig jaor al veurlezen uut ‘Muske Tiemen’ van Christine Mulder; dit jaor wodde veurlezen uut ‘De belevenissen van Muske en Fret’, van Herma Egberts. Bi’j dit boekien wodden speciaole ‘praotplaeten’ ontwikkeld.
An de veurleesaktie doen alle jaoren zoe’n 25 vri’jwilligers van de Stellingwarver Schrieversronte mit. De stichting dielt in die periode een kleine 900 Stellingwarfstaelige Tomke-boekies uut an alle ukken in Stellingwarf. De hiele koördinaosie van de Stellingwarver veurleesaktie is in hanen van Annie Dedden (West-Stellingwarf) en Akkie Zeilstra (Oost-Stellingwarf).


Fries historikus en ontdekker van et Stellingwarver laandrecht ridderd bi’j RUG-ofscheid

Gistermiddag 25 meie hebben RUG en hiel veul kollega’s en vrunden ofscheid neumen van historikus en specialist Oold-Fries dr. Oebele Vries, in Stellingwarf veural bekend deur zien ontdekking van et Stellingwarver laandrecht in De Ovend, en naoderhaand in de publikaosie van de Symposiumbundel Stellingwarf 700 (‘Soe sullen die Stellinge’). Et ofscheid, in verbaand mit et ingaonde pensioen, was veurofgaan deur een mooi symposium in de Letterenfakulteit van de RUG. Nao et schoft was de beurt an dr. Oebele Vries zels, mit een mooie verhaandeling over de Friese vri’jhied in verbaand mit naeme mit de Grunningers. An et aende hul zien verhael een oproep in om de opleiding bachelor Fries toch veural in staand te holen. Ok de rede van perf. dr. Goffe Jensma, hooglerer Fries, ston veur een belangriek pat in et teken van de bezwaoren tegen et opgaon van de bachelor Fries in een bried taelestudiepakket. In de loop van de receptie in de bekende Spiegelzael van et Akedemiegebouw was et de beurt an borgemeister Bilker van Kollumerlaand, de gemiente daor dr. Vries woont. De borgemeister leut in een kruderige lofrede weten dat an him de ere was om bekend te maeken dat dr. Vries de Odder van Oranje-Nassau toekend was, en hi’j speldede et versiersel uteraord vervolgens ok op. Laeter kreeg Vries ok nog de plaquette van de RUG veur meer as 25 jaor butengewooon warken. Dat was uut hanen van de letterendekaan. D’r weren meer biezundere dingen, zoas et uutkommen van een dik boek mit een hiele riegel belangrieke artikels die deur Vries schreven binnen. De jongste publikaosie van Vries over et Stellingwarver laandrecht is ok opneumen. Dat is nog niet zo lange leden verschenen in een specialistisch blad veur rechtsgeschiedenis. Titel van et artikel: ‘Wolde enych man vor den stellinck clagen omme doetgelde. Het middeleeuwse landrecht van Stellingwerf’; titelbeschrieving van et boek: Oebele Vries, De taal van recht en vrijheid. Studies over middeleeuws Friesland. Onder redactie van Anne Tjerk Popkema, Han Nijdam en Goffe Jensman, m.m.v. Saakje van Dellen. Gorredijk / De Gerdiek, 2012, uutg. Bornmeer.


Reaktie Stichting Stellingwarver Schrieversronte op et konseptwetsveurstel veur een Wet gebruuk Friese Tael

De Stichting Stellingwarver Schrieversronte het reageerd op et ni’je wetsveurstel angaonde et bruken van de Friese Tael. De tekst van de reaktie wodt hiernao citeerd.

"Op himzels vienen bestuur en direktie van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte et konsept veur de Wet gebruuk Friese Tael - as anvietering veur et meer bruken gaon van die tael - goed en ondersteunen dat veurstel van hatte.
Wat oons liekewel verbaost is dat in et riegeltien naemen van gemienten waor een uutzundering of vri’jstelling veur gellen gaot de gemiente Oost-Stellingwarf bliekber vergeten is.
Et kan, neffens oons, toch niet zo wezen dat in et jaor dat warschienlik et Nedersaksisch ok erkend wodt onder diel III van et Europees Haandvest veur minderhiedstaelen, en zo van toepassing wodt op de Stellingwarven vanwegens et Stellingwarfs, veur iene van de twie Stellingwarver gemienten de ni’je Wet gebruuk Friese Tael gellen gaot.
Wi’j gaon d’r daoromme dan ok vanuut dat de gemiente Oost-Stellingwarf nog in et eerder nuumde riegeltien opneumen wodt.

Veur et bestuur en de direktie
Stichting Stellingwarver Schrieversronte,
Ype Dijkstra (veurzitter)
Sietske Bloemhoff (direkteur)"


Ni’je uutgifte van volksverhaeleboek op 5 april verschenen

Op deensdag 5 2011 april verscheen onder redaktie van Henk Bloemhoff een bekend volksverhaeleboek opni’j. We meugen ok wel zeggen: et dé verzaemeling volksverhaelen uut Stellingwarf. Die verscheen eerder in 1980, mar die versie was onderdehaand al lange uutverkocht. Et gaot om ‘Mien wegen bin duustere paeden. Oolde verhaelen uut Stellingwarf’, van de bekende Stellingwarver volksverteller Wube Lamers van de Kuunderwal (schoelnaeme van Wube Jaeger (1912-2001)). Disse ni’je uutgifte het een kompleet bewarkte inleiding deur Henk Bloemhoff, vier extra verhaelen van Wube Lamers zels die nog niet in de veurige uutgifte stonnen én de beschrieving van de volksverhaeletypen van dit boek en van et komof, veur zoveer dat nao te gaon was. Dat laeste is daon deur volkskundige dr. Jurjen van der Kooi. Die was veur zien pensioen warkzem an et Nedersaksisch Instituut van de Rieksuniversiteit Grunningen. Ok Van der Kooi het zien bi’jdrege an dit boek hielemaole bi’j de tied brocht. Tal bladzieden: 200. Pries: 14,50 euro. Uutgever is de Stellingwarver Schrieversronte.

Dr. Piet Hemminga mit pensioen

In verbaand mit zien pensioen het de Fryske Akademy op vri'jdagmiddag 6 oktober mit een stijlvol bestuurskundig symposium en in anwezighied van hiel wat geneudigden ofscheid neumen van bestuurskundige dr. Piet Hemminga. Piet Hemminga was ok bi'j de Stellingwarver Schrieversronte slim bekend en wardeerd. Zo het hi'j een tal keren optreden as adviseur, leidede et eerdere symposium 'Op zoek naar de Stellingwarver identiteit' en zo ok de streektaelkonfereensie in Noordwoolde van 2007. An et aende van de middag prissenteerde de Akademy een bundel teksten van Hemminga: Alarmfase Oranje. De Fryske oerheid yn de 21ste ieu. Ok verschillende Schrieversrontemeensken weren onder de geneudigden.


Kursus Gedichten schrieven

Op donderdagaovend 27 oktober begint d’r in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop een kursus Gedichten schrieven. De kursus die uut vier aovens bestaot wodt geven deur neerlandikus Peter Riksma uut Zaandpol (bi’j Emmen).
Eerder dit jaor gaf Riksma op verzuuk van de warkgroep ’Alles rondom taal’ van Stichting Kunstwerf een warkwinkel Verhaelen schrieven’. Die warkwinkel het ommeraek voldaon, zodat d’r vraoge naor meer kwam. Op verzuuk van de Stellingwarver Schrieversronte gaot Peter Riksma daoromme opni’j een kursus verzorgen. Dit keer gaot et om et schrieven van gedichten, waor kriej’ dan allemaole mit te maeken, wat veur problemen kuj’ integen kommen. Tiedens de kursusaovens is d’r daoromme veul ommedaenken veur aspekten die mit et schrieven van poëzie te maeken hebben. Een peer daorvan bin: moet poëzie altied riemen, vorm en inhoold, zin en historie, riemschema’s, daenken in beelden, kompesisie, et onderwarp, foefies bi’j et dichten, schrieven in de praktiek en publiceren.
De kursus wodt in et Stellingwarfs geven, mar et schrieven kunnen van de Stellingwarver tael is, om disse kursus te volgen, niet een vereiste. Alle kursusaovens duren van half achte tot half tiene. De kosten bin € 50,00 per persoon, daor bin de koffie en thee mit wat d’r bi’j, bi’j inbegrepen. Anmellen kan op et kantoor van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop: 0516-451108 (even vraogen naor Sietske Bloemhoff), mailen kan ok naor: info@stellingwarfs.nl


Stellingwarfs kienderboekefeest in boekwinkels Wolvege en Oosterwoolde

In oktober is weer de kienderboekeweke!
Plantageboekhaandel Zwikstra in Wolvege, boekwinkel Bruna in Oosterwoolde en de Stellingwarver Schrieversronte orgeniseren daoromme op zaoterdag 8 oktober (in Wolvege) en op zaoterdag 15 oktober (in Oosterwoolde) twie biezundere Stellingwarver kienderboekefeesten.
Tiedens beide middaegen, die van 14.00 tot 16.00 ure duren, zullen d’r verschillende aktiviteiten bi’j en in de winkels wezen. Zo wodt d’r o.e. een speciaole speurtocht orgeniseerd, Pieter Stoefzaand is in de buurt, schminkster Alice schminkt kiender tot superheld, Carolien Hunneman zingt en Frank Spijkers is in de weer mit striptekenings. Mar ok de verschillend schrievers van Stellingwarver kienderboeken bin in de winkel om over heur boeken en schrieveri’je te vertellen, zoas Herma Egberts en Xavière Kolk.

Speciaol anbod van Stellingwarver kienderboeken
Omreden disse middaegen et Stellingwarver kienderboek centraol staot, is veur die gelegenhied veur een biezunder antrekkelik anbod van kienderboeken zorgd.
Zo kun de boeken De belevenissen van Muske en Fret (Herma Egberts), De speurtocht van Job, Tjitske en Mevrouw de Vries (Xavière Kolk) en De wraoke van Pieter Stoefzaand / De wraak van Pieter Stuyvesant (Frank Spijkers) op zaoterdag 8 en 15 oktober as pakkettien veur € 14,95 anschaft wodden (gewoonlik € 29,95).


Sutelaktie 2011 levert krapan € 17.500,- op. Toppers: ‘Een beul van een dokter’ en Spreukekelinder

Lopt op sommige plakken de verkoop van boeken dramatisch weeromme, bi’j de uutgeveri’je van de Stellingwarver Schrieversronte marken ze daor weinig van. Starker: de sutelaktie 2011 verkocht alderdeegst nog beter as die van et veurige jaor. In 2010 leverde de sutelaktie roem € 16.000,- op, de sutelaktie van dit jaor kwam op een peer euro nao uut op € 17.500,-. Dat is een geweldig risseltaot daor Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra an et aende van de laeste sutelaktie-aovend zien grote bliedschop over uterde. Alle sutelders bleven oflopen maendag waachten totdat ponghoolder Henk Koelma de uuteindelike uutslag van de hiele sutelperiode an Dijkstra deurgeven kon om die bekend te maeken. Dijkstra benaodrokte nog es dat de aktie alliend mar slaegen kan deur de grote inzet van al die vri’jwilligers, van de bakkevullers tot de brotiessmeerders, van de routeplanners tot krojeman Jan Punter en uteraord de sutelders zels. Alliend deur zoe’n grote betrokkenhied en inzet kan een grote aktie as de sutelaktie echt slaegen.
Veerweg et beste verkochten de Stellingwarver Spreukekelinder en et boek van Rob Zethoven Een beul van eeen dokter. Veerder wodden de boeken van Johan Veenstra as altied goed verkocht, en dat gul ok veur Gien plak dat mi’j zo trekt. De 13 dörpen van Oost-Stellingwarf van Henk Bloemhoff, De Friese Waterlinie van Meindert Schroor, en et volksverhaeleboek Mien wegen bin duustere paeden van Wube Lamers van de Kuunderwal.
Opvalend was dat behalven de goeie verkoop d’r veul positieve reakties heurd wodden veur et wark van de Schrieversronte. Veul meensken blieken arg veul wardering te hebben veur de inzet van de stichting veur de eigen streektael en streekkultuur. O.m. de uutgifte van kienderboeken wodde in dat verbaand nog al es nuumd.
Kommend jaor bestaot de Stellingwarver Schrieversronte 40 jaor. Veur dat jaor wo’n alderhaande biezundere aktiviteiten ontwikkeld en speciaole uutgiften veurbereided. Zo verschient al in jannewaori et ni’jste boek van Johan Veenstra en volgen d’r deur et jaor henne meerdere biezundere uutgiften. In de sutelaktie van 2012 zullen al die uutgiften ongetwiefeld in de sutelkrojen te vienen wezen.


Internationaole SND-streektaelkonfereensie op 23 september

Op 23 september wodt in et dörpshuus van Heerde (Oost-Veluwe) de zesde Internationaole Streektaelkonfereensie holen. Et thema veur de dag is Streektael in meziek – Meziek in streektael. Et doel van de dag is dat betrokkenen bi’j et streektaelbeleid, streektaelliefhebbers, muzikaanten en ere meensken uut de meziekwereld mit mekere van gedaachten wisselen over vraogen as: Wat hebben Drentse blues, Hollaanse schlagers en West-Vlaamse hiphop mit mekere te maeken? Bin d’r bepaolde trends en veraandert et plak van de streektael binnen de meziek? Is een meziekbeleid binnen et streektaelbeleid meugelik en is dat zinvol?
Uut verschillende streken van Nederlaand en Vlaanderen kommen morgens kenners op et gebied van et thema naor Heerde toe om een inleiding holen, et gaot om:
Joop v.d. Bremen – 'Streektaelmeziek in Nederlaand: Waor gaon we naor toe?'
Walter Evenepoel (Muziekmozaïek) – 'Proper gezeid en skieëf gezoengen: sporen van streektaal in Vlaamse volkse liedjes'
Beart Boosterhaven (Fryske Akademy) – 'Van Bernlef en Skotse Trije tot Gerbrich van Dekken. Over de plaats en positie van het Friestalige lied in de muziekcultuur van Fryslân'
Hanne Kloots (Artesis Hogeschool/Universiteit Antwerpen) en
Tom Smits (Universiteit Antwerpen) – 'Dialectpop in Nederlandstalig België: een sociolinguïstische benadering'

Ok in et middagpergramme kommen nog een drietal interessaante onderwarpen an de odder:
'Drèents daor zit meziek in!' (deur Bert Kamping)
'Waarom nog een cd…?' (deur Marius de Boer)
'Tonaal en atonaal streektaalbeleid' (deur Roeland van Hout)

An et aende van de middag is d’r een prissentaosie van streektaelmeziekprojekten, waorbi’j o.e. Sietske Bloemhoff vertellen zal over de orgenisaosie van Stellingwarfpop. Butendat zal de winneres van Stellingwarfpop 2011, Carolien Hunneman, een optreden verzorgen.

De streektaelkonfereensie begint morgens om 9.30 ure en duurt tot 16.30 ure. Ie kun je opgeven o.e. via de mail van de Stichting Nederlandse Dialecten: dialectendag@gmail.com. De kosten bin € 20,00 per persoon, en dat is inkl. een lunch. Et bedrag kan overmaekt wodden op rekeningnr. 7538049. Veur meer info kan ok beld wodden naor 06 30911599. Et dörpshuus is te vienen an de Van Meurslaan nr. 3.


Ni’je Stellingwarfstaelige prentbriefkaorten

D’r bliekt al een hiele poze verlet te wezen van ni’je Stellingwarver prentbriefkaorten. Daoromme is de Stellingwarver Schrieversronte op dit mement doende mit et ontwikkelen van een hiele ni’je serie.
Et gaot in et eerste plak om kaorten mit foto’s van netuurfotograaf Ruurd-Jelle van der Leij, van vroeger uut Hooltpae. Disse biezundere serie zal uut tien verschillende kaorten bestaon. Op vufe d’r van bin voegels te zien, op de ere vufe bomen, vaeks in een typisch Stellingwarfs laandschop. Aachterop de kaorten is de hieltied een kotte, infermetieve tekst te lezen van netuurkenner Freddie de Vries, ok van Hooltpae. De kaorten wo’n in setties van tien stoks verkocht veur € 4,95, ze kun now al besteld wodden op et kantoor van de Schrieversronte in Berkoop.
Beide manluden leverden de oflopen tied ok prachtige bi’jdregen veur de Stellingwarver Spreukekelinder van 2012 en bin butendat drok in de weer mit een Stellingwarver voegelboek. Dat boek zal in 2012 uutgeven wodden deur de Stellingwarver Schrieversronte.

Gelegenhiedskaorten
Waor ok de hieltied meer verlet van is bin gelegenhiedskaorten in et Stellingwarfs. Op dit mement bin die al beparkt te koop bi’j de Schrieversronte in Berkoop, mar ok daor zullen de kommende tied de hieltied meer van uutbrocht wodden. Et doel is dat de prentbriefkaorten, mar laeter ok de gelegenhiedskaorten douk te koop kommen zullen in de Stellingwarver boekhaandels.

Ok Stellingwarfs in bloemlezing gedichten om ‘mannevrundschoppen’ henne

An et begin van de zommer is verschenen de bundel ‘Hij zag een kameraad in je. De mooiste gedichten over mannenvriendschappen’, bi’j mekeer brocht deur de literetuurkenners Corrie Joosten en Coen Peppelenbos en uutgeven deur Uitgeverij kleine Uil in Grunningen. Een riek thema, zo schrift de uutgever: ‘begeerte en liefde, maar ook ruzie en afgunst’. D’r is een keuze maekt uut de rieke poëziegeschiedenis op dit terrein. En zo kuj’ wark vienen van P.C. Boutens tot Gerrit Komrij en van Willem de Mérode tot Arthur Japin. Extra biezunder is dat in disse bundel ok wark opneumen is van dichters in et Nedersaksisch, zoas van de Stellingwarver Johan Veenstra. Pries: 15 euro; zie veerder www.kleineuil.nl


Waachter 13. Ni’je dichtbundel Klaas Knillis Hofstra

Oflopen zommer verscheen bi’j Stichting Plot’s in Grunningen een ni’je dichtbundel van Klaas Knillis Hofstra. Klaas woont al sund jaor en dag in ’Stad’ mar komt van oorsprong uut Oosterwoolde, of zoas op de aachterflappe van et boekien te lezen vaalt: Klaas is ‘Stellingwarver van geboorte, Stadjer uut overtuging’. In zien ni’je dichtbundel 'Waachter dattien' is wark opneumen dat de dichter, schriever, zanger, vertaeler, prissentaoter, orgenisaoter, regisseur, bestuurder, boekhoolder, verkoper, postbode, betweter, kroegtieger tussen 2008 en 1986 schreven het. Et meerste d’r van is ok al es eerder publiceerd, soms krek even wat aanders en soms in een ere (streek)tael. De bundel telt 48 bladzieden en kost € 13,00.


Op donderdagmiddag 1 september: Stellingwarver middag in Noordwoolde

Tiedens de kommende Noordwoolde-weke wodt d’r in de grote tente op et feestterrein van Noordwoolde een gezellige Stellingwarver middag holen. An die middag warken de volgende artiesten mit:
Johan Veenstra, mit gedichten en verhaelen (o.e. een ni’j verhael uut zien ni’je boek dat in 2012 verschienen zal);
Carolien Hunneman, zi’j zal heur ni’jste Stellingwarver lieties zingen en begeleidt heurzels op de gitaar;
Femmie van Veen en Wout Bakker (bekend van The Flying Stars), zi’j zorgen tegere veur de meerst hilarische sketsies.
De prissentaosie is in hanen van Sietske Bloemhoff, zi’j zal butendat een oold Stellingwarfs volksverhael veurlezen.
Op de middag is d’r in de tente een gezellig terras inricht. Daor bin ok verschillende kraompies te vienen mit aorige infermaosie over o.e. Noordwoolde en omstreken en de Stellingwarver Schrieversronte.
De Stellingwarver middag is van 14.00 tot 16.00 ure, de intree is € 3,00.


Stellingwarver Spreukekelinder 2012: vol mit verhaelen, puzels, striptekenings, gedichies, moppies en gao mar deur…

Disse weke verschient de ni’jste Stellingwarver Spreukekelinder. Ok veur 2012 warkte d’r weer een grote groep meensken mit an disse biezundere uutgifte. De kelinder, die uutgeven wodt deur Uutgeveri’je Van den Berg in Almere, is daoromme ok now weer slim ofwisselend wodden. In de kelinder bin tal van ni’je verhaelen, gedichten, spreukies en gezegden, mar ok hiel vule infermetieve stokkies opneumen.
Veul ommedaenken is d’r opni’j veur de netuur. Zo schrift Freddie de Vries van Hooltpae over een twaelftal bomen in Stellingwarf en over heur biezunderheden. Daor bin de hieltied prachtige foto’s bi’j ofdrokt van netuurfotograaf Ruurd-Jelle van der Leij uut Grouw, mar van vroeger uut Hooltpae. Gerrit J.H. Hof uut Wolvege beschrift verschillende waetervoegels, mit daorbi’j ok de hieltied een verdudelikende foto. Henk J. Jager (Berkoop) vertelt in de ni’je kelinder over onbekende mar biezunder aorige gegevens uut et dörp Noordwoolde. Histotolk Frank Spijkers (Buil) zorgde krek as veur de kelinder van 2011 veur een tal vermaekelike striptekenings. Prachtig bin ok de kienderverhaelen van Stien van Anne uut Wolvege over de katten Frats en Freubel.
Veur ni’je verhaelen en gedichten zorgden Klaas Boersma, Harmen Houtman en Sjoukje Oosterloo. In de kelinder bin liekewel ok veul interessaante stokkies over et Stellingwarfs te lezen, zoas prachtige oolde woorden, vermaekelike uutdrokkings en puzelties. Daornaost bin d’r ok een tal stokkies, riempies en verhaelties uut de eerste jaorgangen van et Stellingwarver tiedschrift "De Ovend" in opneumen. Ni’j en slim aorig is een riegel van moppies die deur de hiele kelinder henne te vienen binnen. De redaktie van de kelinder is sund jaor en dag in hanen van Annie Dedden en Sietske Bloemhoff, de verkooppries van de kelinder is € 12,95.


150e boekuutgifte Stellingwarver Schrieversronte veur kultuurdippeteerde Jannewietske de Vries

Eerste boek Rob Zethoven: Een beul van een dokter

Vri’jdagmiddag 15 juli verschient bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop de 150e boekuutgifte. Et gaot om et boek "Een beul van een dokter", mit unieke verhaelen van Rob Zethoven. Hi’j was van 1978 tot 1988 geliefd huusdokter van Berkoop e.o. Et eerste exemplaor van et ni’je boek zal overhaandigd wodden an perveensiaol
kultuurdippeteerde Jannewietske de Vries.

Uutgeveri’je Schrieversronte: klein mar uniek!
Et ni’je boek van Rob Zethoven is mitien de 150e uutgifte van Stichting Et Boekefoons, dat is de uutgeveri’je van de Stellingwarver Schrieversronte. Et gaot om een biezundere gebeurtenis, waor et bestuur en de staf van et Stellingwarver tael- en kultuurinstituut in Berkoop beslist trots op wezen kunnen. In krap 40 jaor tied 150 over et algemien goed lopende titels uutgeven in een klein taelgebied as dat van et Stellingwarfs is beslist uniek te numen.
Bi’j Et Boekefoons verschenen veul verhaelebundels, romans en gedichtebundels in et Stellingwarfs, mar ok veul boeken die mit de streek of de historie van de streek te maeken hebben. Opvalend is et tal kienderboeken dat de laeste peer jaor uutgeven wodde en waor mit naeme in et basisonderwies daankber gebruuk van maekt wodt bi’j et lesonderdiel Stellingwarfs binnen Hiemkunde. Van veul auteurs verschenen meerdere uutgiften bi’j Et Boekefoons, van Johan Veenstra verschenen d’r alderdeegst 22 uutgiften waorvan verschillende titels laeter herdrokt binnen. Et doel is dat van de Ni’jhooltpaeïnger auteur in 2012 een boek mit humoristische verhaelen uutbrocht wodden zal. De 151e uutgifte is liekewel eerder, daor wodt veur zorgd deur Roely Bakker uut Makkinge. Heur twiede boek mit verhaelen en gedichten wodt kot nao de zommer verwaacht.

"Een beul van een dokter"
In "Een beul van een dokter" wodt verteld hoe et Rob Zethoven vergaot as hi’j as jonge dokter vanuut de Zaanstreek naor Stellingwarf komt om daor zien ambt te beginnen. Rob Zethoven wet op een veural integere wieze, mar ok mit een groot gevuul veur humor, te vertellen over de periode dat hi’j huusdokter was in Berkoop. Et boek schetst niet alliend et verhael van de dokter zels, mar ok op treffende wieze de meniere van leven in een klein dörp in et zuudoosten van Frieslaand.
Eerder verschenen verhaelen van de vroegere Berkoper dörpsdokter in et Stellingwarfs tiedschrift De Ovend. Die verhaelen wodden vertaeld deur Ovend-redakteur Jannes Westerhof uut Darp, en dat gelt now ok veur de vertaeling van de verhaelen in et boek.
In et boek bin foto’s opneumen van Marije Kuiper uut Vinkege, zi’j zorgde ok veur een prachtig omslag. Blift vanzels over de vraoge: Een beul van een dokter, hoezo? Om et antwoord op die vraoge an de weet te kommen, tsja, daorveur moej’ toch echt et boek lezen gaon! Et boek dat financieel mit meugelik maekt wodde deur de perveensie Frieslaand en Stichting Bercoop Fonds, is vanof 16 juli in de boekwinkels te koop veur € 10,00.


Priesvraoge jongerenblog

Jongeren tot en mit 35 jaor kun mitdoen an de priesvraoge veur de meerst biezundere blog. Die blog moet schreven wezen in et Fries, et Stellingwarfs of et Bildts. De priesvraoge wodt orgeniseerd deur Tresoar / Stichting It Fryske Boek en is uutschreven in et kader van de Maond van et Friese boek. Jongeren wo’n vraogd om heur blog over bi’jglieks reizen, stages, eigen ondervienings, mienings, reakties of misschien een dagboek, veur 1 september an te mellen. De blog moet uut meerdere bi’jdregen bestaon. Een deskundige jury zal de winner anwiezen; de pries bestaot uut een bedrag van € 500,-. De pries wodt uutrikt op zundag 16 oktober bi’j de ofsluting van de Maond van et Friese boek in Harlingen. Je opgeven kan bi’j Tresoar/It fryske Boek, Bûterhoeke 1, 8911 DH Liwwadden of info@tresoar.nl. Veur meer infermaosie kuj’ kieken op www.maonnefanitfryskeboek.nl.


Carolien Hunneman wint sfeervol Stellingwarfpop 2011

Oflopen zaoterdag 4 juni deden veur de vierde keer Stellingwarver bands mit an et Stellingwarfs popfestival Stellingwarfpop. Et festival, dat dit keer orgeniseerd wodde deur jongerencentrum M!X (Wolvege), et jongerenwark in Noordwoolde en de Stellingwarver Schrieversronte wodde wunnen deur Carolien Hunneman van Oosterwoolde. De twiede pries was veur de band Between Oceans en de dadde pries wodde wunnen deur Chop226.
De jury hadde veur alle drie winners veul lof en wardering. Dat gul mit naeme veur Chop226, waorvan de leden 11, 12 en 16 jaor oold binnen. Chop226 het een prima zanger/gitarist, wiels de bassist en drummer strak et ritme bepaolen. De jury was d’r dan ok van overtuugd dat de band een goeie toekomst tegemoet gaot en hoopt dat Chop226 in 2012 weer mitdoen zal an Stellingwarfpop.
Veul lof was d’r ok veur Between Oceans, die mit zangeres Melissa Dooper stark veur et locht kwam. Spietig is dat binnen de band wat wisselings (west) binnen, mar de kommende tied zal zeker weer meer an de weg timmerd wodden. Winner wodde liekewel singer/songwriter Carolien Hunneman van Oosterwoolde. Carolien brocht meerdere prachtige Stellingwarver lieties naor veuren, mit prima teksten en heurzels professioneel begeleidende op de gitaar.
De verschillende optredens wodden an mekaander praot deur Coen Speelman uut Grunningen, die dat krek as veurig jaor op een veurtreffelike wieze dee. Et festival wodde op et terrein van Staatsbosbeheer bi’j de Spoekeplasse in Noordwoolde holen, en mit deur et mooie zommerse weer wodde et een biezunder sfeervol gebeuren. De aovend wodde feestelik ofsleuten deur de band ROCK Karaoke uut Almere, waorbi’j talloze bezukers van et festival zels aachter de zangmikrefoon heur telenten heuren laoten konnen en dat ok deden.
De orgenisaosie is dikke tevreden mit Stellingwarfpop 2011 en gaf an dat ok in 2012 dit biezundere festival holen wodden zal. Bands kun heur veur die vuufde edisie now alvast opgeven, de daotum zal nao de zommervekaansie bekend maekt wodden.


Jonker wodde Ridder!

In een volle dörpskarke van Berkoop wodde vri’jdagmiddag 1 juli ofscheid neumen van Schrieversronte-mitwarker en eerdere direkteur Pieter Jonker, van vroeger van De Haule. Disse middag was een soortement van twiebak, want niet allienig wodde stillestaon bi’j een lange loopbaene mit hiel veul aktiviteiten en produkties, mar in de twiede helte van et pergramme wodde Jonker zien boek “De prentkunst van Peter Lazarov” prissenteerd. Op dit prachtig uutvoerde boek was al deur mennigiene intekend. Et boek is uutgeven deur de Stichting Nobiles in Oosterwoolde. Et eerste exemplaor was veur de heer drs. Huigen Leeflang, konservater van et Rieksprentekammenet van et Rieksmuseum in Amsterdam. Die kreeg et anlangd deur keunstener Peter Lazarov zels. Leeflang gong daornao in op et wark van Lazarov.
De leiding van de middag was in hanen van Schrieversronte-veurzitter de heer Ype Dijkstra. In zien toespraoke prees die Jonker veur zien wark en nuumde een hiele riegel aktiviteiten en aandere risseltaoten.
Onder de sprekers die nao Dijkstra kwammen was ok borgemeister van Oost-Stellingwarf de heer Harrie Oosterman. Die hadde een grote verrassing veur de jubilaris, want die kon hi’j benumen tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Dat was beslist niet uutslutend veur Jonker zien inzet veur de Schrieversronte en aandere kulturele instellings, mar ok veur zien aandere maotschoppelike inspannings, zoas as lid van de Perveensiaole Staoten van Frieslaand. Nao de bi’jienkomst was d’r gelegenhied om ofscheid te nemen en wodde d’r nog deur een hiele grote groep gaasten gezellig deurpraot op et plein aachter et Schrieversronte-gebouw. Want… daor hadde de Schrieversronte een sfeervolle receptie orgeniseerd, mit party-tenten en al.


Eerste boek Rob Zethoven: Een beul van een dokter. Toegelieke et 150e boek van de Stellingwarver Schrieversronte

Mit een peer weken verschient bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop de 150e boekuutgifte. Et gaot om een boek mit unieke verhaelen van Rob Zethoven. Die was van 1978 tot 1988 geliefd huusdokter van Berkoop e.o. In 'Een beul van een dokter' wodt verteld hoe et Rob vergaot as hi’j as jonge dokter vanuut de Zaanstreek naor Stellingwarf komt om daor zien ambt te beginnen. Rob Zethoven wet op een veural integere wieze, mar ok mit een groot gevuul veur humor, te vertellen over de periode dat hi’j huusdokter was in Berkoop. Et boek schetst niet alliend et verhael van de dokter zels, mar ok op treffende wieze de meniere van leven in een klein dörp in et zuudoosten van Frieslaand.
Eerder verschenen al verhaelen van de vroegere Berkoper dörpsdokter in et Stellingwarfs tiedschrift De Ovend. Die verhaelen wodden vertaeld deur Ovend-redakteur Jannes Westerhof uut Darp, en dat gelt now ok veur de vertaeling van de verhaelen in et ni'je boek.
In et boek bin foto’s opneumen van Marije Kuiper uut Vinkege, zi'j zorgde ok veur een prachtig omslag. Blift vanzels over de vraoge: Een beul van een dokter... hoezo? Om et antwoord an de weet te kommen, tsja, daorveur moej’ toch echt et boek lezen gaon!


Zunnewende festival o.e. mit Johan Veenstra: 18 juni, Hellendoorn

Op 18 juni zal veur de vuufde keer et streektael- en streekkultuurfestival Zunnewende holen wodden. Et festival wodt holen bi’j et prachtige reviertien De Regge op et sfeervolle terrein van et laandgoed Schuilenburg in Hellendoorn. An et festival doen artiesten mit uut et hiele Nedersaksische gebied, waoronder ok Johan Veenstra. Ere artiesten bin de Fries-Twentse zanger, schriever en dichter Gerrit Breteler, et Nedersaksisch Vocaal Ensemble, Ria Westerhuis en Delia Bremer mit erotische poëzie in et Drents, de Straotklinkers, een bluegrass band uut Grunningen die intied in et hiele laand bekend is en een fermaosie uut Hellendoorn zels. Om et pergramme henne bin alderhaande raandaktiviteiten. Et festival begint aovens om 20.00 ure en duurt tot omdebi’j half iene naachts. De intree is mar € 5,00. D'r is alderdeegst een konsumptie bi'j inbegrepen en et parkeren is ommenocht.


Et is feest! Burgemeester Oosterman lest veur uut Tomke

Op donderdagmorgen 9 juni zal burgemeester Harry Oosterman van de gemiente Oost-Stellingwarf veurlezen uut et ni’jste Tomkeboekien. Dat veurlezen zal wezen in ’Nijntje’, dat is et ukkespeulplak van Oosterwoolde. De titel van et ni’jste boekien, dat onderhaand veur de zesde keer in et Stellingwarfs verschient, is Et is feest! In et ni’je boek vieren Tomke en zien maoties alderhaande verschillende soorten fesies, zoas Romkedag en Naor et cirkus.
In de veurleesweke in juni gaot een grote groep van vri’jwilligers naor zowat alle ukkespeulplakken in de Stellingwarven om daor uut Tomke veur te lezen. Veur de alderkleinsten wodt liekewel ok veul uut et boek Muske Tiemen van Stien van Anne veurlezen, omreden de verhaelties van Tomke veur die groep wel es wat te muuilik blieken te wezen. De koördinaosie van de Tomkeveurleesaktie is in hanen van de Schrieversrontevri’jwilligers Akkie Zeilstra van Raevenwoold en Annie Dedden uut Blesdieke.
Tomke verschient in et eerste plak in et Fries en wodt uutgeven deur de Afûk. Veur de Stellingwarver vertaeling zorgt al sund jaor en dag Sjoukje Oosterloo uut Drachten. Stellingwarver Tomke wodt uutgeven deur de Stellingwarver Schrieversronte en uutdield an alle ukken in de beide gemienten. De Stellingwarver veurleesaktie wodt uutvoerd i.s.m. It Selskip foar Fryske Tael en Schriftekenisse dat de Friese veurleesweke orgeniseert.


De Vertelbus komt d’r an!

Veur et eerst komt de Friese Vertelbus naor een tal basisschoelen in de Stellingwarven toe. In de bus zullen deur vuuf vri’jwilligers van de Stellingwarver Schrieversronte kienderverhaelen in et Stellingwarfs verteld en veurlezen wodden. De Vertelbus is een kleurige en fleurige bus, die vanbinnen ommebouwd is tot een smoek theatertien daor kiender genieten kunnen van verhaelen die deur schrievers of ere verhaelevertellers brocht wodden. D’r is plak veur zoe’n 15 kiender toegelieke in de bus veur een pergramme van ongeveer een half ure.
Disse aldereerste keer komt de bus naor vier Stellingwarver basisschoelen toe: op maendagmorgen 23 meie is de bus in Else en middags in Noordwoolde. Op deensdag 24 meie gaot de bus naor Berkoop en middags naor Ni’jhooltpae.
In Else zal wethoolder Sierd de Boer van de gemiente Oost-Stellingwarf et startsein veur de vertelaktie geven, deur een peer verhaelties in et Stellingwarfs veur te lezen. Et veurlezen wodt daor dan overneumen deur schriefster Herma Egberts en Schrieversrontemitwarkster Albertha Zwaagstra.
As dit projekt disse eerste keer goed verlopt en bevaalt is et et doel dat de bus volgend jaor naor meer Stellingwarver schoelen gaot. D’r zal verteld en veurlezen wodden uut de verschillende kienderboeken die de Stellingwarver Schrieversronte an now toe uutgeven het.
De Stellingwarver vertel- en veurleesaktie is in saemenwarking mit Tresoar in Liwwadden orgeniseerd.

Ankondiging lezing perf. dr. Hans Mol over de Middelieuwse geschiedenis van Stellingwarf en omgeving

Op deensdagaovend 24 meie komt perf. dr. Hans Mol een lezing holen mit as titel 'De fasering en datering van de vroegste veenontginningen in de Kop van Overijssel, Stellingwerf en aangrenzende Friese gebieden'. Die lezing wodt holen in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. Eerder al hul Hans Mol een mooie lezing op et symposium Stellingwarf 700. Hi'j is in Stellingwarf een spreker daor een protte wardering veur is, want hi'j is specialist in de Middelieuwse geschiedenis van Frieslaand en ok van Stellingwarf in omgeving. De aovend begint om half achte, de intree is vuuf euro.


Biezundere viering: Jaordagsfeest van Johan Veenstra

Vandaege 3 april 2011 was MFC De Ni’je Stienze in Ni’jhooltpae et plak daor femilie, kammeraoden en kammeraodskes van de belangriekste Stellingwarver schriever van dit mement bi’j mekeer kwammen. Anleiding was die zien vuvenzestigste jaordag. Die hadde nog niet zo lange leden west. Een zael vol geneudigden maekte de viering mit. Die wodde extra opfleurd mit o.e. een speulse toespraoke deur Harmen Houtman, een veurdracht deur de Friese schriever Douwe Kootstra mit veur de gelegenhied een mooi Japans sprokien en mit een biezunder levenslied dat brocht wodde deur de Berkoper keunstener Peter Hiemstra. In de middag weren d’r twie prachtige optredens van zanger Bennie Huisman mit Stadsfriese, Friese en Nederlaanse lieties, en hi’j zong alderdeegst iene in et Grunnings. De gaasten gongen tussendeur ok nog even de dörpskarke bekieken, die op schitterende wieze restereerd is. De man daor et vandaege allemaole omme gong is zels betrokken bi’j ien en aander, en kon zien gaasten zodoende mooi even tekst en uutleg geven.

Fenomeen Veenstra
Veur wie et nog niet wus: de Stellingwarver Johan Veenstra is een groot fenomeen in de wereld van de Nedersaksische schrieveri’je en in de schrieveri’je in Frieslaand in et biezunder. Hi’j het intied 23 Stellingwarver boeken op zien naeme staon: romans, verhaelebundels en dichtbundels. Al in de verhaelebundel 'Fluitekruud' (1977) wodde in him behalven de geboren verteller ok de literaire schriever ontdekt. Zien titels verkochten de hieltied ommeraek. Bestsellers van de laeste jaoren bin ‘Brogge van glas’, ‘Et geheim van de wiend’, ‘Sletel parredies’, ‘Longerlaand’ (tegere mit Peter Hiemstra) en meer. In ‘Verrassend Stellingwarfs’ vertaelde Veenstra eerder verhaelen van o.e. Maarten ’t Hart, Adriaan van Dis en Cees Nooteboom. Iene van zien mooiste gedichten, ‘Speulman’, wodde veurige naozommer opneumen in ‘Verrassend Nedersaksisch’, een bloemlezing van Nedersaksische poëzie van nao de oorlog. Een ni’j boek van Johan Veenstra is op komst. Meer over zien schrieveri’je is o.e. te vienen in ‘Handboek Nedersaksische Taal- en Letterkunde’.


SND-dag 27-3: mooie dag, mooie publikaosie

De twiejaorlikse dag van de ‘Stichting Nederlandse Dialecten’ op 27 meert was, krek as veurige keren, een aorig sukses. D’r was een gevarieerd pergramme mit alderhaande warkwinkels en prissentaosies, disse keer veural uut de wereld van Zuud-Hollaand. De morgens weren d’r grote lezings. Die bin ok in et ni’je boek van de stichting te vienen. D’r was de middags ok een boekemark. Ok de Stellingwarver Schrieversronte was d’r netuurlik mit een boeketaofel. Thema van de dag was disse keer: ‘Sprekend van aard. Bijnamen en karaktereigenschappen in streektalen’. Dat is ok de titel van et boek, dat onder redaktie ston van Veronique de Tier, Ton van de Wijngaard en Ronny Keulen. De publikaosie is disse keer wat gevarieerder, speulser en kleuriger as veurige keren. Behalven de lezings van et morgenpergramma vien ie ok kotte artikels uut de verschillende regio’s. Uut oons gebied is opneumen ‘In taal weerspiegeld? Iets over de Stellingwervers en hun eigenschappen’, deur Henk Bloemhoff. Ok uut oonze buurgebieden bin d’r bi’jdregen in et boek te vienen, van Abel Darwinkel (Drenthe) mit ‘Van vrouwlu, vrommes en wief…’, Jan Germs (Drenthe) mit ‘De mooiste scheldwoorden uit Drenthe’ en Jannie Bakker en Philomène Bloemhoff (West-Overiessel) mit ‘Allemaol kienders van Jannao!’. Harry Nijhuis vertelt over ‘Van Twentse zoaltkloetens, gruppendrieters en heuimiegers’ en Siemon Reker (Grunningen) schreef ‘Van Ipscheuten: kregel, driest, deugniet’. Et boek gelt 20 euro en is te bestellen op et SND-adres Gen. Gavinstraat 344, 6562 MR Groesbeek.


Twie ni’je kienderboeken in et Stellingwarfs! De belevenissen van Muske en Fret en De wraoke van Pieter Stoefzaand prissenteerd

Op maendagmiddag 21 meert bin in ’t Vlechtwark in Noordwoolde de eerste exemplaoren van twie ni’je kienderboeken in et Stellingwarfs prissenteerd an wethoolder Jelmer van der Zee van de gemiente West-Stellingwarf. Et gaot om de boeken De belevenissen van Muske en Fret (veur kiender van 4 tot 7 jaor) van Herma Egberts van Berkoop en De wraoke van Pieter Stoefzaand / De wraak van Pieter Stuyvesant (veur kiender van 10 tot 13 jaor) van Frank Spijkers uut Buil. Omreden beide schrievers et Stellingwarfs nog niet goed beheersen bin de teksten van de boeken vertaeld deur Sjoukje Oosterloo uut Drachten.
In De belevenissen van Muske en Fret staon een tiental vassies daor die belevenissen in de zien en te lezen binnen. De prenties bin dichte bi’j de beleveniswereld van et kiend holen. Behalven schriefster is Herma Egberts ok vormgeefster en ze het op een slim ansprekende wieze zorgd veur prachtige eigentiedse prenten mit bi’jheurende teksten.
Bi’j De wraoke van Pieter Stoefzaand / De wraak van Pieter Stuyvesant gaot et om een stripboek, daor op een ludieke wieze in verteld wodt over de reize van Pieter Stoefzaand naor et laeter New York. Et biezundere van dit boek is dat et, krek as zien eerdere boek Weeromme naor Stellingwarf / Terug naar Stellingwerf, et verhael in et Stellingwarfs en in et Nederlaans verteld wodt. Op de rechtbladzieden is et verhael de hieltied in et Stellingwarfs te lezen, op de linkerbladzieden in et Nederlaans. Mit naeme veur et van Stellingwarfs binnen Hiemkunde is disse meniere uterst geschikt.
Bi’j de prissentaosie bin ok kiender van de Vensterschoele van Noordwoolde nuugd. Veur heur zal uut beide boeken wat naor veuren brocht wodden. Zo zal o.e. Carolien Hunneman wat lieties over Muske en Fret naor veuren brengen en zal Frank Spijkers as histotolk een kot optreden as Pieter Stoefzaand verzorgen. Ok dit keer zorgt de uutgever – de Stellingwarver Schrieversronte – dat de boeken weer an alle schoelen in beide Stellingwarven uutpat wodden kunnen. De boeken bin vanzels nao 21 meert ok in de Stellingwarver boekwinkels te koop.


Ni’jste Ovend mit o.e. eerste oflevering in biezundere brieveserie

De ni’jste Ovend is weer prachtig van inhoold en uutvoering. De redaktie publiceert dit jaor een riegel van zes brieven van schrievers an heurzels doe ze nog jong weren. Begonnen wodt mit de brief van Johan Veenstra an et joongien van negen dat hi’j ooit was. Veerder is d’r ommedaenken veur de ni’je kantoormeubels en zo wat henne die op initiatief van raodslid van West-Stellingwarf Ton Mulder schonken binnen deur ING-baank, Gerard Floor vertelt over wat hi’j now een mooi boek vint, en Jannes Westerhof stelt Jan Visser veur in de rebiek ‘Dit plak dot me wat’. Biezunder is et ommedaenken veur een drietal meensken die wegraekt binnen: Minke Dijkstra, vri’jwilligster veur de veldnaemeverzaemeling van Oosterwoolde, Schrieversronte-kammeraod Geale de Vries die indertied o.e. een groter plak veur et Stellingwarfs op ’e schoelen rikkemedeerde, en veur kenner van en schriever in et Urkers Tromp de Vries, toegelieke Schrieversronte-kammeraod van verens.
Arg de muuite weerd bin ok et gedicht en et verhael van Roely Bakker, en zo is d’r meer om ni’jsgierig naor te wezen.
Ok bin d’r twie ankondigings van ni’je boeken: ‘De wraoke van Pieter Stoefzaand/De wraak van Pieter Stuyvesant’, dat is et twiede stripboek van Frank Spijkers uut Buil (vertaeling van Sjoukje Oosterloo) en et vassiesboekien ‘Muske en Fret’ deur Herma Egberts, mit alderhaande leerelementen, ok in de vertaeling van Sjoukje Oosterloo. ‘De Ovend’ van april zal meer ommedaenken an disse publikaosies geven.


Streektaelfestival Reur in Emmen was weer een voltreffer

Op 5 meert was et weer raek: et streektaelfestival Reur in Emmen trok weer een protte belangstelling. D'r kwam veul pebliek of op de optredens van dichters, schrievers en lietieszangers. Een biezunder onderdiel was de uutrieking van de Dagblad van het Noorden-streektaelpries. Uut de vuuf nomineerden veur proza en poëzie wun dichter Martin Koster mit zien bundel "Hotel an 't Spoor". Bi'j de nomineerden heurde ok de bundel 'Verrassend Nedersaksisch', de bloemlezing van gedichten uut alle Nedersaksische streken, dus ok in et Stellingwarfs. In de kattegerie dvd/cd gong Wiede Leegte mit 'Daipte' van de Stichting Laandschop Oldambt mit de pries strieken. De jury beston uut verschillende kenners van de streektaelkultuur. Ze hadden d'r wel broekzetten an had, zo koj' uut de woorden van veurzitter Harm Evert Waalkens wel opmaeken. De Stellingwarver Schrieversronte was vertegenwoordigd mit een forse boekekraom, bemeenskt deur Fettje Alten, Koosje Hornstra en Johan Veenstra. De Berkoper lietieszanger Karst Berkenbosch was iene van de optredende Nedersaksische artiesten.


Stellingwarver Spreukekelinder veur kiender

Veur et vak ’Stellingwarfs binnen hiemkunde’ wodde de oflopen tied bi’j de Stellingwarver Schrieversronte een Stellingwarver Spreukekelinder veur kiender klaormaekt. Op een eerdere hiemkundemiddag veur et onderwiezend passeniel wodde angeven dat schoelen graeg gebruuk van zoe’n kelinder maeken willen zollen. In overleg mit Stichting Comperio wodde ofpraot om een speciaole spreukekelinder veur et basisonderwies te ontwikkelen. De kelinder is now onderdehaand klaor en mitien nao de kastvekaansie kun alle Stellingwarver basisschoelen d’r gebruuk van maeken. D’r is veur zorgd dat d’r veur alle groepen wat in de kelinder te vienen is. Et gaot om (veurlees)verhaelties, riempies en gedichies, biezundere info vanuut et hiele Stellingwarver gebied, striptekenings en biezunderheden over et Stellingwarfs. D’r is liekewel ok zorgd veur een ‘vrolijke noot’: deur de kelinder henne bin tal van aorige moppies te lezen, zoas die eerder in et schoelekraantien Uut de buse stonnen. Die bin doe mit veul plezier deur de leerlingen lezen. De kelinder komt alliend bi’j de Schrieversronte hiel beparkt in de verkoop, een exemplaor kost euro 12,50. De Stellingwarver Spreukekelinder veur kiender wodde financieel meugelik maekt deur Kring van Berkoop.




Hoeviger stichter van de Nederlaanse kelonie Platte in Zuud-Dakota en wat hi'j uut de wege zette: onderwarp van lezing Otto de Vent op 19 april

Op deensdag 19 april verzorgde Otto de Vent van De Fochtel een lezing over 'De stichting van de Nederlandse Kolonie Platte in Zuid-Dakota door Albert Kuipers van De Hoeve'. Et gaot om een wel hiel biezundere lezing. Mar hiel zelden ja kreeg et grote pebliek en kriegen sneupers in Oost- en West-Stellingwarf de kaans om te heuren over uutvoerig onderzuuk naor laandverhuzings uut Stellingwarf weg naor grote emigraosielanen as Amerike. En in et geval van Albert Kuipers gaot et wel om een hiel biezundere feguur. De Vent zien lezing, die op 19 april hullen is, zol de veurbi’je haast al west heben, mar wodde doe uutsteld. D'r leek doe al grote belangstelling te wezen, en dat is hiel terecht. De lezing begon om 20.00 ure, was mit powerpointprissentaosie en wodde holen in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte, Berkoop.


Veul belangstelling veur ‘Verrassend Nedersaksisch’

‘Verrassend Nedersaksisch’ is de naeme van de bloemlezing uut Nedersaksische poëzie van nao de oorlog. Dit ni’je boek wodde op vri’jdag 12 november prissenteerd. Kultuurdippeteerde Dick Buursink kreeg doe et eerste exemplaor uut hanen van SONT-veurzitter Arend ten Oever. SONT is de bekende Nedersaksische koepel van streektaelorgenisaosies. Ten Oever wees d’r op dat de perveensie Overiessel, zeker ok in de persoon van dippeteerde Buursink, zorgt veurr een goed klimaot en beleid veur de streektael. De perveensie warkt ok an veerdere erkenning van et Nedersaksisch, mit de aandere regio’s, zoas oonze gemienten. Dippeteerde Buursink prees SONT veur et initiatief. Et ni’je boek lat kwaliteit, gruui en verscheidenhied van de Nedersaksische poëzie in alle zeuven regio’s zien, dus Grunningen, Drenthe, Twente, de Aachterhoeke, Stellingwarf, Veluwe en Sallaand (et laeste gebied tegere mit et Laand van Vollenhove). Van elke regio bin d’r in et boek tien gedichten opneumen. Dat bin gedichten die deur acht kenners as et best of meerst verrassend uutzocht binnen. ‘Verrassend Nedersaksisch’ is verschenen bi’j Uitgeverij kleine Uil in Grunningen. Et pepieren boek gelt 15.00 euro, et e-boek 12,50 euro. D’r is beheurlik vraoge naor et boek, zo dot de uutgever blieken. Die het et dan ok een poze as eerste op zien eigen top-tiene staon.


Vuufhonderdste uutzending Singeliers

Op 31 december hullen op de lekaole zenders Odrie en Centraol een biezundere uutzending: veur de 500e keer was et streektaelmeziekpergramme Singeliers te heuren. De veurzitter van Odrie was in de uutzending om alle prissentaoters en aandere mitwarkers te fielseteren en te bedaanken. Veur prissentaoter Geert van der Meulen was et veurlopig even de laeste keer, vanwegens aandere aktiviteiten. Toch zal hi'j now en dan nog as vervanger optreden. En d'r ston al weer een ni'je vri'jwilliger te trappelen om mit te doen.

Ni’j winterboek: De waarmte fan desimber

Kotleden verscheen bi’j de Afûk in Liwwadden een prachtig boek mit winterse verhaelen, gedichten, recepten en prachtig wark van beeldende keunsteners. In et boek is wark te lezen van 23 Friese schrievers en dichters, mar ok van twie Stellingwarvers. Zo is van Jouk opneumen et verhael Mar de meester zee niks! Die bleef neutraol, dat ok in die zien bundel Decemberverhaelen van Jouk te vienen is. Ok van Johan Veenstra is een verhael in et boek te vienen, et gaot om De lift uut Een meenske is gien eerpel.
Et boek het een had kaft en is opfleurd mit prachtige keunst van 17 Friese keunsteners en twie Stellingwarvers. Bi’j Sierd Geertsma gaot et om een ex libris Kerststemming (een hooltsnede), wiels van Dirk Kerst Koopmans zien prachtige akwarel Dri’j in de sni’j ofdrokt is. Et kaft is veurzien van een ofbelinge van een prachtig winters eulievarfschilderi’je van Abe Gerlsma. Et boek telt 152 bladzieden en kost 24,90 euro. Et is o.e. te koop in de Stellingwarver boekhaandels.

Twiede pries veur Harmen Houtman

Uut zoe’n honderd inzendings veur de Lyrische Courant van de Liwwadder kraante van 15 oktober wodde de Stellingwarver schriever Harmen Houtman twiede mit zien gedicht Poddehaor. Et thema veur dit keer was Nieuw/Nij. Uut de inzendings bleek dat mit zoe’n thema hiel vule te doen is. Bi’j de Stellingwarver Schrieversronte verschenen an now toe drie dichtbundels van Harmen Houtman.

Poddehaor

Eins herkende ik je niet,
leup jow veurbi’j
om me drekt twiefelend
en schruten omme te dri’jen

De stap bekend
de blieke blik vol zelsvertrouwen
een kuchien dat om andacht vragt.

...doe zag ik et...
op je haost kaele ronde schedel
maekten ni’je poddehaorties
plak veur vertrouwde krullen.

’k Gaf je een haand
en wol zeggen da’k je mist had,
mar veur mien lippen beweugen
wees ie naor je ’ni’je hoop’
en zeden: ’Vuul es, hoe zaachte...’

Harmen Houtman

Ni’je kursus Stellingwarfs en ni’je ‘opfriskursus’

KURSUS STELLINGWARFS VEUR BEGINNERS
Dit naojaor begint d’r in et gebouw van de Schrieversronte weer een kursus Stellingwarfs veur beginners. Die bestaot uut tien lesaovens van elk twie uren, en een ofslutend examen. D’r is in et veurjaor van 2011 ok nog een prachtige exkursie argens in een Stellingwarfs netuurgebied. De daotums veur de kursus Stellingwarfs veur beginners bin: maendagaovend 8, 15, 22 en 29 november, 6 en 13 december, 3, 10, 17 en 24 jannewaori 2011.
In disse beginnerskursus is d’r veul ommedaenken veur et schrieven in et Stellingwarfs. D’r wodt gebruuk maekt van de Nederlaanstaelige boekwarki Hoe schrijf je ’t Stellingwerfs van dr. Henk Bloemhoff. D’r is daornaost ok veul ommedaenken veur et wark van Stellingwarver schrievers, zoas de bekende Johan Veenstra, mar ok van dat van ooldere schrievers, zoas H.J. Bergveld, iene van de eerste schrievers in et Stellingwarfs. Veerder kom ie ok in de kunde mit de geschiedenis van Stellingwarf en is d'r andacht veur de biezundere ligging van de streek.
De kursusleiding bestaot uut Roely Bakker, Grietje Bosma, Henk Bloemhoff, Pieter Jonker en Geert Lantinga. De kosten bin 65,00 euro, koffie of thee mit wat d’r bi’j inbegrepen.
Meensken die interesse hebben veur de kursus kun et beste even bellen mit et kantoor van de Schrieversronte: 0516-451108, of mailen naor: info@stellingwarfs.nl.

OPFRISKURSUS
Van oold-kursisten van de kursus Stellingwarfs veur beginners kwam ok et oflopen seizoen weer et verzuuk veur een vervolg op die kursus. Et plan is now om van 't haast veur die meensken een soort van ’opfriskursus’ te holen, die bestaon zal uut drie lesaovens van de hieltied twie uren. De kursusaovens bin op donderdag 14 en 21 oktober, en op donderdag 11 november. De opfriskursus wodt geven deur dr. Henk Bloemhoff. Je opgeven kan tillefonisch naor et kantoor van de Schrieversronte: 0516-451108 of deur te mailen naor et mailadres info@stellingwarfs.nl.


Tomke weer uut aende in hiel Stellingwarf!

Maendagmorgen 31 meie het wethoolder Jelmer van der Zee van de gemiente West-Stellingwarf de Tomke-veurleesweke uut aende gaon laoten. Van der Zee, die o.e. onderwies in zien pottefulie het, het mit vule nocht de ukken van ukkespeulplak ’t Dreumesje van Steggerde veurlezen. Wel dee blieken dat de wethoolder van huus uut meer mit et Fries as mit de Nedersaksische taelen te maeken had het. Veurdat hi’j naor West-Stellingwarf kwam woonde Van der Zee in Twente, mar die tied het van him gien Tukker maekt. Et veurlezen in et Stellingwarfs gong him liekewel slim goed of. Op een ongedwongen meniere wus hi’j de andacht van de ukken prima vaaste te holen. De beide leidsters Richtje en Hendrika geneuten daor ok zichber van.
Et Tomke-veurleesprejekt is in Stellingwarf dit jaor al weer veur de dadde keer van stal gaon. In hiel veul ukkespeulplakken wodt d’r deur zoe’n 25 vri’jwilligers van de Stellingwarver Schrieversronte veurlezen uut Tomke. Dit jaor het et boekien as titel ‘Tomke en Romke in et verkeer’. Ok dit alderni’jste boekien wodde weer deur de Schrieversronte ommenocht onder alle ukkespeulplakken verdield.
Et Tomke-veurleesprojekt is van oorsprong Fries. Volgend jaor wodt et boekien veur de vuuftiende keer uutgeven. Vuuf jaor leden verscheen Tomke veur et eerst in et Stellingwarfs, dat wodde die eerste keer financieel meugelik maekt deur et foons Kring van Bercoop. Daornao zorgde de Schrieversronte zels veur de financiering.
Et projekt bliekt een schot in de roze. Jaorliks besluten de hieltied meer ukkespeulplakken om mit te doen, et enthousiasme bi’j de leidsters is over et algemien arg groot.
Tomke wodde weer vanuut et Fries naor et Stellingwarfs vertaeld deur Sjoukje Oosterloo. Et Tomke-veurleesperjekt wodt orgeniseerd deur Schrieversronte-vri’jwilligers Annie Dedden van Blesdieke veur West-Stellingwarf en Akkie Zeilstra van Raevenswoold veur Oost-Stellingwarf.


Vinkege is groots op inwoner Marije Kuiper
Eerste exemplaor uniek fotoboek voor borgemeister Van Klaveren

Donderdagaovend 9 september kreeg borgemeister Gerard van Klaveren van de gemiente West-Stellingwarf et eerste exemplaor van et fotoboek ’Vinkega’ uut hanen van de jonge fotografe Marije Kuiper (28). Dat boek was et slotrisseltaot van heur ofstudeerprojekt an de Akedemie veur Popkultuur in Liwwadden, ofdieling Vormgeving.
‘'Vinkega' is een verhaelend fotoboek. Et is et wark van een lieke kundige as keunstzinnige vakvrouw,’ zo maekte Ype Dijkstra, veurzitter van de Stellingwarver Schrieversronte - de uutgever van et boek - in zien woord van welkom dudelik. ‘Marije praotte mit de meensken, ze fotografeerde heur mit waor ze daegeliks mit doende weren. De prachtige foto’s en de kotte onderschriften maeken dudelik daj’ mit een foto vule meer zeggen kunnen as mit lappen tekst! Et boek is een uniek, authentiek en puur petret van de inwoners van Vinkege wodden.’
Nao de toespraoke van Dijkstra vertelde Marije Kuiper over heur biezundere projekt en overhaandigde vervolgens et eerste exemplaor an borgemeester Van Klaveren. Ok die was onder de indrok van de kwaliteit van et ni’je boek, zo dee blieken. Deurdat hij van teveuren al even disse ni’jste uutgifte van de Stellingwarver Schrieversronte bekieken kund hadde, nuumde Van Klaveren een tal foto’s die him opvalen weren en die him vot-op-slag slim anspreuken hadden. Hi’j was dudelik slim inneumen mit disse biezundere perduktie van de jonge fotografe.
Et twiede exemplaor was veur Edwin Jans, veurzitter van Plaetselik Belang van Vinkege. Daormit bedaankte Marije Kuiper nog es alle bewoners van et kleine plakkien Vinkege, die haost allegeer an et boek mitwarkt hebben. Veur de prissentaosie weren alle inwoners van Vinkege nuugd, dat mit meer as honderd personen was de zael van ’t Vlechtwark aorig vuld. Uut de reakties van de inwoners bleek, mit naeme onder de ‘signeersessie’, hoe goed dit fotoprojekt in Vinkege ontvongen is. De inwoners bin ommeraek wies mit et boek en ze bin groots heur inwoner Marije Kuiper.


Boek over Stellingwarf om 1309 henne: eerste exemplaor veur borgemeister Van Klaveren

Een prachtige inkiek in Stellingwarf en zien omgeving eerste kwat 14e ieuw, dat levert et ni’je boek mit de drie lezings van et Historisch Symposium in 2009. Dat was et jaor van de vierderi’je van ‘Stellingwarf’ 700, mit et hiele jaor deur een protte aktiviteiten. In heur anbieding van et eerste exemplaor an borgemeister Gerard van Klaveren van West-Stellingwarf ston vice-veurzitter Attie Nijboer van de Stellingwarver Schrieversronte deensdagaovend 24 augustus naodrokkelik stille bi’j doel en aktiteiten van de viering ‘Stellingwarf’ 700. Dat jaor was mit angrepen, zo vertelde ze, om de Stellingwarver geschiedenis, identiteit en tael es even flink in et locht te zetten veur de hiele bevolking. En dat warkte goed, want d’r het ommeraek veul extra belangstelling west en die klinkt nog altied goed deur. Alle reden om deur te gaon. Dat vun ok de heer Van Klaveren in zien reaktie. Hi’j hadde zien belangstelling al blieken laoten op et symposium, en hi’j bleek ok now slim ni’jsgierig naor de infermaosie in et boek. Hi’j wol de bundel butendat ok graeg lezen mit et oge op eventueel te veer gaonde plannen veur gemientelike herindielings. Een veul te grote schaol daor sommigen an daenken, zicht hi’j niet zitten. Et belang van et uutbrengen van oolde geschriften zoas et laandrecht en de Middelieuwse oorkonden gaf him reden om de Schrieversronte de suggestie te doen om nog es te overwegen om die teksten in een fors fermaot, mit goeie vertaelings en al, op een wat luxe meniere uut te geven. Dat zol kunnen naor bestaonde veurbeelden, zoas de uutgifte van oolde Friese wetsteksten deur dr. Oebele Vries van de Rieksuniversiteit Grunningen.
De woorden ‘Soe sullen die Stellinge...’ in de boektitel kommen uut een zin die veurkomt in et Stellingwarver laandrecht. Hoewel dr. Oebele Vries eerst gien lezing holen zol op et symposium, gebeurde dat toch. Want deur een wonder hadde hi’j veurjaor 2009 in et Gelders Archief in Arnhem een ofschrift vunnen van et 14e ieuwse Stellingwarver laandrecht. Dat was meraokels, want gieniene hadde veurtied bedocht dat zoks d’r west hebben zol. Dat vertelde hi’j ok nog es in et twiede diel van disse feestelike prissentaosie. De Schrieversronte hadde him vraogd om nog es uutvoerig over de tekst van et laandrecht te vertellen, en an dat verzuuk voldee hi’j nao de pauze op een butengewoon interessaante en deskundige meniere, veur een geheur van roem vuuftig belangstellende bezukers.
De ni’je bundel bestaot uut Vries zien uutleg bi’j et laandrecht, perf. Hans Mol zien uutvoerige lezing mit interessaante biezunderheden over Stellingwarf en Schoterwarf as vri’je laansgemienten en de stried mit de bisschop van Utrecht en veerder Mr. Caspar van Heel zien beschrieving van de plaetselike verholings tussen Stellingwarf, et Laand van Vollenhove en Stienwiek begin 14e ieuw. De tekst van et laandrecht is ok opneumen, en ok een liest van oorkonden mit kotte beschrievings deur auteur Van Heel. Et boek is 72 bladzieden dikke, gelt 17,50 euro en is een uutgifte van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop.


Ni’je webstee Stellingwarver Schrieversronte: www.stellingplus.nl

Van begin augustus of het de stichting Stellingwarver Schrieversronte d’r een ni’je webstee bi’j: www.stellingplus.nl. Die webstee in et Stellingwarfs is veural richt op et schrieven in oonze Nedersaksische streektael. Et doel is om d’r veural een levendige webstee van te maeken, mit o.e. veul publikaosiemeugelikheden. Zo zullen d’r in de rebriek ‘schriefklub’ de hieltied ni’je verhaelen opneumen wodden, wiels in de rebriek ‘leesklub’ mit naeme verhaelen plaetst wodden uut et archief van de Schrieversronte. Twie vri’jwilligers van de stichting zullen zorgen dat de rebrieken vas blieven.
Veul ommedaenken zal d’r ok wezen veur et schrieven leren van et Stellingwarfs. Dat zal wezen in de vorm van ondersteuning en anvulling van de al jaoren bestaonde kursus Stellingwarfs veur beginners. Mar d’r wodt ok al een posien warkt an een ni’je internetkursus
(veur verschillende leeftiedsgroepen) die binnen niet al te lange tied anbeuden wodden zal onder de rebriek ‘e-learning’.
Behalven ommedaenken veur et schrieven van en in et Stellingwarfs zal op www.stellingplus.nl ok veul meziek te zien en te heuren wezen, mit naeme veur et jongvolk. Daorveur is d’r o.e. een goeie saemenwarking mit et jongerencentrum M!X in Wolvege. Daormit orgeniseert de Schrieversronte ok van ’t jaor weer et suksesvollee ‘Stellingwarfpop’.


September-anbod

Wie in september de twie ni’je boeken van Jan Veldhuizen kocht, betaelt daor 20,00 euro veur i.p.v. 23,00 euro. Wie in de tied van de sutelaktie veur 25,00 euro of meer an boeken anschaft die deur de Schrieversronte uutgeven binnen (inklusief de spreukekelinder), krigt een jaor laank et mooie Stellingwarver tiedschrift De Ovend ommenocht toestuurd. Et tiedschrift verschient zes keer in et jaor.


Sutelaktie Stellingwarver Schrieversronte begint op 30 augustus. Mar liefst 60 vri’jwilligers op pad mit hiel vule mooie boeken en aandere negosie

Op maendagaovend 30 augustus begint de jaorlikse sutelaktie van de Stellingwarver Schrieversronte, mit tal van ni’je uutgiften in de krojen. De jaorlikse verkoopaktie van mit naeme Stellingwarver boeken komt op maendag 30 augustus, woensdag 1 september en maendag 6 september in Stellingwarf-Westaende. Dat zal o.m. et geval wezen in De Hoeve, De Oosterstreek, Noordwoolde, Zaandhuzen en Wolvege. Op woensdag 8 september, maendag 13 september en woensdag 15 september is Oost-Stellingwarf an de beurt. D’r wodt dan suteld o.e. in een diel van Appelsche, Else, De Fochtel, De Haule, Langedieke en Ni’jberkoop, mar ok in Buil in West-Stellingwarf.
De sutelaktie is de hieltied tussen middags vuuf ure en aovens acht ure. De sutelaktiekemmissie, bestaonde uut de Schrieversronte-vri’jwilligers Hammie en Jitze Hofstra, Joop Oosterhof, Koop Oosterloo en Jan Punter, is van plan om van de aktie weer een flink sukses te maeken. De kemmissie wodde opni’j bi’jstaon deur et ‘belteam’ Fettje Alten en Johan Veenstra. Zi’j zorgden d’r tegere veur dat de groep die dit jaor op pad gaot mit de krojen uut roem 60 enthousiaste Schrieversronte-vri’jwilligers bestaot. Daornaost is d’r nog een flinke groep vri’jwilligers die zorgt dat iederiene mit volle bakken in de krojen op pad kan, mar ok op tied van een nattien en een dreugien veurzien wodt.

Tien ni’je uutgiften
Sund de zo suksesvolle sutelaktie van 2009 bin d’r mar liefst tien ni’je boeken deur de Schrieversronte uutgeven. Et gaot om: Daor klept de klokke weer (kienderboek, H. Hoogeveen, vertaeld deur Hans Koopmans)), Terug naar Stellingwerf/Weeromme naor Stellingwarf (ok veur kiender, deur histotolk Frank Spijkers), Alderhaande (40 inspirerende stokkies veur 40 inspirerende mementen, Jan Schonewille), Appelsche Bijdrage tot de Geschiedenis van een oude Boerengemeenschap (herdrok, Gerke P. Mulder), De wiend blaost ok wel es aandersomme (dichtbundel, Jan Veldhuizen), Laot mi’j now ok es wat zeggen (kotte verhaelen, Jan Veldhuizen), Soe sullen die Stellinge... (o.e. lezings van et symposium ‘Stellingwarf’ 700), Muske Tiemen (prenteboek veur ukken en kleuters, Stien van Anne), Vinkega (verhaelend fotoboek, Marije Kuiper) en Warkieslappe (verhaelen, Sjoukje Oosterloo). Uteraord ligt ok de ni’je Stellingwarver Spreukekelinder veur 2011 in de krojen.

Veul ni’j hiemkundemateriaol veur Stellingwarver basisschoelen

Tiedens de jaorlikse hiemkundemiddag veur et onderwiezend passeniel van de Stellingwarver basisschoelen was d’r dit jaor flink ommedaenken veur ni’je kienderboeken in et Stellingwarfs. De hiemkundemiddag wodt orgeniseerd deur de Stellingwarver Schrieversronte i.s.m. Stichting Comperio.
Aldereerst vertelde Stien van Anne over heur ni’je prenteboek veur ukken Muske Tiemen, dat bi’j jonge kiender ommeraek goed anslat. In et twiede boek plak wodde et ni’jste kienderboek Job, Tjitske en Mevrouw de Vries in de Stellingwerven prissenteerd. Dit boek wodde schreven deur Xavière Kolk uut Liwwadden, en veurzien van prachtige illestraosies van Kimberley Klein Meulekamp, ok uut Liwwadden. Beide vrouwluden hebben liekewel banen mit et Nedersaksische taelgebied. Slim aorig is ok dat in et boek wark te vienen is van kiender van de volgende vuuf Stellingwarver basisschoelen: De Klaeter (De Hoeve), De Velden (Noordwoolde-zuud), De Riemsloot (Appelsche), De Lantscheene (Ooldetriene) en de Mgr. Scholtensschoele van Wolvege. Zi’j vertellen d.m.v. tekenings en verhaelen allemaole over et mooiste plakkien in heur woonplak. In et boek wodt veural verteld over de geschiedenis van Stellingwarf, mar ok over tal van biezunderheden van de streek. Et idee veur et boek is ontstaon n.a.v. ‘Stellingwarf’700.
Nao de prissentaosie van et ni’je boek wodde verteld over een ni’je spreukekelinder veur kiender. Die kelinder wodt ontwikkeld vanwegens de vraoge d’r naor uut et onderwiesveld zels. Om disse uutgifte financieel meugelik te maeken wodt nog zocht naor een twiede sponser.
Kommende halfjaor weer twie ni’je kienderboeken
De kommende tied zullen opni’j twie Stellingwarver kienderboeken deur de Schrieversronte uutgeven wodden, beide boeken wo’n ok now weer beschikber steld an et basisonderwies. In et eerste plak is dat een boek veur kiender van 4 t/m 8 jaor van Herma Egberts uut Berkoop. Et boek wodt in et Stellingwarfs uutgeven, mar d’r komt ok een Nederlaanstaelige versie van.
Histotolk Frank Spijkers is op dit mement drok doende mit een stripboek over Pieter Stoefzaand. Dit boek wodt op dezelde wieze uutgeven as zien eerste stripboek, dus twietaelig. Op de linkerbladziede wodt et verhael in et Nederlaans verteld, op de rechter in et Stellingwarfs.
Keunstprojekt Dirk Kerst Koopmans
An et aende van de hiemkundemiddag vertoonde Jan de Vries van de gemiente West-Stellingwarf de ni’je dokementaire over de schilder van de Scheene Dirk Kerst Koopmans. Die dokementaire is van Pat van Boeckel van Rerun Productions en was kotleden nog op Omroep Frieslaand te zien. In de dokementaire wodt gebruuk maekt van videomateriaol dat rond 1995 opneumen is deur Jan de Vries en Sietske Bloemhoff, ok t.b.v. et vak Hiemkunde in et basisonderwies. Vanwegens de plezierige saemenwarking mit Van Boeckel kwam d’r toestemming om de dokementaire uut te dielen an alle Stellingwarver basisschoelen. Eerder kregen alle schoelen al et deur de Schrieversronte uutgeven boek over leven en wark van Dirk Kerst Koopmans. Nog dit jaor kun schoelen digitaal bi’jheurend lesmateriaol van dit biezundere projekt daelelaeden via de webstee www.stellingplus.nl.


Johan Veenstra: meer as 50.000 boeken...!

Op 22 april 2010 is d’r een twiede drok verschenen van Johan Veenstra zien laeste roman Et geheim van de wiend. Op 6 meert kreeg Veenstra in Emmen de Streektaelpries 2009 van et Dagblad van het Noorden veur dat boek. Nao et winnen van de pries bin d’r van alle kaanten nogal wat extra boeken bi’j de Stellingwarver Schrieversronte besteld, dat zodoende het de uutgever besleuten dat de roman rap herdrokt wodden mos. De twiede drok is duzend exemplaoren groot. In elke goeie boekhaandel is et boek now weer te bezetten.
Mit disse herdrok het de Stellingwarver schriever uut Ni’jhooltpae een magische greens beriekt. De totaole oplaoge van zien boeken is now krek over de 50.000 exemplaoren hennekommen. Veur een klein taelgebied as et Stellingwarfs is dat een unieke prestaosie.
Veenstra is nog lange niet van doel en hool mit de schrieveri’je op. Hi’j warkt op et ogenblik an een ni’je bundel mit humoristische verhaelen en wil van ’t jaor eins ok uut aende zetten mit et schrieven van een ni’je roman.


Drokke tieden mit boeken...
Bi’j de uutgeveri’je van de Stellingwarver Schrieversronte bin et drokke tieden. Zo kommen d’r in een peer maonden tied zeuven ni’je boeken uut. In juli weren dat al een dichtbundel en een verhaeleboek van Jan Veldhuizen, op 24 augustus verschient 'Soe sullen die Stellinge...' mit daorin o.e. de drie lezings die holen wodden op et historisch symposium in 2009 en op 9 september verschient een exklusief fotoboek van Marije Kuiper.

Twie ni’je kienderboeken
In september komt d’r ok een prachtig prenteboek veur ukken en kleuters uut van Stien van Anne (Christine Magour) en tiedens de jaorlikse hiemkundemiddag wodt veur kiender van 10 t/m 12 jaor et boek Job, Tjitske en Mevrouw de Vries in Stellingwarf prissenteerd.
De verwaachting is dat tiedens de sutelaktie, die in de eerste helte van september holen wodt, een flink tal exemplaoren van al die ni’je uutgiften heur weg naor et lezerspebliek vienen zullen.


Coby Veldhuizen nam ni’je boeken van Jan Veldhuizen (1941-2005) in ontvangst

Oflopen donderdag 29 juli wodden de eerste exemplaoren van de beide ni’je boeken van Jan Veldhuizen (1941-2005) uutrikt an zien vrouw Coby. Dat gebeurde deur veurzitter Ype Dijkstra en direkteur Sietske Bloemhoff van de Stellingwarver Schrieversronte.
Bi’j de prissentaosie thuus bi’j Coby Veldhuizen weren ok dochter Hetty en de man, de ere beide kiender konnen d’r spietig genoeg niet bi’j wezen.
Veurzitter Ype Dijkstra gaf an dat de Schrieversronte bliede is en ok trots, dat heur uutgeveri’je de beide boeken De wiend blaost ok wel es aandersomme (gedichten) en Laot mi’j now ok es wat zeggen (kotte verhaelen) uutgeven kon. Hi’j hadde van teveuren beide boeken al even lezen kund en vertelde beheurlik onder de indrok te wezen van de inhoold. ‘Mooi dat beide boeken d’r now dan binnen,’ zo zee Dijkstra, ‘mar ok zo verschrikkelik jammer dat Jan et zels niet meer mitmaekt.’
Coby en Hetty Veldhuizen weren vanzels biezunder inneumen mit de beide bundels. ‘Jan beleefde een boel plezier an de schrieveri’je,’ gaf Coby an. ‘Hi’j was daor hiel vule mit an de gang, en vaeke vreug hi’j mien oordiel. Toch bleek, doe ik kotleden de manuskripten las, dat ik sommige gedichten ok veur et eerst zag. Dat maekt et now hielemaole biezunder.’

Jan Veldhuizen was ommeraek drok mit de Stellingwarver schrieveri’je in de weer, doe hi’j in november 2005 onverwaachs uut de tied raekte. Dat bliekt ok wel as Coby en Hetty Veldhuizen vertellen dat d’r nog een tal verhaelen en gedichten half of binnen. Et is vanzels hiel arg spietig dat Jan niet de tied kregen het om zien schrieveri’jke, daor hi’j zoveul plezier an beleefde, veerder te ontwikkelen. Jan woonde al sund jaor en dag in Apeldoorn, mar kwam van De Miente bi’j Noordwoolde en hi’j bleef him altied een echte Stellingwarver vulen.
In 2003 wun Jan Veldhuizen ’De Oolde Pook-pries’, dat was in die tied de anvieteringspries veur et schrieven in et Stellingwarfs, insteld deur de beide Stellingwarver gemienten. De cyclus van gedichten De oolde zegeuner, daor hi’j die pries mit wun, verscheen laeter ok in zien eerste bundel, mit de titel Gewoon Stellingwarfs De tael van mien moeke. In augustus 2005 verscheen Beestebende, zien twiede boek, mit veul speulse riempies. Et eerste boek is onderdehaand al weer een posien uutverkocht.


Twie ni’je boeken van Jan Veldhuizen (1941-2005)

In juli verschienen d’r bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop twie ni’je bundels van de in 2005 overleden Stellingwarver schriever Jan Veldhuizen. Jan Veldhuizen woonde in Apeldoorn, mar gruuide op in De Miente bi’j Noordwoolde. Jan was aenlik nog niet zo lange in de weer mit de Stellingwarver schrieveri’je, mar wel volop. Hi’j beleefde daor veul plezier an en schreef mit riegelmaot veur o.e. et Stellingwarver tiedschrift De Ovend.
In 2003 wun hi’j mit ’De oolde zegeuner’, een cyclus van gedichten, ‘De Oolde Pook-pries’. Dat was doe nog de anvieteringspries veur et schrieven in et Stellingwarfs, insteld deur de beide gemienten. Niet zo lange daornao verscheen zien eerste gedichtebundel Gewoon Stellingwarfs De tael van mien moeke. In dat boek weren mit naeme sfeervolle, mar ok hiele eernstige gedichten te vienen. Aende augustus 2005 verscheen Beestebende, et twiede boekien van Jan Veldhuizen, mit veul speulse riempies over ’meenselike’ dieren. Op 15 november 2005 raekte Jan, ok al leut zien gezondhied him al langere tied in de steek, hiel onverwaachs uut de tied. Op dat mement laggen d’r bi’j de Schrieversronte nog twie manuskripten van Jan Veldhuizen, waorvan al toezegd was dat ok die in boekvorm verschienen zollen.
In juli 2010 is et dan zoveer. Et gaot in et eerste plak om De wiend blaost ok wel es aandersomme, mit weer hiele sfeervolle en vaeks ok ontroerende gedichten. In et boek, dat hielemaole in kleur verschient, bin een tal foto’s van Sietske Bloemhoff opneumen. Veur de opmaek zorgde Schrieversrontemitwarkster Trijnie Telkamp. In et ere boek Laot mi’j now ok es wat zeggen bin kotte, humoristische verhaelen te lezen. Omslag en opmaek wodden ok bi’j dit boek verzorgd deur Sietske Bloemhoff en Trijnie Telkamp. Beide boeken tellen 48 bladzieden en kosten 11,50 euro et stok. Wie beide boeken in ienkeer anschaft betaelt liekewel mar 20,00 euro.


Tentoonstelling Dirk Kerst Koopmans - de schilder van de Scheene

Op donderdag 1 juli wodt de tentoonstelling Dirk Kerst Koopmans - de schilder van de Scheene eupend. In de tentoonstelling is mit naeme een overzicht van Koopmans zien vroegere inkttekenings en een ni’je dokumentaire over zien betekenis as keunstener te zien. De tentoonstelling is een onderdiel van et internationaole keunstprojekt ’Out of Space’ dat tot 1 november in de Rottige Miente holen wodt.
De eupeningstieden van Dirk Kerst Koopmans - de schilder van de Scheene bin op elke zaoterdagmiddag van 13.30 tot 17.00 ure, en tiedens de Scheenekeunstroute (zie www.kunstaandescheene.nl) en de Eupen Monementedaegen.
De tentoonstelling duurt t/m 12 september en is in de karke van Scharpenzeel, Grindweg 139.
Een anraoder veur wie et nog niet het: Bi’j de Stellingwarver Schrieversronte en de Stellingwarver boekhaandels is nog altied et prachtige boek Dirk Kerst Koopmans - schilder van de Scheene te koop. Et boek op A-4 fermaot kost 17.95 euro.


Woudboerderijtjes, een boek mit interessaante kultuurhistorische infermaosie, ok over oonze streek

Et nog niet zo lange leden verschenen boek ‘Woudboerderijtjes’ het in oonze omgeving nog niet in et ni’js west en daoromme wiezen we lezers van disse webstee graeg even op et bestaon d’r van. Et gaot over boerderi’jen en boerderi’jgies en heur bewoners in de Friese Woolden, dus ok in Stellingwarf. De infermaosie over Stellingwarf gebeurde ok mit inbreng van de Stellingwarvere Schrieversronte. Et boek wodde schreven deur Bauke Boersma en d’r staon prachtige foto’s in van F. H. de Vlas. Uutgever: Friese pers/Noordhoek; tal bladzieden: 160. Pries: 18,50 euro


Warkieslappe: meer as veertig mooie verhaelen van Sjoukje Oosterloo prissenteerd

Zoe’n vuuftig belangstellenden weren vri’jdagmiddag in de plaetselike boekwinkel van Oosterwoolde kommen om mit te maeken dat et twiede boek van Sjoukje Oosterloo officieel op ’e wereld kwam. Disse splinterni’je uutgifte van de Schrieversronte is prachtig uutvoerd en is biezunder plezierig om te lezen. Iene van de eerste reakties van de lezers was: ‘Sjoukje Oosterloo kan smoek vertellen en ok ontspannend!’. Een protte meensken kennen et wark van disse Stellingwarver schriefster al wel uut de streekkraanten en uut et tiedschrift ‘De Ovend’. Wie et nog niet wet: et bin kotte verhaelen over daegelikse belevenissen in de wereld om je henne. Die belevenissen en die wereld bin op een biezundere meniere tekend, zodat gewone dingen even biezunder wodden en waordeur de weerde van die gewone dingen veur de meensken mooi naor veuren komt. Zoas belevenissen mit en van de voegels in de tuun en hoe die inienend versteurd wodden, over de erverings in de winter onderwegens naor et veurjaor, et bi’jholen van een kasboek en een hiel biezundere voonst daor in, en al zo meer. Wethoolder Sierd de Boer van Oost-Stellingwarf kreeg et eerste exemplaor deur de schriefster anlangd en was daor dudelik slim bliede mit. Oonze streekkultuur nuumde hi’j van groot belang en die kultuur het terecht wardering. Hi’j was zeker van plan en gao dit en et eerdere boek van Sjoukje Oosterloo, ‘Malle meraokels’ bi’jkotten es noflik lezen. Veurzitter Ype Dijkstra van de Stellingwarver Schrieversronte leidede de feestelike bi’jienkomst en hul een enthousiaste inleiding. Hi’j onderstreepte et belang van dit soort aktiviteiten van de meensken mit mekeer. Zoks verstarkt de onderlinge baand tussen meensken en et is goed veur et Stellingwarfs en de aandere streekkultuur. Veul meensken maekten vot gebruuk van de meugelikhied om een exemplaor van et ni’je boek te kopen (tal bladzieden: 128, pries: 14,00 euro),


Uutslag adverteensiepuzel boekekraante Twie pond ’n stuver

Ok dit jaor deden weer hiel vule meensken mit an de adverteensiepuzel in oonze jaorlikse boekekraante Twie pond ’n stuver. Uut de goeie oplossings bin drie winners lot, zi’j hebben intied allemaole een mooi boekepakket toestuurd kregen. Die winners bin:
G. Kuiper-de With (Wolvege), Andries Minkes (Oosterwoolde) en Gerri Zijlstra-Bootsma (Noordwoolde)
De redaktie van Twie pond ’n stuver fielseteert jim van hatte mit jim pries en hoopt daj jim een boel leesplezier an et boekepakket beleven zullen.


Sutelaktie brengt 16.250 euro op; sutelaktiekemmissie dikke tevreden

De jaorlikse sutelaktie van de Stellingwarver Schrieversronte zit d’r weer op. Die verkoopaktie, daor dit keer zoe’n 80 vri’jwilligers veur in et spier weren leverde een mooi bedrag op van € 16.250,00. Dat bedrag wodde bekend nao de ofslutende Friese boekemark op et Fraanse pleintien in Drachten.
Iene van de ni’jste uutgiften van de Schrieversronte zat liekewel niet in de sutelkrojen. Dat was et fotoboek Vinkega van Marije Kuiper. Dit prachtige boek dat onderhaand deur et hiele laand henne bekendhied krigt, wodde in een appatte aktie verkocht. Van de oplaoge van 300 stoks bin d’r onderhaand meer as 200 vot.
Sutelders, sutelaktiekemmissie, bestuur en direktie van de Stellingwarver Schrieversronte bin daoromme dikke tevreden mit de verkoopciefers van beide akties. Toppers in de sutelaktie weren de Stellingwarver Spreukekelinder, Et geheim van de wiend van Johan Veenstra en Warkieslappe, et ni’jste boek van Sjoukje Oosterloo.


Stellingwarver Zangaovens op 22 en 29 oktober

De Stellingwarver Schrieversronte orgeniseert i.s.m. de Stellingwarver zangfederaosies veur de twiede keer twie Stellingwarver zangaovens.
Die aovens bin op vri’jdagaovend 22 oktober in ’t Anker in Oosterwoolde en op vri’jdag 29 oktober in De Rank in Wolvege. Op beide aovens zullen d’r vier koren optreden die allemaole Stellingwarver lieties heuren laoten zullen.
In Oosterwoolde treden de volgende koren op: et vrouwludekoor Vrouwen van nu uut Appelsche, et mingd koor van De Hoeve, et vrouwludekoor De vriendschap van Makkinge en et mingd koor Ons genoegen van Hooltpae. In Wolvege doen mit: et vrouwludekoor Vrouwen van nu uut Appelsche, et mingd koor Ons genoegen van Hooltpae, et zangkoor Donna D’ora van Berkoop en et mingd koor van De Hoeve. Op beide aovens zal Janny Hofstee-Cats nao et schoft een tal Stellingwarver gedichten veurdregen.
Et doel van de aovend is om et gebruuk van et Stellingwarfs binnen de koren in oonze regio (opni’j) an te vieteren. Een stokmennig jaor leden wodden de eerste twie Stellingwarver zangaovens ooit orgeniseerd, dat was doe in et kader van de Rabobaank Anvieteringspries veur et Stellingwarfs. Beide aovens weren een groot sukses, dat nao die tied is d’r vaeke, van verschillende kaanten, vraoge west naor een vervolg.
Tot dislange was dat niet gebeurd, mar et liekt now meer as tied om opni’j twie van zokke mooie zangaovens te orgeniseren. Beide aovens beginnen om half achte, de toegang is 5,00 euro. Ok bi’j disse beide aovens zorgt Rabobaank De Stellingwarven veur financiële ondersteuning.


Eerste exemplaor van ‘Warkieslappe’ veur wethoolder Sierd de Boer: ni’j boek van Sjoukje Oosterloo

Op vri’jdagmiddag 3 september zal bi’j boekhaandel Bruna in Oosterwoolde et ni’je boek van Sjoukje Oosterloo prissenteerd wodden. Et eerste exemplaor wodt deur de schriefster anbeuden an wethoolder Sierd de Boer van Stellingwarf-Oostaende. De leiding van de feestelike bi’jienkomst, die om twie ure begint, is in hanen van veurzitter Ype Dijkstra van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, de uutgever van et ni’je boek. Et boek kan nao de prissentaosie mitien anschaft wodden, uteraord veurzien van een haandtekening van de schriefster.
In 'Warkieslappe', heur twiede boek, vertelt Sjoukje Oosterloo op humoristische wieze over daegelikse dingen die aenlik iederiene wel overkommen kunnen. Et gaot, krek as in heur eerste boek 'Malle meraokels', vaeks om slim herkenbere gebeurtenissen, die alliend daoromme al veur een protte meensken zo plezierig binnen om te lezen. Now en dan bin d’r liekewel in et boek ok sfeervolle verhaelen mit een serieuzere ondertoon te vienen.

Vertaelen
Sjoukje Oosterloo-Tiesinga woont vandaege-de-dag in Drachten, mar gruuide op bi’j de Drie Tolhekken in Oosterwoolde. Heur baand mit disse regio en et Stellingwarfs is nog altied biezunder hecht. Behalven mit et schrieven van heur eigen verhaelen is Sjoukje Oosterloo ok hiel aktief mit et vertaelen van verhaelen van eren. Veurbeelden daorvan bin o.e. et vertaelen van et jaorlikse Tomke-boekien veur ukken, mar ok et vertaelen van tenielstokken veur verschillende tenielverienings. Ok van ere schrievers die et Stellingwarfs niet machtig binnen, mar die wel graeg in die tael publiceren willen, vertaelt Sjoukje Oosterloo wark. Butendat is zi’j ok op ere fronten iene van die zo belangrieke vri’jwilligers van de Schrieversronte.


Soe sullen die Stellinge...! Oftewel: et symposiumboek 'Stellingwarf' 700 komt d'r an

Daor komt dan et symposiumboek Soe sullen die Stellinge... an, mit de drie prachtige lezings van et Historisch Symposium in Noordwoolde, 18 september veurig jaor. Waor as et ok al weer omme gong? De eerste keer dat Stellingwarf mit die eigen mooie naeme nuumd is, is in een oorkonde van 1309. De Stellingwarvers en Schoterwarvers hadden et bisschoppelike slot in Vollenhove belegerd en ze hadden doe, neffens die oorkonde en volgens de vertaeling uut et Latien, ‘buitensporige gruwelijkheden’ begaon. De bisschop veroordielde de Stellingwarvers en Schoterwarvers tot de ‘karkeban’. Daor zollen ze nog an ontkommen kunnen as ze vot-op-slag voldeden an een tal zwaore veurweerden. Nao 1309 vien ie in de bronnen een beeld van een lang en de hieltied weer de kop opstikkende ruzie. De Stellingwarver en Schoterwarver ‘rebellen’ voldeden riegelmaotig niet an bisschoppelike eisen en eerder maekde ofspraoken. Waor gong et omme bi’j dit chronische konflikt? Wat weren de bestuurlike verholings tussen ‘Stellingwarf’, de ere Friese lanen, et Laand van Vollenhove en Drenthe? Wat was de poletieke richting van de Stellingwarvers en waoromme? Wat zegt et in et veurjaor van 2009 ontdekte ‘Laandrecht van Stellingwarf’over de pesisie van de Stellingwarvers? Drie deskundigen gongen op dit soorte van vraogen in op et Historisch Symposium ‘Stellingwarf’700 van 18 september 2009. De naeme van et ni’je boek, ‘Soe sullen die Stellinge...’, is neffens een riegel uut et 14e ieuwse laandrecht. De bundel brengt dus de teksten van de lezings, en die bin hier en daor nog licht anpast. De titels en auteurs van de lezings bin: 1) ‘Stellingwerf en Schoterland als vrije Friese landsgemeenten en hun strijd met de bisschop van Utrecht’, deur perf. dr. J.A. (Hans) Mol, 2) ‘Het landrecht van Stellingwerf: een eerste verkenning’, deur dr. Oebele Vries, en ‘De locale verhoudingen tussen Stellingwerf, het Land van Vollenhove en Steenwijk aan het begin van de veertiende eeuw’, door mr. Caspar van Heel.
In et boek is ok de oorspronkelike tekst van et Laandrecht van Stellingwarf opneumen, dus in et oostelik kleurde Middelnederlaans van de in et veurjaor van 2009 ontdekte versie. En ok een uutvoerige liest van interessaante oorkonden die op Stellingwarf betrekking hebben, een foto van de oorkondetekst van 1309 en een vertaeling in et Nederlaans van die tekst. Et boek begint mit een kotte inleiding deur drs. Carel Zuil (symposiumveurzitter) en dr. Henk Bloemhoff (veurbereider van et symposium).
‘Soe sullen die Stellinge...’ is een uutgifte van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, telt 72 bladzieden en kost 17,50 euro. Ie kun et bestellen op info@stellingwarfs.nl.


Ni’jste Ovend: slim de muuite weerd

De vaaste lezers hebben him al weer even in de huus, mar oonze gaasten op disse webstee nugen we graeg om him te bestellen as ze him nog niet lazzen: et ni’jste nommer van oons tiedschrift De Ovend. Et is weer een pracht om te zien en te lezen. Harmen Houtman dicht over De laeste stuver, Weerzien hiet et verhael van oold-Appelschester W. de Jong in disse Ovend en Jannes Westerhof het een aorig vraoggesprek mit Arend ten Oever, veurzitter van SONT, de Nedersaksische koepelorgenisaosie. Fettje Alten en Johan Veenstra lopen veuruut op de kommende sutelaktie, Jelleke Bouma schrift over wat zi’j now een mooi boek vint, Frank Scheenstra publiceert een fietsverhael, Rob Zethoven vertelt biezundere dingen uut zien herinnerings van him as dokter, Aizo Betten was even weeromme in Ni’jberkoop en miemert over et oolde dörp in een biezunder gedicht. In de rebriek Dit plak dot me wat vertelt Jannes Westerhof over de Stellingwarver Hendrik Betten. Die is slim bekend uut de sportwereld en van de lekaole omroep Odrie. En al zo wat henne in disse Ovend! Et dadde nommer al weer van dit jaor. Losse ofleverings kosten drie euro et stok, et jaorabonnement gelt 16.00 euro.


RUG-onderzuker hoolt lezing over et Stellingwarver laandrecht: bi’j et verschienen van et symposiumboek ‘Soe sullen die Stellinge...’ op 24 augustus

Op deensdagaovend 24 augustus wodt et boek prissenteerd mit de lezings van et Historisch Symposium ‘Stellingwarf’ 700 in Noordwoolde, van 18 september veurig jaor. Disse lezings weren van perf. dr. Hans Mol van de Fryske Akademy, dr. Oebele Vries van et Fries Instituut Rieksuniversiteit Grunningen en van mr. Caspar van Heel uut Hattem, eerder perveensiaol archiefinspekteur van Overiessel. De drie lezings weren van hoog nivo en bin veur disse uutgifte nog es bewarkt en verni’jd. Et ni’je boek is weer een hoogweerdig perdukt van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop, die veul liefhebbers van geschiedenis en identiteit van Stellingwarf hier een plezier mit dot.
Anslutend op de prissentaosie zal iene van de specialisten, dr. Oebele Vries, opni’j ingaon op et Stellingwarver laandrecht van begin 14e ieuw. Veur een uutvoerige ‘verkenning’ was op et symposium van veurig jaor aenlik wat te min tied. Hiel wat bezukers van doe wollen et verhael nog wel es wat uutgebreider heuren. Dat de Stellingwarver Schrieversronte het dr. Vries vraogd om opni’j naor oonze regio te kommen en om dan nog es uutgebreider te vertellen over zien speurtocht naor inhoold en aachtergronden van het Stellingwarver laandrecht. De heer Vries bleek gelokkig bereid, en iederiene is d’r wisse van dat et veur de liefhebbers van de Stellingwarver geschiedenis een prachtige lezing wodden zal.
Disse aovend is dus kultuur dubbelop: et ni’je geschiedenisboek wodt prissenteerd, en d’r is een meraokels interessaante lezing. Iederiene mit belangstelling veur geschiedenis en identiteit is welkom en d’r wodt gien intree vraogd. Plak: gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte, Willinge Prinsstraote 10, Berkoop; tied: 20.00 ure. Pries van et ni’je boek: 17,50 euro. Bestellings of meer info: info@stellingwarfs.nl,


Fouten in boek Appelsche Bijdrage tot de Geschiedenis van een oude Stellingwerfse Boerengemeenschap van Gerke P. Mulder

Spietig genoeg bin d’r bi’j et korrigeren van et boek Appelsche Bijdrage tot de Geschiedenis van een oude Stellingwarfse Boerengemeenschap van Gerke P. Mulder fouten in de tekst zitten bleven. Veur de boeken die al verkocht binnen ligt d’r bi’j de boekwinkels, de H.V. Appelsche en et kantoor van de Schrieversronte een lieste klaor mit errata, in de nog niet verkochte boeken wodt die lieste toevoegd. Daornaost zal et boek zo gauw meugelik foutloos anbeuden wodden via de webstee www.stellingwarfs.nl. De uutgeveri’je van de Stellingwarver Schrieversronte bödt zien exkuses an veur dit ongemak.


Goeie jaorvergeerdering Stellingwarver Schrieversronte, en...
Eerste Stellingwarf-trofee veur Johan Veenstra!

Op woensdagaovend 19 meie hul de Stichting Stellingwarver Schrieversronte zien jaorlikse ledevergeerdering in et eigen paand in Berkoop. In zien eupeningswoord kon veurzitter Ype Dijkstra goed veertig leden welkom hieten. De veurzitter vertelde vervolgens bliede te wezen dat et gebruuk van de Nedersaksische streektaelen, waoronder et Stellingwarfs vaalt, zo staorigiesan niet meer op formele weerstanen stuit. In datzelde kader vertelde hi’j ok dat de erkenning van oonze tael weer een stappien dichterbi’j kommen is. Ok goed nuumde de veurzitter de goeie kontakten van oonze stichting mit de gemientelike en perveensiaole overheden in et oflopen jaor. Al kan d’r vandaege-de-dag wat de subsidie angaot niet alles daon wodden, d’r is een positieve holing te zien om een oplossing veur dat perbleem te vienen. In datzelde verbaand nuumde Dijkstra ok de goeie kontakten mit de verschillende raodsfrakties.
Omreden de financiële pesisie van de Schrieversronte zorgelik blift, wodde et oflopen jaor perbeerd om ni’je geldstromen tot staand te brengen. Iene daorvan is et instellen van een ni’je stichting Vrunden van de Schrieversronte. In de veurbereidende kemmissie zit o.e. oold-bestuurslid Jelke Nijboer en die zol nao de bestuursverkiezing laeter op de aovend over dat ni’je initiatief vertellen. Veurzitter Ype Dijkstra nuumde ok nog even de meerst opvalende biezunderheden van et jaor 2009. Vanzels weren dat al die prachtige en verschillende aktiviteiten in et kader van Stellingwarf 700 en et winnen van de H.J. Bergveld-pries. Mar ok opvalend nuumde Dijkstra de zo goed verlopen sutelaktie, meugelik maekt deur de grote inzet van een hiele grote groep vri’jwilligers. Dat de Schrieversronte veural ok hiel aktief is op et gebied van et uutgeven bleek wel uut de lieste mit boeken die d’r de kommende tied an staon te kommen. Daornaost wodt d’r hadde warkt an twie ni’je websteden, iene veur tael en kursuswark die richt is op mit naeme de jeugd en iene veur kultuur, historie, keunst en laandschop. De kommende tied wil et bestuur ok een kemmissie instellen om et 40-jaorig bestaon van de Stellingwarver Schrieversronte (in 2012) te vieren, zo vertelde de veurzitter.

Twie ni’je bestuursleden
Nao et eupeningswoord wodde et jaorverslag van de stichting deur de leden van de Algemiene Raod goedkeurd en vaastesteld.
In et bestuur weren twie vakketures, waorveur Henk Koelma van Hooltpae en Geke Zanen-Dokter kandidaot steld wodden. Geke Zanen is woonachtig in et Grunningse Zuudwoolde, mar komt van oorsprong van Makkinge. Beiden wodden mit algemiene stemmen benuumd.
Oftredend en herkiesber weren de heer Fokke Bron en veurzitter Ype Dijkstra. Ok de heren Bron en Dijkstra wodden mit algemiene stemmen herbenuumd.
Et veurstel van et bestuur om et lidmaotschop te verhogen van 15 naor 16 euro wodde deur de leden goedkeurd.

Stellingwarf-trofee en bofferd
Een biezunder gebeuren tiedens de oflopen jaorvergeerdering was et overhaandigen van de Stellingwarf-trofee, een ni’j initiatief van de Stellingwarver Schrieversronte. Die ni’je trofee, waorveur keunstener Peter Hiemstra vraogd is om een speciaol beeltien te ontwarpen, is bedoeld veur personen die heur ommeraek inzetten of inzet hebben veur et Stellingwarfs en de Schrieversronte. Et ni’je initiatief is ontstaon omreden et Schrieversronte-bestuur et meer as tied vun om schriever Johan Veenstra es extra in et zunnegien te zetten vanwegens zien meer as grote inzet veur et Stellingwarfs. De laeste tied vul dat nog es weer op deurdat de schriever van Ni’jhooltpae de Streektaelpries van et Dagblad van het Noorden wun, mar ok omreden mit de herdrok van zien boek ‘Et geheim van de wiend’ zien tetaole tal boeken boven de 50.000 kommen is. Veur zoe’n klein taelgebied as dat van et Stellingwarfs is dat butengewoon hoge.
Behalven de trofee hadde veurzitter Dijkstra nog een verrassing veur Johan Veenstra. Dijkstra wus dat de zo suksesvolle schriever ommeraek vule van bofferd hoolt, mar ok daj’ daor vandaege-de-dag niet meer zo makkelik an kommen kunnen. Van schriefster Sjoukje Oosterloo wus hi’j dat zi’j heerlike bofferd maeken kan, en die zorgde d’r dan ok graeg veur dat d’r op 19 meie een vassen iene overhaandigd wodden kon.

Stellingwarver laandverhuzers
Nao et schoft vertelde de heer Otto de Vent van De Fochtel over zien onderzuuk naor Stellingwarver laandverhuzers in de 19e ieuw. De Vent is daor al hiel wat jaoren drok mit in de weer en bliekt tot hiele interessaante risseltaoten te kommen. Indertied is Otto de Vent ok in de voetsporen van laandverhuzer Kuipers van De Hoeve naor Dakota west, om daor mit naozaoten van laandverhuzers te praoten. Deur toedoen van mit naeme Kuipers bin in de twiede helte van de 19e ieuw veul meensken uut oonze regio daor naor toe verhuusd.
De Vent bliekt ondertussen een schat an gegevens te hebben en kan uterst boeiend en vol enthousiasme over dit onderwarp vertellen. Et doel is dat hi’j dit naojaor daor nog uutgebreider, mit o.e. een powerpoint-prissentaosie, opni’j over vertellen zal. Die aovend is ok weer in et gebouw van de Schrieversronte, iederiene die interesse het kan die aovend dan bi’jwonen.


Tentoonstelling Sierd Geertsma en Appelsche

Van 26 juni t/m 22 augustus is in De Hoolten Klinte in Appelsche een biezundere tentoonstelling van schilderi’jen en tekenings van Siert Geertsma te zien. De tentoonstelling is orgeniseerd deur de Historische Verieninge Appelsche e.o. Veur de keuze van et wark dat tentoonsteld wodt het de verieninge de hulpe had van Museum Smallingerland/Drachten en de Stichting Sierd Geertsma.
Veul wark van Sierd Geertsma (1896 - 1985) het een biezunder historisch kerakter. Om die reden bin d’r bi’j dat wark ok interessaante beschrievings maekt, die bi’j et wark prissenteerd wodden. Die beschrievings bin in et Stellingwarfs en in et Fries te lezen. Veur et Stellingwarfs zorgde Schrieversronte-vri’jwilligster Sjoukje Oosterloo.
De tentoonstelling lat een mooi overzicht zien van et wark dat Geertsma in en om Appelsche henne maekt het. Een anraoder om es even henne te gaon!
De eupeningstieden bin: op woensdag, zaoterdag en zundag van 14.00 tot 17.00 ure. Adres: De Hoolten Klinte, Bosberg 1, Appelsche


De ni’je Stellingwarver Spreukekelinder komt d’r an! Mit mitwarking van o.e. museum Oold Ark

Twiede helte juni komt weer de ni’je Stellingwarver Spreukekelinder uut. Veur et jaor 2011 warkte opni’j een grote groep meensken mit an disse biezundere uutgifte. De kelinder, die uutgeven wodt deur Uutgeveri’je Van de Berg in Almere, is daoromme slim ofwisselend wodden. In de kelinder bin tal van ni’je verhaelen, gedichten, spreukies en gezegden, mar ok hiel vule infermetieve stokkies opneumen. Veul ommedaenken is d’r ok now weer veur de netuur. Zo beschrift Gerrit Hof van Berkoop alderhaande waornemings uut de netuur en vaaste kelindermitwarker Henk Jager (Berkoop) vertelt o.e. over insekten en Stellingwarver netuurgebieden. Ok de geschiedenis van de streek komt weer an bod. Zo schrift Sjoerd Hoogenkamp (Wolvege) over zien biezundere bojemvoonsten in oonze kontreinen. Ni’j veur 2011 is de mitwarking van histotolk Frank Spijkers van Buil. Hi’j benaodert een tal historische onderwarpen op zien eigen aorige wieze.
Ni’j veur 2011 is ok de mitwarking van een groepien vri’jwilligers van museum Oold Ark in Makkinge. Zi’j beschrieven allemaole een biezunder veurwarp uut heur museum, waorvan ok een foto in de kelinder opneumen is.
Veur ni’je gedichten en verhaelen in de kelinder zorgden o.e. Jan Bakker, Roely Bakker, Klaas Boersma, Koosje Hornstra, Harmen Houtman, Kees Koopstra, Sjoukje Oosterloo, Marijke Ponne en Freddie de Vries. In de kelinder bin ok gedichten opneumen uut et boekien 'Gewoon Stellingwarfs De tael van mien moeke van Jan Veldhuizen' (1941 - 2005) en 'Pake (Een schets uut et Berkoper volksleven)' van Klaas Bergsma (1899 - 1974). Beide boeken wodden indertied uutgeven deur de Stellingwarver Schrieversronte, mar ondertussen bin ze al weer even uutverkocht.
De redaktie van de kelinder was weer in hanen van Annie Dedden en Sietske Bloemhoff.
De verkooppries van de kelinder is etzelde bleven, die is 11,95 euro.


Eerste streekmark in Berkoop leup goed en was gezellig

Zaoterdag 5 juni was de eerste streekmark in Berkoop. Die wodde orgeniseerd deur de stichting Buorkerij. Roem twintig bedrieven en instellings in Zuudoost-Frieslaand bin bi’j die stichting ansleuten. Ze hullen now veur et eerst een gezaemelike streekmark.
Al van et begin of an, morgens om tien ure, leup et gezellig an en van op et gezellige pleintien in et centrum van Berkoop. Even daorveur was de streekmark eupend mit een mooie toespraoke van Johan Veenstra. Dudelik was al mitien dat de meerste bezukers mit zin kwammen om bi’j de verschillende kraompies wat an te schaffen. Veerweg de meersten gongen vot mit een vol speciaol Buorkerij-tassien, en d’r weren ok genoeg die mit twie tot drie volle tassen weer op huus an gongen. Niet verwonderlik, want d’r was een mooi anbod an streekperdukten. Van heerlike keze tot lekker brood, hunning, ies, alderhaande soorten sappen, eerpels en gao mar deur. Ok de Schrieversronte hadde een kraom, uteraord ok mit streekperdukten, alliend gong et bi’j heur vanzels om ‘leesvoer’... De drie Schrieversronte-markluden (Koosje Hornstra, Johan Veenstra en Sietske Bloemhoff) weren an et aende van de mark dikke tevreden mit de omzet. De streekmark in Berkoop is dit jaor nog tot en mit oktober, op elke eerste zaoterdag van de maond, van 10.00 tot 16.00 ure.



Ni’je streekmark in Berkoop

Tot en mit oktober wodt in Berkoop op de eerste zaoterdag van elke maond een streekmark orgeniseerd. Op die mark kommen allemaole bedrieven uut hiel Zuudoost-Frieslaand heur eigen streekperdukten verkopen of over heur bedrief of instelling infermeren. Ie moe’n daenken an kraomen mit biologisch fruit, gruunten, keze, vis en gao mar deur, perdukten die allemaole op bedrieven in de beide Stellingwarver gemienten en de gemienten ’t Vene, Opsterlaand en Smallingerlaand kweekt of maekt wodden. De mark is in elk geval de eerste keer op et plein midden in et dörp, et kan wezen dat de keren daornao de mark in de Willinge Prinsstraote holen wodt.
Netuurlik staot ok de Stellingwarver Schrieversronte mit een boeke- en infokraom op disse biezundere mark, die orgeniseerd wodt deur Stichting De Buorkerij. Grote initiatiefnemer van die stichting en de streekmark is Dory van der Gun van kezeboeri’je ‘De Stelp’ in Berkoop. De eupening van de eerste mark is op 5 juni.


Staotssiktaoris Bijleveld kreeg verzuuk tot veerdere erkenning van et Nedersaksisch

Staotssiktaoris Ank Bijleveld het op 25 meert et verzuuk anlangd kregen tot erkenning van et Nedersaksisch onder diel III van et Europees Haandvest veur regionaole taelen of taelen van minderheden. Et verzuuk wodde heur anbeuden deur een dillegaosie van bestuurders van de perveensies Grunningen, Drenthe, Overiessel en Gelderland en van oonze gemienten Oost- en West-Stellingwarf. Et verzuuk is onderbouwd mit een studie van de Rechtenfakulteit van de Rieksuniversiteit Grunningen. Die studie het as titel 'Nedersaksisch waar het kan’ en wodde schreven deur dr. M. Herweijer en perf. mr. W.H. Jans. De staotssiktaoris is positief over de anvraoge en zal die veur toetsing deurgeven an de betrokken aandere ministeries.


Groot ni'js: Johan Veenstra wint de streektaelpries van et Dagblad van het Noorden

Zopas kwam et ni'js binnen dat de Stellingwarver schriever Johan Veenstra de Dagblad van het Noorden-streektaelpries wunnen het, mit zien beststeller "Et geheim van de wiend". Dan gaot et om de kattegorie Poëzie & Proza. Behalven Veenstra zien boek stonnen veerder op nommenaosie in die kattegorie: "Minnezinne. Drentse erotische gedichten" deur Delia Bremer & Ria Westerhuis, "Op e tast" van Tonko Ufkes, "Zo is t nait goan/Zo is het niet gegaan" van Jan Glas, en "Bliedschop veur t bezeren" deur Henk Puister. Mooi ni'js dus veur Johan Veenstra, veur al zien fans en veur de Stellingwarver schrieveri'je in et algemien! De jury zee o.e. 'Veenstra het een status aparte binnen de Nedersaksische streektaelen. En dat komt niet allienig deurdat hi'j in et Stellingwerfs schrift, et het ok te maeken mit zien veulziedighied. Veenstra is van alle marken thuus: gedichten, verhaelen, kollums en romans. Et geheim van de wiend is al weer zien vuufde roman. Aj' d'r dan an daenken dat streektaelromans d'r dunne binnen, dan is dat een indrokwekkende prestaosie.' In de kategorie CD& DVD wun Daniël Lohues mit de cd Allienig III(6 meert 2010)


Prissentaosie ni’j boek van Jan Schonewille: ’Alderhaande’

Vri’jdagmiddag 5 meert verscheen in een biezundere bi’jienkomst et ni’jste boek ‘Alderhaande’ van ds. Schonewille van Noordwoolde. Et gaot om 40 verhaelties mit 40 foto’s veur 40 inspirerende mementen. In zien eupeningswoord leut veurzitter Ype Dijkstra van de Stellingwarver Schrieversronte, uutgever van et boek, weten dat hi’j slim wies is mit disse ni’jste uutgifte van zien stichting. Dijkstra vun de teksten in de ni’je bulden slim de muuite van et lezen weerd, ze zetten je dudelik even tot naodaenken an. Daornaost prees Dijkstra ok even de inzet van de schriever veur et Stellingwarfs. Zo is Jan Schonewille o.e. vaaste vri’jwilliger van de jaorlikse sutelaktie.
De anwezigen gongen nao zien positieve woorden mit mekeer naor de karke van Berkoop. Daor wodde, naodat Schonewelle een tal verhaelen uut zien ni’je boek veurlezen hadde, et eerste exemplaor overhaandigd an ds. Grietje Martens. Zi’j is as domenee verbunnen an de karkgemienschop van Oolde- en Ni’jberkoop, mar ze is ok oold-studiegenoot van de schriever. Ds. Martens stelde et arg op pries dat zi’j et eerste exemplaor in ontvangst nemen moch en vertelde vervolgens nog een peer aorige anekdotes uut de gezaemelike studietied in Kaampen. Mar ze leut ok weten hoe belangriek ze et vint dat et Stellingwarfs ok op disse meniere bruukt wodt.
Nao de prissentaosie gongen de geneudigden weeromme naor et gebouw van de Schrieversronte, waor onder et genot van een glassien drinken nog een hiel posien naopraot wodde, én waor gelegenhied was om et ni’je boek an te schaffen en et signeren te laoten.


Kleine mar biezundere Johannes Mulders-tentoonstelling

Tot 26 meert is d r in et gebouw van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte een tentoonstelling mit wark van Johannes Mulders (1899-1989), die as keunstschilder, grafikus en illestraoter in Stellingwarf aktief was. Op de tentoonstelling hangen 21 warken, waoronder een drietal biezundere zelspetretten mar ok petretten van femilieleden van Mulders. D'r hangen hoolt- en linosneden, tekenings, waetervarveschilderi'jen en et topstok is de gouache 'Zundagmorgen'. Veerder is d'r een mooie dwasdeursnee te zien van zien ontwarpen van boekomslaegen, van zien boekillestraosies en zien illestraosies veur o.e. kelinders.
De tentoonstelling is te bekieken op maendag tot en mit donderdag, van 8.30 tot 16.30 ure, an de Willinge Prinsstraote 10. Daor is ok een overdrok te koop van et uutgebreide Ovend-artikel, augustus 2000, van de haand van Pieter Jonker, over leven en wark van Johannes Mulders. Die overdrok kost 2,75 euro.


Kleine mar biezundere Johannes Mulders-tentoonstelling

Tot 26 meert is d'r in et gebouw van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte een tentoonstelling mit wark van Johannes Mulders (1899-1989), die as keunstschilder, grafikus en illestraoter in Stellingwarf aktief was. Op de tentoonstelling hangen 21 warken, waoronder een drietal biezundere zelspetretten mar ok petretten van femilieleden van Mulders. D'r hangen hoolt- en linosneden, tekenings, waetervarveschilderi'jen en et topstok is de gouache 'Zundagmorgen'. Veerder is d'r een mooie dwasdeursnee te zien van zien ontwarpen van boekomslaegen, van zien boekillestraosies en zien illestraosies veur o.e. kelinders.
De tentoonstelling is te bekieken op maendag tot en mit donderdag, van 8.30 tot 16.30 ure, an de Willinge Prinsstraote 10. Daor is ok een overdrok te koop van et uutgebreide Ovend-artikel, augustus 2000, van de haand van Pieter Jonker, over leven en wark van Johannes Mulders. Die overdrok kost 2,75 euro.


Schrieversronte-bestuurslid Hans van den Berg haostig wegraekt

Op 9 meert kregen bestuur en passeniel van de Schrieversronte tiedinge dat nao een jaor van hoop en spanning heur bestuurslid Hans van den Berg op de leeftied van 64 jaor uut de tied raekt was. Sund 1974 woonde Van den Berg, van komof Noordwooldiger, in Hooltwoolde. Daor was hi’j 23 jaor heufdonderwiezer van de Drie Dörpenschoele. Hi’j zette him van 1986 of in veur et hiemkunde-onderwies op ’e Stellingwarver schoelen. Van den Berg was echt een verieningsman, mit naeme veur de dörpen Hooltwoolde, Der Izzerd en Ni’jhooltwoolde. Daornaost hadde hi’j mit naeme ok in de körfbalwereld hi’j een grote inbreng. Vier daegen veur zien wegraeken wodde hi’j benuumd tot Lid in de Odder van Oranje-Nassau, veur zien bestuurlike aktiviteiten op et gebied van sport, buurtwelwezen en kultuur. Burgemeester Gerard van Klaveren rikte die onderscheiding uut en roem 150 dörpsgenoten maekten et feestelike gebeuren mit. Van meie 2007 of was Hans van den Berg siktaoris van de Stellingwarver Schrieversronte. Zien grote inzet, zien enthousiasme en zeker ok zien gevuul veur humor zal bestuur, staf en leden van de stichting mit grote wardering bi’jblieven.


Ni'j boek van Gerke P. Mulder verschient gauwachtig; eerste exemplaor veur borgemeister Oosterman

Op et heden wodt bi'j de drokkeri'je de laeste haand legd an et boek "Appelsche. Bijdrage tot de Geschiedenis van een oude Stellingwerfse Boerengemeenschap". Et is een herdrok van een dubbelnommer van et tiedschrift "It Beaken" van de Fryske Akademy uut et jaor 1977. Mar et is niet alliend een herdrok. Et boek is ok veurzien van een uutgebreide inleiding van Pieter Jonker over et wark van Gerke P. Mulder. Alderdeegst is een liest mit publikaosies van Gerke P. Mulder opneumen. Mulder publiceerde riegelmaotig in "Driemaandelijkse Bladen", "De Ovend" en de "Nieuwe Ooststellingwerver". In et boek zels is ommedaenken veur de geschiedenis van de naeme Appelsche. Netuurlik komt et zonuumde klooster Lux Mundi ok op de bodden. Etzelde gelt ok veur de burcht van Terwische. D'r wo'n heufdstokken spendeerd an Appelsche in de 17de en 18de eeuw. Belangrieke femilies uut de begintied van de schriftelike bronnen wo'n uutgebreid behaandeld. Ok gegevens uut de administraosie van de diaekeni'je kriegen ok heur gerak van Mulder. Ok Appelsche in de 19de ieuw komt an bod. Mulder onderbouwt op alle fronten et feit dat veurdat Appelsche bekend wodde deur zien verveningsgeschiedenis dat Appelsche echt een boeredörp was.
Et boek telt 92 pagina's, verschient in een oplaoge van 500 stoks - mit toestemming van de Fryske Akademy uteraord - en gaot Euro 12,50 kosten. Et kan now al besteld wodden bi'j de Stellingwarver Schrieversronte, de Historische Verieninge Appelsche en de boekwinkels. Et boek verschient o.e. mit steun van de perveensie Frieslaand.
De prissentaosie is op donderdagmiddag 11 meert, in "De Hoolten Klinte", et gebouw van de historische verieninge van Appelsche. Et eerste exemplaor is veur borgemeister drs. H. Oosterman, hi'j krigt et uut hanen van Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra. Et boek is een uutgifte van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte Berkoop. De prissentaosie van et boek is in hanen van de Appelschester historische verieninge.
In et kenniscentrum van de Stichting is de uutgebreide Mulder-kollektie onderbrocht. Een beschrieving daorvan vienen jim veerderop op disse webstee.


Stellingwarver sni'j smultte vot... komt et veurjaor d'r an?

Now, et veurjaor is d'r. Daoromme de volgende winterindrokken mar gauw in et webstee-archief dus... Veur meensken die veerder vot wonen en wat bi'jholen willen hoe et nog was in oonze streek! Et begon al veur de Kastdaegen te sni'jen, en sund hewwe de hieltied winterweer had. Et dujt now en dan vot, mar dat vröst et ok weer een poze. Hier en daor weren tot et laeste van feberwaori nog plakken of bulten sni'j. Zol de winter nog weerommekommen? De iene vun de winter prachtig, van de ere had et al vule eerder opholen mocht. Wat aj' d'r ok van vienen, we weten now weer wat winter is, dat is een veurdiel.
Mit de dikke laogen van lessend bin netuurlik de verhaelen ok loskommen... Mar zo slim as de Stellingwarver schriever H.J. Bergveld (1902-1966) et indertied 'naovertelde', now nee, zo slim hewwe et toch nog niet had, ok disse winter niet:

Dan hebben wi'j nog niks te klaegen...

Jan Saanders Klaos zat lessendaegs
Bi'j Ties van Geert wat op te snieden.
"Ie hebben now", zo zwetste Jan,
"Gien winters meer as vroeger tieden!
Wat is mi'j now zoe'n druppien sni'j?
Dan mag 't mi'j nog wel aanders heugen!
Et was van ien- op twienentachtig,
Doe lag die sni'j, da's ongeleugen,
Bi'j Pake an de daoke toe!
Et kachellit was vaastevreuren!
En nargens kon ie onder 't ies
Een spraankien waeter meer bespeuren!
Doe laggen in de Weme-bos
De haezen in de eksternusten!
En op een keer zat dokter Sluus
Op 't klokkehuus wat uut te rusten!"

(H.J. Bergveld, De Oolde Pook, Wolvege, 1970: 51)

Veur nog een dichterlike beleving van de sni'jwereld: zie onderan op disse bladziede.


Keuning Roegbaord

Keuning Roegbaord het zien haand
Daelelegd op stad en laand.
En hi'j blaost zien koolde aosem
Over 't waeter, voorn en braosem
Vlochten in de diepte vot.
En hi'j schuddet naor zien aord
Grote vlokken uut zien baord,
Tot de wereld wietwaor wit wodt
En de wegen spiegelglad.
Keuning Roegbaord grinnikt wat.

Mar de kiender, mit heur sleden,
Draeven ov'ral of en an,
Glieden waor 't mar even kan.
Keuning Roegbaord lacht tevreden,
Het d'r zien pleziertien van!
En hi'j blaost nóg even hadder,
En hi'j schuddet nóg wat barder,
En de oold're generaosie
Klaegt netuurlik stien en bien,
Want ze meugen him niet zien!
- Roegbaord wat bin ie gemien!
- Wat bedoej' en wat beblaos ie!

Roegbaord grinnikt om heur zorgen:
Oolde zoere proemers bin 't!
Roegbaord is de Kiendervrind!
Wie de Jeugd het, die het Morgen!

(Jouk, ps. van M. Bakker (1926-1996), Een haandvol speulgoed. Wolvege, 1972: 63)



Prissentaosie ni'j boek ds. Jan Schonewille

Op vri'jdagmiddag 5 meert wodt in een biezundere bi'jienkomst et ni'jste boek van domenee Jan Schonewille van Noordwoolde prissenteerd. Et boek, daor 40 verhaelties mit 40 foto's veur 40 inspirerende mementen in opneumen binnen, het as titel Alderhaande. Veur de 40 foto's zorgde Marjan van den Berg, dat is Jan Schonewille zien vrouw. Et omslagontwarp is van Bauke Visser Koenders van Haulerwiek.
De auteur het jaorenlaank redaktielid west van et blad 'Netwerk', hi'j verzorgde o.e. de rebriek 'Alderhaande'. Et gong daorbi'j om alderhaande prikkelende, uutdaegende, tot naodaenken zettende stokkies op et gebied van geleuf en saemenleving. Die stokkies weren bedoeld veur persoonlik meditatief gebruuk, of as een eupeningsmement bi'j vergeerderings en ere bi'jienkomsten.
Een diel van die stokkies het Jan Schonewille ommezet in et Stellingwarfs, mar hi'j het veur disse ni'je bundel ok een tal ni'je verhaelen schreven. Mit mekere ontstonnen zo de 40 stokkies veur 40 inspirerende mementen. Marjan van den Berg maekte bi'j elk verhaeltien een toepasselike foto, in de Stellingwarven, mar ok op ere plakken in de wereld. Verhaelen en foto's zorgen zo veur een biezunder gehiel, dat slim de muuite van et lezen en bekieken weerd is. Et boek wodt uutgeven deur de Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
Et eerste exemplaor van Alderhaande zal in de karke van Berkoop uutrikt wodden an domenee Grietje Martens, zi'j is o.e. predikante in Berkoop, mar ok oold-studiegenoot van Schonewille. De bi'jienkomst, die diels in de Berkoper karke en diels in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte is, zal leided wodden deur de veurzitter van de Schrieversronte, de heer Y. Dijkstra.
Van dezelfde schriever verscheen eerder et boek Maaike. In die roman wodt de geheime liefde verteld van een Stellingwarfs maegien mit een joodse bewoner van et kaamp Ybenheer op 'e Fochtel.


Negen kursisten haelden diploma Stellingwarfs: toegelieke negen ambassadeurs veur et Stellingwarfs!

"Jim bin now oonze ambassadeurs veur et Stellingwarfs!" Dit bin de woorden van Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra, die oflopen zaoterdag an negen van de elf kursisten et diploma Stellingwarfs I uutrieken kon. Elke kursist(e) wodde op persoonlike wieze deur him toespreuken en dat wodde mar wat op pries steld. Dat was middags nao ofloop van de examendag, die om tien ure uut aende gaon was mit een pittig diktee. Daornao was et vaaste onderdiel mit schriftelike vraogen over de tael. As laeste onderdiel morgens was d'r een opdracht op et terrein van et kreatief schrieven. Middags was et mondeling examen. Dat wodde ofneumen deur de kursusleiders Roely Bakker, Grietje Bosma, Geert Lantinga, Henk Bloemhoff en Pieter Jonker. In et mondeling examen gaot et om et goed lezen kunnen van een tekst, om vraogen over de schrievers en de schrieveri'je en over vier boeken die lezen wodden moeten. Daornaost bin d'r vraogen over de geschiedenis.
Om drie ure wodde dudelik dat de negen kursisten die an et examen mitdaon hadden mit mooie ciefers slaegd weren. In tetaol deden d'r disse keer elf kursisten mit. Twieje van die elven hadden besleuten niet mit te doen an et examen, mar ankem jaor doen ze dat lichtkaans wel. Pieter Jonker zee uut naeme van de kursusleiding: 'Jim weren slim leergierig en belangstellend. Dat is veur de lesgevers geweldig. Ik hope dat jim nao disse kursus betrokken blieven bi'j aander kursuswark van oonze stichting en bi’j aandere aktiviteiten.' Henk Bloemhoff gaf op verzuuk nog even een toelochting op de muuilikste punten uut et diktee en de schriftelike vraogen. Veurzitter Ype Dijkstra bedaankte de vri'jwillige kursusleiding. De kursus wodt ofsleuten op 29 april mit een exkursie op 'e Delleboersterheide onder leiding van kursusleider Geert Lantinga.
De slaegden veur de kursus Stellingwarfs I van dit kursusjaor numen we mit ere. Et weren de vrouwluden Ineke Oudshoorn (Else), Catharina Hommes (Noordwoolde), Hielkje Nieuwenhuis (Noordwoolde), Joke Broekman-Coenrades (De Oosterstreek), Joke Brouwer (Oosterwoolde) en Anja Binnema (Wolvege), en de manluden Jaap Koen Bijma (Wolvege), Jacob Woudstra (Berkoop) en Mark van Veen (Wolvege).


Zwitserlaand-lezing op 9 feberwaori: slim interessaant

Op et historisch kongres in Noordwoolde van 28 september kowwe gien lezing meer anbieden over de overienkomsten tussen de Stellingwarver en Friese vri'jhied en die van Zwitserlaand. Dat daoromme hewwe die orgeniseerd in et ni'je jaor, in et kader van, zeg mar, "Stellingwarf"700+. De lezing is geven deur de geschiedenisliefhebber en zaekeman Oliver F. von Borstel. De heer Von Borstel is ofkomstig uut et kanton Luzern en woont now al weer een jaormennig in Schiedam. In et daegeliks leven is hi'j Salesman & Managing Director bi'j Managers of Sales Europe b.v., Rotterdam. Von Borstel bleek een groot kenner van de geschiedenis, et laand en de meensken te wezen. Et ontbrak him niet an de neudige humor en ok niet an een kritische instelling bi'j de bespreking van de verschillende soorten demekraosie. Zwitserlaand is van dat wat biezunders: de demekraosie, veural de gemientelike van onderop, staot daor hoge anschreven. Wel betekent dat dat de meensken hiel vaeke te stemmen moeten over alderhaande soorten onderwarpen, en daor bin ze dan niet al te goed op veurbereid. Mar disse aovend gong bepaold niet allienig over demekraosie van vandaege-de-dag en over et poletieke plan van Zwitserlaand in verbaand mit de EU, hoewel daor, zo bleek bi'j de vraogestelderi'je, best flink wat belangstelling veur was.
Et was veural een soort Zwitserlaand-aovend, veur geschiedenisliefhebbers liekegoed as veur liefhebbers van dit mooie vekaansielaand in de Alpen.
Onderwarpen die veerder op 'e bodden kwammen, weren: de tied van veur 1291: mit vechteri'jen tegen de "voogd" en veur de vri'jhied (dat hoolt in: tegen de Habsburgers); de gebeurtenissen op 1 augustus 1291: Uri, Schwyz en Unterwalden zweren de ied veur et Iedgenootschop op de Ruetliwiese; 1332: Luzern slöt him an en kanton nao kanton komt d'r vervolgens bi'j; de komst van Napoleon; 1848: van Staotebond naor Bondsstaot; Zwitserlaand vandaege-de-dag: laand, meensken, poletiek en neutraliteit. D'r weren wat te min meensken die de lezing bi'jwoonden: tegen de dattig, mar die weren dan ok opgetogen over inhoold, nivo en levendighied van de prissentaosie. Veurzitter Ype Dijkstra kon de meensken dan ok rond half elven mit een voldaon gevuul naor huus toe gaon laoten, naodat hi'j zien grote daank wardering veur de heer Von Borstel uutspreuken hadde.


Stellingwarver Schrieversronte zette et jaor in de vroege ni'jjaorsmorgen goed in: mit daank an de Berkoper Geitefok!

In de vroege morgen van 1 jannewaori 2010 wodde de Stellingwarver Schrieversronte bliede maekt mit een kedo van de ooldejaorsverieninge van Berkoop, beter bekend as ‘De Geitefok’.
In een fleurige bi’jienkomst op de driehoeke bi’j de karke kregen verscheiden Berkoper verienings een aorig kedo. En zo ok de Schrieversronte. Direkteur Sietske Bloemhoff kreeg veur et kantoor uut hanen van de ‘gulle gevers’ een ni’j koffiezetapperaot en een mooi ni’j tillefoontoestel. Daor is de Schrieversronte ommeraek bliede mit. De aandere orgenisaosies weren netuurlik al lieke bliede. Een orgenisaosie die ok ‘bovenplaetselik’ warkt en wat kreeg is... de braandweer. Braandweer, aandere hulptroepen en de pelisiehelikopter hoefden d’r veur een goeie gang van zaeken op disse happening niet an te passe te kommen. Alles gong fleurig en mit verdrag. In disse prachtige winternaacht was d'r een macht volk op de lappen in Berkoop, en dat hadden de orgeniserende Geitefokkers ok wel verdiend!


Ok Drentse staoten aachter weens tot veerdere erkenning Nedersaksisch

Op 16 december hebben ok de Perveensiaole Staoten van Drenthe besleuten tot mitdoen in de anvraoge om et Nedersaksisch onder diel lll van et Europese Haandvest veur regionaole taelen of taelen van minderheden te brengen. Veur de zommer kwammen de perveensies Gelderlaand, Overiessel en Grunningen en de beide Stellingwarver gemienten al tot die besluutvorming. De perveensie Frieslaand volgt hier disse beleidsweens van de Stellingwarver gemienten. De bestuurlike ofstemming is beriekt veural op basis van et rappot 'Nedersaksisch waar het kan', schreven deur de rechtsgeleerden perf. dr. J.J. Jans en dr. M. Herweijer, verbunnen an de Rechtenfakulteit van de Rieksuniversiteit Grunningen.


Stripboek ‘Weeromme naor Stellingwarf’ op 11 december verschenen

In de loop van de feestelike ofsluting van et biezundere jaor 2009 verscheen op 11 december et stripboek Terug naar Stellingwerf/Weeromme naor Stellingwarf van Frank Spijkers uut Buil. De strips verschenen et oflopen jaor wekeliks in de regionaole kraanten ‘Stellingwerf’ en ‘Nieuwe Ooststellingwerver’. In dat verhael vertelt auteur en tekener Frank Spijkers de historie van Stellingwarf om 1309 henne en hi’j dot dat op een hiele eigen en ansprekende wieze vanuut et jaor 2009.
Dit stripverhael is biezunder geschikt veur kiender van zoe’n jaor of twaelf, dattien, mar ok ooldere lezers zullen et mit plezier bekieken en lezen. Omreden striptekenenings die in kraanten verschienen vaeke niet beweerd blieven, het de warkgroep Stellingwarf 1309-2009 een posien leden besleuten om et verhael in boekvorm uut te geven. In de kraanten wodde Weeromme naor Stellingwarf in et Nederlaans verteld, mar op verzuuk van mit naeme de schriever/tekener zels verschient de bundel now in een twietaelige vorm. Dat op ’e linkerbladzieden is et verhael in et Nederlaans te lezen, op ’e rechterbladzieden in et Stellingwarfs. Veur de Stellingwarver vertaeling zorgde Sjoukje Oosterloo uut Drachten. Et boek wodt begin 2010 uutdield an alle Stellingwarver basisschoelen, veur alle leerlingen van groep achte.
Frank Spijkers is al een hiele poze gien onbekende meer in de Stellingwarver regio. Mit naeme in et basisonderwies is hi’j bekend as Histotolk. Dit jaor gong Frank naor meer as 40 schoelen toe om daor as Otto van Buil te vertellen over die remoerige Stellingwarver periode om 1309 henne. Een peer jaor leden vertelde Frank ok al over de geschiedenis van de Bekhofschaans an vri’j wat kiender op de schoelen in de buurt. Et doel van de kreatieve Builiger is om in 2010 een eer stok van de Stellingwarver geschiedenis as Histotolk an de kiender van et basisonderwies te vertellen. Dat verhael zal dan opneumen wodden in et lesanbod veur et vak Hiemkunde in et basisonderwies.


Winterse verhaelen in Stellingwarver verpleeghuzen en zorginstellings: Veurleesaktie Schrieversronte veur et dadde jaor

Op deensdag 29 en woensdag 30 december gongen een kleine twintig vri’jwilligers van de Stellingwarver Schrieversronte veur de dadde keer op pad mit winterse verhaelen. Ze gongen naor zowat alle Stellingwarver verpleeghuzen en zorginstellings om daor veur te lezen. De aktie was bedoeld veur de ooldere inwoners van Stellingwarf die in verpleeghuzen of zorginstellings wonen, omdat juust in disse tied van et jaor wat extra ommedaenken veur ooldere en/of zieke meensken hiel belangriek wezen kan. Daornaost vint de Schrieversronte et belangriek om op disse meniere et wark in de zorg in elk geval ien keer in et jaor te ondersteunen. Een schoffien leden wodden daoromme ok now weer alle instellings anschreven mit de vraoge as ze opni’j gebruuk maeken wollen van et veurleesanbod. Dat et de beide eerste keren ommeraek goed voldaon het bleek wel uut de reakties die bi’j Immy Sloot - mitwarkster bi’j de Schrieversronte die dit keer de hiele orgenisaosie veur heur rekening nam - binnenkwammen.
Alle veurleesvri’jwilligers kregen een speciaole mappe mit daor alderhaande verschillende verhaelen en gedichten in te vienen weren. Dat weren o.m. verhaelen van de bekende schrievers uut et verleden Jouk en H.J. Bergveld, mar ok van Stellingwarver schrievers van vandaege-de-dag, zoas bi’jglieks Sjoukje Oosterloo.


Desiré and the Bastards winner Stellingwarfpop 2009

Et dadde Stellingwarver popfestival Stellingwarfpop 2009 is een groot sukses wodden. Veur de eerste keer was et festival, dat orgeniseerd wodde deur de Stellingwarver Schrieversronte, binnen in et jeugd- en meziekcentrum M!X in Wolvege. Van begin tot aende was d’r een geweldige sfeer in en bi’j de meer as geschikte zael van dit centrum.
Winner wodde de groep 'Desiré and the Bastards', twiede de band 'Marius' en dadde 'Sound of Parka'. 'Sound of Parka' zorgde as laeste dielnemer veur een optreden dat ston as een huus, dat de band mos meerdere toegiften geven. De band 'Marius' kwam mit een iezerstark lied, waor de muzikaliteit op alle menieren van ofstraolt, mar ok de perfekte zang van disse groep uut Wolvege vaalt op. 'Desiré and the Bastards' wunnen de eerste pries mit een geweldig optreden, waor niet alliend zangeres Desiré Dooper veur zorgde mar ok de bassist, gitarist en drummer. Opmarkelik is de leeftied van de leden: de zangeres - zi’j gaot bi’jkotten een opleiding volgen an de rockakedemie in Tilburg - is 17 jaor, en dat gelt ok veur de bassist. De gitarist is nog mar 14 en de drummer alderdeegst 12 jaor oold. De jury was daor ok van onder de indrok, mar dit gegeven gaf niet de deurslag: mit naeme de prima eigen Stellingwarver tekst, de muzikaole kaante, de strakke uutvoering en de goeie prissentaosie deden dat wel.
De jury hadde liekewel veur alle ere bands ok goeie woorden. Mit naeme et optreden van Carolien Hunneman, diels bi’jstaon deur een violist, vul arg op.

De prissentaosie van Stellingwarfpop was in goeie hanen van Coen Speelman uut Grunningen, hi’j is o.e. drummer bi’j de band 'A Liquid Landscape'. De jury beston uut Jan Oosterhof van Steggerde, Robert van Dam uut Grunningen en Boelie Winter van Wolvege. As vierde stemme in de jury was et pebliek vraogd om stemformelieren in te vullen. Dat was veur et eerst bi’j Stellingwarfpop en dat het iederiene ommeraek goed voldaon. Opvalend was dat et pebliek tot dezelde konklusie kwam as de drie juryleden.
Veur et locht en geluud zorgden as altied Harry Hof en Cees Pols van Thij-studio’s uut Tuk.
Laestnuumde zorgde eerder ok veur de opnaemen van alle Stellingwarver nommers, die zaoterdag in een kleine oplaoge op een cd verschenen binnen. Stellingwarfpop 2009 wodde ofsleuten mit een prachtig optreden van de winner van veurig jaor, 'Ex-Aequo'.

Bi’jkotten zit de warkgroep Stellingwarfpop al weer om de taofel om mit de eerste veurbereidings van Stellingwarfpop 2010 an de slag te gaon. Weerommekiekende op oflopen 21 november het de warkgroep, die dit keer beston uut Bernard Damhuis, Léon van Lier, Piet Tjassing en Sietske Bloemhoff, is daor alle reden toe. Stellingwarfpop 2009 wodde financieel meugelik maekt deur Rabobaank de Stellingwerven, Woonboulevard Home Center, de gemienten Oost- en West-Stellingwarf, et Nederlands Fonds voor Podiumkunsten, Popnet, Friesland Pop, Grand-Café De Burgemeester, Jeugd- en muziekcentrum M!X en de Stellingwarver Schrieversronte.


Van Borselen-lezing kreeg levendige diskussie nao

Onder de titel ‘Nieuwe stellingen betrekken’ hul de bekende publicist Hans van Borselen van De Fochtel donderdagaovend 19 november een boeiende lezing over de Stellingwarver maotschoppi’je, et plak van de tael en kultuur daor in, de ekenomische kaansen, de pesisie van et gebied in de meer algemiene ontwikkelings van et plattelaand, de saemenwarking tussen beide gemienten en de hobbels die daor dislange bi’j ondervunnen binnen. Een flink tal meensken mit interesse veur visies op de gebiedsontwikkeling was d’r op ofkommen. De aovend wodde holen in de zael van et Schrieversronte-gebouw in Berkoop.
Van Borselen kan levendig vertellen en stapt zonder muuite van de grote Europese verbanen over naor de kleinere schaol van de regio Stellingwarf. Deur zien eerdere wark as sektordirekteur bi’j de gemiente Oost-Stellingwarf is hi’j ommeraek op ’e hoogte mit de perblematiek van beleidsontwikkeling, gemientepoletiek en ambtelik daenken.
Disse aovend was in et kader van ‘Stellingwarf’ 700 jaor, en et bin now krek al de aktiviteiten en levendighied in dat kader die him et bewies leveren dat d’r hiel wat kan en dat de regionaole identiteit van Stellingwarf inderdaod hiel bried beleefd wodt, ok bi’j meensken die hier van buten kommen binnen te wonen, al zullen die heur naor zien oordiel in eerste instaansie wat minder betrokken vulen bi’j de Stellingwarver tael.
Naotied kon et volk vraogen stellen en mit de inleider in gesprek gaon. Van die meugelikhied wodde een protte gebruuk maekt. Sommigen wezen d’r op dat ze zels eerder in heur gezin te makkelik et Stellingwarfs niet meer bruukt hadden naor de kiender toe, wiels ze daor now aanders over daenken. Die ‘anpassing’ ok an butermeensken was meerstal niet neudig; et Stellingwarfs hadde ok naor de kiender toe bruukt wodden kund, want daornaost was toch ok wel genoeg ommedaenken veur et Nederlaans, mit naeme op ’e schoelen.
Wat et staorigan niet meer praot wodden van de tael angaot het Van Borselen een wat optimistischer visie as sommigen. Zoks kuj’ netuurlik niet hielemaole sturen as overhied, al moet d’r wel geriedschop wezen, zoas de boekeschrieveri’je, taelhulpmiddels enz. In ieder geval gaot et weerommelopen traoger as dat wel es docht wodt, konstateerde hi’j. Uutspraoken van et soorte ‘over twintig jaor is et vot’ kommen niet uut. Van de zael uut wodde d’r ok op wezen dat d’r misschien wel niet zovule verschillen binnen tussen ‘Oost’ en ‘West’ as Van Borselen in ’t eerst angaf. Interessaant was dat zien veurbeelden van dat veural sleugen op de ontwikkeling van beleid in de gemiente en et tempo van anpakken van bepaolde verni’jings in et verbaand van de gemienten. Al mit al kan de Schrieversronte weerommekieken op een aktiviteit die deur onderwarp, levendige inzet van de spreker en betrokkenhied van et pebliek bi’j dit onderwarp as slim suksesvol beschouwd wodden kan.


Unieke anweenst veur Stellingwarver archeologie: kollektie Anton van der Lee uut Den Bosch naor Berkoop

Veurige weke was in Braobaant de overdracht van een belangrieke archeologiekollektie van Anton van der Lee an de Stichting Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. Van der Lee is een bekende hiemkundige in Den Bosch, die ok veurzitter was van de laandelike orgenisaosie veur ammeteur-archeologen APAN. Van der Lee is ok een begrip in de wereld van de Friese archeologie. In 1965 kreeg hi’j van dochter Bertha van de bekende ammeteur-archeoloog, kraante-uutgever en boekhaandeler Hendrik Jan Popping alle boeken over die zi’j nog van heur heit in eigendom hadde. Die was in augustus 1950 wegraekt. Bertha Popping was mit heur mem verhuusd naor Drunen, waor ze as ‘juffer Popping’ sikteresse was bi’j de febriek van Lips. In 1979 kwam Schrieversronte-mitwarker Pieter Jonker naor Drunen om et archief van H.J. Popping, mar ok van die zien heit Jan Hendriks Popping weeromme te kriegen naor de streek daor et archief opbouwd was. Juffer Popping vun dat et de hoogste tied was dat de kollektie weerommegong naor Oosterwoolde.

Drs. Evert van Ginkel en drs. Sake Jager schreven in 2005 et boek ‘Archeologie van de Stellingwerven’. Ien heufdstok wodde hielendal spendeerd an leven en wark van H.J. Popping. Ofpraot was mit de auteurs dat de hiele kollektie bronnemateriaol van dat boek overbrocht wodden zol naor et kenniscentrum van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. Trouwens, de kollektie Popping was ok an de auteurs uutliend as bronnemateriaol. Bi’j de beschrieving veurig jaor van de kollektie bronnemateriaol vun Pieter Jonker een antekening van Sake Jager dat Van der Lee in Den Bosch lichtkaans dat wat over was van de boekeri’je van Popping in eigendom hadde. D’r kwam een briefwisseling en die het now een schinking van disse biezundere biebeltheek as gevolg, die now dus in Berkoop op de plaanken in de kluis staot en die now ok veur elkeniene te bestuderen is. De kollektie wodt niet uutliend en zal bi’jkotten op ’e webstee van de Schrieversronte beschreven wodden. Dat elk kan dan op veurhaand zien welke publikaosies d’r in Berkoop binnen. Pieter Jonker: ‘Naost de kollektie Popping en et bronnemateriaol van ‘Archeologie van de Stellingwerven’ hadden we in oons kenniscentrum ok wel wat algemiene literetuur op et terrein van de archeologie, mar mit de kollektie Anton van der Lee d’r bi’j begint et echt interessaant te wodden. Alle boeken en publikaosies hebben et exlibris van H.J. Popping, daoromme is et ok 100% zeker dat et uut de Popping-biebeltheek komt. De kollektie is hiel goed beheerd en beweerd en is in een uutzunderlik goeie staot.’ Nao een tillefonische ofspraoke is de kollektie Anton van der Lee in Berkoop bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte te bekieken


Al weer een maond of wat: Hiemkunde op Internet

D'r is een begin maekt mit et plaetsen van digitale lessen Hiemkunde in et basisonderwies op Internet. De eerste zonuumde ‘digiles’ behaandelt et thema 'Stellingwarf in de Middelieuwen' en is een saemenwarkingsprojekt van de Stichting Comperio en de Stellingwarver Schrieversronte. Disse eerste les is ontwikkeld deur onderwiezer Klaas Dijkstra van Langedieke i.s.m. mitwarkers van de Schrieversronte. D'r wodt intied ok warkt an een digiles over de Friese Waeterlinie. D'r staon ok nog een tal plannen op staepel. Ok de toekomstige lessen bin douk te vienen op
www.stellingwerf-heemkunde.nl.


Stellingwarver Spreukekelinder 2010 is d’r al!

Mar liefst 17 Stellingwarver schrievers, dichters, tekeners en fotografen zorgden de oflopen tied veur een prachtige ni’je Stellingwarver Spreukekelinder veur et jaor 2010. De kelinder, die uutgeven wodt deur Uutgeveri’je Van de Berg in Almere, is daoromme slim ofwisselend wodden. In de kelinder bin een protte ni’je verhaelen, gedichten, spreukies en gezegden, striptekenings en puzelties opneumen, mar d’r bin ok veul infermetieve blatties in te vienen. Zo kuj’ lezen over bojemvoonsten in oonze kontreinen, over voegels om huus henne, over wat d’r allegere veur biezunders te vienen is in et kenniscentrum van de Schrieversronte, over vissen en insekten in Stellingwarf en gao zo mar deur. Op de veurkaante van alle blatties bin, krek as altied, weer alderaorigste spreuken en gezegden te lezen.
Ieder jaor wodt disse biezundere kelinder mit ‘van alles’ uut en over de eigen regio ommeraek goed verkocht. De spreukekelinder is daoromme ok alle jaoren iene van de toppers in de jaorlikse sutelaktie van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. Ok et enthousiasme om an dit prachtige streekperdukt mit te warken is groot. Zó groot, dat intied de eerste (ni’je) mitwarkers al weer begonnen binnen mit heur stokkies veur de kelinder van 2011. De 17 mitwarkers weren: Roely Bakker, Klaas Boersma, Sjoerd Hoogenkamp, Koosje Hornstra, Harmen Houtman, Henk Jager, Pieter Jonker, Ruurd-Jelle van der Leij, Christine Magour, Attie Nijboer, Jan Oosterhof, Sjoukje Oosterloo, Martin Oostra, Johan Veenstra en Freddie de Vries. De redaktie beston ok dit jaor weer uut Annie Dedden en Sietske Bloemhoff. De Stellingwarver Spreukekelinder is krek anleverd (half juli) en zal bi'jkotten rondomtoe te koop wezen bi’j de Stellingwarver boekwinkels. En netuurlik kuj' him kopen bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. (20-07-09)


Stellingwarf 700-jaor, laeste aktiviteit: tentoonstelling bi’j Peter Hiemstra, tot en mit 27 december

Iene aktiviteit van et jubileumjaor 2009 ('Stellingwarf 700') lopt nog, en dat is een tentoonstelling van verschillende keunsteners die heur inspireren laoten hebben deur et Stellingwarver laandschop. Die tentoonstelling is in galerie Peter Hiemstra, Berkoop. Eupeningstieden: vri’jdag-, zaoterdag- en zundagmiddag, van 13.00 tot 17.00 ure (tot en mit 27 december). De Stichting Prop het veur de gelegenhied een hiel mooi boekwark uutgeven, mit ofdrokken van et wark van de keunsteners, en mit hiel biezundere gedichten van de Stellingwarver schriever en dichter Johan Veenstra. Disse uutgifte gelt 10 euro en is op de tentoonstelling te bezetten. Et kan dus nog even: d'r op uut naor Berkoop, dat deur et winterweer extra sfeerfol is. En de tentoonstelling is slim de muuite weerd, dat heur ie her en der.


'Stellingwarf' 1309 - 2009: viering in 2009

Oons gebied Stellingwarf het zolange as de meensken heugt een biezunder, eigen plak inneumen in de poletieke en bestuurlike ontwikkelings in Noord- en Oost-Nederlaand. In de tiedrekte van ongeveer 1300 tot september 1500 hadde oons gebied een zelsstaandige poletieke en bestuurlike pesisie. Stellingwarf wodde in die tied bestuurd deur ‘Stellingen’, die uut en deur de bevolking keuzen wodden. Meerstentieds gong et om drieje. Et gebied beschouwde himzels een hiele tied als ‘vri’j’, wat ok wel ‘rieksonmiddellik’ hiet, krek as in et geval van onder aanderen de Friezen van Oostergo, Westergo en Zeuvenwoolden.
Et hul in daj’ rechtstreeks onder et bestuur van de Duutse keuning of keizer vullen. Dat kwam in de praktiek daele op onofhaankelikhied. In ooldere publikaosies op et terrein van de geschiedenis hebben ze et zodoende ok wel over ‘de vri’je naosie van de Stellingwarven’.

In de tied tot 1500 hadde oons gebied veural de naeme Stellingwarf, mar et wodde ok wel vaeke ‘Stellingwerf’ nuumd. Stellingwarf is de naeme in de uutspraoke van de Stellingwarver streektael, et Stellingwarfs, en dat is onderdiel van et Nedersaksisch. Et Nedersaksisch is, naost et Fries en et Limburgs, een erkende regionaole tael in oons laand.
De gemientenaemen Oost-Stellingwarf en West-Stellingwarf van vandaege-de-dag kommen deur de splitsing in 1517/1524, niet lange naodat et gebied bi’j de bestuurlike ienhied Frieslaand daon was, die in1498 ontstaon was.

De eerste keer dat de laansnaeme Stellingwarf him veurdot in schriftelike bronnen, is in een bekende bisschoppelike oorkonde van 25 augustus 1309. Die wodt wel anduded as de Excommunicatiebulle van Guido van Avesnes, bisschop van Utrecht (1301 - 1317). Die oorkonde is nogal belangriek, niet allienig omdat d’r veur et eerst de naeme Stellingwarf in nuumd wodt, mar nog meer om de inhoold. Daor dot uut blieken waoromme as et neudig was dat de oorkonde schreven wodde. Et was zo dat d’r him in die tied een groot poletiek konflikt veurdee tussen de bestuurders en inwoners van et Middelieuwse laand Stellingwarf an de iene kaante en Guido van Avesnes, bisschop van Utrecht an de aandere kaante. Et gong om kwessies as et bezit en de pacht van laanderi’jen en boerderi’jen deur Stellingwarvers in et gebied dat now Stienwiekerlaand is, een gebied daor de bisschop laansheer van was, om de weigering deur de Stellingwarvers om de bisschop as heur heer te erkennen en him belasting te betaelen, en zo meer. De Stellingwarvers beschouwden heur as vri’j, krek as de aandere ‘vri’je Friezen’ in die tied, en ze wollen dus niet onder et gezag van de bisschop van Utrecht as laansheer valen.

Et konflikt was op een gegeven ogenblik uutlopen op een indrokwekkende belegering en et omtrent innemen van et grote kesteel van de bisschop in Vollenhove. Dat gebeurde deur de Stellingwarvers en heur kammeraoden uut et buurgebied Schoterwarf. Et kesteel wodde liekewel op et laeste mement nog redded deur troepen van de bisschop, die militaire steun kregen hadde van de graaf van Hollaand. In de oorkonde van 24 augustus 1309 wodde de bisschoppelike straf bekendmaekt. Die beston uut exkommunikaosie. Dat hul de uutsluting van de karkelike gemienschop in, tot et mement dat de Stellingwarvers en heur bondgenoten heur ofgrieselike daoden op een passende meniere goedmaekt hebben zollen en et verdiend hadden om weer van heur straffen of te kommen.

De naeme Stellingwarf wodt in de oorkonde van 1309 veur de eerste keer nuumd. De naeme van oons gebied is zodoende onderdehaand op zien minst zeuvenhonderd jaor oold. Daor hebben de Stichting Stellingwarver Schrieversronte en een tal historische verienings, zoas de Vereniging Historie Weststellingwerf en de Historische Vereniging Appelscha en Omstreken in 2009 nogal wat ommedaenken an geven. D’r bin veur de viering verschillende manifestaosies en biezundere aktiviteiten opzet. Inkelden lopen of kommen nog in december. Ok is d'r een biezundere webstee over 700 jaor Stellingwarf: www.stellingwarf700.nl. Ien en aander wodt koördineerd van een kleine veurbereidingsgroep uut.


Huders van mien kienderdromen

Ik bin naor mien jonkhied
Op ’e struun,
naor sporen van vroeger

’k Stop bi’j een laene mit kestanjebomen
Heur gruui en bluui
bin roem en wied

Ik volg ze mit mien ogen
van stamme tot kruun
en alsmar, alsmar

Bin ’k onder de indrok
van heur kracht om te kiemen
uut niks meer as zaand

In een veer verleden
pootte ik ze stok veur stok
en leut ze betiemen…

Altied nog bekommer ik mi’j
om disse huders
van mien kienderdromen
Ontstaon uut mien haand…

Attie Nijboer, juni 2009


Besluutvorming over erkenning onder diel III bi'j Nedersaksische overheden staorigan ofrond

Hoe staot et d'r veur mit de besluutvorming in de Nedersaksische perveensies en oonze beide gemienten? Et kollege en de raod van de gemiente Oost-Stellingwarf bleken mit flink wat enthousiasme veur. Dat was aenlik ok wel wat te verwaachten, want van 1995 of hebben Oost- liekewel as West-Stellingwarf heur de hieltied volop aachter et streven naor erkenning onder diel III steld. De volgenden weren kollege en staoten van de perveensie Gelderlaand, en doe kwammen kollege en staoten van Overiessel. Beide staoten weren positief. Et gaot om grote en belangrieke perveensies uteraord. De Grunninger staotekemmissie bliekt intied ok glad veur. Veur de zommer hebben de Grunninger staoten ok mit fleur instemd. Op 8 juni praotte de raod van West-Stellingwarf over et veurstel, een veurstel dat uteraord ok et veurstel was van et eigen kollege. Et risseltaot was krek as in Oost slim positief, wat alle meensken die et Stellingwarfs en aander Nedersaksisch een waarm hatte toedregen, een goed gevuul geft.
D'r is nog een klein hikkertien: de grote perti'jen in de Drentse staoten hebben meer tied neudig. De Drentse staoten zullen besluten in december.


Ni’je Stellingwarver ‘hangers’ in kader Stellingwarf 700

Willem Higgins uut Oosterwoolde het twie mooie tinnen hangers bedocht en maekt, feguren die aj’ an een riempien of zo om de hals hangen kunnen. Hi'j dot zoks in et kader van Stellingwarf 700. Mar netuurlik kuj’ zien hangers ok op een aandere meniere bruken: ze argens zichtber henne leggen of zetten. Et bin feguren in et kader van de Stellingwarf-symboliek. De iene feguur is een griffioen zoas hi’j ok te zien is as teken van Stellingwarf 700, de aandere is een uutvoering van de griffioen zoas hi’j bi’j iene van de ooldste oorkondes heurt. Higgins kan ze appat maeken, ok veur jow. Per stok gellen ze 11,50 euro. Hi’j maekte zien aktiviteit wereldkundig op de aovend van de boekuutrikkinge van et ni’je boek van Martin Oostra. Zie veerder op DAUWVOETER.BLOGSPOT.COM. (31 aug. 09)


Historische kuiertocht in en om Wolvege henne: kommende zundag 22 november

Kommende zundag 22 november wodt d’r in en om Wolvege henne een historische kuier holen in et kader van Stellingwarf 700 jaor. Bi’j disse biezundere kuier zal de leiding in hanen wezen van Geert Lantinga, kenner van de historie en de omgeving bi’j uutstek. De tocht begint morgens om tien ure bi’j de Brasserie van Hotel Resteraant Holland Inn an de Stienwiekerweg 52 in Wolvege. Veur et middagschoft gaot de kuier deur et dörp zels. Nao een goed verzorgde koffietaofel in Holland Inn wodt de tocht vervolgd deur de Ni’je Anleg en et angreenzende Driessenpooldergebied mit een bezuuk an de meule van Gooijer.
Zo rond de klokke van drie ure zal d’r dan een aende kommen an disse biezundere kennismaeking mit Wolvege en zien omgeving. Op dit mement kun d’r nog wel een peer meensken mit de groep mit. Ie moe’n je dan wel even opgeven bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop: till. 0516-451108. Mailen kan vanzels ok naor info@stellingwarfs.nl. De kosten an de historische kuier bedregen € 19,50 per persoon (de koffietaofel is bi’j de pries inbegrepen).


Ni’jste oflevering van ‘De Ovend’ mit de tekst van et Stellingwarver Laandrecht

Veur de liefhebbers van geschiedenis is d’r now een pracht van een kaans om an de uutschreven tekst van et dit veurjaor weerommevunnen Stellingwarver Laandrecht te kommen! Ontdekker dr. Oebele Vries het in et ni’jste nommer van et Stellingwarver tiedschrift ‘De Ovend’ (oktober 2009) de volledige tekst uutgeven. Dat is gebeurd neffens de principes van een kritische edisie, wat inhoolt dat et bruken van heufdletters, punten en komma’s en zo anpast is an de gewoonten van vandaege-de-dag. En zo is d’r meer: ofkottings bi’jglieks bin hielemaole uutschreven. Op 18 september, op et Historisch symposium Stellingwarf 700 in Noordwoolde, het de heer Vries de tekst al zien laoten an et pebliek, en hi’j hoopt d’r laeter dieper op in te gaon in ien of meer wetenschoppelike publikaosies. Mar dat duurt nog wel even, en ok de symposiumbundel is niet vot-op-slag klaor. Daoromme is et mooi dat deur Vries zien publikaosie in ‘De Ovend’ elke belangstellende now alvast van disse tekst uut de Middelieuwen kennis nemen kan.
Netuurlik het ‘De Ovend’ ok now weer veul aandere aorige artikels en zo wat henne, o.e. over de interessaante Stellingwarvers Jebbie van der Wal en Jaap Wemer. D’r bin verhaelen te lezen van Henk Koelma en van Kees Stuurman, wiels Lily Köhler een ‘ienakter’ publiceert ‘veur alle warkende memmen’… Losse nommers van ‘De Ovend’ gellen 3 euro. Vule mooier nog is et om je te abonneren: 15,00 euro in et jaor, veur 6 ofleverings. (24-10-09)


Zaoterdag 21 november: Stellingwarfpop 2009! Mit: Carolien Hunneman, Desire and the Bastards, Hekze, Infinite, Marius, Sound of Parka, Target Remains en Viscious Circle

Op zaoterdag 21 november wodt veur de dadde keer et popfestival Stellingwarfpop holen. Et festival, dat orgeniseerd wodt deur de Stellingwarver Schrieversronte, is dit keer niet buten, mar binnen in et jeugd- en meziekcentrum M!X in Wolvege. Et doel van et festival is in ’t eerste plak om mit naeme jonge bands en muzikaanten an te vieteren om in heur meziek meer gebruuk te maeken van de eigen streektael et Stellingwarfs. D’r is daoromme een pries beschikber steld veur de drie beste Stellingwarfstaelige nommers: de eerste pries bestaot uut een geldbedrag van € 300,00, de twiede pries levert € 200,00 op en de dadde € 100,00. Daornaost wodt d’r van alle dielnemers an et festival (achte mit mekere) ien Stellingwarfstaelig nommer op een CD zet. Et doel is dat die CD binnen niet al te lange tied uutkommen zal. Veur de opnaemen daorveur zorgde Cees Pols van studio Case I/O in Tuk.

Grote ofwisseling in optredens
Hiel mooi is dat et de veurbereidende warkgroep dit keer lokt is om veur een grotere verscheidenhied an mezieksoorten te zorgen. Zo is d’r veur et eerst op dit unieke festival o.e. een singer/songwriter (Carolien Hunneman) te heuren, zorgt de band Hekze veur een Stellingwarver rap, wiels Sound of Parka mit modpunk en hippierock op et podium staot. Twie bands deden eerder an Stellingwarfpop mit, dat bin Infinite en Sound of Parka. Laestnuumde vul bi’j de veurige festivals in de priezen. Veerder doen mit: Desire and the Bastards, Marius, Target Remains en Viscious Circle. De winner van Stellingwarfpop 2008, Ex-Aequo, slöt et festival of. Tussen de verschillende optredens deur zal d’r een daansdemonstraosie geven wodden deur Racket en healt dancers.
Veur de formule van Stellingwarfpop is onderhaand arg veul wardering, et festival krigt de hieltied briedere bekendhied. Dat gelt niet alliend veur bi’jglieks ere Nedersaksische regio’s, mar ok in de wereld van de popmeziek.

Pebliek stemt mit!
Et festival begint middags om vuuf ure, veur de prissentaosie zorgt dit keer Coen Speelman uut Grunningen. Coen Speelman, die van oorsprong van Nijeveen komt, is o.e. drummer bi’j de band A Liquid Landscape uut Grunningen.
De jury die uuteindelik de priezen toekennen zal, bestaot dit keer uut vier personen en et pebliek. Iederiene die dit gratis festival bezuken gaot, krigt bi’j binnenkomst een formelier, daor hi’j op angeven kan wie neffens him de winner van et festival is. De uutslag van et pebliek telt mit as vuufde stemme binnen de jury. In de jury zitten: Neerlandikus en meziekliefhebber Peter Riksma (van vroeger van Wolvege), de Stellingwarver dichter/muzikaant Jan Oosterhof (Steggerde), Robert van Dam (bassist A Liquid Landscape, Grunningen) en Boelie Winter (drummer Ex-Aequo). Laestnuumde is ok veurzitter van de jury.
Stellingwarfpop wodt financieel meugelik maekt deur Rabobaank de Stellingwerven, Woonboulevard Home Center, de gemienten Oost- en West-Stellingwarf, Friesland Pop, jeugd- en meziekcentrum M!X en de Stellingwarver Schrieversronte.


Rondrit Stellingwarver Smulbus in de kienderboekeweke

In et kader van de kienderboekeweke en Stellingwarf 700 jaor ridt in oktober de Smulbus mit leerlingen van et basisonderwies naor verschillende lekaosies in de gemiente Oost-Stellingwarf. De Smulbus is een initiatief van de warkgroep ’Alles rondom taal’ van de stichting Kunstwerf. Die warkgroep bestaot uut vertegenwoordigers van de Eupenbaore Biebeltheek, boekhaandel Bruna en de Stellingwarver Schrieversronte.
In kombinaosie mit ‘Stellingwarf 700 jaor’ en et thema van de kienderboekeweke ’Eten en snoepen in kinderboeken’ is disse keer keuzen veur ‘de Smulbus’. Die ridt op vier verschillende morgens in de kienderboekeweke een ‘culinaire en historische route’ deur de regio. De dielnemers van disse biezundere tocht bin leerlingen van groep 8 van 13 verschillende basisschoelen in Oost-Stellingwarf.
De tocht gaot aldereerst naor Berkoop. Bi’j de Stellingwarver Schrieversronte wodt verteld over ‘Stellingwarf in de Middelieuwen’, mit anslutend een kwis. Van Berkoop gaon de leerlingen naor kookmuseum ‘De Vleer’ in Appelsche. Eigeneresse Carolina Verhoeven zal vertellen over eetgewoonten in de Middelieuwen. Van Appelsche of gaot de tocht richting Oosterwoolde, waor in de Bruna-winkel een puzeltocht uutzet is. Van Bruna uut gaot de route lopende veerder richting biebeltheek, mar onderwegens is d’r nog een ’pitt-stop’ bi’j supermark C-1000. Eigener Van Zanten bödt daor beneudigdheden an veur et klaormaeken van een lunchpakket. Bi’j de laeste halte, in de biebeltheek, wodt et bereiden van een oold recept uut de regio veurdaon en tot slot zal ok van et risseltaot d’r van pruufd wodden kunnen. Op dit mement wo’n nog de meugelikheden van een ofslutend kienderboekebal bekeken.


Ni’je kursus Stellingwarfs begint in november

Heb ie d’r ok aorighied an om mit te doen an de kommende beginnerskursus Stellingwarfs? De eerste lesaovend is op 9 of 12 november, dat hangt d’r nog even van of. Woj’ nog wat weten van de kursus, eerdaj’ jow opgeven op info@stellingwarfs.nl? Bel dan even mit de Stellingwarver Schrieversronte (0516-451108) en vraog deur naor Pieter Jonker. Die kan d’r veul over vertellen. Hi’j is op maendag en deensdag anwezig.


Historische kuiertocht in en om Wolvege henne: neteer: 22 november

Naodat de Stellingwarver Schrieversronte veurig jaor in december o.l.v. de heer Jan Slofstra uut Bakkevene een prachtige infermetieve kuier hul in de wereld van Waskemeer wodt die suksesvolle formule herhaeld. Op zundag 22 november wodt d’r in en om Wolvege henne een historische kuier holen in et kader van ‘Stellingwarf’ 700 jaor. Bi’j die biezundere kuier zal de leiding in hanen wezen van Geert Lantinga, kenner van de historie en de omgeving bi’j uutstek.
De dielnemers an de tocht verzaemelen heur morgens om tien ure in de Brasserie van Hotel Resteraant Holland Inn an de Stienwiekerweg 52 in Wolvege, waor de koffie en thee mit wat d’r bi’j klaorstaon. Veur et middagschoft gaot de kuier deur et dörp zels. Nao een goed verzorgde koffietaofel in Holland Inn wodt de tocht vervolgd deur de Ni’je Anleg en et angreenzende Driessenpooldergebied mit een bezuuk an de meule van Gooijer.
Zo rond de klokke van drie ure zal d’r dan een aende kommen an disse biezundere kennismaeking mit Wolvege en zien omgeving. De heer Lantinga radt iederiene an om veur goeie schoenen of leerzens te zorgen.
De kosten an de historische kuier bedregen € 19,50 per persoon. D’r is een maximum steld an et tal dielnemers. Opgeven kan bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop: till. 0516-451108. Mailen kan vanzels ok naor info@stellingwarfs.nl.


Stellingwarfs en Schrieversronte goed vertegenwoordigd op Eupen Taele-dag Liwwadden

Oflopen zaoterdag 26 september hul de gemiente Liwwadden in zien prachtige stadhuus een Eupen Dag. De dag ston dit jaor in et teken van taelen. Dat zodoende weren d’r Friezen, Stellingwarvers, volk uut Et Bildt, mar ok Chinezen, Afghanen en Antillianen.
Et Stellingwarfs was d’r ommeraek vertegenwoordigd. Zo weren d’r optredens van Carolien Hunneman in de prachtige Oranjezael, wiels Johan Veenstra en Attie Nijboer uut eigen wark veurdreugen. Daornaost had de Stellingwarver Schrieversronte veur een mooie info-kraom zorgd daor flink belangstelling veur was. De Eupen Dag wodde deur zoe’n 500 personen bezocht


Sutelaktie Schrieversronte smit krapan € 19.000,- op: op twie nao beste Stellingwarver sutelaktie ooit

De jaorlikse sutelaktie, dat is de verkoopaktie van de Stellingwarver Schrieversronte mit boeken, de spreukekelinder, cd’s, kaorten en plakplaeties, is dit jaor wel weer een hiel groot sukses wodden. Disse keer zetten zoe’n 100 Schrieversronte-vri’jwilligers heur in om mar zoveul meugelik uutgiften van de stichting onder de meensken te brengen. En dat is meer as lokt, want de sutelaktie brocht € 18.800,- op en dat is de op twie nao beste sutelaktie ooit. Bi’jkotten staot de Schrieversronte ok nog op de jaorlikse boekemark in Drachten, dat is de ofsluting van de Friese én de Stellingwarver sutelaktie, en daor zal de uuteindelike opbrengst roem over de € 19.000,- kommen.
De verkooptopper in de sutelaktie 2009 was de Stellingwarver Spreukekelinder, daor wodden mar liefst 534 exemplaoren van verkocht. Goeie twiede wodde de ni’je roman van Johan Veenstra 'Et geheim van de wiend', mit 440 verkochte boeken. Van dat boek, dat op 28 augustus verscheen, is trouwens now al zowat de helte van de oplaoge (1500 stoks) verkocht.
In de sutelaktie wodden ok de routegids 'De buurtschoppen van Oosterwolde' (Sietske Bloemhoff en Geert van der Meulen), 'Wille op ’e brille' (Jouk), 'Gien plak dat mi’j zo trekt, de 13 dörpen van Oost-Stellingwarf vroeger' (Henk Bloemhoff) en 'De Friese waterlinie' (Meindert Schroor) ommeraek verkocht.
Op de laeste sutelaktieaovend was de stemming bi’j de sutelders vanzels hielemaole opperbest. Uut naeme van et bestuur bedaankte direkteur Sietske Bloemhoff alle vri’jwilligers van hatte en benaodrokte nog es van hoe’n groot belang de inzet van heur allemaole is. (20 sept. 09)

De Stellingwarver zaeke in 1309 en daornao op Symposium Stellingwarf 700: 120 bezukers geneuten van goeie lezings mit veul inhoold

Multifunktioneel Centrum ’t Vlechtwerk in Noordwoolde was op de zunnige vri’jdagmiddag van 18 september 2009 een smoeke omgeving veur een meraokels interessaant symposium in et kader van ‘Stellingwarf 700’. Symposiumveurzitter drs. Carel Zuil, eerder lerer geschiedenis en wethoolder van Oost-Stellingwarf kon een 120 geïnteresseerden as dielnemer van et symposium welkom hieten. Hi’j stelde de sprekers veur en vertelde wat heur publikaosies en aktiveiten op historisch terrein binnen.
Perf. dr. Hans Mol, hooglerer geschiedenis van de Friese lanen en warkzem bi’j de Fryske Akademy gong in op Stellingwarf, Schoterwarf en de aachtergronden van et verzet tegen de bisschop van Utrecht in de 14e ieuw. Hi’j leut zien dat de Middelieuwse Stellingwarvers van de Friese gebieden meer steun kregen hebben as dat eerder wel anneumen is in de geschiedschrieveri’je van Stellingwarf. Stellingwarf, en zo ok de stad Grunningen, deden mit an de Friese vri’jhied uut poletieke bedoelings, mar Stellingwarf en ok Schoterwarf, dat laeste gebied misschien veur een pat, weren etnisch Saksisch en niet Fries. Een singeliers gegeven is, dat roegweg beschouwd Stellingwarf en Schoterwarf et langste et poletieke systeem van de Friese vri’jhied beweerd hebben.
Dr. Oebele Vries van de Rieksuniversiteit Grunningen gong in op et Laandrecht van Stellingwarf, dat dit veurjaor deur him ontdekt wodde in et Gelders Archief in Arnhem. Hi’j gaf tekst en uutleg bi’j de verschillende artikels, mar d’r bin veurlopig hier en daor ok wel de neudige raodsels. Et laandrecht zol wel es opsteld wezen kunnen veur 1328, en dat is beheurlik oold. Et gaot veural over et gebied tussen Lende en Kuunder, en zo te zien niet over de 12 dörpen die even veur of in 1328 heur van Drenthe ofscheiden hebben. Et is niet opsteld deur een laansheer; die wollen de Stellingwarvers niet hebben, mar deur de Stellingwarver zels, en dat is oold en biezunder.
Mr. Caspar van Heel hul de dadde lezing. Hi’j was eerder perveensiaol archiefinspekteur van Overiessel. Hi’j wees d’r onder eren op dat d’r in de tied van de slag bi’j Ane ok opstaand was tegen de bisschop in Stienwiek en omgeving, deur opstaandige Drenthen en Friezen, lees Stellingwarvers. Pas in tieden dat de Stellingwarvers wat rustiger wodden weren, gaf een volgende bisschop Stienwiek zien stadsrechten. ’t Was ok om strategische redenen tegen de Stellingwarvers. D’r is neffens de heer Van Heel reden om in et nog te ontwarpen waopen van Stienwiek ok een griffioen op te nemen, omdat we et gebied van Stienwiek en wiede omgeving tegere mit Oost- en West-Stellingwarf as et oorspronkelike Groot-Stellingwarf beschouwen kunnen. Stienwiekerlaand van now hadde om him Groot-Stellingwarf hieten mocht.
Nao elke lezing wodde gebruuk maekt van de gelegenhied om vraogen te stellen. Uut naeme van de orgeniserende Stellingwarver Schrieversronte nuumde Henk Bloemhoff dat de lezings over een posien verschienen zullen in een mooie bundel. Dat ok aanderen kun dan in de kunde kommen mit de mooie inhoold van de lezings. Hi’j kon hielemaole an et begin borgemeister Van Klaveren en wethoolder Trompetter van West-Stellingwarf welkom hieten, en zo ok wethoolder Pieter Bouma van Oost-Stellingwarf, en liekegoed ok een tal raodsleden. De gemiente Stienwiekerlaand wodde vertegenwoordigd deur borgemeister Apotheker, en de gemiente Opsterlaand deur wethoolder Kooistra. Ok was d’r een biezunder welkom veur oold-borgemeister Remco Heite West-Stellingwarf, veur oold-borgemeister Arend ten Oever, tegenwoordig veurzitter van de Nedersaksische koepelorgenisaosie SONT, en veur de vertegenwoordigers van de historische verienings van Stienwiek en Iesselham. An et aende wees Bloemhoff d’r op dat dr. Vries de tekst van et Laandrecht van Stellingwarf veur et eerst publiceren zal in et oktobernommer van et Stellingwarver tiedschrift De Ovend. Veur die publikaosie is uteraord al veul belangstelling. Butendat kondigde hi’j een lezing an over de Zwitserse vri’jhied en veerdere geschiedenis van laand en volk van Zwitserlaand, vanwegens overienkomstige kenmarken in de Friese en Stellingwarver vri’jhied. Dat zal wezen op 9 feberwaori 2010, de aovens.
(anpassing 19 sept. 09)


Passekonfereensieni’js: de ontdekking van et Laandrecht van Stellingwarf in et Gelders Archief in Arnhem slim biezunder, in meer as ien opzicht

Vri’jdagmorgen 3 juli was in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte een biezundere passekonfereensie. Toegelieke weren d’r ok een tal aandere geneudigden as de passe, dit allemaole om te heuren hoe as dr. Oebele Vries van et Fries Instituut van de RUG bi’j wieze van aldereerste verkenning vertelde over et pas deur him ontdekte laandrecht van oons middelieuwse Stellingwarf.
Feitelik was hi’j al in april op et oolde dokement stuit, dee blieken. Et dateert uut ongeveer 1480, en is een vertaeling uut et Latien weg in oostelik kleurd Middelnederlaans. De universiteit hadde deensdag een uutvoerige passetiedinge de wereld instuurd, dat in veul laandelike en regionaole media was et ni’js van de ontdekking bekendmaekt.
In zien uutleg was de heer Vries dudelik waor hi’j dat wezen kon en hul hi’j slaegen om de aarm in aandere gevallen. In elk geval is de tekst hiel uniek, omreden eigen wetsteksten van de Stellingwarvers uut de middelieuwen dislange niet bekend weren. In een inkeld geval zicht de heer Vries een overienkomst mit et Drentse laandrecht (de schreven vorm daorvan is trouwens jonger as de tekst daor et Stellingwarver stok op weerommegaot – die liekt him slim ooldachtig), et is niet zo dat de tekst hiel wat aanders is as aandere laandrechten uut – ongeveer - die tied, mar de artikels bin wel eigen. Ze bin niet as et waore een kopie van soortgeliekense teksten uut et Friese Frieslaand. Dat zol wel kund hebben, omreden de Stellingwarvers heur ansleuten hadden bi’j de vri’je Friese lanen. Slim opmarkelik in dat verbaand is een boete die steld wodde op inbreuk maeken op de Friese vri’jhied. De Saksische Stellingwarvers hadden heur losmaekt van et gebied van de bisschop van Utrecht, en richtten een eigen laand in dat as vri'j beschouwd wodden mos, vri'j van een laansheer, wat dat angaot naor et veurbeeld van aandere Friese laanties zoas Schoterlaand en Opsterlaand, zo daenkt de heer Vries. Biezunder is ok een verwiezing naor de gewoonten angaonde de middelieuwse vete. Singeliers is dat zegd wodt dat de ‘laansgemiente’ betrekking het op et gebied ‘binnen Lende en Kuunder’. Dat zol inholen kunnen dat de tekst nog slat op de tied van veur de ansluting van twaelf oostelike perochies. Henk Bloemhoff, taelkundige van de Schrieversronte, die de passekonfereensie leidede, nuumt et stok iene van de vuuf topstokken uut et middelieuwse Stellingwarf. Mit et uteren van veul daank kon hi’j vertellen dat et Gelders Archief, daor de heer Vries de ontdekking dee, slim mitwarkt het veur et holen van disse passekonfereensie. De Stellingwarver Schrieversronte moch veur een dag en een naacht et dokement, een kopieboek van ongeveer 1480 daor et Stellingwarver laandrecht in te vienen is, in de kluis hebben. Daordeur was et meugelik dat de heer Vries et laandrecht an et aende van de passekonfereense even tonen kon an de passe en de aandere meensken. En zodoende bin d’r ok nogal wat foto’s maekt. Iederiene was et d’r over iens: hulde veur de prachtige ontdekking deur de heer Vries. Die hadde oons trouwens an et aende van zien eerste inleiding ok al fielseteerd mit et ‘weerommekriegen’ van oons eigen oolde laandrecht. Op het Historisch Symposium op 18 september zal de heer Vries in een lezing ‘Het Landrecht van Stellingwerf. Een eerste verkenning’ veerder ingaon op aord en betekenis van oons laandrecht. Veul wardering was d'r veur de mitwarking van et Gelders Archief en de RUG an disse prissentaosie (4-7-09)


Unieke voonst: et middelieuwse laandrecht van Stellingwarf

In et Gelders Archief in Arnhem is de tekst ontdekt van et middelieuwse laandrecht van Stellingwarf. Et is hiel uutzunderlik dat in oonze tied nog middelieuwse rechtsregels van een gebied weerommevunnen wodden. Ok is et van belang dat uut Stellingwarf, een gebied mit een hiel eigen historische ontwikkeling, dislange gien spoor van een eigen middelieuws recht bekend was. De tekst is ontdekt deur dr. Oebele Vries, universitair docent en onderzuker an de opleiding Friese tael en kultuur van de Rieksuniversiteit van Grunningen. De tekst wodt vri’jdag 3 juli 2009 an de passe en aandere belangstellenden zien laoten op een passekonfereensie van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop.
Et gaot om een oostelik-Nederlaanse vertaeling uut de laete vieftiende ieuw. De oorspronkelike tekst was in et Latien. Die moet optekend wezen in de veertiende ieuw, mar wanneer percies is niet te zeggen.
De geldighied van et laandrecht van Stellingwarf is een aende an kommen in et jaor 1504, toegelieke mit die van et Ooldfriese recht.

Opstaand

Et oolde gebied Stellingwarf, dat now veural bekend is deur de gemienten Oost- en West-Stellingwarf, is vandaege-de-dag et zuudoostelike pat van de perveensie Frieslaand. Oorspronkelik heurde et bi’j Drenthe/Overiessel, waor doedertieden de bisschop van Utrecht de heerschoppi’je voerde. In de rekte 1309-1328 kwam Stellingwarf in opstaand tegen de bisschop. Daornao was et zoe’n twie ieuwen een vri’je, himzels besturende laansgemiente, neffens et veurbeeld van Frieslaand, waor al langer soortgeliekense rippebliekies bestonnen. In 1498 kwam d’r een aende an de vri’jhied van de Friese laansgemienten, in 1500 ok an die van Stellingwarf. Hertog Albrecht van Saksen wodde doe de ni’je heer. Die brocht et Saksische Stellingwarf bi’j Frieslaand onder. Nog altied is Stellingwarf binnen Frieslaand een gebied mit een hiel eigen kerakter, o.e. deur de eigen, Stellingwarver tael, een variaant van et Nedersaksisch.

Tien rechtsregels

Et now ontdekte laandrecht van Stellingwarf bestaot uut tien rechtsregels. Die bin vaastelegd in opdracht van de ‘stellings’, de rechters/bestuurders van de laansgemiente Stellingwarf. Die rechtsregels hebben bepaolings op et terrein van strafrecht en arfrecht. Veural sommige strafrechtelike bepaolings kommen nogal ooldachtig over. Dat gelt in et biezunder veur de procedure van et opeisen van een ofkoopsom veur een femilielid dat doodmaekt is. Hiel biezunder is de boete die steld wodt op et maeken van inbreuk op de Friese vri’jhied.


Lezing op 19 november: ‘Nieuwe stellingen betrekken door de Stellingwerven'

Onder disse titel orgeniseert de Stellingwarver Schrieversronte op 19 november om 20.00 ure in et gebouw van de Schrieversronte in Berkoop een lezing die verzord wodden zal deur Hans van Borselen van De Fochtel, eerder direkteur Welwezen van de gemiente Oost-Stellingwarf en publicist op verschillende terreinen. Hi’j publiceerde in 1997 et essay ‘Van Werven naar Verworven’; daorin is hi’j an et zuken naor et kenmarkende van de Stellingwarven doe en now. Twie jaor laeter hul hi’j een lezing mit as titel ‘De politieke en sociaal-economische identiteit der Stellingwerven in historisch perspectief’.
Hi’j gaot disse keer in op de gevolgen van de geschiedenis van beide Stellingwarven tegere in de boererippebliek tussen 1300 en 1500 veur et sociaole en kulturele kerakter van beide gemienten vandaege-de-dag. Op ’e bodden kommen de al of niet kenmarkende verschillen doe en now van de beide Stellingwarven. In dat verbaand zal ok naor veuren brocht wodden de pesisie van de Stellingwarver tael, literetuur en kultuur in de saemenleving in dit gebied. Et gaot hierbi’j mit naeme om de identiteit van de gemienschoppelike kultuur, de antrekkelikhied van de tael, de geveren die de tael bedriegen en de vraoge as de streekkultuur langer bestaon zal as de streektael.
Van Borselen zal ok uutgebreid ommedaenken geven an de ekenomische en sociaole ontwikkelings in beide gemienten, die, zoas bekend, gien ekenomische kernzones in de perveensie Frieslaand binnen. Wat bin de prioriteiten op disse gebieden van beide gemienten veur de kommende tied? Gaot de saemenwarking tussen beiden zo veer dat d’r over een posien een fusie kommen zal van de beide gemienten? En tenslotte: zal de streekkultuur integreerd wodden in et gezaemelike beleid van de beide gemienten, of wodt et een bi’jzaeke?
Om kot te gaon: dit wodt een lezing over verleden, heden en veural de toekomst van de beide Stellingwarven die meensken die ok naodaenken over die toekomst zeker niet missen meugen. ‘Nieuwe stellingen betrekken’ hiet et in de titel, mar hoe en watte dan? Zet et alvast even in de agenda en geef even deur daj’ kommen via de mail: info@stellingwarfs.nl.


Beeld van 14e en 15e ieuwse oorkonden angaonde Stellingwarf

Gao toch veural ok even naor de prachtige fototentoonstelling van oolde oorkonden in Noordwoolde. In et kader van Stellingwarf 700 wodt van 16 meie tot 26 oktober 2009 een biezundere tentoonstelling hullen, onder de titel: "Beeld van 14e-15e ieuwse oorkonden angaonde Stellingwarf". Et gaot om foto's van oorkonden die Stellingwarf anbelangen uut de tied van 1309 tot omdebi'j 1500. De tentoonstelling is in ‘t Nationaol Vlechtmuseum in Noordwoolde, in etzelde gebouw as Multifunktioneel Centrum 't Vlechtwerk. Zaoterdagmidddag 16 meie wodde de tentoonstelling eupend, mit een toepasselike toespraoke deur de inhooldelike uutvoerder, drs. Anne van der Helm van Donkerbroek, uteraord veur et geheur van een tal geneudigden. Ok wodde et tentoonstellingsgidsien prissenteerd.
Orgenisaosie: ‘t Vlechtmuseum, Noordwoolde, i.s.m. de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, Berkoop en inhooldelik uutvoerder drs. Anne J. van der Helm, Donkerbroek. (10 sept. 09)


Sutelaktie Stellingwarver Schrieversronte begint op 31 augustus, oftewel: mit 77 vri’jwilligers op pad

Op maendagaovend 31 augustus begint de jaorlikse sutelaktie van de Stellingwarver Schrieversronte mit tal van ni’je uutgiften in de krojen. De jaorlikse verkoopaktie van Stellingwarver boeken, de spreukekelinder, cd’s, kaorten en plakplaeties begint dit keer veur et eerst in augustus. Op maendag 31 augustus, woensdag 2 september en maendag 7 september wodt d’r suteld in Stellingwarf-Westaende. Dat zal o.m. wezen in Ni’jhooltpae, Hooltpae, Blesdieke, Zaandhuzen en Wolvege. Op woensdag 9 september, maendag 14 september en woensdag 16 september is Oost-Stellingwarf an bod. D’r wodt dan o.e. suteld in Appelsche, Makkinge, Berkoop en Oosterwoolde.
De sutelaktie is de hieltied tussen middags vuuf ure en aovens acht ure. De sutelaktiekemmissie, bestaonde uut de Schrieversronte-vri’jwilligers Hammie en Jitze Hofstra, Joop Oosterhof, Koop Oosterloo en Jan Punter, is van plan om van de aktie weer een flink sukses te maeken. Dit keer wodde de kemmissie veural bi’jstaon deur mit naeme et ‘belteam’ Fettje Alten en Johan Veenstra. Zi’j zorgden d’r tegere veur dat de groep die dit jaor op pad gaot mit de krojen uut mar liefst 77 enthousiaste Schrieversronte-vri’jwilligers bestaot.!

Vier ni’je uutgiften
In de jaorlikse sutelaktie bin d’r vier spiksplinterni’je uutgiften te vienen. In et eerste plak is dat vanzels de ni’je roman Et geheim van de wiend van Johan Veenstra. Mar ok een prachtige ni’je spreukekelinder, mit wark van 16 schrievers, dichters, tekeners en fotografen, ligt weer in de krojen. Ni’j is ok et kienderboek van Martin Oostra God maekt mooie dingen, dat op 25 augustus uutrikt wodden an ds. Nico ter Linden. Veerder verschient op de eerste suteldag et boek De veldnaemen van Ooldetriene en Sunnege, deur Piet van der Lende. In dit boek bin behalven de veldnaemen van die beide dörpen ok tal van nog niet eerder publiceerde historische gegevens te vienen. Ni’j veur de sutelaktie bin ok et boek De Friese Waterlinie van Meindert Schroor en de routegids De buurtschappen van Oosterwolde, deur Sietske Bloemhoff en Geert van der Meulen.
De uutgeveri’je van de Schrieversronte leunt now liekewel veur de rest van et jaor niet aachterover. An tal van uutgiften wodt op dit mement nog stevig deurwarkt.

Stellingwarfs, as ’t even kan!
Sund al weer een hiele poze leden het de Schrieversronte ok zorgd veur een peer ni’je, opvalende plakplaeties, veural omdat daor nog al es vraoge naor is. Op et iene plakplaetien is te lezen 'Stellingwarfs, as ’t even kan', op et ere 'Stellingwarfs, please!' Ok disse beide plakplaeties bin in de krojen van de sutelaktie te vienen.

Speciaol september-anbod
In de loop van de hiele septembermaond gelt d’r een biezunder anbod: wie een boek kocht dat uutgeven is deur de Stellingwarver Schrieversronte én daorbi’j de Stellingwarver Spreukekelinder kan de prachtige autobiografie De Stoel van Lily Köhler veur € 5,00 anschaffen; dat boek kost gewoonlik € 12,50. Et anbod gelt in de Stellingwarver boekwinkels krek liekegoed as bi’j de sutelaktie.


Aktiepunt jaorvergeerdering Stellingwarver Schrieversronte: oproep poletieke perti’jen veur ommedaenken Stellingwarfs

Oflopen woensdagaovend 20 meie hul de Stichting Stellingwarver Schrieversronte zien jaorlikse ledevergeerdering in et eigen paand in Berkoop. Een kleine veertig leden maekten die vergeerdering mit.
In zien eupeningswoord ston veurzitter Ype Dijkstra mit naeme stille bi’j de bezunigings deur drie subsidiegevers van de stichting: de beide Stellingwarver gemienten en de perveensie. Die bezunigings raeken mit naeme et wetenschoppelik onderzuuk en taelbegeleiding dat vanof 1991 uutvoerd wodt deur de stichting. Deur de bezunigingsmaotriegels raekten zo mit ingang van 1 feberwaori 28 uren verleuren. Op dit mement bin bestuur en direktie liekewel drok in onderhaandeling mit verschillende instellings om uut te zuken as d’r toch nog meugelikheden binnen om dit wezenlike onderdiel van de Stellingwarver Schrieversronte overaende te holen.
Iene van de akties veur et behoold van de aktiviteiten veur de eigen streektael is et anschrieven van alle poletieke perti’jen in beide gemienten. In die brief wodt o.e. vraogd om ommedaenken te geven an et belang van et behoold van de eigen streektael en streekkultuur in heur verkiezingspergrammes veur de kommende gemienteraodsverkiezings in 2010.
Nao et eupeningswoord deur veurzitter Dijkstra wodde et jaorverslag van de stichting deur de leden goedkeurd en vaastesteld. De betrokkenhied van de leden van de Algemiene Raod daor de stichting in et jaorverslag over schrift, bleek uut verschillende infermetieve vraogen.
Ofscheid wodde neumen van bestuurslid Jelke Nijboer; Nijboer het zien zittingsperiode van twie keer drie jaor d’r op zitten. Veur de stichting blift Nijboer liekewel aktief in o.e. de ni’j op te richten stichting Vrunden van de Stellingwarver Schrieversronte. Oftredend was ok ponghoolder Geert Dekker, mar de heer Dekker kon opni’j benuumd wodden veur drie jaor. Veur de vakketure die veurig jaor ontston deur et vertrekkende bestuurslid Grietje Bosma-Dijkstra stelde et bestuur as kandidaot de heer Fokke Bron van Munnikeburen. De laeste maonden dri’jde Bron al mit in et bestuurswark en dat voldee van weerskaanten ommeraek. Fokke bron wodde dan ok mit instemming van alle leden benuumd. Veur de vakketure van Jelke Nijboer is et bestuur nog op zuke naor een geschikte kandidaot.
Nao et schoft vertelde de heer Henk Ruiter van De Langelille op een slim inspirerende wieze over de wereld van de rietsniederi’je in mit naeme de Westhoeke van West-Stellingwarf en de Weerribben, krek over de greens mit Overiessel. Ruiter was eerder opzichter van Staotsbosbeheer in de Rottige Miente, mar komt uut een femilie van echte turfmaekers en rietsnieders. Binnen niet al te lange tied zal dit verhael nao te lezen wezen in De Ovend, et tiedschrift van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte.

18 SEPTEMBER 2009: de middag van et Historisch Symposium Stellingwarf 700, oftewel:‘De Stellingwerfse kwestie van 1309: politieke, bestuurlijke en menselijke verhoudingen in een Utrechts-Fries grensgebied aan het begin van de 14e eeuw’

Ien van de hoogtepunten van de viering "Stellingwarf 700 jaor" wodt et Historisch Symposium over de poletieke en militaire gebeurtenissen in oons gebied Stellingwarf en daor ommehenne, in en rond et jaor 1309.
Et wodt hullen op vri’jdagmiddag 18 september 2009. Et begint om 14.00 ure. Et zal et pebliek zicht geven op ’e machtsverholings in et gebied van et oolde ‘Laand van Vollenhove’ en et laand Stellingwarf van vroeger. Stellingwarf hadde keuzen veur et poletieke stelsel van de zonuumde Friese vri’jhied. De opstaand van de Stellingwarvers in 1309 tegen Guido van Avesnes, bisschop van Utrecht, krigt in dit symposium et neudige ommedaenken.

Eerste lezing: ‘Stellingwerf en Schoterwerf: hun status en de achtergronden van hun verzet, mede in het licht van de Friese vrijheid’, deur perf. dr. Hans Mol
Twiede lezing: ‘Het Landrecht van Stellingwerf. Een eerste verkenning', deur dr. Oebele Vries
Dadde lezing: ‘De locale verhoudingen tussen Stellingwerf, het Land van Vollenhove en Steenwijk aan het begin van de veertiende eeuw’, deur mr. Caspar van Heel

Aj' kommen willen en ie hebben je nog niet opgeven, zollen we je vraogen willen om dat nog wel even te doen, deur een mailtien te sturen naor info@stellingwarfs.nl. Dit in verbaand mit et forse tal anmeldings dislange.
Et symposium wodt veurzeten deur drs. C.C. Zuil, eerder docent geschiedenis an et Stellingwerfcollege. Nao elke lezing is d’r kot gelegenhied veur vraogen en diskussie. De lezings bin in et Nederlaans. Et symposium wodt holen in Multifunktioneel Centrum ’t Vlechtwerk, Noordwoolde. Orgenisaosie: Stichting Stellingwarver Schrieversronte. De toegang is vri'j, dus ommenocht. Vraog eventueel om veerdere inhooldelike info op etzelde mailadres, t.a.v. dr. Henk Bloemhoff, inhooldelik veurbereider van et symposium. [N.B. Deur aandere verplichtings kon de eerder ankondigde lezing van de heer Albert Mensema spietig genoeg niet deurgaon. De lezing van dr. O. Vries is d'r veur in 't plak kommen.] (10-09-09)


Juryrappot H.J. Bergveldpries 2009 vol lof over de Stellingwarver Schrieversronte

Op 17 juni kreeg veurzitter Ype Dijkstra uut hanen van borgemeister Harry Oosterman van Oost-Stellingwarf de H.J. Bergveldpries 2009. Oosterman hadde een mooie toespraoke en leut daor et belangrieke, waarme plak in zien van de Stellingwarver Schrieversronte midden in de Stellingwarver saemenleving. Ok Ype Dijkstra en veurzitter Arend ten Oever van SONT hullen toespraoken. Dijkstra nuumde een tal belangrieke aktiviteiten en risseltaoten uut et verleden, en maekte indrok mit zien schets van et belang van kulturele en wetenschoppelike instellings zoas de Stellingwarver Schrieversronte. Veurzitter Arend ten Oever sleut him daor bi'j an en nuumde o.e. dat de Stellingwarver Schrieversronte altied een stevige inbreng had het m.b.t. de ontwikkelings van et Nedersaksisch as gehiel, in et biezunder om de erkenningskwessie henne. Et juryrappot wodde veurlezen deur jurylid Geke Zanen. We hebben et hiernao opneumen. Et was een prachtige aovend in et gemientehuus van West-Stellingwarf, mit optredens van zangeres Caroline Hunneman, Christine Magour, Johan Veenstra en et Wolvegester Anbo-koor. Meer over de Bergveldpries in de tekst onder et juryrappot.

Juryrappot H.J. Bergveldpries 2009

‘De echte taal, de taal in haar allerwezenlijkste functie, de taal die de mens tot mens maakt, is niet het speciale bezit van de dichters en hun aanhang van literair-geïnteresseerden, maar het algemene bezit van iedereen.’
Dat schrift perf. dr. K.H. Heeroma - van 1953 tot 1972 hooglerer Nedersaksische tael- en letterkunde an de universiteit van Grunningen en direkteur van et Nedersaksisch instituut - in zien bundel Nader tot een taaltheologie (1967) en hi’j zegt dan veerder: ‘Men kan deze taal in zichzelf tot ontwikkeling brengen tot een vervuld bestaan of laten verschrompelen tot een gebruiksartikel.’
Heeroma was meraokels grepen deur et feit dat de tael et meerst wezenlike is an de meens. Daoromme zee en schreef hi’j ok zo vaeke ‘De mens bestaat in taal’ en getuugde hi’j van ‘de verbinding tussen de mensen door een taalverbond’.

Et is dit ‘taelverbond’ dat ok de meensken in Stellingwarf al van ooldsher mit mekere verbint en bi’j mekeer brengt en hoolt. Et is et follement van heur gemienschopsgevuul en van de diepgaonde tael- en streekbeleving, daor ze vol van zitten.
Et Stellingwarfs, dat behalven in de gemienten Oost- en West-Stellingwarf ok praot wodt in et noordwesten van Overiessel (Stienwiekerlaand) en in een klein angreenzend gebied van Drenthe, nemt binnen et Nedersaksisch taelgebied een unieke eigen pesisie in die votkomt uut de onofhaankelike en zelsbewuste opstelling van de Stellingwarvers deur de ieuwen henne.

Om et Stellingwarfs ok veur de toekomst as kultureel arfgoed te beweren wodde in 1972, krek doe et gebruuk van de streektael en et ommedaenken d’r veur onder drok kwammen te staon, deur een tal gedreven vri’jwilligers et initiatief neumen tot de oprichting van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. Et is te daanken an die stichting, dat d’r in de veurbi’je jaoren veul tot staand brocht is dat van ommeraek groot belang is veur et instaandholen van de tael en de streekkultuur.
Toegelieke het de stichting een ondersteunende funktie naor de gemientelike overheden toe wat de veurbereiding en de uutvoering van de uutrikkinge van de instelde literaire priezen anbelangt, waoronder de H.J. Bergveldpries. Veur toekenning van disse prestigieuze pries kun individuele personen, orgenisaosies en instellings, die heur veur et Stellingwarfs in de briedste zin op een biezundere wieze verdienstelik maekt hebben, in anmarking brocht wodden.

Binnen et ofwisselende laandschop van de Stellingwarver tael en kultuur het de jury een rondgang maekt in et domein van de schrievers en dichters en him verdiept in heur artistieke specialisaosie, de proza en de poëzie. Daor eupenbaorde him een riek en kleurig spektrum van romans, verhaelebundels, dokementaires, dichtbundels, liedteksten, teniel en gao zo mar deur.
As we de perduktie in de verscheiden literaire genres overzien, vaalt d’r een hoopvolle ontwikkeling te konstateren. Sommige auteurs hebben heur sporen al verdiend, eren bin veulbelovend en zullen ongetwiefeld nog van heur heuren laoten.

In de loop van de veerdere verkenning van de aktiviteiten die in Stellingwarf ten behoeve van de eigen tael en kultuur ontwikkeld en uutvoerd wodden, wodde de hieltied weer dudelik hoe as de Stellingwarver Schrieversronte daor een centraole rolle in speult. De jury raekte niet alliend in toenemende maote onder de indrok van de veulhied en de variaosie van aktiviteiten die de stichting tot zien taekepakket rekent, mar ok van de hoge kwaliteit d’r van.
Een summier overzicht volstaot om de kwaliteiten an te duden die de Schrieversronte niet alliend kenmarken as et belangriekste instituut veur tael, literetuur, geschiedenis, volkskunde en indentiteit van Stellingwarf, mar ok as een utermaote professioneel instituut:
- Aldereerst vaalt et fraai uutvoerde twiemaondelikse tiedschrift De Ovend op, mit mooie bi’jdregen op et gebied van de Stellingwarver tael, literetuur, volkskunde en geschiedenis, die een boel meensken ni’jdoen zullen. De Ovend mag dan ok mit recht een vesitekaortien van de Schrieversronte nuumd wodden.
- Dan is d’r et Kenniscentrum, waorvan de biebeltheek, de biezundere kollektie dokementen en et beeld- en geluudsarchief ok veur et pebliek eupensteld binnen.
- Veur wie et Stellingwarfs niet alliend as tael om in te praoten, mar ok as schrieftael beheersen wil wo’n jaorliks de kursussen Stellingwarfs geven.
- Aorig riegelmaotig orgeniseert de Schrieversronte lezings en kongressen.
- D’r is gericht ommedaenken veur et saemenstellen van hiemkundig lesmateriaol veur et basisonderwies, wiels daor an de leerkrachten veurlochtingspergrammes over anbeuden wodden. Zo wodt ok de jongste generaosie vertrouwd maekt mit de tael, de geschiedenis en de saemenleving van Stellingwarf.
- Binnen et gehiel an aktiviteiten die de Schrieversronte tot zien taekepakket rekent, is de wetenschoppelike specialisaosie een wel hiel belangriek onderdiel. De stichting ontlient in belangrieke maote daor zien professionele staotus an. Wil d’r een volledig beeld ontstaon van et eigen taelsysteem van et Stellingwarfs, dan dient die tael, veur zoveer et meugelik is, ok in al zien facetten onderzocht en beschreven te wodden. Daorbi’j gaot et o.e. om disciplines as semantiek, lexikologie/lexikografie, fonologie, toponymie enz. Op die terreinen is al veul tot staand brocht. Hierveur kan bi’jglieks wezen wodden op et 4-dielige Stellingwarfs Woordeboek, op de paragrafen over et Stellingwarfs in et Handboek Nedersaksische Taal- en Letterkunde en op de onderdehaand slim talrieke wetenschoppelike publikaosies in verschillende bundels en tiedschriften.
- Biezunder is et uutgiftebeleid van de Schrieversronte. Al van de oprichting of geft de stichting mit grote riegelmaot ni’je boeken uut in en over et Stellingwarfs. Veerweg de meerste van de literaire perdukten, romans, verhaele- en gedichtebundels, bin opneumen in et uutgiftebestaand van de Schrieversronte. Daornaost verschenen en verschienen d’r, in een grote verscheidenhied, publikaosies op et terrein van de geschiedenis, de volkskunde, de regionaole identiteit en de belende keunst. Tientallen en tientallen titels bin d’r zo in de loop van de jaoren beschikber kommen veur et briede pebliek.

Zo het de Stichting Stellingwarver Schrieversronte een deurslaggevende funktie, niet alliend om et gevuul van weerde veur de eigen streektael bi’j de inwoners te verstarken, mar veural om de Stellingwarver tael en kultuur in alle facetten zien gerak te geven.

Al meer as 35 jaor voeren de besturen van de Schrieversronte die mekeer opvolgden mit grote inzet en overgaove alle komplekse en arbeidsintensieve taeken uut die ze heurzels oplegden. Et weren ok die besturen die et beleid bepaolden en veur et planmaotige uutvoeren d’r van zorgden. Dat bestuursbeleid, dat deur de jaoren henne kenmarkt wodde deur een hoge maote van duurzemhied, wodde en wodt de hieltied in een meerjaoreplan en ok in een jaorplan omschreven en vaastelegd, wiels deur et Jaor- en Perduktverslag evalueerd en verantwoording oflegd wodt.
Wie et gehiel van die arbeid overzicht en op him inwarken lat en him daor ok bewust bi’j is van et feit dat et stichtingsbestuur zien warkzemheden hielemaole vri’jwillig en belangeloos uutvoert, raekt diepe onder de indrok.

Bi’j zien uuteindelike ofweging is de jury dan ok ienstemmig tot et oordiel kommen dat et wark van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, lettende op de biezundere maotschoppelike betekenis d’r van, de grootst meugelike wardering verdient, niet alliend van de hiele Stellingwarver saemenleving mar ok van de regionaole overheden, een wardering die et beste tot uutdrokking brocht wodden kan in de onderscheiding mit de Bergveldpries 2009, uut te rieken an et now zittende bestuur van de Schrieversronte in de persoon van zien veurzitter.

Mit betrekking tot de toekomstige ontwikkelings veroorlooft de jury him nog et volgende op te marken:
De erkenning van et Nedersaksisch neffens diel III van et Europees Haandvest veur Minderhiedstaelen kan een belangrieke impuls betekenen veur et streektaelebeleid. Et zicht d’r naor uut dat die erkenning, waorveur de overheden van de perveensies Grunningen, Drenthe, Overiessel, Gelderlaand en van de gemienten Oost- en West-Stellingwarf in gezaemelikhied veul wark verzet hebben, now ophanen is. Dat is een biezunder positieve ontwikkeling, die liekewel toegelieke ok konsekweensies hebben zal. Zo kriegen de overheden onder diel III een grotere inspanningsverplichting angaonde et Nedersaksisch. Et ambisienivo veur et gebruuk van de streektael in de verschillende domeinen van de saemenleving ligt beheurlik hoger as dat vandaege-de-dag onder diel II et geval is.
Om dat hogere nivo waor te maeken zullen de regionaole overheden en de professionele streektaelinstituten mekere neudig hebben; d’r zullen gezaemelik ni’je lijnen uutzet wodden moeten.
Veur de streektaelinstituten - dus ok veur de Schrieversronte - zal de erkenning neffens diel III o.e. et veerder verdiepen en uutbreiden van taeken mit him mitbrengen en naost nog meer onderling overleg binnen et Nedersaksisch taelgebied, ok verkenning en saemenwarking over de greenzen henne.
Et wodt spannend. De Schrieversronte kan, mit de deskundighied die de stichting het, die uutdaeging an, as de overheden - want zi’j dregen veur et streektaelbeleid de eerste verantwoordelikhied - daor de meugelikheden mar veur bieden.

Et is zaeke om Heeroma’s uutspraoke ‘Men kan deze taal in zichzelf tot ontwikkeling brengen tot een vervuld bestaan of laten verschrompelen tot een gebruiksartikel’ eernstig te nemen.
Veur wie zien verantwoordelikhied verstaot is de keuze liekewel gien vraoge meer.

Grunningen, meert 2009
De jury H.J. Bergveldpries 2009,
G. Zanen-Dokter, C.C. Zuil, J. Haveman


Friese vertaeling van ‘Een brogge van glas’ verschenen

In dezelde weke dat de ni’je roman ‘Et geheim van de wiend’ van Johan Veenstra verscheen, kwam ok de Friese vertaeling van zien veurige roman ‘Een brogge van glas’ uut. Veur de vertaeling zorgde Folkert de Jong uut Drachten. In et biezunder veur dit boek het Johan Veenstra een naowoord schreven. Hi’j beschrift daorin hoe et veerdergaon is waor et boek ophoolt. Hoe de eerste ontmoeting mit zien breur verlopen is en wat veur reakties hi’j op ’e roman kregen het en nog altied krigt. Van de Stellingwarver versie ‘Een brogge van glas’ bin een kleine 4500 boeken verkocht. De Friese versie ‘In brêge van glês’ wodde in een oplaoge van duzend exemplaoren uutgeven deur uutgeveri’je Bornmeer uut De Gediek. Et het een ni’j omslag en gelt veur € 17,50. Et is rondomtoe in de boekwinkels te koop.


‘God maekt mooie dingen’. Eerste exemplaor van boek mit Biebelse verhaelen veur kiender wodt anbeuden an ds. Nico ter Linden

Op deensdagaovend 25 augustus verschient et aldereerste boek van Martin Oostra. In et boek vertelt de schriever uut Wolvege Biebelse verhaelen veur kiender, onder de titel God maekt mooie dingen. Disse ni’jste uutgifte van de Stellingwarver Schrieversronte is opfleurd mit tien prachtige, kleurige prenten van Geeske Snetselaar uut Zwolle.
Martin Oostra is een peer jaor leden begonnen mit et schrieven in et Stellingwarfs, naodat hi’j de kursus Stellingwarfs veur beginners volgd hadde. Hi’j schrift sund die tied veur de verhaelerebriek ‘Op ’e schostienmaantel’ in de regionaole kraanten NOS en Stellingwerf. Verhaelen van him bin ok te lezen in De Grijpvogel en op de ni’je Stellingwarver Spreukekelinder. In zien eerste boek vertelt Martin Oostra verhaelen uut de Biebel. Verhaelen veur kiender, over Adam en Eva, Maria en Jozef, Jezus en zien discipels...

Johan Veenstra
In de flaptekst zegt Johan Veenstra over de verhaelen van Martin Oostra: ‘Et bin al hiele oolde verhaelen over meensken die lange leden leefden en hier een hiel aende uut de buurt woonden. Mar et aorige is dat meensken deur de ieuwen henne in wezen niks veraanderd binnen. Waor as ze ok op ’e wereld wonen. As ze now in Israël wonen of in de Stellingwarven, dat maekt aenlik niks uut. Meensken bin in wezen overal liek. D’r bin altied slim aorige meensken west, mar ie hebben ok volk dat niet altied eerlik is. Meensken doen soms hatstikke goeie dingen, mar bi’jtieden bakken ze d’r hielemaole niks van en spoeken ze stiekem de malste dingen uut. Dat het ok altied en overal zo west. In de Biebel is dat percies zo: pattie meensken bin zo goed as koeke, mar ie hebben ok goenend die gremietig en jeloers binnen.
Lees mar es hoe as Martin die mooie, oolde verhaelen uut de Biebel vertelt. Of luuster d’r mar es naor as iene ze je veurlest. Dan is ’t krek as ziej’ et veur je ogen gebeuren en maek ie et zels allemaole van dichtebi’j mit.

Ds. Nico ter Linden
Et bestuur van de Stellingwarver Schrieversronte is d’r ommeraek mit inneumen dat ds. Nico ter Linden uut Munnikeburen/Amsterdan et eerste exemplaor van dit biezundere boek in ontvangst nemen wil. Op de aovend van de prissentaosie zal ds. Ter Linden ok op de inhoold en et belang van God maekt mooie dingen ingaon. Netuurlik zal d’r aovens ok uut et ni’je boek veurlezen wodden. Dat zal gebeuren deur Femmie van Veen uut Hooltpae. Sund de invoering van et vak Hiemkunde in et basisonderwies in de beide Stellingwarvern is zi’j o.m. as vaaste veurlezer van kienderverhaelen riegelmaotig op pad.

Exemplaor veur alle basisschoelen
De Stellingwarver Schrieversronte dielt op 30 september an alle basisschoelen in Stellingwarf een exemplaor van dit ni’je boek uut. Dat zal gebeuren tiedens de jaorlikse hiemkundemiddag veur onderwiezend passeniel in et gebouw van de Schrieversronte in Berkoop. Mar et ni’je boek is vanzels ok te koop bi’j de boekhaandels en bi’j de Schrieversronte zels. De pries is € 12,50. (12-08-09]


‘Et geheim van de wiend’: ni’je roman van Johan Veenstra

Op vri’jdagaovend 28 augustus komt Johan Veenstra zien ni'je roman 'Et geheim van de wiend' uut op een peblieksaovend in De Ni’je Stienze in Ni’jhooltpae. Alleman kan naor disse mooie, ofwisselende kulturele aovend, en de toegang is vergees. Zangeresse Carolien Hunneman uut Oosterwoolde zal zingen, de Friese schriever Douwe Kootstra zal Johan Veenstra interviewen, die lest zels veur uut et ni’je boek, en hi’j geft et eerste exemplaor an kesteelheer Gregorius Halman uut Blesdieke. De aovend begint om 8 ure en wodt eupend deur Ype Dijkstra, de veurzitter van de Stellingwarver Schrieversronte.

Et is vandehaast op ’e kop of 35 jaor leden dat Johan Veenstra zien eerste boek uutkwam: Wilde Gaanzen. Zien ni’je roman 'Et geheim van de wiend' is zien 22ste boek en zien 5e roman. Et is een spannend en ontroerend boek wodden. Veenstra vertelt et levensverhael van Anna Mulder, een maegien dat mit heur heit, mem en breur Albert op een boerespul in Ni’jhooltpae woont en in et mooie veurjaor van 1922 tot over heur oren verliefd wodt op Jan Bouw, een stoere jongkerel die mit zien volk van de Veluwe naor de Stellingwarven komt te iekschellen. In die tied kwammen koppels meensken as seizoenarbeiders van de Veluwe naor de bossen van de Stellingwarven en Gaasterlaand te iekschellen. De baste wodde van de iekenboompies klopt en laeter bruukt deur de leerlooieri’jen in Braobaant. Jan en zien volk kommen in 1922 naor de Koebos op et oost van Ni’jhooltpae, tegen Berkoop an. Mar ja, is die Jan wel hielemaole te vertrouwen en zol Anna heur heit wel zitten te waachten op een aarme luusangel van de Veluwe as schoonzeune? Et boek begint trouwens in de hiete zoemer van 2006 as Anna in ien van de tehuzen van Wolvege 100 jaor wodt en op die dag weerommekikt op heur leven. Ze beleeft in heur gedaachten alles opni’j: heur liefde veur Jan en heur leven mit Dieks Hilbrink, een man die van Twente komt en op een boerderi’jgien an de Markeweg in Blesdieke woont. Krek as in Veenstra zien roman 'Toegift' speult een klein pat van et boek him of in Twente. Dieks, de twiede grote liefde van Anna, is de zeune van de mulder van de Noordmeule op et laandgoed Twickel bi’j Delden. De schriever schildert mit liefde et mooie Twentse laand en beschrift op een ontroerende wieze waoromme Dieks deur een noodlottige liefdesrelaosie niet in Twente blieven kan. In de Stellingwarven komt hi’j mit Anna in de kunde. Twie meensken die allebeide et neudige mitmaekt hebben en die ok heur geheimen hebben. Eerst an et aende van et boek wodt de lezer geweer wat et grote geheim is dat Anna heur hiele leven mit heur mitneumen het. Aj’ ienkeer begonnen binnen mit lezen, lat et boek je niet meer los.
Et boek wodt uutgeven deur de Stichting Stellingwarver Schrieversronte en is drokt bi’j Van der Meer in Oosterwoolde. Et omslag van 'Et geheim van de wiend' is maekt deur Sijtze Veldema uut Dwingel. Omdat et laeste diel van et boek in Blesdieke speult, is veur et omslag een ofbelinge bruukt van et schilderi’je De Blesdieker Heide van de bekende Stellingwarver schilder Rinny Siemonsma.
De roman verschient in een oplaoge van 1500 exemplaoren en kost 12,50 euro. Een dag nao de feestelike prissentaosie in Ni’jhooltpae signeert Johan Veenstra zien ni’je boek. Dat is dus op zaoterdag 29 augustus, de morgens van 10 tot 12 ure bi’j boekhaandel Bruna in Oosterwoolde en middags van 2 tot 4 ure bi’j Zwikstra in Wolvege. Op vri’jdagaovend 4 september is d’r een aovend in de biebeltheek van Noordwoolde daor Veenstra veurlest uut et boek en d’r over interviewd wodden zal deur Pieter Jonker. (10-08-09)


Veldnaemeboek Sunnege en Ooldetriene op komst

In ’t laest van augustus verschient d'r weer een ni’j taelboek over et Stellingwarfs. In dit geval gaot et om een beschrieving van de veldnaemen van twie dörpen van oons gebied, Sunnege en Ooldetriene. Et boek is niet allienig slim de muuite weerd veur veldnaemeliefhebbers, mar ok veur geïnteresseerden in de geschiedenis van westelik Stellingwarf, van et vroegere leven daor bi’j omme en ok van de netuur en et laandschop. Schriever is Piet van der Lende uut Amsterdam, van vroeger uut de Westhoek. Die het niet allienig et Schrieversronte-veldnaememateriaol bruukt, mar hi’j het ok artikels, boeken en archieven naozocht. Hi’j kreeg butendat belangrieke mitwarking van een groep infermaanten uut beide dörpen. De uutgifte wodt 80 bladzieden dikke en gelt 11,50 euro. Et boek kan besteld wodden bi’j de Stellingwarver Schrieversronte of in de boekwinkel.
De riegel Veldnaemen van Stellingwarf is begonnen in 1982, mit een publikaosie over de dörpen Ni’jhooltpae en Ni’jberkoop. Dit boek is et zesde in die riegel, en mit mekeer bin daordeur 15 dörpen veldnaemkundig beschreven. Veur een flinke groep aandere dörpen is et al veer henne mit de veurbereidings tot uutgifte en veur weer een aandere flinke groep gelt dat d’r nog de hieltied verzaemeld wodt. (22-07-09)


Stellingwarver Schrieversronte in de priezen! Feest op woensdag 17 juni

In et gemientehuus van West-Stellingwarf zal op woensdagaovend 17 juni veur de zeuvende keer sund 1982 op feestelike wieze de intergemientelike literaire H.J. Bergveldpries uutriekt wodden. De Kollege’s van B. en W. van Oost- en West-Stellingwarf hebben instemd mit de veurdracht van de jury van disse ‘P.C. Hooftpries veur de Stellingwarven’. De jury van de pries bestaot uut drs. Geke Zanen-Dokter (letterkundige) uut Zuudwoolde, drs. Carel Zuil (historikus) uut Grunningen en Jan Haveman (letterkundige) uut Emmen, eerder rektor van een schoelegemienschop en van vroeger van Steggerde. De jury was unaniem in de toekenning van de pries an de Stichting Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. De redenen van toekenning liggen vaaste in et juryrappot en dat wodt op 17 juni eupenbaor maekt.
De pries zal anlangd wodden deur burgemeester Harry Oosterman van Oost-Stellingwarf, wiels Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra de pries naemens bestuur, passeniel en vri’jwilligers ankriegen zal. De feestelike uutrikkinge, waorbi’j op zoe’n 150 geneudigden rekend wodt, wodt veurbereided deur de Warkgroep H.J. Bergveldpries. Behalven dat de neudige sprekers an et woord kommen zullen, is d’r ok spraoke van een kultureel pergramme. De H.J. Bergveldpries is een intergemientelike pries die deur de gemienten zels opzet en orgeniseerd wodt.

Eerder ok al een pries
De verrassing en de bliedschop bi’j bestuur, passeniel en vri’jwilligers van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte was groot doe in Berkoop et bericht bekend maekt wodde. Et is de twiede keer in et krapan veertigjaorige bestaon dat de Stellingwarver Schrieversronte een eervolle pries krigt. In 1998 wodde de Friese Anjer toekend van et Prins Bernhard Fonds, die beston uut een bedrag van viefduzend gulden, een prachtige ets van Antonia Talamini en een receptie op et perveensiehuus in Liwwadden. Et bestuur van et Anjerfonds Friesland kende doe de pries toe omreden ze grote wardering hadde veur de energie, de iensgezindhied en de rejaole en toegelieke belangeloze inzet waor bestuursleden en vri’jwiligers tal van reguliere en biezundere aktiviteiten mit tot staand brocht hadden. Et was veural een pries veur et vri’jwilligerswark van de stichting. Disse keer staot de hiele stichting in et zunnegien.

Wiezigd riegelment
In de beginjaoren was de H.J. Bergveldpries een pries veur Stellingwarver schrievers, mar sund 2003 is et riegelment deur de gemienteraoden van Oost- en West-Stellingwarf anpast. Et is now dé taelpries veur et Stellingwarver taelgebied. De pries is bestemd veur wark in et Stellingwarfs in de briedste zin. Et kan daorbi’j gaon om literair of taelkundig wark. Et riegelment zegt veerder dat et wark van belangrieke betekenis wezen moet veur de Stellingwarver tael. De pries bestaot sund die tied uut een penning van de haand van beeldhouwer Guus Hellegers (Steggerde) en een bedrag van duzend euro. In 2003 wodde de verni’jde Bergveldpries toekend an dr. Henk Bloemhoff veur zien taelwetenschoppelik wark angaonde et Stellingwarfs. Hi'j hadde doe al tientallen wetenschoppelike artikels, een proefschrift, de riegel van vier woordeboeken Stellingwarfs-Nederlaans van elk duzend pagina’s, een haandwoordeboek, en boeken in et kader van et projekt ‘Veldnaemen van Stellingwarf’ opleverd. Veerder kreeg hi’j de pries veur zien redakteurschop van et tiedschrift ‘De Ovend’, zien wark as lietieszanger en zien inspannings veur de erkenning van et Stellingwarfs onder et Europees Haandvest veur regionaole taelen en taelen van minderheden.

Zeuvende keer
De H.J. Bergveldpries is een pries die al een lange geschiedenis kent en die nuumd is naor de Stellingwarver schriever Hendrik Johannes Bergveld (1902—1966). Nao zien dood wodde et wark van die schriever bundeld in twie boeken, ‘De oolde pook’ (1971) en ‘Klaeterjaegers’ (1976). Die wodden uutgeven deur de Culturele Raad Ooststellingwerf, die indertied ok et initiatief nam om te kommen tot een pries veur schrieveri’je veur et Stellingwarfs. Sund 1982 wodde de H.J. Bergveldpries vief keer an een schriever toekend. In 1982 kreeg oold-wethoolder Hendrik Vondeling de pries veur et laeste diel in de riegel boeken ‘Haarm en Maatien’. Johan Veenstra kreeg de pries twie keer en wel in 1984 veur ‘Naachs goelen de honnen’ en in 1991 veur ‘Een vlinder van zulver’. In 1986 wodde de pries toekend an Pieter Jonker veur zien Stellingwarver vertaeling van kienderverhaelen van Dolf Verroen, die deur Uutgeveri’je Leopold Den Haag uutgeven wodden onder de titel ‘Dikke Doezerd’. In 1996 kreeg Fokke Middendorp uut Wolvege de pries veur et boek ‘Huus op ’e Miente’. Et was de bewarking van et levensverhael van Batteld Nijhoolt. En de zesde keer was in 2003 doe dr. Henk Bloemhoff de pries kreeg.

Alle oold-bestuursleden
En now, veur de zeuvende keer uutrikkinge Bergveldpries, gaot die naor de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, die in april 1972 opricht wodde deur de ploeg meensken die destieds een winterseizoen laank et driewekeliks radiopergramme ‘Op ’e schostienmaantel’ veur Omroep Frieslaand maekte. Nao een jaor wodden ze d’r daor weer uutwarkt, mar diezelde ploeg zette de schoolders d’r onder om et Stellingwarfs in levendig gebruuk te holen en ze richtten mitmekaander de Schrieversronte op. Eerst as vri’jwilligersorgenisaosie, sund 1975 mit bescheiden kantoorruumte in de Meulehoeve in Oosterwoolde mit tiedelike krachten en sund 1 juni 1978 mit de eerste beroepskracht: heufdmitwarker Pieter Jonker. Staorigan wodde et wark op professionele wieze uutbreided, mit financiële hulpe van de gemienten Oost- en West-Stellingwarf en de perveensie Frieslaand. Ok et vri’jwilligersleger gruuide mit de dag. Van 40 leden gruuide de orgenisaosie deur naor krapan 1300 leden. Mit aktiviteiten in tal van taeldomeinen en sund 1 jannewaori 1997 in een schitterende huusvesting in een veurmaolig baankgebouw in Berkoop. Naost de uutgifte van boeken, een eigen tiedschrift, een huus-an-huus boekekraante, kelinders, cd’s en dvd’s wo’n d’r onderwiesmateriaolen en -projekten veur et basisonderwies realiseerd. D’r wo’n kursussen, lezings en symposia orgeniseerd naost et kenniscentrum veur tael, literetuur en geschiedenis. Spietig is et dat veurlopig een aende kommen is an et wetenschoppelik wark van de Stichting, mar et bestuur lat weten dat et de moed niet opgeft. Op 17 juni is et feest. Perbeerd wodt om o.e. alle oold-bestuursleden die nog in leven in binnen te nugen veur de feestelike uutrikkinge van de H.J. Bergveldpries.


EUPENLOCHTSTOK 'MOEDER GEERTE': BIESTERBAORLIK OM TE ZIEN EN TE HEUREN!

Zaoterdagaovend 4 juli wodde et Appelschester eupenlochtspul Moeder Geerte veur de twiede keer opvoerd. Een prachtig, kleurriek en ofwisselend spektaokel, mit zoe'n 50 speulers en figuraanten. Et stok is van oorsprong Nederlaans, mar wodde veur de gelegenhied speuld in de Stellingwarver vertaeling van Sjoukje Oosterloo. En et Stellingwarfs gaf dudelik een protte eigen kleur an et gehiel.
Wel 500 man bevolkten zaoterdagaovend et verni'jde, pas eupende eupenlochttheater van Appelsche, en tenielgroep De Vriendenkring en de historische verieninge maekten d'r wat prachtigs van. Et ni'je eupenlochttheater is ommeraek mooi inricht en het hiel vule sfeer. De meensken die d'r bi'j weren hebben meraokels geneuten van alles. De orgenisaosie was hatstikke goed. De wardering van et pebliek was hiel groot, niet in et laeste plak omdat nogal wat niet-Stellingwarvers dudelik flink heur best daon hadden om d'r, krek as degenen die et wel van huus uut praoten kunnen, wat aorigs van te maeken. De kompelmenten en hulde veur et gehiel, heurde ie vri'j wat meensken zeggen. Zundagaovend 5 juli wodde et stok nog een keer opvoerd.


Meraokels Middelieuws spektaokel in Wolvege

De veurbi'je zaoterdag wodde een prachtig Middelieuws Stellingwarf 700-spektaokel hullen in et centrum van Wolvege, mit naeme op et Pasteri'jeplein. Middelieuwse kraompies, ambachts- en koopluden, een eettente mit 'ressiesrollegies', 'sneden eerpels' en wat niet al, een mooie meziekkoepel mit een goeie volksmeziekgroep, en... et naospeulen van de belegering van et slot van Vollenhove in 1309, mit ridders, peerden netuurlik, waachters, en... de grote stormtoren. En... een onverwaachse komst van de oolde bisschop daor we et in 1309 mit an de stok hadden, die mit stelling Geert Jansz de Vrede van Wolvege tekende. D'r was een macht volk op 'e lappen bi'j dit grote spektaokel, en de speulders Johan Veenstra (bisschop Guido) en Geert Lantinga (stelling Geert Jansz van Wolvege) hadden ok aorighied an heur rolle, zo te zien. Toch weren de rebelse geluden onder et bi'j mekeer kommende 'gepeupel' niet hielemaole van de locht: pattie zeden dat ze disse vrede niet zo vertrouwden, aanderen wollen betere veurweerden, hielemaole in de stijl van 1309, 1310 dus.
Et weer was goed, de braderie in de buurt was ok plezierig en de mooie Middelieuwse dag was begonnen mit... een prachtig optreden van Duo Amoroso, mit Middelieuwse en aandere oolde meziek, in et gaastvri'je deupsgezinde karkien. Krek bi'j dit mooie optreden had wel wat meer volk wezen kund. Lao'we hopen dat ze gauw es weer in oonze kontreinen te heuren binnen. Op de webstee van Johan Veenstra bin trouwens een tal mooie foto's van et meraokelse spektaokel te zien, kiek van dat ok mar even op www.johan-veenstra.nl. Meer mooie beelden nog bin te vienen op de webstee van Lenus van der Broek: www.lenusvanderbroek.nl (Klik daor an: Middeleeuwse markt.)


Et jaor 1309 herdocht, en 't jubileumjaor 2009 letterlik inluded

Op zaoterdagmiddag 6 feberwaori was d’r een biezundere gebeurtenis in Berkoop. Eerst wodde daor de ni’je, roodwitte jubileumvlagge mit twie griffioenen hesen. Et is de vlagge die bi’j dit herdaenkingsjaor 2009 heurt, en zeker ok bi’j de festiviteiteriegel angaonde Stellingwarf 700. Die vlagge zal op tal van plakken te koop wezen. Et omhogens trekken van de vlagge gebeurde deur lid van de warkgroep 1309-2009 Sjoerd Hoogenkamp, naodat Ike Naafs, krek as him ok lid van de Vereniging Historie Weststellingwerf, in een aorige herdaenkingstoespraoke verschillende meugelikheden anstipt hadde om weeromme te daenken an en in et verleden. Veurof hadde Jan Berend van Elp de Berkoper klokke even een posien beieren laoten. De mennigte geneudigden van historische verienings, warkgroepleden en aanderen, onder wie ok een koppel gemientebestuurders, geneuten van de gebeurtenissen in et et prachtige zunneschienweer. Niet in et laeste plak ok van de bekende histotolk, die dommiet alderhaande schoelen bi’jdaele gaon zal in de gedaonte van Otto van Buil, indertied bi’j de Stellingwarvers in dienst, as huurling uut Amsterdam…
Nao de tied wodden de plechtigheden vervolgd in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte, dichte bi’j de Berkoper karke. Veurzitter Ype Dijkstra van de Stellingwarver Schrieversronte prissenteerde in een kotte toespraoke de eerste oflevering van de grote aktiviteitefolder Stellingwarf 700. Hi’j wees ok even op de ‘asse’ van Stellingwarf die hi’j zicht in et historisch tinte dörp Berkoop en et levendige Noordwoolde mit zien Nationaol Vlechtmuseum en et multifunktioneel centreum Et Vlechtwark. Die asse ligt zo mooi in de midden van twie plezierig saemenwarkende gemienten. Dijkstra beud vervolgens eerste exemplaoren an an de pottefuliehoolders veur kultuur van de beide gemienten, borgemeister Gerard van Klaveren van West-Stellingwarf en wethoolder Gerben But van Oost-Stellingwarf. De heer Van Klaveren sprak o.e. zien wardering uut veur de enthousiaste inzet van meensken in de verschillende verienings die mitdoen.
Op uutneudiging van de warkgroep vertelde taelkundige Henk Bloemhoff vervolgens over et ontstaon van Stellingwarf en de opstaand van de Stellingwarvers tegen de bisschop van Utrecht, in et biezunder in 1309. Uut een oorkonde van 1310 dot blieken dat de Stellingwarvers heur nao 1309 bepaold niet daelegavven onder de bisschop, ok al hadden ze de roemruchte slag bi’j Vollenhove op et alderlaeste mement niet winnen kund. De jaoren daornao zien we et gebied Stellingwarf de hieltied weer as een soort vri’j laand te wark gaon. Vandaege-de-dag kun we nog van alles dat mooi en kenmarkend is an oons gebied beweren, docht Bloemhoff. Mit naeme ok de tael, et prachtige monement van vroeger dat d’r in de middelieuwen ok al was. Midden in de Europese wereld kuwwe die nog altied gewoon praoten en schrieven blieven, en dat moe’n we doen ok. Stellingwarfs, yes we can, was hi’j van oordiel.
Nao een kot daankwoord van Schrieversronteveurzitter Dijkstra wodde disse officiële eupening ofsleuten. Daornao was et toch nog ien en al drokte: d’r was een soortement van receptie, d’r kon een Schrieversrontetentoonstelling van veural historische en volkskundige publikaosies bezien wodden, d’r wodden interviews ofneumen, en al zo meer. Goeie 'veurtiermeri'je' veur een goed vervolg van de aktiviteiten in et kader van Stellingwarf 700.
[De biezundere jubileumvlagge was veur elk te koop veur € 17,50 via de speciaole webstee, bi’j de Stellingwarver boekwinkels en bi’j de Stellingwarver Schrieversronte. Hi'j is now uutverkocht.]


Ni'jste Ovend mit o.e. wark van Anton Voorzanger

Et ni’jste nommer van et Stellingwarver tiedschrift De Ovend is d’r al weer. As eerste vaalt te lezen een mooi artikel van Pieter Jonker over et wark van Anton Voorzanger, de bekende keunstschilder uut Oosterwoolde. Interessaante infermaosie, en mit mekeer 8 prachtige ofbelings van gouaches van Voorzanger. Veerder gaot disse Ovend o.e. over de Bergveldpries - die wunnen wodde deur de Stellingwarver Schrieversronte, dat ok et juryrappot is opneumen -, et mooiste Stellingwarver plak in de beleving van netuurkenner Wiebe Scheenstra komt op de bodden, Henk Bloemhoff schrift over de toepassing van diel III van et Europese haandvest veur regiotaelen op et Nedersaksisch, verschillende berichten bin te lezen over de viering Stellingwarf 700, Attie Nijboer geft een beschouwing angaonde Liet 2009 waor ‘oonze’ zingende en gitaarspeulende Carolien Hunneman in slim positieve zin opvul mit heur nommer ‘Zoemer in Frieslaand’, ok lees ie een beschouwing/oproep van Fettje Alten en Johan Veenstra over de sutelaktie, zo ok een verslag van de jaorvergeerdering mit een foto van oftredend bestuurslid Jelke Nijboer van Berkoop, en veerder kuj' genieten van gedichten van Koosje Hornstra en Harmen Houtman. En dan is iens nog niet alles nuumd. Al mit al een prachtig nommer, dat los 3 euro kost. Veur 15 euro woj’ abonnee en kriej’ jaorliks zes nommers. Ie wo'n dan toegelieke lid van de Schrieversronte. (4-7-09)


700 jaor Stellingwarf en Symposium

De ontdekking die hierboven beschreven wodde is hiel toevallig in etzelde jaor as de viering ‘Stellingwarf 700’, zie veerder op disse webstee mit alderhaande ni’js angaonde de feestelikheden. Op 18 september 2009 orgeniseert de Stichting Stellingwarver Schrieversronte een historisch symposium over Stellingwarf an et begin van de 14e ieuw. Iene van de onderdielen zal wezen een eerste verkenning van et pas ontdekte laandrecht deur dr. Oebele Vries. Plak: ’t Vlechtwerk, Noordwoolde. Et begint om 14.00 ure. Meer over et symposium argens aanders op disse webstee.
Op vri’jdag 3 juli die now ankomt hoolt de Stichting Stellingwarver Schrieversronte een passekonfereensie over de voonst. Dr. Oebele Vries geft dan een aldereerste uutleg. Plak: gebouw Stichting Stellingwarver Schrieversronte, Willinge Prinsstraote 10, 8421 PE Berkoop/ Oldeberkoop. Begin: 11.00 uur. Infermaosie: dr. Henk Bloemhoff, taelkundige van o.e. de Stellingwarver Schrieversronte, till. 0516 - 850197, e-mail drhbloemhoff@yahoo.com.


Groot zangfeest in Appelsche in veurbereiding

Dit is beslist wat veur alle liefhebbers van zingen! Een bericht van www.feestkoor.nl van Bert van der Beek, in verbaand mit et te vormen koor mit iederiene in Stellingwarf die graeg zingen wil. In et biezunder in et kader van Stellingwarf 700.
Bert van der Beek en zien groep willen op zundag 12 juli 2009 in Appelsche, mit 700 (zeuvenhonderd!) meensken een gelegenhiedskoor optreden laoten. Iederiene uut de dörpen die mitdoen wil kan him opgeven op de webstee www.feestkoor.nl. Zoj’ d’r dan even bi’j zetten willen: ‘700 jaor Stellingwarf’? Dan wodt et speciaole tekstboek per e-mail toestuurd. Notelezen is niet neudig, d’r zal zongen wodden mit orkestbanen, krek as artiesten dat doen.
D’r moet wel een peer keer oefend wodden. Et zol toch mooi wezen as uut alle dörpen groepen meensken mitdoen om allegeer mit mekeer te zingen. Dus: geef je op!
Op 14 juli 1859 wodde in Appelsche veur de eerste keer et zonuumde Bargfeest hullen. Daor wodde ok een groot koor bi’j vormd. Doe kwammen meensken uut Grunningen, Frieslaand en Drenthe naor de feesten. Now zal d’r een bargfeest wezen op zaoterdag 11 juli.


Ni'je postzegel mit 'Stellingwarf 700' beschikber

Et is dit jaor 700 jaor leden dat de naeme Stellingwarf veur de eerste keer nuumd is in een belangriek dokement, kiek van dat ok veerder op disse webstee. Behalven an et gewone wark en de gewone aktiviteiten geft de Stellingwarver Schrieversronte, krek as hiel wat aandere instellings op et terrein van de regionaole Stellingwarver kultuur, aorig wat ommedaenken an 'Stellingwarf 700', zowat et hiele jaor deur. Om te beginnen: op verschillende verkooppunten in Oost- en West-Stellingwarf kuj' de biezundere postzegel kopen die maekt wodde in verbaand mit Stellingwarf 700. Hi'j zicht d'r prachtig uut. De verkooppunten bin: Primera in Noordwoolde, Primera in Wolvege, boekwinkel Zwikstra in Wolvege, de Bruna-boekwinkel in Oosterwoolde, de Winkel van Sinkel van Terpstra in Scharpenzeel en netuurlik ok de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. Et gaot om een saemenwarkingsperdukt van de koördinerende warkgroep Stellingwarf 700. Meer is te vienen op de biezundere webstee die d'r veur et jubileumjaor maekt is. Daor vien ie alderhaande aktiviteiten ankondigd vanuut die warkgroep: www.stellingwarf700.nl (kiek dan, om de zegel te zien, ok even onder 'producten')


Jong en oold kun mitdoen an de Stellingwarver Schrieveri’jepries

Dit jaor wodt veur de dadde keer de Stellingwarver Schrieveri’jepries uutrikt. Bi’j die twiejaorlikse anvieteringspries wodt deur de orgeniserende warkgroep elke keer een aander thema keuzen. Dit keer is de keuze valen op de tegenstelling jong en oold.
Om an de schriefwedstried mit te doen, wodt de saemenwarking van twie generaosies vraogd. De schrieverskoppelties moe’n bestaon uut iene ooldere en iene jongere persoon. Dat kun bi’jglieks een vader en zeune wezen, een pake mit zien kleinkiend, een tante mit heur nefien of nichien, een vrouw mit heur buurmaegien. En zo bin d’r nog wel wat meer meugelikheden te bedaenken om een koppeltien te maeken dat gezaemelik een verhael in et Stellingwarfs schrift over heur erverings doe en now.
D’r bin thema’s zat te bedaenken waor as gezaemelik een verhael over schreven wodden kan. Wat dat anbelangt bin de dielnemers vri’j in heur keuze. Zo kan de ooldste van de twie bi’jglieks schrieven over et boereleven van vrogger en de jongste over hoe et now toegaot op een mederne boerkeri’je. Ok et dörpsleven, et onderwies, et eten, vekaansie en et uutgaonsleven doe en now, om mar wat te numen, bin thema’s waor as meensken van verschillende generaosies saemen best een aorig verhael over schrieven kunnen.
Et verhael moet bestaon uut minstens 700 woorden en wodt in et Stellingwarfs schreven. Dat is de tael die in et zuudoosten van Frieslaand, Zuudwest-Drenthe en Noordwest-Overiessel van ooldsher leeft. Et verhael dat deur de dielnemers schreven wodt, moet veur 15 juni inzunnen wodden.
De verhaelen die inzunnen wodden veur de Stellingwarver Schrieveri’jepries wo’n deur een deskundige jury beoordield. De pries veur et mooiste verhael bestaot uut een oorkonde en een geldbedrag van 500 euro. Hi’j wodt 23 november uutrikt in et gemientehuus in Oosterwoolde.
Infermaosie over et riegelment is te kriegen bi’j de siktaoris van de orgeniserende warkgroep: Marten Tel, gemientehuus Stellingwarf-Oostaende, ofdieling WelZon, till. 0516-566222.


Vierde jaorlikse streektaelkonfereensie ankondigd

Ok dit jaor is d'r weer een grote konfereensie over et bestaon en veural et bestaon blieven van streektaelen. Veur pattie lezers grootkaans een verrassing, mar disse keer is et... in Brussel.
De laeste jaoren bin daor goenend slim aktief mit et biezundere stadsdialekt. Meensken uut hiele Nederlaand en België weg, veural meensken die mit taelbeleid en zo te maeken hebben, zullen d'r henne, naor an te nemen vaalt. De daotum is 12 juni. Meer infermaosie is te vienen op www.variaties.be (anklikken: 'activiteiten'). Twie jaor leden was de konfereensie in 'oons' Noordwoolde. Daor is doe een hiele riegel lezings hullen, die in boekvorm verschenen binnen en zo nog te koop binnen. Titel: Streektaal en duurzaamheid. Uutgever: de Stellingwarver Schrieversronte.


Et ni’jste Tomke-boekien is d’r! Veurleesweke vot-en-daolik nao Pinkster

Kotleden wodden bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop de ni’je Tomke-boekies bezorgd. Et ni’jste boekien hiet ‘Tomke en Romke: hip, hip… hap’. Tomke is veural bedoeld veur ukken. Et boekien verschient in et Friestaelige pat van Frieslaand al veur de veertiende keer, mar sund vier jaor is d’r now ok een Stellingwarfstaelige edisie. De Stellingwarver versie wodt vertaeld deur Sjoukje Oosterloo uut Gersloot. In et boekien beleven et joongien Tomke en zien hontien Romke altied spannende aeventuren. Dit keer bin ze an et gimmestieken, gaon ze naor de zee, pruven snupies en stoppen ies in een fruitbakkien. Behalven verhaelties bin d’r in et kleurige boekien ok lieties, spullegies, opdrachten en kleurplaten opneumen.
De Stellingwarver Schrieversronte stelt veur alle ukken in beide gemienten een Tomke-boekien beschikber. De stichting zorgt d’r liekewel ok veur dat et boekien gratis uutdield wodden kan in de biebeltheken, in de boekwinkels en in de loop van de jaorlikse sutelaktie in september. Et Friestaelige Tomke-boekien wodt uutgeven deur de Afûk in Liwwadden, mit dit instituut het de Stellingwarver Schrieversronte een plezierig saemenwarkingsverbaand.
Oflopen jaor wodde veur et eerst ok mitdaon an de Tomke-veurleesweke in juni. Op initiatief van de Stellingwarver Schrieversronte gaon vri’jwilligers naor een flink tal ukkespeulplakken, om zo an disse biezundere veurleesaktie mit te doen. De koördinaosie in Oost-Stellingwarf wodt verzorgd deur Akkie Zeilstra van Raevenswoold, wiels de koördinaosie in West-Stellingwarf in hanen is van Annie Dedden uut Blesdieke.


Dörpsarchief Berkoop brengt tentoonstelling: ‘Gerrit Prop, de wereld in kaart gebracht’

Gerrit Prop (1880-1980) wodde bekend deur zien eerdriekskundige waandkaorten en atlassen die tot in de jaoren tachting bruukt wodden in et onderwies. Daor was hi'j een begrip, en ok bi’j atlas- en kaortemaekers. Nog mar even leden verscheen de biografie “Gerrit Prop – De wereld in kaart gebracht” over him, deur de sociaol-geograaf Dick Rozing uut Amersfoort. Bi’j die gelegenhied het de schriever ok een expesisie over zien leven en wark maekt, tegere mit et Nederlaand Onderwies Museum in Rotterdam en et Historisch Genootschop Lochem. Et dörpsarchief van Berkoop het ok mithulpen, veural angaonde de jonkhied van Prop in Berkoop. Van 29 meie of is de expesisie twie weken in Berkoop.
Plak: gebouw Stellingwarver Schrieversronte, Willinge Prinsstraot nr. 10. Tied: 30 meie - 13 juni, daegeliks van 13.30 tot 17.00 ure. Zaoterdaegen en Pinkstermaendag van 10.00 tot 12.00 en van 13.30 tot 17.00 ure. Op Pinsterzundag is de tentoonstelling dichte.


Prachtige Overiesselse theaterveurstelling douk nog ien keer te zien

In de veurbi’je winter hadde de Overiesselse streektael-theaterveurstelling 'Uutsprèken' een protte sukses, tot in Deurne (Noord-Braobaant) an toe. Op 6 juni 2009 is de uutvoering nog een keer in et grote eupenlochttheater van Ommen, op de Besthemerbarg. Et begint om 20.00 ure; d’r wodt gien intree heven.


Fleurige examendag in Berkoop mit goeie risseltaoten

Op zaoterdag 14 feberwaori wodde de jaorlikse kursus Stellingwarfs I ofsleuten mit een plezierige examendag in Berkoop. De kursisten legden verschillende proeven of, zoas et diktee. Dat beston uut tien zinnegies. Aenlik bin alle muuilikheden in de schriefwieze van et Stellingwarfs in dat diktee verwarkt. Et diktee wodde hiel goed maekt. Een muuiliker onderdiel was de opdracht mit schriftelike vraogen over et Stellingwarfs. As dadde onderdiel van et schriftelik was d’r een opdracht kreatief schrieven, daor as ok weer goeie risseltaoten boekt wodden. D’r kon keuzen wodden uut vieftien onderwarpen; de meerste kursisten keuzen veur onderwarpen as ‘Vekaansie’ of ‘Et oolde huus’. Middags volgde et mondeling examen, mit een blokkien geschiedenis en mit een blokkien over schrieveri’je en tael, mit ok lezen in et Stellingwarfs.
De kursusleiding kwam in de twiede helte van de middag tot et oordiel dat iederiene slaegd was, en zo kon overgaon wodden tot de diploma-uutrikkinge deur Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra.
Naodat kursusleider Pieter Jonker iederiene welkom hiette hadde in dit biezundere diel van de middag, ston hi’j even stille bi’j et feit dat de kursusleiders Geert Lantinga en Henk Bloemhoff al langer as dattig jaor betrokken binnen bi’j et geven van disse kursus. Hi’j prees ok Roely Bakker uut Makkinge, die van et jaor veur et eerst in de vri’jwillige kursusleiding mitdri’jde. Daornaost is ok Grietje Bosma-Dijkstra uut Sunnege kursusleidster al een hiele poze kursusleidster. Pieter Jonker wees d’r op dat d’r tal van vervolgmeugelikheden binnen veur de kursisten en dat de kursusgroep van 2008-2009 een enthousiaste groep was. In et verleden is ok al bewezen dat de kursussen kweekviever binnen veur ni’j Schrieversronte-telent. Kommitteerde dr. Henk Bloemhoff ston even stille bi’j de geschiedenis van de kursus, die al sund 1976 geven wodt onder toezicht van et Nedersaksisch Instituut. As kursusleider behaandelde hi’j ok even de goeie antwoorden van de schriftelike opdracht van et examen; et hadde blieken daon dat die veur de meersten nog wel wat muuilik was.
Doe mochten de elf kursisten naor veuren kommen om et diploma in ontvangst te nemen uut hanen van veurzitter Ype Dijkstra. Die gong in zien toespraoke in op et belang van de kursus en hi’j prees ok de inzet van de kursisten. Hi’j reup ze op om mit te doen an de Schrieveri’je-pries en zee te hopen dat ieder op zien eigen meniere ok een vervolg geft an disse kursus.
As teken van daank kregen de kursusleiders nao ofloop nog een mooi boeket bloemen van de kursisten. In meie krigt de kursus nog een mooie ofronding mit een mooie exkursie in et gebied van De Scheene, onder leiding van kursusleider Geert Lantinga. De eerste anmeldings veur de ni’je kursus, die in de haast weer begint, bin al binnen. Inderdaod, ie kun je al weer opgeven bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop.


Keuning Winter

Iespegels hangen an de daoke
Ze flonkeren as kristal
De vraoge is, zoas zo vaeke,
Of de koolde anholen zal.

Ja, Keuning Winter lopt mit oons te dwepen
In de sloden ligt een laogien ies
Pattie scheuvels bin al slepen
De barometer maekt oons toch niks wies?

Nog een peer vostige naachten
Weerman hoe staon we d’r veur?
We kun haost niet meer waachten
Gaot de ‘tocht der tochten’ deur?

Attie Nijboer, jannewaori 2009


Eerste grote aktiviteit over Stellingwarf 700 trok volle zael

De eerste grotere aktiviteit in et locht van et Stellingwarver jubileumjaor was zaoterdagmiddag 31 jannewaori in et gebouw De Hoolten Klinte, niet veer van de Bosbarg in Appelsche. De oe zo aktieve Historische Verieninge van Appelsche en omgeving hadde de primeur in een riegel van zoe'n twintig aktiviteiten en manifestaosies zoas die now uutzet binnen deur et hiele jaor 2009 henne.
Disse middag wodde spendeerd an de biezundere konflikten mit bisschop Gui van Utrecht in, nao, en ongetwiefeld ok veur 1309. Van 1309 dateert een belangrieke oorkondetekst van bisschop Gui. Die zien slot in Vollenhove, dat een soort bestuurlik mar ok een militair machtscentrum was en zodoende een geveer was veur de Stellingwarvers en de meensken uut Schoterwarf, wodde deur heur op een geunstig mement anvalen. Op een haor nao hadden de Stellingwarvers en heur kammeraoden de stried wunnen, mar ze wodden keerd, mit naeme deurdat de verdedigers van et kesteel een vat branende pek op de stormtoren van de Stellingwarvers gooiden.
Et leger van de bisschop zette heur toch mar niet nao. Neffens sommige kroniekschrievers hadden de Stellingwarver op dat mement God an heur kaante, want et was beesteweer en de Hollaanse en Utrechtse ridders mit heur helpers uut Et Sticht (Overiessel) vunnen et toch te bezwaorlik, over die modderige wegen en deur een soort jungle-achtig terrein.
In een belangrieke oorkonde van augustus 1309 drokte de bisschop zien woede en straf uut, en in de tekst d'r van vienen we veur et eerst mit naeme en toenaeme dus et laand Stellingwarf nuumd, en ok Schoterwarf, mit een anduding van de soorten bestuurders en rechters. Lezinghoolder Henk Bloemhoff gong op tal van aspekten van die tied en daornao in, en gong ok even in op de tied van de Romantiek in de Nederlaanse letterkunde. Wi'j daanken an die stroming niet allienig een historische aeventureroman van Anne Diederik van Buren Schele die de belegering van et slot in Vollenhove as stof keus (1836), mar ok... de eerste gedichten in et Stellingwarfs, die publiceerd binnen in de Friese Volksalmenak (o.e. 1837).
Nao de pauze gong et veerder an de haand van dia's. Grootte, aord en kerakter van et oolde laand Stellingwarf liekewel as karkestichtings, et centraole plak van Berkoop en in biezunder de periode van de Stellingwarvers as appat laand mit heur claim dat ze ok 'vri'je Friezen' weren (in de tied tussen 1300 en 1500) kwammen op de bodden. En zo ok de komst van et bezettingsleger van Albrecht van Saksen in september 1500. Doe was d'r gien holen meer an, en van dat mement of kwam Stellingwarf bi'j Frieslaand, eerst as iene grieteni'je (de veurloper van de 'gemiente'), wiels et opsplissen in 1517 begon. En zodoende dus hewwe vandaege-de-dag twie gemienten.
Et pebliek kwam ok veer buten Appelsche weg. Middagveurzitter Johan Oosterloo van de Appelschester Historische Verieninge was dikke tevreden mit de opkomst en reup elk op om ok te kommen naor de verschillende aandere festiviteiten die d'r an kommen in et kader van et 700-jaorig bestaon van Stellingwarf. In Appelsche zels wo'n dommiet de historische Bergfeesten weer uutvoerd en bin d'r drie veurstellings van et eupenlochtspul Moeder Geerte in et Appelschester Eupenlochttheater. Dat zal dan weer hielemaole as ni'j wezen. Henk Bloemhoff attendeerde veerder nog op de oorkondetentoonstelling van de zommer in Noordwoolde, en in et biezunder op et historisch symposium, dat op 18 september ok in Noordwoolde holen wodden zal. Mar d'r bin ok alderhaande kleindere aktiviteiten en grotere peblieksaktiviteiten, zoas in juni. Dan wodt d'r in Wolvege een grote middelieuwse mark holen. En op 1 feberwaori weren een hiele riegel Stellingwarver dichters te heuren in et lekaole radiopergramme Huus en Hiem mit (ok) as thema 'Stellingwarf 700'. Kiek ok op: www.stellingwarf700.nl (en zuuk benaemens onder de aktiviteiten)


Op 3 april opvoering anpaste Stellingwarfcantate

Op vri’jdagaovend 3 april zal in een speciaole opvoering de Stellingwarf Cantate opni’j te zien en te heuren wezen. Et Anbo-koor van Wolvege e.o. is, tegere mit heur dirigent Jan Brens, al mit de veurbereidings an de gang. Datzelde gelt ok veur de schriever van de Cantate, Johan Veenstra, die de tekst hier en daor anpast het an et thema Stellingwarf 700.
De Stellingwarf Cantate zal opvoerd wodden in de prachtige karke van Berkoop. De aovend begint om 20.00 ure en et pergramme duurt omdebi’j aanderhalf ure. De intree is € 6,00. D’r kan al van maendag 5 jannewaori of risserveerd wodden bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop (till. 0516-451108, e-mail info@stellingwarfs.nl. Vanof 1 feberwaori kun daor dan ok de kaorties ofhaeld wodden. Mar zie oonze eupeningstieden boven disse websteebladziede.


Twiejaorlikse mannefestaosie Stichting Nederlaanse Dialekten disse keer in Hogevene

Kwam de internationaole streektaelkonfereensie een kleine twie jaor leden nog naor et Stellingwarver Noordwoolde, de Stichting Nederlaanse Dialekten trekt disse keer ok naor et noorden. Dat zal wezen op 28 meert. Dan hoolt de SND de tiende oflevering van de twiejaorlikse dialektedag in Theater en Congrescentrum De Tamboer in Hogevene. Elke keer brengt de ‘dialektedag’ honderden liefhebbers van streektaelen en dialekten uut et zuden en noorden bi’j mekeer, en daor wodt ok weer op rekend now, nao de oflevering van 2007 in Mechelen, een Drents plak an de beurt is. Et thema veur disse jubileumuutvoering is de regionaole verscheidenhied in streektael en dialekt, waorbi’j mit naeme ok keken wodt naor taelverschil in verbaand mit leeftied. D’r is een keuze maekt om te kieken naor woorden veur mekeer dagzeggen, goenend anspreken, et van mekeer ofscheid nemen, et gelokweensken, zeggen dat et je spiet en al zo meer.
Et pergramme het eerst een diel mit lezings, o.e. van de bekende dialektoloog Jan Stroop. Hi’j zal een algemiene lezing verzorgen ‘Over hartelijke groeten en beste wensen’. Dan is d’r een lezing van Frank den Hollander over ‘Een Zeeuw in Groningen – met een uitstapje naar Schellebelle!’ Hi’j en Peter de Haan verzorgen vervolgens een muzikaol tussenstok. Reinhild Vandekerckhove gaot daornao in op “De chattaal van tieners tussen ‘lokaal’ en ‘mondiaal’”. Et morgenpergramme wodt ofsleuten mit de prissentaosie van et ni’je, bi’j de twiejaorlikse dialektedag gebrukelike dialekteboek. Middags is d’r een riegel warkwinkels, o.e. over de 35 jaor durende vertaelaktiviteiten veur de laestdaegs verschenen Biebel in et Grunnings, en over de schrieveri’je in streektael en dialekt. D’r is middags veerder een grote infomark van de streektaelinstituten.

In et Nederlaans bin de menieren om mekeer dag te zeggen nogal slim neffens ien en dezelde vorm wodden. Mar de dialekten en streektaelen kennen wel een geweldigen riekdom an woorden die bi’j et dagzeggen enz. bruukt wodden. Zo kuj’ daenken an et Braobaanse houdoe, et Twentse goodgaon, et Grunnings-Drentse moi, et Fries-Stellingwarfs-Drentse goeie en et Stellingwarver ofscheid tot kiek es. Veur elke regio hebben verschillende auteurs uut et Nederlaanse en Vlaamse taelgebied onderzuuk daon en een artikel schreven om de variaosie in beeld te brengen. De bi’jdregen staon et tiende dialekteboek van de Stichting Nederlaanse Dialekten. Dat wodt de morgens van de 28e meert prissenteerd en is daornao te koop. Et kan naoderhaand ok bi’j de SND besteld wodden. An de ni’je bundel hebben ok een riegel bekende noordelike auteurs mitdaon. De Stellingwarver bi’jdrege wodde leverd deur Henk Bloemhoff van et streektaelinstituut Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. Die veur Overiessel deur Philomène Bloemhoff-de Bruijn, projektleider streektael van de Iesselakedemie in Kaampen. De Drentse bi’jdrege schreef Abel Darwinkel, warkzem an et Drentse streektaelinstituut Huus van de Taol in Beilen. De Grunninger bi’jdrege is van de haand van Siemon Reker, heufd van et Buro veur Grunninger tael en kultuur van de RUG. De Friese bi’jdrege komt van Pieter Breuker, verbunnen an et Fries Instituut van de RUG.


RTV Drenthe zal ommedaenken geven an Stellingwarf 700

Bi’j gelegenhied van de feestelike eupening van dit jaor mit biezundere evenementen i.v.m. 700 jaor ‘Stellingwarf’ het RTV Drenthe nogal wat opnaemen maekt veur een reportage die uutzunnen wodden zal in et pergramme Drents Diep. Et pergramme zal 25 menuten duren en uutzunnen wodden om 18.35, 19.45, 20.45, 21.45 en 22.45 ure. Laeter kuj’ et pergramme nog bekieken op de webstee van TV Drenthe. Zie veur et gehiel van aktiviteiten in et kader van Stellingwarf 700 de biezundere webstee www.stellingwarf700.nl



Eupening ‘Stellingwarf 700’-jaor, en... speciaole jubileumvlagge!

Op vri’jdagmiddag 6 feberwaori 2009 is bi’j de karke van Berkoop de eupening van een biezunder jaor vol aktiviteiten. Et is dit 700 jaor leden dat de naeme Stellingwarf bruukt wodde in de ooldste oorkonde die we an now toe kennen mit die naeme van oons gebied. Alle reden veur tal van Stellingwarver verienings en instellings om alderhaande aktiviteiten in et kader d’r van te orgeniseren. Om ien en aander goed te koördineren bin al in 2007 verschillende historische verienings en de Stellingwarver Schrieversronte bi’j mekere zitten gaon veur overleg. Uut die bi’jienkomsten is in 2008 een speciaole warkgroep insteld, mit vertegenwoordigers uut die historische verienings en de Stellingwarver Schrieversronte. De warkgroep 1309 het d’r onderdehaand veur zorgd dat d’r bi’jglieks een speciaole webstee is (www.stellingwarf700.nl), mit o.e. een overzicht van alle aktiviteiten in dit jaor. Elkeniene kan zien of heur aktiviteit, mit as thema Stellingwarf 700, deurgeven en wodt dan in dat overzicht opneumen. De warkgroep is et feestelike jaor liekewel begonnen mit de uutgifte van speciaole Stellingwarf 700 jaor-postzegels. Daor bliekt een geweldigen belangstelling veur te wezen.
De officiële eupening van et Stellingwarf 700-jaor, daor de beide gemientebesturen veur nuugd binnen, zal gebeuren deur een speciaole jubileumvlagge uut te stikken. Dat zal allemaole wezen in Berkoop, iene van de ooldste dörpen van de regio. Berkoop wodt butendat vanoolds zien as een soort centrum van et hiele gebied, dat zodoende. De jubileumvlagge zal hesen wodden in de vlaggemast naost de Berkoper karke. Op de vlagge, een ontwarp van warkgroeplid Sjoerd Hoogenkamp, bin o.e. de griffioenen van Oost- en West-Stellingwarf te zien. Veur de vlagge is al een protte belangstelling, bi’j veurintekening bin al meer as honderd exemplaoren ofneumen. De vlagge is veur elk te koop veur € 17,50 via de speciaole webstee, bi’j de Stellingwarver boekwinkels en bi’j de Stellingwarver Schrieversronte.
Nao de plechtighied is d’r een bi’jienkomst in et paand van de Stellingwarver Schrieversronte, waor dr. Henk Bloemhoff, taelkundige van dat instituut, ien en aander om et biezundere jaor 1309 henne uut de doeken doen zal. Daornaost zullen ere aktiviteiten en akties veur dit jaor prissenteerd wodden.


Veul wardering veur Nedersaksisch Vocaal Ensemble op ni’jjaorsbi’jienkomst

Oflopen zaoterdagaovend hul de Stellingwarver Schrieversronte zien ni’jjaorsbi’jienkomst in ’t Vlechtwark in Noordwoolde. Daor kwam flink wat volk op of, want de zael van ’t Vlechtwark was meer as vol. In zien ni’jjaorstoespraoke vertelde veurzitter Ype Dijkstra mit naeme over alle plannen die de Stellingwarver Schrieversronte veur dit jaor weer uutvoeren gaot, zoas de projekten veur de peuters en kleuters, ni’je kursussen, tal van uutgiften en et dadde Stellingwarver popfestival.
Daornao volgde et eerste optreden van et Nedersaksisch Vocaal Ensemble, dat deur de toeheurders ommeraek wardeerd wodde. Et koor, dat uut zoe’n 25 personen bestaot en waorvan de leden uut et Nedersaksische taelgebied kommen, leut lieties in et Drents, Grunnings en Aachterhoeks heuren en wodde begeleided deur een pianist en een fluitiste. Nao et eerste optreden was et de beurt an de Drentse schriever Jan Germs, in et daegeliks leven direkteur van et Huus van de Taol. Van zien haand verschenen an now toe drie boeken in et Drents. Germs schrift hiele herkenbere, humoristische verhaelen, mar ok serieuze en gevulige. Van beide leut hi’j zaoterdagaovend een veurbeeld heuren.
Nao et schoft dee Henk Bloemhoff, taelkundige bi´j de Schrieversronte, ien en aander uut de doeken over et biezundere jaor 1309. Van dat jaor dateert et ooldste schriftelike gebruuk van de naeme Stellingwarf.
Om die reden zullen d’r dit jaor een tal festiviteiten holen wodden, zoas een tentoonstelling van oolde oorkonden. Op 18 september is d'r een historisch symposium [zie ok veerder op disse webstee].
In et twiede optreden van et Nedersaksisch Vocaal Ensemble wodde deur et koor ok een Stellingwarfs lied naor veuren brocht (’Soezen’ van Jan Oosterhof uut Steggerde). Et wodde deur ien van de koorleden ankondigd in et Stellingwarfs, een oold-inwoner van Wolvege. Nao een twiede veurdracht van Jan Germs was d’r nog tied veur een gezellige naozit en daor maekten nog hiel wat bezukers gebruuk van.


Ni’jjaorsbi’jienkomst 2009 van de Stellingwarver Schrieversronte

Op de aovend van 17 jannewaori hoolt de Stichting Stellingwarver Schrieversronte zien ni’jjaorsbi’jienkomst. Et is in ’t Vlechtwark in Noordwoolde. Nao de ni’jjaorstoespraoke van veurzitter Ype Dijkstra zal et Nedersaksisch Vocaal Ensemble optreden en brengt de Drentse schriever Jan Germs een tal verhaelen uut eigen wark naor veuren. Ok zal Henk Bloemhoff, taelkundige van de Schrieversronte, ien en aander vertellen over de ooldste vermelding van de naeme Stellingwarf, uut 1309. Dit jaor zullen wegens et minstens 700 jaor oold wezen van die naeme behalven de Schrieversronte bi’jglieks ok tal van Historische Verienings aorige aktiviteiten holen.
Et Nedersaksisch Vocaal Ensemble is een streektaelkoor dat him doende hoolt mit et maeken en uutvoeren van meziek veur koren in de verschillende Nedersaksische streektaelen, zoas et Grunnings en et Drents. In Noordwoolde zal et koor veur et eerst drie lieties in et Stellingwarfs naor veuren brengen. Op dit mement bestaot et koor uut 26 leden.
De Drentse schriever Jan Germs is in zien daegelikse leven direkteur van de Drentse stichting Huus van de Taol. Dat instituut kuj’ vergelieken mit dat van de Stellingwarver Schrieversronte. Jan Germs het een humoristische meniere van schrieven en kan zien eigen verhaelen arg mooi vertellen.
Wie zin het om disse biezundere aovend ok mit te maeken is van hatte welkom. Vanwegens et biezundere en feestelike jaor 2009 kan dit keer iederiene de ni’jjaorsbi’jienkomst van de Stellingwarver Schrieversronte ommenocht bi’jwonen. Ie moe’n je dan wel even tillefonisch opgeven (0516-451108) of via de mail: info@stellingwarfs.nl. Et pergramme begint zaoterdagaovend om 20.00 ure.


Veurleesaktie winterverhaelen in et Stellingwarfs op 29 en 30 december 2008

Inititatief van Stellingwarver biebeltheken en Stellingwarver Schrieversronte

Op maendag 29 en deensdag 30 december gaon een kleine dattig vri’jwilligers veur de twiede keer op pad veur een grote Stellingwarver veurleesaktie. De aktie wodt orgeniseerd deur de Stellingwarver Schrieversronte en de Stellingwarver biebeltheken en is veural bedoeld veur de ooldere inwoners van Stellingwarf die in verpleeghuzen of zorginstellings wonen. Daornaost wodt d’r in vier biebeltheken in et Stellingwarfs veurlezen.
Omdat juust in de donkere tied van et jaor wat extra ommedaenken veur ooldere en/of zieke meensken hiel belangriek wezen kan, bin de beide veurleesdaegen orgeniseerd. Daornaost vienen biebeltheken en Schrieversronte et belangriek om op disse meniere et wark in de zorg te ondersteunen. Een schoffien leden wodden daoromme ok dit jaor alle verpleeghuzen en zorginstellings in beide gemienten anschreven mit de vraoge as ze dit jaor opni’j gebruuk maeken wollen van et veurleesanbod. Ok now wodde daor enthousiast op reageerd en de veurbereidings gongen uut aende.
Deur de mitwarkers van de Schrieversronte wodde veurig jaor al een selektie van winterverhaelen maekt en in een appatte map verzaemeld. Dit jaor is d’r opni’j een map saemensteld, daor een tal ni’je verhaelen in opneumen binnen. Net as veurig jaor wo’n ok now die mappen weer in de instellings aachterlaoten, zodat d’r ok nao de aktie gebruuk van maekt wodden kan. Disse weke zullen deur veurzitter Ype Dijkstra van de Stellingwarver Schrieversronte op een speciaole bi’jienkomst de ni’je mappen an de veurlezers uutdield wodden.

In biebeltheken iederiene welkom

Ok in vier Stellingwarver biebeltheken wo’n op maendag 29 december en deensdag 30 december Stellingwarver winterverhaelen veurlezen. In Noordwoolde en Wolvege gebeurt dat op de maendagmiddag vanof half drieje. In Appelsche wodt d’r een dag laeter veurlezen (middags om half drieje) en in Oosterwoolde op de deensdagaovend, om half achte. Et veurlezen is ok in de biebeltheken veural bedoeld veur ooldere meensken, mar vanzels bin ere interesseerden ok van hatte welkom. De toegang is ommenocht.

Kael

De eerde roekt,
De zoemer stoekt,
Trekt an et kotste aend’

De bomen wo’n kael,
De wiend gaot an de hael,
Zien laeste blad verwent
Et oge mit zien kleuren.

Laot et mar gebeuren,
Omreden kael ok went!

Attie Nijboer, 25 oktober 2008.


Schitterend boek over de 13 dörpen van Oost-Stellingwarf verschenen. Eerste exemplaor veur Vrouw G.A.A. Oosterwijk

Oflopen zaoterdagmorgen 30 augustus 2008 was in de Brunaboekwinkel in Oosterwoolde de feestelike prissentaosie van et boek Gien plak dat mi’j zo trekt. De 13 dörpen van Oost-Stellingwarf vroeger. Et is een uutgifte van drokkeri’je Van der Meer en de Stichting Stellingwarver Schrieversronte tegere, en die wodde schreven deur dr. Henk Bloemhoff van Oosterwoolde. Et boek het prachtige foto’s van Sietske Bloemhoff (Oosterwoolde) en een riegel ni’je gedichten van Attie Nijboer van De Fochtel.
In et boek bin over alle dörpen slim aorige historische biezunderheden en interessaante feiten te lezen. De ‘grepen uut de geschiedenis’ bin anvuld mit foto’s van vroeger, mar alles is ok opfleurd mit kleurefoto’s van vandaege-de-dag. Per dörp wodt de Oost-Stellingwarver sfeer extra verstarkt mit bestaonde gedichten of lietiesteksten of speciaol veur dit boek schreven gedichten van Attie Nijboer.
In et boek is ok, bi’j wieze van eerbetoon, ommedaenken veur dr. T.H. Oosterwijk, oold-borgemeister van Oost-Stellingwarf. Dit vanwegens zien grote kundigheden, zien boeken, lezings en artikels over de geschiedenis van Oost-Stellingwarf en ok om zien inzet om de meensken liefde veur die geschiedenis bi’j te brengen. Oosterwijk was indertied een slim gezien borgemeister mit veul interesse veur de geschiedenis, in et biezunder die van de Stellingwarver regio. In zien tied as student ekenemie in Leiden was hi’j al in de weer mit et schrieven over de historie van Oost-Stellingwarf en laeter zol hi’j daor nog meer mit an de slag wezen, zo vertelde de schriever van et ni’je boek tiedens de bi’jienkomst. Bloemhoff vertelde altied hiel veul respekt en wardering veur dr. Oosterwijk had te hebben. Dat was al begonnen in de tied dat dr. Oosterwijk, nog veur zien borgemeisterschop, les gaf an de R.H.B.S. in Oosterwoolde. De laeste les veur de vekaansie vertelde hi’j dan zien leerlingen over de geschiedenis van Oost-Stellingwarf, i.p.v. dat hi’j zien gewoonlike lessen Staotsinrichting en Staotshuushooldkunde gaf. Deur zien enthousiaste wieze van vertellen bin tal van leerlingen interesseerd raekt in de geschiedenis van de eigen streek. Henk Bloemhoff is een veurbeeld van iene die zeker ok deur de lessen van Oosterwijk inspireerd wodde om daor ok mit an de slag te gaon. Et is ok om die reden dat Bloemhoff et eerste exemplaor van zien ni’je boek overhaandigde an de wedevrouw van dr. Oosterwijk, Vrouw G.A.A. Oosterwijk. Vrouw Oosterwijk bleek in heur reaktie slim inneumen mit et boek en toonde heur biezunder bliede dat et wark van heur man deurzet wodt, in dit geval deur iene van zien oold-leerlingen.
De prissentaosie van et boek wodde op een plezierige meniere leided deur de heer Ype Dijkstra van Oosterwoolde, oold-inwoner van De Fochtel en eerder o.e. borgemeister van Boarnsterhim. Dijkstra het zels behalven in de tael ok een protte interesse in de historie. Hi’j gong in zien woord van welkom naodrokkelik in op et belang van de goeie saemenwarking van de Stellingwarver Schrieversronte mit aandere perti’jen, zoas in dit geval drokkeri’je Van der Meer en streekkraante De Grijpvogel. Hi’j wees op et grote belang - mit naeme veur de streek zels - van et mit mekeer warken an de eigen tael en kultuur, en et belang om daor de goeie dingen uut op een goeie meniere naor veuren te brengen. Hi’j benaodrokte hoeveul en hoe goed de Schrieversronte hiel vule uut de wege zet. Van de kultuurbeleving uut die hi’j het hecht hi’j daor grote weerde an, en hi’j kon him trouwens ok niet aanders veurstellen as dat et ni’je boek gauw zien weg naor et pebliek vienen zal.


Bestuur Stellingwarver Schrieversronte fielseteerde schriever Johan Veenstra

Een weke of wat leden het d'r weer een biezunder mement west in et jaorenlange sukses van de Stellingwarver schriever Johan Veenstra. Dat was doe die veur de 2500ste keer een optreden verzorgde mit veurdracht uut zien wark. Dit meraokels grote sukses is niet ongemurken veurbi'jgaon. En ok Johan Veenstra zien vaaste uutgever, de Stellingwarver Schrieversronte, het d'r op een biezunder meniere ommedaenken an geven. De schriever was uutneudigd veur een kotte, biezundere bi'jienkomst mit et bestuur. Veurzitter Ype Dijkstra ston stille bi'j et biezundere sukses mit schrieven en optreden dat Veenstra had het en nog altied het. Zien biezundere anleg, zien arg goeie direkte kontakt mit et pebliek en et feit dat hi'j him de hieltied zet om goeie teksten te kriegen mit slim verzorgde tael, dat bin zaeken die pebliek en bestuur van de Schrieversronte slim warderen. Behalven de hattelike woorden en de fielsetaosie mit et sukses weren d'r van de Schrieversronte netuurlik bloemen, en ok een mooi kedo in boekvorm. Veenstra gong vervolgens nog even in op wat him as schriever zoal de hieltied te doen vaalt, en hoe hi'j dat beleeft [bericht uut et naojaor van 2008].


Opni’j: Tael en Thee

Een groepien meensken dat him doende hoolt mit de schrieveri’je in et Stellingwarfs orgeniseert op zundag 21 december 2008 weer een bi’jienkomst mit diezelde Stellingwarver schrieveri’je. Krek as beide veurige keren is ‘Tael en Thee’ in et theater van Karst Berkenbosch, an de Wolvegesterweg in Berkoop. Tied: 15.00 tot 17.30 ure. Entree: € 6,50. Ie kun je opgeven tot en mit 2 december op info@stellingwarfs.nl. Zie ok een aentien veerder op disse bladziede van de webstee.


Tael en thee, tael en thee, tael en thee, tael en thee

Op 21 december staon de thee en de koffie weer klaor bi’j Karst Berkenbosch an de Wolvegasterweg 16 in Berkoop.

Thee mit wat d’r bi’j
Pattie manluden en vrouwluden
Doende mit de Stellingwarver schrieveri’je
Willen jim heur idenen uutduden
Misschien over kast of eteri’je.
In thee mit tael
Of tael mit thee
Een mooi verhael
Mit wat lekkers d’r bi’j!

Toeloop in Berkoop
Bi’j Karst in Berkoop
In zien zonuumde Kiekkast
Verwaachten we aorig wat toeloop
Dus, risserveer mar vast!

Tot laeter bi’j Karst in et theater

Beste meensken, neteer;
Dan vergeten jim et niet.
Krek as de ere keer
Is 15.00 -17.30 de tied.

Neteer en mail of tillefoneer

Tot besluut
Kuwwe nog vertellen
Jim kun oons mailen of bellen
Dat maekt hielendal niks uut.

De kosten veur et vermaek
Bedregen € 6,50 p.p.
D’r is drinken ommeraek
En de vulde koeke, die zet stee!

Je opgeven kan t/m 12 december bi’j de
Stichting Stellingwarver Schrieversronte
Willinge Prinsstraote 10, 8421 Oldeberkoop/Berkoop
Tillefoon: (0516) 45 11 08
e-mail: info@stellingwarfs.nl

(Attie Nijboer)


Opfriskursus ofsleuten, beginnerskursus begonnen

Op donderdagaovend 13 november 2008 wodde de opfriskursus Stellingwarfs van disse haast ofsleuten mit een drokke en gezellige les, die krek as aanders twienenhalf ure duurde. Uut naeme van de tien kursisten bedaankte kursiste Ypkje van der Vegt de Stellingwarver Schrieversronte veur et aorige kursusanbod en in et biezunder kursusleider Henk Bloemhoff. In et veurjaor komt d´r nog een kleine netuurexkursie mit disse groep; die wodt orgeniseerd deur iene van de kursisten. Dezelde aovend, ok in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte, gong de ni'jste beginnerskursus Stellingwarfs I uut aende, disse eerste keer onder leiding van de vrouwluden Grietje Bosma en Roelie Bakker. De beginnerskursus het mit mekeer tien lesaovens van elk twienenhalf ure. Ok disse kursus het tien ni´je kursisten.


Boek De geschiedenis van de diergeneeskunde in Ooststellingwerf verschenen

Op zaoterdagmiddag 17 meie verscheen et ni’je boek De geschiedenis van de diergeneeskunde in Ooststellingwerf. Et is in eigen beheer uutgeven deur de beide auteurs Thom Adamse (Haulerwiek) en Harm Eggink (Oosterwoolde), in saemenwarking mit de Stellingwarver Schrieversronte. Zi’j hebben van 1957 tot 1993 as diere-arts warkzem west in de gemiente Oost-Stellingwarf.
Zoe’n drie jaor leden bin de oold-kollega’s Adamse en Eggink begonnen mit onderzuuk te doen naor de geschiedenis van de diergeneeskunde in Oost-Stellingwarf, om die vervolgens vaaste te leggen in boekvorm. Et idee was dat eers misschien een hieleboel wetensweerdigheden op dit terrein verleuren gaon konnen.
Et ni’je boek is vule meer wodden as een historisch overzicht, zoas in eerste instaansie misschien et doel was. De schrievers hebben veur een slim lezensweerdig en toegaankelik verhael zorgd, dat veur iederiene die in de historie van Stellingwarf interesseerd is, biezunder de muuite weerd is om te lezen. Behalven dat de historie dudelik en helder weergeven is, wodt die hier en daor ok nog onderbreuken mit mooie anekdotes uut de praktiek. Daornaost bin in et boek hiel wat aorige foto’s opneumen en ok ofbelings van bi’jglieks kalverschetspepieren en bosschoppebriefies.
De geschiedenis van de diergeneeskunde in Ooststellingwerf telt 136 bladzieden en kost € 12,50. Et is van woensdag 21 meie of te koop bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop en een weke laeter ok in de Stellingwarver boekwinkels.

OPROEP ni’je winterverhaelen

Et doel is om dit jaor veur de twiede keer Stellingwarver veurleesdaegen te orgeniseren in alle verpleeghuzen en zorginstellings in hiel Stellingwarf. Veurig jaor december gebeurde dat veur et eerst en et initiatief wodde ommeraek wardeerd. In een peer zorginstellings wodt now alderdeegst nog de hieltied mit riegelmaot deur een peer van de vri’jwilligers van doe veurlezen. Een reden veur de orgenisaosie (de Stellingwarver biebeltheken en de Stellingwarver Schrieversronte) om dit jaor op maendag 29 en deensdag 30 december opni’j twie veurleesdaegen te holen. Et aachterliggende idee van de daegen is om juust in die donkere tied van et jaor een plezierig extragien te verzorgen veur de vaeks ooldere, of zieke, en pattietoeren ok wat ienzeme bewoners van de tehuzen.
Veurig jaor wodde van teveuren een riegel verhaelen uutkeuzen en verzaemeld in een bundel. Die bundel wodde nao et veurlezen aachterlaoten in et tehuus waor veurlezen was, zodat d’r nog es weer gebruuk van maekt wodden kan. Ok veur dit jaor is dat de bedoeling. Van verschillende veurlezers van veurig jaor wodde liekewel naoderhaand dudelik dat de verscheidenhied an verhaelen om uut veur te lezen wel wat groter kon. Daoromme now al disse oproep an iederiene die d’r aorighied an het en schrief in et Stellingwarfs. Zoj' de kommende, vast mooie en waarme zommertied, es naodaenken willen over dit verzuuk en schrief een aorig verhael veur de veurleesaktie in december? En wie wet wodt et now en dan zo bruuierig en brodsig waarm, dat alliend et schrieven over winterse zaeken veur een noflik stokkien verkoeling zorgt!
De orgenisaosie zol ni’je verhaelen graeg uterlik maendag 13 oktober binnen hebben willen op et kantoor van de Schrieversronte, Willinge Prinsstraote 10, 8421 PE Berkoop/Oldeberkoop, info@stellingwarfs.nl.


eerdere publikaosies van Attie Nijboer op disse webstee:
Griekenlaand

Witkalkte husies
langs een gooldgeel straand

Daor vuul ik mi’j thuus
ok al bin ie butenlaand

Waor bougainville bluuit tegen de muren
en zwoele naachten een iewighied duren

Laand van zunne, sirtaki en rooie wien
Ik wil jow elk jaor weeromme zien.

Attie Nijboer


Vliegeren


Ik vlieger op et straand,
d’r staot een straffe wiend.

Zien touw in mien haand,
et lot dat oons tegere verbint.

Hi’j gaot niet an de kaant’,
as de netuur ‘m niet inbint.

Mar ik gebruuk mien verstaand
Wor niet deur overmoed verbliend.

Attie Nijboer



De Riembus komt d’r an, op initiatief van de warkgroep ‘Alles rondom Taal’, in et kader van de kienderboekeweke

(uut de haast van 2008)

Disse weke is de kienderboekeweke weer uut aende zet. Dit jaor orgeniseert de warkgroep Alles rondom taal (iene van de warkgroepen van de Stichting Kunstwerf) een biezundere aktiviteit in Oost-Stellingwarf om et thema van de kienderboekeweke Verzineenverzinzin henne. Veur die aktiviteit bin alle groepen achte van alle basisschoelen in Stellingwarf-Oostaende anschreven. Veertien schoelen hebben heur opgeven, en mit dat risseltaot mag de warkgroep ommeraek tevreden wezen.
Doel van de Riembus is om leerlingen van groep achte an de iene kaante in de kunde kommen te laoten mit bepaolde instellings of instituten in oonze gemiente, an de aandere kaante gaon de leerlingen op een speulse meniere ´an et wark´ mit et thema van disse kiendeboekeweke. Mit een speciaole Riembus (‘riemen’ is et woord veur ‘rijmen’ in et Stellingwarfs) wo´n de leerlingen de morgens ophaeld, ze doen op drie verschillende plakken opdrachten en ze kommen tegen half twaelven in de Eupenbaore Biebeltheek in Oosterwoolde.

De Riembus zal de eerste keer stoppen bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. Mitwarkers van et streektaelinstituut zullen wat vertellen over et doel van de stichting en ze hebben een riegeltien aorige opdrachten klaorliggen die de kiender uutvoeren moeten. Is die taeke goed volbrocht, dan krigt de groep een emmertien mit letters mit.
Nao Berkoop gaot de Riembus deur naor Oosterwoolde, waor in de Bruna-winkel weer een opdracht deur de leerlingen uutvoerd wodden moet. Ok bi´j Bruna bin weer letters te verdienen deur de leerlingen.
Veur de op ien nao laeste keer stoppen ze bi´j et Stellingwerf College. Daor staon verschillende docenten klaor om de ‘groep acht-ers’ heur toekomstige schoele zien te laoten, mar ok om ze et ien en aander over de keunst van et dichten te vertellen. Liekas bi´j de Schrieversronte en Bruna bin ok hier weer letters te verdienen.

Daornao is et mar een kleine stap naor de Eupenbaore Biebeltheek. Daor gaon de leerlingen doende mit de letters die ze bi´j mekeer brocht hebben, om zo zels an de slag te gaon mit de kennis die ze krek opsteuken hebben over de keunst van et dichten In een half ure tied moe'n ze perberen (een pat van) een gedicht te maeken. Et risseltaot wodt op speciaole panelen plakt en is in de rest van de kienderboekeweke te zien. Om twaelf ure wo´n de kiender mit de Riembus weer naor heur schoelen brocht. Ze kriegen in de loop van de reize ok nog een biezunder lunchpakket anbeuden.

Een biezundere jury zal an et aende et dichtwark kritisch beoordielen, om vervolgens te bepaolen welke bus mit kiender et mooiste of biezunderste gedicht maekt het. Veur die groep kiender is d'r een pries beschikber en die wodt uutriekt op een speciaol boekebal. Dat zal holen wodden op woensdagaovend 8 oktober in et JOP in Oosterwoolde.
De Riembus ridt elke morgen van 1, 2, 3, 6 en 7 oktober.
[Opm. van de websteeredaktie: et wodde een groot sukes. Alle keren weren groepen van zoe'n 40 tot 50 kiender op pad, en weren ok te gaaste bi'j de Schrieversronte. Die doelgroep was dikke tevreden.]


Jaorlikse hiemkundemiddag goed bezocht; petretten Johan Veenstra te zien bi’j de Stellingwarver Schrieversronte

De veurbi’je weke wodde in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop de jaorlikse hiemkundemiddag veur et passeniel van alle basisschoelen in Oost- en West-Stellingwarf holen. De middag wodde deur een flink tal schoelen bezocht, mit mekere woonden een kleine dattig meensken de bi’jienkomst bi’j.
In et eerste diel van de middag vertelden leerkrachten van De Triade uut Wolvege over heur veurleesontbijt eerder dit jaor. Veur dat ontbijt wol de schoele een schriever nugen en dit keer es iene uut de eigen streek. D’r wodde kontakt zocht mit Johan Veenstra en die was bereid om an et projekt van De Triade mit te warken. Veurdat et an et ontbijt toe was, gongen de leerlingen eerst ien en aander over de schriever uut Ni’jhooltpae uutzuken. Daornaost mos, an de haand van foto’s, een petret van Veenstra schilderd wodden. Bi’j et ontbijt las Johan Veenstra kienderverhaelen veur en konnen de leerlingen him vraogen stellen. Daornaost mochten ze mitdaenken over de titel van zien ni’je boek, dat in 2009 verschienen zal.
De petretten die deur de leerlingen van De Triade schilderd binnen bin nog tot halverwege oktober in de hal van et gebouw van de Schrieversronte te zien. De fleurige schilderi’jen bin meer as et bekieken weerd.
Naodat Johan Veenstra ok op de hiemkundemiddag twie van zien verhaelen veur kiender veurlezen had, wodde d’r ni’j lesmateriaol prissenteerd. Zo was d’r veur alle schoelen o.e. de ni’jste novelle van Sjoukje Oosterloo Onbewoond Eilaand mit bi’jheurend verwarkingsmateriaol. Daornaost beud de Stellingwarver Schrieversronte alle schoelen in West-Stellingwarf et boek Dirk Kerst Koopmans, schilder van De Scheene an, en veur de schoelen van Oost-Stellingwarf was d’r et boek Gien plak dat mi’j zo trekt! De 13 dörpen van Oost-Stellingwarf vroeger. Behalven et uutdielen van lesmateriaol was d’r ok overleg over et nog te ontwikkelen materiaol. Iene van de idenen die dit keer deur et onderwiesveld opperd wodden was een Stellingwarver scheurkelinder veur de groepen 1 t/m 4 en iene veur de groepen 5 t/m 8. Veur dat idee was mitien een protte bi’jval, dat d'r zal naogaon wodden zal as an disse weens voldaon wodden kan.
As laeste van de middag vertoonde Jan de Vries van Wolvege filmbeelden over Dirk Kerst Koopmans, die hi’j een posien veur die zien overlieden opneumen had. Op de beelden is de schilder van De Scheene te zien, o.e. kuierende en vertellende in et prachtige gebied rond de Scheene in West-Stellingwarf, mar ok in zien atelier in Balk. Van al dat beeldmateriaol (mit mekere zoe’n drie uren) zal een speciaole film veur et basisonderwies klaormaekt wodden.


Prima slaegde info-aovend ‘Stellingwarf’ 700 jaor. Uut alle dielen van Stellingwarf kwammen vertegenwoordigers in Berkoop

Oflopen weke was d’r in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop een info-aovend over et biezundere jaor 2009. In dat jaor is et 700 jaor leden dat de naeme Stellingwarf bruukt wodde in een belangrieke oorkonde van de bisschop van Utrecht, en dat is de ooldste vermelding van de naeme ‘Stellingwarf’ die bekend is. Om dat biezundere feit te vieren wo’n d’r et kommende jaor alderhaande aktiviteiten holen in alle hoeken van de beide Stellingwarver gemienten. Al in 2007 hebben, op initiatief van de Stellingwarver Schrieversronte en de Vereniging Historie Weststellingwerf e.o. een tal historische verienings in et streektaelinstituut in Berkoop overleg had om te kieken wat d’r misschien allemaole an aktiviteiten meugelik wezen zol in et jaor 2009. Naoderhaand is uut die gespreksaovens een koördinerende warkgroep ontstaon. Die warkgroep bestaot uut vertegenwoordigers van de Historische Vereniging Appelscha e.o., de Vereniging Historie Weststellingwerf e.o. en de Stellingwarver Schrieversronte. Daornaost is ok een vertegenwoordiger van et Plattelaansprojekteburo uut Beetsterzwaog aktief in disse groep.

Biezundere aktiviteiten: van ‘Bergfeesten’ via spektaokelspullen en onderwiesaktiviteiten tot symposium…

Iene van de eerste aktiviteiten van de warkgroep Stellingwarf 700 was om een info-aovend te orgeniseren veur alle historische verienings, verienings van Plaetselik Belang, buurtverienings en gao mar deur. Et doel daorvan zol wezen om mit mekere zoveul meugelik de verschillende plannen veur et feestjaor op een riegeltien te kriegen, om zo veur een aorige spreiding van alle feestelikheden te zorgen. Deur eerdere berichten in o.e. disse kraante, wodden al verschillende idenen an de warkgroep deurgeven. Intied het de warkgroep ok veur een speciaole webstee www.stellingwarf700.nl zorgd, daor al eerder op disse webstee op wezen is. Daor bin al een flink tal van de plannen en idenen op weeromme te vienen binnen. Doel is ok dat op disse webstee een overzichtelike kelinder komt, waor alle aktiviteiten in et kader van Stellingwarf 700 jaor in opneumen wodden kunnen. Gegevens en berichten daorveur kun deurgeven wodden via de mail naor info@stellingwarf700.nl.
Op de info-aovend dee blieken dat d’r in de verschillende streken van Stellingwarf staorigies-an al aorig wat plannen ontwikkeld wodden. Zo zal de Historische Veriening Appelsche de Bergfeesten, zoas die rond 1850 hullen wodden, opni’j leven inblaozen; et Nationaal Vlechtmuseum in Noordwoolde hoolt grootkaans een tentoonstelling van oolde oorkonden en de Vereniging Historie Weststellingwerf e.o. wil een Middelieuws spektaokelstok opvoeren, dat veural bedoeld wezen zal veur de jeugd. Daoromme wodt o.e. histo-tolk Frank Spijkers in et projekt betrokken. Ok in Appelsche wodt an zoks docht. De Pieter Stuyvesant kuiertocht op de 1e zaoterdag in juni gaot wat mit de historie doen, et Anbo-koor uut Wolvege gaot een speciaol anpaste vorm van de Stellingwarf Cantate opvoeren en de Stellingwarver Schrieversronte orgeniseert veur 18 september 2009 een symposium om et jaor 1309 henne, mit as anleiding de gebeurtenissen en omstanigheden die tot de tekst van de oorkonde van 1309 leided hebben. De warkgroep Alles rondom Taal van de Stichting Kunstwerf nemt et thema mit in de kienderboekeweke en gao mar deur.
Behalven uutleg over de aktiviteiten die meugelik binnen veur 2009 en die dus ontwikkeld wodden zullen en et gebruuk van de webstee, was d’r ok gelegenhied om vraogen te stellen. Belangriek was mit naeme de vraoge over de financieringsmeugelikheden van de aktiviteiten. Deur de warkgroep wodde dudelik maekt dat alle aktiviteiten deur de verschillende verienings zels verzorgd wodden moeten, dus ok de financiering. De warkgroep het zels gien financiële middels mar kan as daor omme vraogd wodden zol wel advies geven waor misschien financiële steun anvraogd wodden kan. Dat gelt dus ok veur meugelike ni’je initiatieven. De warkgroep stemt graeg de dingen of, geft raod en steun waor meugelik en waor en deur wie al aktiveiten pland wodden, mar de financiering van elke aktiviteit is et wark en de verantwoordelikhied van degenen die de aktiviteiten opzetten en uutvoeren. De warkgroep hoopt d’r op dat nog meer klubs en verienings ankem jaor kleine of grotere aktiviteiten opzetten die ze in et locht van Stellingwarf 700 brengen willen, om d’r een biezunder feestelik jaor van maeken te kunnen. D’r bin weer volop ni’je gemientevlaggen te koop die elk anschaffen kan, de warkgroep hoopt die dus ankem jaor een protte wapperen te zien. Ok is d’r een biezundere vlagge Stellingwarf700 in de maek, die ankem jaor ok grif overal zien weg vienen zal.


De Stellingwarver sutelaktie is zo goed as veurbi'j... mar griep jim kaans nog!

De Stellingwarver sutelaktie was mit een hieleboel boeken, cd’s enz. bi´j jow an de deure om een goed boek, een mooie cd of misschien wel een Oost- of West-Stellingwarver vlagge te verkopen. Dat doen we al ettelike jaoren, en now, in september dus ok weer. Mar... hej' ze mist? Koop dan toch op een aander plak een prachtig boek in et Stellingwarfs: gedichten, verhaelen, romans, geschiedenis, veldnaemeboeken, infermaosieboeken over de tael en nuum mar op. Op elk adres is de Stellingwarver boekekraante bezorgd, en daor staot alles in wat d’r mar te koop is bi´j de Stellingwarver Schrieversronte.

De sutelaktie kwam op woensdagaovend 24 september nog in o.e. Else, Berkoop en Ni'jberkoop. De tetaolopbrengst is nog niet hielemaole bekend, omdat hier en daor nog biezundere verkoopaktiviteiten binnen.
Veurig jaor zat de opbrengst van de hiele aktie nog tegen de € 18.000,00, dat bedrag zal warschienlik dit jaor niet haeld wodden, et bedrag zit an now toe wel boven de € 13.000,00. Dat betekent liekewel niet dat d’r over et hiele jaor neumen dan ok minder verkocht wodden zal. Zo was de omzet van Et Boekefoons veurig jaor juust € 7.000,00 hoger as in 2006, wiels de opbrengst van de sutelaktie in 2006 nog op omdebi’j € 23.000,00 zat. Bliekber is et koopgedrag van de meensken wat an et veraanderen en wodt ok in oonze kontreinen et tal meensken dat vri’jwilligerswark dot staorigan wat kleinder, zoas dat laandelik al een tied et geval is.

Dus... niet bi'j jow an de deure west, mar wel kopen willen?

Wat veur koopgedrag ie ok hebben, dat gaot netuurlik jow allienig an, beste lezer. Niet allienig in Stellingwarf mar ok in grotere Friese plakken as Et Vene en Liwwadden bin in de boekwinkels oonze boeken te koop. En in de grote dörpen van Oost- en West-Stellingwarf, daor kuj' in de boekwinkels et hiele jaor deur oonze prachtige veurraod inkieken en d'r uut kopen. Een bezukien an de Schrieversronte zels kan netuurlik ok. Wi'j zorgen as altied veur de wereld an mooie regioboeken!!



Ex-Aequo winner Stellingwarfpop 2008!

Op zaoterdag 14 juni wodde veur de twiede keer et popfestival Stellingwarfpop holen. Et festival, dat orgeniseerd wodde deur de Stellingwarver Schrieversronte, was ok dit keer op et gezellige Pastorieplein in Wolvege. Daornaost was et festival van begin tot aende live te heuren op de lekaole omroep Centraol. Was de opkomst wat de bezukers angaot veurig jaor nog wat maegerties, disse twiede keer was die dudelik een stok beter. Winner van et festival wodde de band Ex-Aequo uut Wolvege mit et nommer 'Staol en bezine'.
Om mit te doen an Stellingwarfpop mossen de optredende bands op zien minst ien Stellingwarfstaelig nommer naor veuren brengen. Et dee blieken dat Stellingwarver bands al meer Stellingwarfs bruken gaon as ooit teveuren. Zo was bi’jglieks et hiele optreden van de winnende band hielemaole in et Stellingwarfs, ok de prissentaosie. Dat gul ok veur de band Gien Gok, die et festival eupende. Gien Gok wun verleden jaor et eerste Stellingwarfpop.
De kwaliteit van de meerste bands was neffens de vuufkoppige vakjury beheurlik hoge. Zo was d’r o.e. veul wardering veur Page Avenue en sympathie veur Non-Sense, een band mit jonge meensken van rond de vuuftien jaor. Twiede wodde liekewel Parka, een band waorvan de vier leden van oorsprong uut Wolvege kommen. Parka timmert beheurlik an de weg, zo ston de groep kotleden nog in de Melkweg in Amsterdam. De jury was onder de indrok van de gedegenhied van de groep, de goeie verzorging van et optreden, mar veural ok van de zang. Bi’j de winner van de dadde pries, Full Metal Jacket, was de jury ien en lof over de eigentiedse tekst, mar ok over de meziek. As ienigste minpuntien wodde de podiumprissentaosie nuumd.
Et optreden van winner Ex-Aequo ston ‘as een blok’, zo vertelde juryveurzitter Klaas Osinga uut Makkinge. De meziek van et nommer 'Staol en bezine' is ‘hitgevulig’, mit o.e. prachtig gitaarwark, prima zang, en een goeie tekst. Et hiele optreden van de winnende band vun de jury gewoonweg professioneel. Veur de winner was d’r € 300,00, Parka kreeg een kevot mit € 200,00 en veur Full Metall Jacket was d’r € 100,00.

CD Stellingwarfpop
An et begin van et festival wodde de spiksplinterni’je cd Stellingwarfpop 2008 uutrikt. De eerste exemplaoren weren veur de winner van veurig jaor, de band Gien Gok. Ok van Gien Gok is een prachtig ni’j nommer te heuren op disse twiede pop-cd in et Stellingwarfs.

Veul lof veur orgenisaosie
Et festival wodde dit jaor weer prissenteerd deur de bekende entertainer JelleB. JelleB wet op een geweldig enthousiaste meniere alle optredens an mekaander vaaste te praoten en zorgt tussendeur veur veul infermaosie. Tiedens et juryberaod zorgde hi’j zels veur een spetterend optreden, waorbi’j hi’j et hiele pebliek mit wus te kriegen. In zien slotwoorden zee JelleB dat hi’j hiel vule lof het veur de orgenisaosie van Stellingwarfpop. Deur et hiele pebliek wodde dat mit een spontaon applaus nog es ekstra benaodrokt.
Sietske Bloemhoff, direkteur van de Stellingwarver Schrieversronte, gaf an dat de stichting zeker van doel is en orgeniseer in 2009 opni’j et festival Stellingwarfpop.
Stellingwarfpop 2008 mos liekewel eerst nog ofsleuten wodden en dat gebeurde mit een optreden van de groep Kouwe Makkers uut Stienwiek.



Voetbalgekte

Wat is d’r eins gebeurd?
Hiel wat straoten bin opfleurd,

Mit allegere vlaggies en belonnen:
Lichtkaans is d’r een feest begonnen,

Van ien of ere belangrieke VIP,
Mar iniens krieg ik een tip!

Oranje is now evenpies niet
De kleur van een Keuninklike “piet”,

Mar van ‘oonze jonges’ op et veld
Oons elftal speult as oonze grootste held!

Mennig uurtien zitten wi’j op ’t gat:
De tillevisie legt oons hiele laantien plat.

We willen naor elke mets wel kieken,
Al et ere moet daor mar veur wieken.

En veur elk die niet van dit spellegien hoolt:
Rustig aosemhaelen blift je behoold!


Attie Nijboer

(wodde schreven even veur et Europees kamioenschop 2008)



Tomke komt d'r weer an!

Veur de dadde keer verschient et boekien Tomke in et Stellingwarfs. Begin juni wodt et an alle Stellingwarver ukken rondpat, krek as de veurige keren. Ni'j is dat dit jaor ok mitdaon wodt an de Tomke-veurleesweke. Op dit mement wo'n alle ukkespeulplakken benaoderd mit de vraoge as ze gebruuk maeken willen van et veurleesanbod. Een grote groep vri'jwilligers is intied vraogd om uut Tomke veur te lezen. Krek as veurige jaoren zorgde Sjoukje Oosterloo weer veur et vertaelen uut et Fries.


Zaoterdag 14 juni: Stellingwarfpop 2008!

Mit: Ex Aequo, Full Metal Jacket, Koala, Lost Minded, Non-Sense, Page Avenue, Parka, Roadhawks en Solid

Op zaoterdag 14 juni wodt veur de twiede keer et popfestival Stellingwarfpop holen. Et festival wodt orgeniseerd deur de Stellingwarver Schrieversronte en zal ok dit keer holen wodden op et gezellige Pastorieplein in Wolvege. Et doel van et festival is in ’t eerste plak om mit naeme jonge bands en muzikaanten an te vieteren om in heur meziek meer gebruuk te maeken van de eigen streektael et Stellingwarfs. An et mitdoen van et festival is daoromme een pries verbunnen. De eerste pries bestaot uut een geldbedrag van € 300,00, de twiede pries levert € 200,00 op en de dadde € 100,00. Daornaost wodt d’r van alle dielnemende bands an et festival (negen in tetaol) ien Stellingwarfstaelig nommer op een CD zet. Die CD zal an et begin van et festival prissenteerd wodden. Veur de opnaemen van de negen lieties zorgt Cees Pols van studio Case I/O in Tuk.

De negen bands

De negen bands die dit keer an Stellingwarfpop mitdoen, speulen allemaole minstens ien Stellingwarfstaelig nommer. Dat nommer, dat in anmarking komt veur iene van de priezen, moet liekewel origineel wezen, et mag dus niet om een cover of vertaeling gaon. Daornaost mag de band in zien optreden, dat een goed half ure duren gaot, niet meer as twie covers naor veuren brengen. De Stellingwarver Schrieversronte is biezunder inneumen mit et feit dat een peer bands angeven hebben alliend (ni’je) Stellingwarver nommers naor veuren brengen te willen. De bands die 14 juni an et festival mitdoen, bin: Ex Aequo, Full Metal Jacket, Koala, Lost Minded, Non-Sense, Page Avenue, Parka, Roadhawks en Solid.

Jelle B, Gien Gok, Kouwe Makkers

Et festival, dat om kwat veur viere middags begint, wodt eupend mit een optreden van de winnende band van veurig jaor Gien Gok. Veur et officiële eupeningswoord is borgemeister Gerard van Klaveren vraogd. Die dreegt et festival een waarm hatte toe.
Gien Gok, ok bekend as No Gamble, zal tiedens zien optreden veural Stellingwarver nommers heuren laoten. Mit Gien Gok gaot et trouwens biezunder goed, want op 17 meie staot de band mit een ni’j Stellingwarfs nommer in de finale van et Friese festival Liet.
De orgenisaosie het daornaost ok veur een swingende ofsluter van et festival zorgd, deur de bekende fermaosie Kouwe Makkers te kontrakteren. Et festival duurt tot ien ure naachs.
Een schot in de roze was veurig jaor de prissentaosie van Stellingwarfpop deur Jelle B. Reden veur de orgenisaosie om him veur et kommende festival opni’j te vraogen. Jelle B zal behalven de prissentaosie ok zels een optreden verzorgen tiedens et juryberaod laete op de aovend.
De jury, die beoordielen zal wie uuteindelik mit de priezen strieken gaon, bestaot dit keer uut vuuf personen. Van de jury van verleden jaor doen in elk geval mit Neerlandikus en meziekliefhebber Peter Riksma (van vroeger van Wolvege) en de Stellingwarver dichter/muzikaant Jan Oosterhof (Steggerde). Daornaost bin jazz-muzikaant Klaas Osinga (Makkinge), Piet Tjassing (bassist Shady Lane, Makkinge) en Robert van Dam (bassist Believeisadoubt, Grunningen) bereid vunnen om an et jurywark mit te doen.



Vri'jdag 6 juni: dadde internationaole streektaelkonfereensie

Op 6 juni zal de dadde internationale streektaelkonfereensie holen wodden. De eerste keer was die in Mestricht, de twiede keer in oons Noordwoolde, en now is hi'j in Rilland, op de greens van Braobaant en Zeelaand, niet veer van de greens mit België. Et onderwarp is 'Dialect, van schoot tot school?' De morgens en de middags bin d'r drie lezings, mit stokkies meziek tussendeur, en an et aende van de morgen en de middag is d'r diskussie in verbaand mit de lezings. In de laeste lezing van de konfereensiedag wodt ingaon op de lespraktiek, in et pat van de morgen zal o.e. deur Roeland van Hout, Veronique De Tier en Jos Swanenberg een overzicht van de anpak op de schoelen in et Nederlaanse taelgebied geven wodden, wiels ok o.e. Ton Vallen an et woord komt over 'Dialect, onderwijs en sociale ongelijkheid'. Meer over et pergramme en ok hoe aj' je opgeven kunnen kuj' vienen op de webstee www.scez.nl; even anklikken: 'streektalen', en dan leger op de bladziede even de ankondiging zuken.


Handboek Nedersaksische Taal- en Letterkunde verschenen. Minister Plasterk: meer ommedaenken veur Nedersaksisch en regiokultuur

Nao zoe’n tien jaor van veurbereiding is op 31 meert et Handboek Nedersaksische Taal- en Letterkunde verschenen, in een slim sfeervolle bi’jienkomst in de Aula van de Rieksuniversiteit Grunningen. Mit naeme de erkenning van et Nedersaksisch halverwege de jaoren negentig was anleiding om tot et haandboek te kommen, omreden d’r een stevig overzicht ontbrak mit de belangriekste infermaosie over de tael en schrieveri’je van de regio as gehiel en van de dielen los van mekeer. Et haandboek is d’r now, en lat in alle opzichten de ‘ienhied in verscheidenhied’ zien. Uteraord wodt ok Stellingwarf beschreven, en ok in oons geval is een overzicht geven van de taelkundige biezunderheden. Mar dat niet allienig; ok de veurnaemste schrieveri'je in et Stellingwarfs wodt in een eigen heufdstok uutstokt.
De eerste exemplaoren wodden anlangd deur hooglerer Nedersaksisch perf. dr. Hermann Niebaum an Minister van Onderwies, Kultuur en Wetenschop dr. Ronald Plasterk en an dr. Hans Gerritsen, de Grunninger dippeteerde van Kultuur.
Et daankwoord van de minister beston veur een pat uut zien kiek op de al mar groter woddende wereld, de wereld van de globalisering. Mar d'r wodt tegenwoordig ok weer vule meer keken naor de dingen in de eigen leefwereld: wie bin wi’j, wat leeft in oonze eigen wereld, al staon neffens de minister een hiele goeie beheersing van et Nederlaans en ok, tot op een bepaold nivo, van et Engels veurop. Zien visie komt daele op wardering en ‘koestering’ van regionaole tael en kultureel arfgoed, ok van de regio’s.
Dr. Gerritsen benaodrokte dat d’r in ‘Den Haag’ een positieve holing is veur de erkenning en veerdere toepassing van diel III op et Nedersaksisch. Tussendeur vertelde hi'j ok nog over et onderzuuk dat hi'j en de aandere Nedersaksische overheden deur de Rieksuniversteit uutvoeren laoten naor de bestuurlike en juridische kaanten van de veerdere toepassing van et haandvest.
Nao een kotte uutienzetting over de geschiedenis van et taelkundig onderzuuk van et Nedersaksisch deur perf. Ludger Kremer en een fielsetaosie van SONT-veurzitter Arend ten Oever mit een kotte kiek op de pesisie van et Nedersaksisch en mit een oproep tot toepassing van diel III van et haandvest, sleut Letteren-decaan perf. dr. Ger de Haan et officiële pat van de bi’jienkomst. De redaktie en aandere auteurs kun weerommekieken op een suksesvolle ofsluting van het haandboek-projekt. De bi'jienkomst wodde ok bi'jwoond deur een tiental gaasten uut Stellingwarf. Meer over het haandboek kuj' vienen op de webstee van de uutgever: www.vangorcum.nl. Beeld en geluud van de prissentaosie o.e. op http://www.youtube.com/watch?v=Ov8kWQpv5W8


Zaoterdag 26 april: Eupen Podium in et Vlechtwark in Noordwoolde


EUPEN PODIUM

Een eupen podium
Een kaans veur elkenien’!

Een menier’, een medium
Laot mar es wat van jezels zien!

Een gedichien, een vassien, een verhael,
een veurdracht in de Nederlaanse of Stellingwarver tael.

Kom, geef je op veur dit gebeuren
Wi’j zullen doukies graeg wat van jow heuren!

Liekewel, hej’ al wat ervering,
Of et wodt jow debuut.

Onder et genot van een vertering
Biwwe doukies een aorig daggien uut.

Attie Nijboer, meert 2008


Lees veural veerder!!!

Op zaoterdag 26 april 2008 wodt van 10.00 ure morgens tot 18.00 ure middags in Et Vlechtwark in Noordwoolde een Eupen Podium holen. Et doel van die dag is dat iederiene die d’r aorighied an het en laot es wat uut eigen wark heuren – as et now om gedichten, verhaelen, meziek of teniel gaot – daor an mitdoen kan. Veur wark in et Stellingwarfs bin d’r twie appatte blokkies risserveerd: van 14.00 ure tot 14.30 ure en van 16.00 ure tot 16.30 ure. Belangstellenden kun heur anmellen bi’j de Schrieversronte deur et strokien onder an dit blad in te vullen en op te sturen of deur de antwoorden deur te mailen. Netuurlik kan ok op elk aander mement mitdaon wodden, dat moet dan meld wodden bi’j de SWW in Noordwoolde (zie daorveur webstee www.sww.eu).

Tiedens de middag wodt in Et Vlechtwark ok veurlezen an kiender. Dat gebeurt in et Nederlaans en in et Stellingwarfs, in een ruumte die daor speciaol veur inricht is.
De Eupen Podiumdag is een gezaemelike orgenisaosie van de Stichting Welzijn Weststellingwerf, de Stellingwarver biebeltheken en de Stellingwarver Schrieversronte.



De Taelgreens veurbi’j… in poëzie

Wie mitdoen wil an de negende edisie van de VU Poëziepries moet even heur webstee opzuken, dat is www.vupodium.nl. Van 31 jannewaori of kun gedichten instuurd wodden, en de orgenisaosie dot oons tiedinge dat et ok wat wezen kan veur meensken die aktief binnen in of mit de streektael, want et thema is: Taelgreens veurbi’j. Ie kun tot 15 meert insturen. Meensken mit interesse kun meer over die pries vienen op de webstee die ni'jsies nuumd wodde. Dan moej’ even deurklikken naor Prijsvragen, en dan naor Poëzieprijs.


Scheene

De boot glidt deur et waeter
brengt mi’j terogge in de tied.

Naor et leven van Dirk Kerst Koopmans
heur, de wiend fluustert in et riet.

In de veerte klinkt entegesnaeter
Ik roek de geur van et sompige laand.

Et wereltien riekte doe niet veerder
as de husies an de overkaant’.

Scheene, laand van turf, vene en moeras
Blief beweerd veur laeter
Krek zoas et vrogger was!!![/i]


Attie Nijboer (meie 2007)



STELLINGWARFPOP: ET NI’JSTE NI’JS

Stellingwarfpop 2008 op zaoterdag 14 juni
--- Je opgeven kan t/m 31 meert!!

Op zaoterdag 14 juni wodt veur de twiede keer et popfestival Stellingwarfpop holen. Et festival, dat orgeniseerd wodt deur de Stellingwarver Schrieversronte, zal ok dit keer holen wodden op et gezellige Pastorieplein in Wolvege. Et doel van et festival is in ’t eerste plak om mit naeme jonge bands en muzikaanten an te vieteren om in heur meziek meer gebruuk te maeken van de eigen streektael, et Stellingwarfs. An et mitdoen van et festival is daoromme een pries verbunnen. De eerste pries bestaot uut een geldbedrag van € 300,00, de twiede pries levert € 200,00 op en de dadde € 100,00. Daornaost wodt d’r van alle dielnemende bands an et festival (negen in tetaol) ien Stellingwarfstaelig nommer op een CD zet. Die CD zal an et begin van et festival prissenteerd wodden. De opnaemen van de negen lieties gebeuren in de maonden veurofgaonde an et festival in studio Case I/O in Tuk.

Veurweerden om mit te doen an Stellingwarfpop 2008
1. Elke dielnemer of band brengt op zien minst íén Stellingwarfstaelig nommer naor veuren.
2. Et Stellingwarfstaelige nommer moet origineel wezen, et mag niet om een cover of vertaeling gaon.
3. In elk optreden meugen hooguut twie covers speuld wodden.
4. Elke dielnemer of band die him opgeft stuurt een demo, een biografie en eventueel een foto op an de Stellingwarver Schrieversronte, t.a.v. Sietske Bloemhoff.
5. De opgifte, demo en biografie moe’n uterlik 31 meert binnen wezen op et kantoor van de Stellingwarver Schrieversronte.
6. Dielnemers van 2007 meugen ok an Stellingwarfpop 2008 mitdoen.

An de haand van de demo’s en biografieën bepaolt de warkgroep wie, of welke band mitdot an Stellingwarfpop 2008

Veur meer infermaosie kan ok beld wodden mit de Stellingwarver Schrieversronte (0516-451108, even vraogen naor Sietske Bloemhoff) of deur te mailen naor info@stellingwarfs.nl.

Prissentaosie, jury en orgenisaosie
Een schot in de roze was veurig jaor de prissentaosie van Stellingwarfpop deur Jelle B. Reden veur de orgenisaosie om him veur et kommende festival opni’j te vraogen. Op dit mement wodt nog onderzocht as et meugelik is om Stellingwarfpop 2008 mit een exklusief optreden van een biezundere band of te sluten.
De jury die beoordielen zal wie uuteindelik mit de priezen strieken gaon, bestaot uut vuuf personen. Van de jury van verleden jaor doen in elk geval mit Neerlandikus en meziekliefhebber Peter Riksma (van vroeger van Wolvege) en de Stellingwarver dichter/muzikaant Jan Oosterhof (Steggerde). Daornaost is warkgroeplid Piet Tjassing (bassist en songwriter van Shady Lane) bereid vunnen om an et jurywark mit te doen. Op dit mement wodt nog mit twie ere jurykandidaoten overlegd.
De orgenisaosie van et festival is in hanen van een speciaole warkgroep van de Stellingwarver Schrieversronte. Daorin bin mit naeme meensken uut de doelgroep zels aktief, et gaot o.e. om Robert van Dam (bassist Believeisadoubt), Remy Tjassing (zanger, gitarist Shady Lane), Albertha Bloemhoff (laestejaorsstudent Akedemie veur Popkultuur), Bernard Damhuis (Meziekatelier Wolvege), Piet Tjassing (bassist Shady Lane), Anne Henk Bloemhoff (gitarist) en Léon van Lier (Grand-Kefé de Burgemeester).

Info over de cd van et veurige festival van Stellingwarfpop (2 juni 2007)

Wat kuj' op die cd allegeer heuren? Gien Gok mit 't Gaot allemaol te veer, Memory Lane mit Pinnen, Parka mit Stellingwarfse nozems, Revolta mit Over de Tjonger, Sweet Nothings mit Stellingenweg, Shady Lane mit Spitsure, Mukusha mit Mooie dingen, Infinite mit Ofspraoke en Zie-maar mit Oost-Stellingwarf. Meer over de veurige keer kuj weerommevienen in oons webstee-archief. Klik, aj' daor in kieken willen, 'webstee-archief' an in de blauwe riegel links.


Ok de op ien nao ni’jste Ovend geft een protte leesplezier!

Ja, zo is dat. Want Jannes Westerhof vertelt over Peter Hiemstra, ‘maeker van beeldverhaelen’; dat is naor anleiding van “Longerlaand”, et grote sukses van de Eupen Stal van et veurbi’je jaor. Johan Veenstra gaot op zien biezundere belevings deur die hi’j daor bi’j hadde, in ‘Heimwee naor Longerlaand’, en etzelde dot Peter Hiemstra, in ‘Ik zol et zo weer overdoen!’. Jimmy Visser vertelt in disse Ovend naor anleiding van een oold kaststallegien in ‘Toch nog een kastgevuul’, Koosje Hornstra gaot in et ‘veuroffien’ in op onderwies en leesplezier, W. de Jong gaot weeromme naor zien jonge tied in Appelsche, Sietske Bloemhoff vertelt over de ‘Sfeervolle eerste Tael en Thee’, Sjoukje Oosterloo brengt et verhael ‘Haostige spoed’ en van Kees Koopstra kuj’ et verhael ‘Zunig’ lezen. D’r bin gedichten van Attie Nijboer en Roely, Nicolette Hartong nemt je mit op een exkursie o.l.v. Hans Salverda naor de oolde laandweer tussen Else en Zorgvlied en bi'j Appelsche, d’r is een verslag deur de redaktie van veurleesmiddaegen veur de jeugd, W.H. de Vries brengt de 63e oflevering over ‘De oorlog in de Stellingwarven’, en zo is d’r nog meer. De ni’jste Ovend geft een protte leesplezier en dat niet allienig: et is ok een aorig idee om lid te wodden van de Stellingwarver Schrieversronte aj’ dat nog niet binnen. Begin et ni’je jaor goed op die meniere, zollen we zeggen, want dan kriej’ him mooi thuus toestuurd. Et abonnement (+ lidmaotschop) gelt 12,50 euro in et jaor.


'Streektaal en duurzaamheid', bundel lezings van de (inter)nationaole streektaelkonfereensie van 25 meie 2007 in Noordwoolde (Stellingwarf, Frieslaand)

Op 20 december 2007 verscheen et boekwark 'Streektaal en duurzaamheid', mit de lezings van de grote streektaelkonfereensie die et veurbi’je veurjaor hullen wodde in Noordwoolde. Et is de ni’jste uutgifte van de Stellingwarver Schrieversronte. De lezings bin in de vorm van tien heufdstokken opneumen. De teksten bin veur et grootste pat krek as ze op de konfereensie veurdreugen binnen. Behalven de lezingteksten het et boek een kotte inleiding, een saemenvatting van de forumdiskussie en gegevens over de sprekers/auteurs. Et boek is Nederlaanstaelig, op heufdstok 8 nao, dat is in et Nederduuts.
Et is bekend dat streektaelen en dialekten et in oonze tied niet makkelik hebben en d’r bin ok nog altied wel smeelderige of daelezetterige reakties op. An de aandere kaante hebben een hieleboel meensken d’r een goed gevuul veur en perberen personen en instaansies om de streektaelen in levend gebruuk te holen. Ok de overheden doen in veul gebieden et ien en aander.
In de verschillende heufdstokken laoten de schrievers zien wat d’r neffens heur an aktiveiten en beleid neudig is en wat veur meugelikheden ze zien om ok veur de kommende tied et levend gebruuk van de streektaelen zien gerak te geven. De inhoold van 'Streektaal en duurzaamheid' zal de meerste lezers flink wat ni’je infermaosie zien laoten, ok degenen die bi’j de zorg veur de streektaelen of veur et kulturele arfgoed in et algemien betrokken binnen. Dat zodoende is et ni’je boek beslist een ‘must’. Ie lezen d’r trouwens niet allienig veul over de regionaole taelen, streektaelen en dialekten van Nederlaand in; ok an de situaosies in Vlaanderen en Noord-Duutse dielstaoten as Nedersaksen, Sleeswiek-Holstien en Mecklenborg-Veurpommeren wodt ommedaenken geven.

'Streektaal en duurzaamheid' het de volgende inhoold:

0. Piet Hemminga en Henk Bloemhoff - Inleiding
1. Piet Hemminga - Over staat en streektaal
2. Hermann Niebaum - Situatie en wenselijkheden voor de studie van het Nedersaksisch: in Nederland en Duitsland
3. Roeland van Hout - Het Europees Handvest en het Limburgs: het politieke en taalkundige discours
4. Henk Bloemhoff - De gemeentelijke basis voor streektaalbeleid: situatie en wenselijkheden
5. Riemke Bakker - Gronings: de mogelijkheden om het Gronings in de praktijk te leren
6. Ina Bieze - Gronings: een verhaal in mijn lokaal!
7. Ingrid Drenth - Gronings: het vak Groninger taal en cultuur in de tweede fase
8. Reinhard Goltz - De Tokunft vun dat Plattdüütsche: Wat deit de Staat - wat maakt de Verwaltung?
9. Veronique De Tier en Rob Belemans - Beleidsontwikkeling en -ondersteuning voor niet-erkende dialecten in Vlaanderen en Zeeland
10. Eelke Goodijk - De Trijetalige Skoalle
11. Hans van Borselen - Korte samenvatting van de forumdiscussie
- Infermaosie over de auteurs

Bibliografische gegevens:
Henk Bloemhoff en Piet Hemminga (red.), Streektaal en duurzaamheid. Oldeberkoop/Berkoop NL, 2007. ISBN 9789064661433; dikte: 120 pagina’s; pries: 12,50 euro.
Ie kun de ni’je uutgifte bestellen bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, Willinge Prinsstraat 10, 8421 PE Berkoop/Oldeberkoop, info@stellingwarfs.nl, till. (0031) (0)516-451108.
De internationaole streektaelkonfereensie in Noordwoolde was et initiatief van de Stellingwarver Schrieversronte, die op die meniere een vervolg gaf an de eerste nationaole streektaelkonfereensie in Mestricht. Bank Bercoop was sponsor, en tegere mit de perveensie Frieslaand sponsorde Bank Bercoop ok de ni'je bundel. Op 20 december wodde in kleine kring et eerste exemplaor prissenteerd an baankdirekteur de heer W. Nijboer, die slim inneumen was mit et boekwark en de biezundere konfereensie. Noordwoolde krigt ok een vervolg.
Dit jaor zal d'r een streektaelkonfereensie wezen op 6 juni in Rilland Bath, op zoe'n vuuf menuten van Bergen op Zoom. Et thema is 'Dialekt op 'e schoele'. Braobaanse en Zeeuwse instellings zullen die dag orgeniseren. De bundel mit de lezings van de eerste konfereensie, Lang leve de dialecten!, is nog te koop bi’j et Huis voor de Kunsten Limburg, Pb. 203, 6040 AE Roermond, ok veur 12,50 euro.



Alderni’jste Ovend: prachtig om te lezen!

De ni’jste Ovend is vandaege of morgen weer bi’j jow in huus, aj’ vaaste abonnee binnen temeensen. Aj’ dat niet binnen: wor dat mar gauw, want et is de muuite weerd en ie steunen zo de klub die al zoe’n 35 jaor mit mekeer de schoolders d’r onder zet. Wat vien ie in et ni’jste nommer, de 36e jaorgaank no. 1, feberwaori 2008? W. de Jong nemt je mit naor buten in Appelsche, naor ‘de grote stoeve’, lees en ondergao zels wat dat is... Sietske Bloemhoff vertelt over de Stellingwarver veurleesaktie (een groot sukses!), Pieter Jonker over et kenniscentrum van de Stellingwarver Schrieversronte (in zien woorden een schatkaemer), Jannes Westerhof het een vraoggesprek mit Martin Maätoke, ‘een Friese Stellingwarver’ (en mit Molukse aachtergrond) en hi'j schreef et ‘In memoriam Jan van der Meulen’, W.H. de Vries vertelt in de riegel ‘De oorlog in de Stellingwarven’ (no. 64) uut et dagboek van Vrouw Baas-Van der Weide, op Klaas van Weperen vaalt et locht in de ni’jste oflevering van ‘Dit plak dot me wat’, en ok vaalt d'r weer volop poëzie te lezen, disse keer van Anne Bult en veerder in de vorm van poesiealbumvassies van Attie Nijboer en Sjoukje Oosterloo. Henk Bloemhoff geft o.e. ommedaenken an een ni’j Fries boek over plaknaemen, et veuroffien is disse keer van Jannes Westerhof en d’r is meer redaktieni’js, bi’jveurbeeld over Stellingwarfpop 2008: zet mar even in de agenda: 14 juni, Wolvege, Stellingwarfpop!



Vri’jdagaovend 14 meert: literaire aovend in Hotel De Zon in Oosterwoolde

An et begin van de laandelike boekeweke is d’r op vri’jdagaovend 14 meert 2008 in Hotel De Zon in Oosterwoolde een literaire aovend mit Aya Zikken (Indonesië), Hylke Speerstra (Frieslaand), Johan Veenstra (Stellingwarf) en Bergaul (Molukken). Op die aovend hoolt Berna Brinkman (vroeger aktief bi’j A Propoz) gesprekken mit de schrievers, die netuurlik ok uut eigen wark veurdregen gaon. Et literaire diel van de aovend wodt ofwisseld mit meziek van de Molukse groep Bergaul. Daornaost is d’r een boeketaofel van de Bruna-boekhaandel mit een mooi anbod van boeken. De orgenisaosie van de aovend is in hanen van de warkgroep Alles rondom taal, bestaonde uut Berna Brinkman, Klaasje Herder (biebeltheken Oost-Stellingwarf), Arie Buitendijk (Bruna) en Sietske Bloemhoff (Stellingwarver Schrieversronte). Die warkgroep maekt sund kot ok diel uut van de ni’je stichting 'Kunstwerf'.

Et pergramme begint om 20.00 ure, de zael is om 19.30 ure los. De intree is € 10,00 (streekhappies inbegrepen). Kaorties kun ofhaeld wodden bi’j Bruna (Oosterwoolde), boekhaandel Zwikstra (Wolvege) en bi’j de Stellingwarver Schrieversronte (Berkoop).


Muziek op Stapel, Stapel op Muziek

Op zaoterdag 8 meert 2008 wodt in de karke van Berkoop veur de twiede keer de Johannes Passion (BWV 245) van J.S. Bach opvoerd deur et Amsterdam Bach Consort. In 2004 was de eerste uutvoering en dat was een groot sukses. Muziek op stapel – Stapel op muziek is bliede en prissenteer opni’j de Johannes Passion. I.s.m. de Stellingwarver Schrieversronte krigt elke bezuker een prachtig boekien over de Passion, daor een verni’jde vertaeling in opneumen is van de Duutse teksten in et Stellingwarfs. Veur die vertaeling zorgde schriever Boele Land uut Jelsum. De middag begint om 15.00 ure en kost € 35,00. Daor is et hierboven nuumde boekien én een happien en draankien in et schoft bi’j inbegrepen. De kaorties kun ophaeld en/of tillefonisch besteld wodden bi’j Harmke Kromkamp, Oosterwooldseweg 11 in Berkoop, till. 0516-451528. Risserveren kan liekewel ok via de webstee www.muziekopstapel.nl.


Twiede Tael en Thee

Op zundagmiddag 27 jannewaori wodt de twiede Tael en Thee holen, ok dit keer in et theatertien van Karst Berkenbosch in Berkoop. Et kulturele pergramme, mit veurdrachten van verhaelen, gedichten en meziek, wodt verzorgd deur vuuf Stellingwarver schrievers, wiels Karst Berkenbosch ok now veur muzikaole ofwisseling zorgen zal. De prissentaosie wodt verzorgd deur Grietje Bosma van Wolvege, wiels de orgenisaosie van de middag in hanen is van de Stellingwarver Schrieversronte. De schrievers die dit keer in Tael en Thee an bod kommen bin Klaas van Weperen uut Wolvege, Koosje Hornstra van Der Izzerd, Kees Koopstra uut Else, Christine Magour van Wolvege en Ate Mulder uut Makkinge.
Tael en Thee begint om 15.00 ure en duurt tot omdebi’j 17.15 ure. De intree is € 6,50, daor bin de thee en een vulde koeke bi’j inbegrepen.
Et doel is dat in et volgende winterseizoen Tael en Thee een vervolg krigt, liekewel in een ere lekaosie, omreden Karst Berkenbosch zien theater sluten gaot.
De eerstvolgende gelegenhied waor o.e. beginnende Stellingwarver schrievers en dichters van heur heuren laoten kunnen is op zaoterdag 26 april in Et Vlechtwark in Noordwoolde. De Schrieversronte orgeniseert dan, tegere mit de Stellingwarver biebeltheken en SWW, een Eupen Podium.


Veul lof veur optreden Bergaul op de gezellige ni’jjaorsbi’jienkomst van de Stellingwarver Schrieversronte

Zoe’n 130 meensken woonden zaoterdagaovend 12 jannewaori de ni’jjaorsbi’jienkomst bi’j van de Stellingwarver Schrieversronte in Et Vlechtwark in Noordwoolde. Nao de welkomstwoorden van direkteur Sietske Bloemhoff begon de aovend mit een optreden van de Molukse meziekgroep Bergaul, en dat vul al mitien biezunder goed in de smaek. Dat kwam niet alliend deur de prachtige meziek, mar ok deur de plezierige prissentaosie en uutleg van teksten en meziek. Nao Bergaul dreug schriefster Roely Bakker sfeervolle en gevulige gedichten veur, die ze liekewel zels meerstal gedaachten nuumt. Daornao was et de beurt an Johan Veenstra, die veur de pauze op zien bekende wieze een humoristisch verhael uut zien boek De wereld is gek veurdreug. Nao de pauze vertelde Veenstra een eernstiger verhael uut diezelde bundel. Daor verscheen oflopen weke de dadde drok van. Nao et twiede optreden van Roely Bakker was et weer de beurt an Bergaul, die ok nog veur een aorige Stellingwarver verrassing zorgde. De groep van acht manluden leut et bekende kienderlietien Roodkapje eerst in et Maleis heuren en vervolgens in et Stellingwarfs. Intied weren beide teksten uutdield, dat de zael kon beide vassies mitzingen. Et doel is dat de Schrieversronte en Bergaul in de naobi’je toekomst nog es weer een gezaemelike aktiviteit oppakken. Nao de ofslutende woorden van veurzitter Doeke Duursma, die et pergramme ok prissenteerde, wodde d’r in et gezellige Vlechtwark nog een hiel schoft naopraot.


Ni’jjaorsbi’jienkomst Stellingwarver Schrieversronte: optreden Johan Veenstra, Roely Bakker en Molukse meziekgroep Bergaul

Op zaoterdagaovend 12 jannewaori hoolt de Stellingwarver Schrieversronte zien ni’jjaorsbi’jienkomst in Et Vlechtwark in Noordwoolde. De warkgroep Publiciteit van die stichting het veur een biezunder kultureel pergramme zorgd. Zo wodt de aovend eupend mit een optreden van de Molukse meziekgroep Bergaul, die niet alliend hiele mooie meziek heuren lat, mar ok nog es veur een geweldige sfeer zorgt. Daornao is et de beurt an schriefster Roely Bakker van Makkinge, die een keuze uut heur prachtige gedichten heuren laoten zal. Et doel is dat binnen niet al te lange tied heur gedichten in een ni’je bundel verschienen zullen.
Et is al weer een hiel schoffien leden dat Johan Veenstra veur ’eigen’ pebliek optrad, mar de warkgroep Publiciteit het de schriever uut Ni’jhooltpae veur disse ni’jjaorsbi’jienkomst over weten te haelen. Veenstra zal twie verhaelen veurdregen, iene veur et schoft en iene nao et schoft. Ok Roely Bakker en Bergaul treden elk twie keer op, waorbi’j Bergaul ok nog veur een speciaole Stellingwarver verrassing zorgen zal!
De aovend is veur geneudigden en leden van de Schrieversronte ommenocht, niet-leden bin ok welkom, mar betaelen € 7,50 intree. De aovend begint om 20.00 ure en duurt tot goed 22.00 ure.


Stellingwarver Schrieversronte kreeg gift van Geitefokverieninge

In de naacht van oold op ni’j het de Berkoper Geitefokverieninge weer zien laoten hoe plezierig as heur opbouwende stunts mit de jaorwisselings binnen. Verschillende verienings en instaansies in Berkoop kregen weer een gift. Ok de Stellingwarver Schrieversronte; die kreeg een mooi bedrag veur de anschaf van een ni’je printer op de administraosie. Bedaankt, Geitefokkers! En zo zette et ni’je jaor veur de Schrieversronte vot mar goed in.


Veul wardering veur Stellingwarver veurleesaktie: an et aende van dit jaor weer!

An et aende van veurig jaor weren op ’e kop of dattig vri’jwilligers op pad veur de eerste grote Stellingwarver veurleesaktie in alle zorginstellings en verpleeghuzen in Stellingwarf. Daornaost wodde d’r in vier Stellingwarver biebeltheken veurlezen. De aktie wodde orgeniseerd deur de Stellingwarver Schrieversronte en de Stellingwarver biebeltheken.
Et enthousiasme en de wardering veur de aktie was groot, bi’j de tehuzen liekegoed as bi’j de veurlezers zels. Et doel is daoromme dat d’r dit jaor tussen de kastdaegen en ooldejaorsdag opni’j in de tehuzen en instellings veurlezen wodt. Butendat zal perbeerd wodden om de veurleesaktie uut te breiden naor ooldere meensken die nog thuus wonen, mar daorbi’j ondersteund wodden deur Thuuszorg.
Deur mitwarkers van de Schrieversronte wodde een selektie maekt van winterverhaelen (o.e. van H.J. Bergveld en Jouk); die wodden in een appatte mappe verzaemeld. Elke veurlezer kon daor verhaelen en gedichten ut kiezen die him of heur et beste laggen. Nao et veurlezen is de mappe anbeuden an de instelling waor veurlezen wodde, zodat d’r nog es weer gebruuk van maekt wodden kan.
Et idee veur de veurleesaktie ontston oflopen jaor in een overleg tussen de Stellingwarver biebeltheken en de Stellingwarver Schrieversronte. Veur de kommende tied staon d’r meer gezaemelike projekten op staepel. Zo wodt in de biebeltheek van Wolvege op de aovend van 31 jannewaori, dan is et de Nationaole Gedichtedag, een workshop gedichten schrieven holen.

Jaorlikse hiemkundemiddag veur passeniel van de Stellingwarver basisschoelen

De jaorlikse hiemkundemiddag was dit jaor, 2007, op woensdagmiddag 26 september. De bi'jienkomst was weer in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop (Willinge Prinsstraote 10). Tiedens disse middag, die orgeniseerd wodt deur de Stellingwarver Schrieversronte, was d’r andacht veur verschillende hiemkundige onderwarpen. In et eerste diel van de middag was d’r roem ommedaenken veur et wark van histo-tolk Frank Spijkers uut Buil. Hi’j het uutlegd wat percies et doel van zien wark is. Daornao het hi’j een pat van zien verhael over de geschiedenis van de Bekhofschaans heuren laoten. De kiender van de bovenbouw van de basisschoelen van Buil, De Oosterstreek, Noordwoolde en Berkoop weren betrokken bi’j de feestelike eupening van de opknapte Bekhofschaans op 24 meie. Alle kiender kregen van teveuren een speciaol lesboek en een bezuuk van Frank Spijkers om een indrok te kriegen van wat de Bekhofschaans in et verleden betekend het. Veur de schoelen die niet bi’j de eupening betrokken weren, is d’r now een lesboek klaor en d’r kan evt. een ofspraoke mit de histo-tolk maekt wodden.

Nao et schoft is d’r ni’j lesmateriaol uutdield. Veur alle schoelen was d’r een dvd over et ontstaon van de Lende, mit een lesbrief d'r bi'j. Verleden jaor wodde de film tiedens de hiemkundemiddag vertoond.
Veur de middenbouw stelt de Schrieversronte bi'jkotten veur alle schoelen een prachtig, kleurig boek beschikber. Dat boek hiet De hollebomebos, mit as heufdfeguur de hekse Krakkemikka. Uut dit spiksplinterni’je boek is op 26 september iene van de 19 verhaelen veurlezen.

De orgenisaosie was wies mit de anwezighied van krapan dattig personen uut et onderwiesveld.


Dadde drok van "De wereld is gek"

Van Johan Veenstra zien verhaelebundel "De wereld is gek" komt bi’jkotten de dadde drok uut. De eerste drok wodde op 27 augustus 2004 prissenteerd in De Zon in Oosterwoolde. Omdat et boek nog altied goed verkocht wodt, wodde in et laest van veurig jaor deur de Stellingwarver Schrieversronte tot een dadde drok besleuten. De tetaole oplaoge van "De wereld is gek" komt now op 3750 exemplaoren. Et is niet te verwaachten dat et boek hiernao nog een herdrok beleven zal. Johan Veenstra warkt an een ni’je verhaelebundel, mar et is zien bedoeling en kom eerst nog mit een ni’je roman.



Adverteensiepuzel boekekraante

Ok dit jaor [2007] stuurden weer een boel meensken de oplossing van de adverteensiepuzel die in boekekraante 'Twie pond ’n stuver' ston, op. Uut alle oplossings trokken we de naemen van drie winners, en dat bin Petra Haanstra uut Ni’jhooltwolde, E. de Vries van De Haule en G. Tingen uut Appelsche. Ok van dit plak of nog es van hatte fielseteerd! De boekepakketten bin intied naor de winners gaon. Wi’j weensken heur hiel veul plezier mit et lezen!


Winterverhaelen in et Stellingwarfs: grote veurleesaktie op 27 en 28 december

Op donderdag 27 en vri’jdag 28 december gaon zoe’n dattig vri’jwilligers op pad veur een grote Stellingwarver veurleesaktie. De aktie is orgeniseerd deur de Stellingwarver Schrieversronte en de Stellingwarver biebeltheken en is veural bedoeld veur de ooldere inwoners van Stellingwarf die in verpleeghuzen of zorginstellings wonen. Daornaost wodt op vri’jdagmiddag 28 december in vier biebeltheken in et Stellingwarfs veurlezen.
Et idee veur de veurleesaktie ontston oflopen jaor tiedens een overleg tussen Karin Meijerman van de Stellingwarver biebeltheken en Sietske Bloemhoff van de Stellingwarver Schrieversronte. Veur de kommende tied staon d’r meerdere gezaemelike projekten op staepel, waorvan de veurleesaktie d’r iene is.
Omreden juust in de donkere tied van et jaor wat extra ommedaenken veur ooldere en/of zieke meensken hiel belangriek wezen kan, bin de beide veurleesdaegen orgeniseerd. Daornaost vienen beide instellings et belangriek om op disse meniere et belangrieke wark in de zorg es een keer mit dit anbod te ondersteunen. Een schoffien leden wodden daoromme alle verpleeghuzen en zorginstellings anschreven mit de vraoge as ze gebruuk maeken wollen van et veurleesanbod. Daor wodde enthousiast op reageerd en de veurbereidings gongen uut aende.
Deur mitwarkers van de Schrieversronte wodde een selektie van winterverhaelen (o.e. van H.J. Bergveld en Jouk) maekt en in een appatte map verzaemeld. Die mappen bin oflopen weke in een gezellige bi’jienkomst in et gebouw van de Schrieversronte an de veurlezers uutdield. Elke veurlezer kan daor verhaelen en gedichten uut kiezen die him of heur zels et beste liggen. Nao et veurlezen wodt de mappe an de instelling waor veurlezen wodt anbeuden, zodat d’r nog es weer gebruuk van maekt wodden kan.

In biebeltheken iederiene welkom!
De veurleesaktie in de zorg- en verpleeginstellings is op donderdag 27 en vri’jdag 28 december. In vier biebeltheken wodt d’r op vri’jdagmiddag 28 augustus tussen 15.00 ure en 16.00 ure veurlezen. Et gaot om de biebeltheken van Wolvege, Oosterwoolde, Noordwoolde en Appelsche. Daor is de aktie veural bedoeld veur ooldere meensken die nog thuus wonen (kunnen). Mar ok ere meensken mit belangstelling bin van hatte welkom.
Nao de veurleesaktie in tehuzen en biebeltheken zal bekeken wodden as et meugelik is om d’r een jaorlikse tredisie van de maeken. Et eerstvolgende gezaemelike projekt van de biebeltheken en de Stellingwarver Schrieversronte is een workshop gedichten schrieven tiedens de Nationaole Gedichtedag op 31 jannewaori.



Een hiel ni’j jaor

Nog mar pattie weken en daegen
Wi’j jaegen naor et aende van et jaor.

Et kan mi’j niet behaegen
Ik bin nog lange niet klaor!

Ik zol wat meer mit jow praoten
Wat vaeker zeggen da’k van jow hool.

Meer tied deurbrengen mit mien maoten
Stamppot maeken van boerekool.

Wat vaeker angaon bi’j mem,
mar ik zag gien kaans.

De tied drokte mi’j klem
Bin ’k dan niet vule maans?

Nog een peer uren en menuten
dan ligt d’r nog een hiel ni’j jaor.

Lao’k now mar alvast besluten,
dat ligt veur jow en mi’j klaor.

Attie Nijboer
(schreven in 2007, mit et oge op et kommende ni'je jaor)



Europees Buro veur kleine taelen was in Berkoop

Op 20 september vergeerderde de Nederlaanse ofdieling van et Europees Buro veur kleine taelen in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop. Meerstal wodt in Liwwadden bi’j mekeer kommen, mar soms gaot et om een plak in et Nedersaksische gebied, zoas Zwolle. Disse keer was Berkoop weer an de beurt. D’r wodde o.e. praot over de Europese dag van de taelen van 26 september, over et ontwarp-warkplan 2008, over et beleid veur de kommende vier jaor, over et wark van et koepel-buro in Ierlaand en over een grote konfereensie in Italië van 26-29 september 2007.
Veurofgaonde hullen de Stellingwarver schriever Johan Veenstra en keunstener Peter Hiemstra uut Berkoop een kotte prissentaosie van vuuf objekten en gedichten uut ‘Longerlaand’, et boekwark en et keunstprojekt daor ze zoe’n sukses mit hebben en al had hebben op de Eupen Stal van dit jaor. Schrieversronte-man Henk Bloemhoff vertelde over de riegel aktiviteiten van de Stellingwarver Schrieversronte van van ’t zommer en de kommende haast. Bi’j de Nederlaanse ofdieling bin alle belangrieke orgenisaosies veur et Fries, en veerder de Stellingwarver Schrieversronte en SONT (as koepel van de aandere orgenisaosies in et Nedersaksische gebied).


Raod van Europa kikt weer naor et Nederlaans beleid angaonde de streektaelen

Et ‘Committee of Experts of the European Charter for Regional or Minority Languages’ was op donderdag 6 september in et Nedersaksische gebied op visitaosiebezuuk, en wel in et perveensiehuus van Overiessel in Zwolle. Et komitee van deskundigen moet om de drie jaor naogaon hoe et staot mit de erkende taelen in een bepaold laand, dus ok mit et Nedersaksisch. De heufdvraoge is dan: dot et laand wel genoeg veur de regionaole taelen die ze erkennen, is et beleid daor wel neffens et nivo daor et laand veur tekend het? Et komitee schrift, as ze genoeg weten, een advies veur de Raod van Ministers van de Raod van Europa. De Raod van Europa het meer as 40 ansleuten lanen, en is nao WO II insteld mit op andringen van Nederlaand. Et advies van et komitee wodt in et gewone geval bekrachtigd deur de Raod van Ministers (van alle lanen dus) en gaot dan as rikkemedaosie naor et laand daor ze west hebben om nao te gaon hoe et d’r mit staot.
Krek as drie jaor leden was ok disse keer de heer Frans-Xaver Goop uut Liechtenstein veurzitter, en weren alle streektaelinstellings uut et Nedersaksische taelgebied van Nederlaand anwezig. Veur SONT hul Jan Haveman een uutienzetting, veur de Stellingwarver Schrieversronte het Henk Bloemhoff de perblemen mit et Stellingwarfs in oonze regio uutduded. Haveman zee dat et riek aenlik niks dot veur et Nedersaksisch, en veurzitter Goop was zels ok nogal ontevreden over de Nederlaanse laandelike overhied. Want drie jaor leden hebben de Europese deskundigen een tal raodgevings geven an Nederlaand, waoronder de rikkemedaosie om tot een saemenhangend taelbeleid te kommen veur de erkende taelen. Zok beleid daor bliekt dislange niks van. Butendat, oonze rieksoverhied hadde nog iens niet een verslag inleverd bi’j de Raod van Europa angaonde de laeste drie jaor. De Raod van Europa kan et riek niet dwingen, allienig mar goeie raod geven. Mar et is wel dudelik dat et laeste woord over disse gang van zaeken bepaold nog niet zegd is. De streektaelinstellings hebben et gesprek mit et komitee trouwens as butengewoon konstruktief ondergaon.
Nederlaans lid van et komitee is Mieke Sanders. Zi'j pleitte d'r naor SONT en de regio-instellings toe veur, dat die vule meer angeven dat et om de erkende tael Nedersaksisch gaot. Ze moe'n naor et pebliek toe daor meer over dudelik maeken, en ze moe'n zorgen dat et haandvest de hieltied in beeld is. Vule meer meensken buten de Nedersaksische kringen moe'n zodoende in de kunde kommen mit de staotus, moe'n weten om welke taelen as et gaot, wat et haandvest in grote lijnen inhoolt, enz., zo vun zi'j.


Mooi risseltaot van de Sutelaktie Stellingwarver Schrieversronte

De sutelaktie van de Stellingwarver Schrieversronte het weer west. Die jaorlikse verkoopaktie van Stellingwarver boeken, cd’s en kelinders brocht weer een mooi bedrag op veur de uutgeveri’je van de stichting: krapan € 17.500,00. Dat is een bedrag waor alle sutelders, bestuur en staf van de Schrieversronte mar wát wies mit binnen. Veerweg et beste wodde de ni’je spreukekelinder verkocht, mit vot d’r aachteran Malle meraokels, et eerste boek van Sjoukje Oosterloo. Hiel vule meensken kenden Sjoukje al deur heur verhaelen in de regionaole kraanten, zo bleek de sutelders onderwegens. Hiel goed verkocht ok et boekien mit striptekenings Piere en Slakke van Jan Oosterhof, Een brogge van glas en De wereld is gek van Johan Veenstra. Et ni’je boek Longerlaand van Peter Hiemstra en Johan Veenstra dat oflopen 13 juli verscheen was al roem veur de sutelaktie uutverkocht.
Op de slotaovend van de sutelaktie wodde ofscheid neumen van sutelder en schriever Wiebe H. de Vries. De Vries sutelde jaorenlaank mit, mar is onderdehaand over de tachtig. Zien gezondhied lat et niet meer toe om ankem jaor nog weer mit de kroje de straote op te gaon.
Daornao wodde ofscheid neumen van Klaas van Weperen uut Wolvege. Van Weperen dee zes jaor de koördinaosie van de sutelaktie; ieder jaor bin d’r zoe’n 80 vri’jwilligers veur in et spier. Nao woorden van lof van direkteur Sietske Bloemhoff en vice-veurzitter Grietje Bosma – die een prachtig toepasselik naemdicht hadde - kregen Klaas van Weperen en Anneke, zien vrouw én onmisbere sutelhulpe op de aachtergrond, een kedobon en een bloemstok veur alles wat we veur de sutelaktie uut de wege zet hebben.


Boeiende lezing van Mr. Van Heel over de Middelieuwse grootte van Stellingwarf, en... kan Stienwiekerlaand beter 'Zuud-Stellingwarf' hieten?

Op 11 oktober orgeniseerde de Stellingwarver Schrieversronte een slim interessaante lezing over de geschiedenis van Oost- en West-Stellingwarf. Spreker was Mr. Caspar van Heel, veur zien pensioen archiefinspekteur van de perveensie Overiessel. Et onderwarp was ‘Hoe groot waren de Stellingwerven oorspronkelijk?’. Weinig vaalt mit zekerhied te zeggen over de echte, oorspronkelike grootte, mar wel is d'r veul dat d'r op wist dat grote patten van Noordwest-Overiessel bi'j et oorspronkelijke Stellingwarf heurden, mit naeme et gebied van et oolde Iesselham, mar lichtkaans toch ok Gieteren. De relaosie mit Diever van de oostelike Stellingwarvers is niet botte deurzichtig, mar d'r bin toch tekens dat al et gebied van Stienwiek en wiede omstreken ooit ien gehiel was, inklusief Stellingwarf. Van Heel illestreerde zien lezing mit een protte lochtbeelden via een beamer, en butendat leut hi'j et pebliek in de kunde kommen mit zien lange lieste van bronnen (oorkonden) die op et Middelieuwse Stellingwarf betrekking hadden. In een eerdere lezing in Stienwiek hadde Van Heel al es veursteld dat de gemiente daore beter Zuud-Stellingwarf hieten kund hadde, en daor sleut hi'j zien lezing ok disse keer mit of. Zien verhael zal, zo et now liekt, ok in een bundel over Stienwiek en omstreken verschienen. Een kleine vuuftig meensken weren veur disse lezing naor et gebouw van de Schrieversronte in Berkoop kommen. Ze hebben volop geneuten. Wie zien kaans mist het, kan in feberwaori mooi naor een aovend van de Vereniging Historie Weststellingwerf gaon daor hi'j komt te praoten over ditzelde onderwarp. Van Heel vreug him nog of was 2009 ok et jaor veur een viering van 100 jaor Stellingwarf wezen zal. Inderdaod zal dat, en daorover is meer te vienen op disse webstee. Ien en aander wodt bi'jkotten van meer infermaosie veurzien.


Stellingwarver middag: Tael en Thee

Op zundagmiddag 25 november orgeniseerde een groepien schrievers van de Stichting Stellingwarver Schrieversronte (Martha Hoekstra, Koosje Hornstra en Ate Mulder) een Stellingwarver middag in et theater van Karst Berkenbosch in Berkoop. Tiedens de middag, waorvan et pergramme de naeme Tael en Thee dreegt, hebben een tal Stellingwarver dichters/schrievers uut eigen wark veurdreugen. Daornaost het Karst Berkenbosch veur muzikaole ofwisseling in et pergramme zorgd. An disse eerste Tael en Thee deden mit: Jimmy Visser, Joukje Postma, Grietje Bosma, Marijke Ponne, Kees Koopstra en Roely Bakker. De prissentaosie was in hanen van Martha Hoekstra en Koosje Hornstra. De intree van de middag is € 6,50, daorbi’j bin twie paanties thee of koffie en een vulde koeke inbegrepen. De middag begon om drie ure en duurde tot omdebi’j kwat over vufe. Op de laeste zundagmiddag van jannewaori wodt de twiede Tael en Thee holen, ok weer in et theater van Karst Berkenbosch an de Wolvegasterweg in Berkoop.


Sutelaktie Stellingwarver Schrieversronte 2007 komt d’r an!

Waore? Daore! Op 3 september (maendagaovend), op 5 september (woensdagaovend) en 10 september (maendagaovend) in Stellingwarf-Oostaende: Appelsche (zuud), Berkoop, Oosterwoolde (zuud) en Raevenswoold; in West-Stellingwarf op 12 september (woensdagaovend), op 17 september (maendagaovend) en 19 september (woensdagaovend.)
Ja, op die tieden dan rattelen de sutelaktie-krojen van de Stellingwarver Schrieversronte weer deur de Stellingwarver straoten. Die jaorlikse verkoopaktie van Stellingwarver boeken, cd’s en kelinders is op zes aovens in de eerste helte van september. Jaorliks doen zoe’n tachtig vri’jwilligers van de Schrieversronte mit an de altied slim suksesvolle verkoopaktie. Dit jaor komt de aktie in Oost-Stellingwarf in Appelsche (zuud), Berkoop, Oosterwoolde (noord) en Raevenswoold. In West-Stellingwarf wodt d’r suteld in Hooltpae, Ni’jhooltpae, Blesdieke, Scharpenzeel, Munnikeburen, De Langelille, Der Izzerd, Spange, Noordwoolde, Zaandhuzen en een pat van Wolvege.

Ieder zien meuge, zee de boer

…en hi’j nam viegen veur de dust. Dat zeggien en nog 4474 aanderen mit ‘zee die-en-die’ in et Nederlaans, Fries, Nederduuts, Engels én een protte uut Nederlaanse streektaelen weg ommezet in et Nederlaans, bin lessend bi'j mekeer brocht en veur uutgifte klaormaekt deur volkskundige dr. Jurjen van der Kooi. Et is een ienvooldig uutvoerde uutgifte wodden, die arg belangriek is op dit terrein. Of, om et in de woorden van NRC-redakteur Ewoud Sanders te zeggen (NRC 15 juni 2007): ‘het definitieve werk op dit gebied, ook vanwege de doortimmerde inleiding’. Et kan van now of an allienig mar meer besteld wodden bi’j et Fries Instituut/FFRYG van de Grunninger Universiteit, Pb. 716, 9700 AS Grunningen. Et boek is deur FFRYG uutgeven tegere mit Sasland.

EERDERE ANKONDIGING STELLINGWARFPOP
(Dit bericht is op 23 juni van de eerste bladziede haeld)

Geef et deur en gao d'r henne! Ja, op 2 juni is et dan eindelik zoveer! Et eerste echte Stellingwarver popfestival STELLINGWARFPOP wodt holen!
Op et Pastorieplein in Wolvege wodt deur negen Stellingwarver popgroepen mitdaon an et eerste echte Stellingwarver popfestival. Et festival wodt orgeniseerd deur de Stellingwarver Schrieversronte in et kader van de Rabobaank anvieteringspries veur et Stellingwarfs. Die pries, bedoeld om et gebruuk van et Stellingwarfs an te vieteren bi’j bepaolde doelgroepen of aktiviteiten, wodde drie keer eerder uutrikt. De eerste keer gong et om et Groot Stellingwarfs Diktee, de twiede keer wodden d’r twie zangaovens orgeniseerd veur zangkoren uut de beide Stellingwarven en de dadde keer was d’r een veurdrachtswedstried veur leerlingen van et basisonderwies.
En now dan een popfestival! De warkgroep van de Rabobaank anvieteringspries veur et Stellingwarfs (Henny Koops, Roelof Dragt en Sietske Bloemhoff) is zoe’n twie jaor leden mit de aldereerste veurbereidings begonnen. Aenlik al mitien wodde besleuten om de warkgroep uut te breiden mit meensken uut de doelgroep zels. Dat was eerder ok gebeurd bi’j et orgeniseren van de zangaovens en dat hadde slim goed voldaon. Binnen kotte tied wodde de warkgroep anvuld tot 11 personen die allegere, op wat veur meniere dan ok, wat ’hebben’ mit (et orgeniseren van) festivals. Et bin Albertha Bloemhoff, Remy Tjassing, Jeroen van der Pol, Bernard Damhuis, Piet Tjassing, Robert van Dam, Anne Henk Bloemhoff en Léon van Lier.
Mit riegelmaot kwam de warkgroep bi’j mekere in Grand-Café De Burgemeester an et Pastorieplein in Wolvege. Dit kefé van Léon en Ria van Lier zorgt op 2 juni veur et nattien en dreugien, mar dri’jt ok uut enthousiasme mit in de orgenisaosie.
An et festival doen negen bands mit. Alle bands moe’n op zien minst ien Stellingwarfstaelig nommer brengen. Mit dat nommer maeken ze kaans op ien van de drie te winnen priezen. De eerste pries bestaot uut een geldbedrag van € 300,00, de twiede uut € 200,00 en de dadde pries is € 100,00 weerd. Mit een peer oproepen om je veur et festival an te mellen in o.e. boekekraante Twie pond ’n stuver was et tal bands dat mitdoen kan, zo berikt. Op dit mement staon d’r alderdeegst al vier groepen op de reservelieste. Alle bands reageerden hiel enthousiast op dit Schrieversronte-initiatief en hebben allegere hiel vule nocht an et gebeuren. Et doel is dat grote dielen van et festival rechtstreeks te heuren binnen op de lekaole omroepen Odrie (Oost-Stellingwarf) en Centraol (West-Stellingwarf). Et festival wodt daornaost professioneel vaastelegd op dvd.

De negen bands
De negen bands die mitdoen bin: een gelegenhiedsfermaosie van Believeisadoubt, Gien Gok, Infinite, Memory Lane, Parka, Revolta, Shady Lane, Sweat Nothings en Zie Maar. Wie uuteindelik mit de priezen strieken gaot, wodt bepaold deur een deskundige jury. In die jury zitten o.m. Willo de Bildt (docent opleiding Pop en Media in Liwwadden), Peter Riksma (neerlandikus en meziekliefhebber), Jan Oosterhof (Stellingwarver zanger en muzikaant) en Sjouke van Olphen (Rabobaank De Stellingwerven). Op dit mement wo’n nog een peer meensken benaoderd om plak te nemen in de jury.
De prissentaosie van et festival is in hanen van Jelle Broersma, bi’j bezukers van popfestivals een bekende naeme, en Jeannette Roeles, zangeres en veurdrachtskeunsteneres. Et festival duurt tot naachs 12 ure, om die tied henne wo’n de drie prieswinners bekendmaekt.

Cd
Et festival begint middags om drie ure en zal eupend wodden deur burgemeester Harry Oosterman van Oost-Stellingwarf en burgemeester Gerard van Klaveren van West-Stellingwarf. Et doel is dat d’r bi’j de eupening van et festival mitien de prissentaosie is van een cd, mit daorop de negen Stellingwarver nommers. De cd wodt in disse tied opneumen in Studio Caseio in Tuk.
Et uutgeven van de cd wodt financieel meugelik maekt deur een extra gift van de Rabobaank De Stellingwarven, de Stellingwarver Schrieversronte zels, en een subsidie van de perveensie Frieslaand. De cd is vanof et festival op 2 juni te koop veur € 10.00 et stok.


Internationaole streektaelkonfereensie: naodrok op riekdom an meugelikheden

De internationaole streektaelkonfereensie van veurbi’je vri’jdag in Noordwoolde het een protte inzicht geven in de situaosie van de verschillende regionaole taelen en streektaelen in Nederlaand, Vlaanderen en Noord-Duutslaand. Haost overal is et zo dat de regionaole taelen en streektaelen d’r zwakker veur staon as vroeger, mar liekegoed gavven de deskundigen die nuugd weren om een lezing te holen hiel wat wegen an die insleugen wodden kunnen om verbetering te kriegen. Perf. dr. Hermann Niebaum, in Stellingwarf goed bekend vanwegens zien saemenwarking mit de Schrieversronte in een tal projekten, gaf een beeld dat onderzuuk en studie veur et Nedersaksisch an de Rieksuniversiteit Grunningen liekewel as in sommige plakken in Noord-Duutslaand minder wodden binnen, veural as gevolg van de financieringssystemen. Mar liekegoed moet bepleit wodden, vun hi’j, dat d’r in Nederlaand een soort vergeliekende grammatika komt van de verschillende soorten Nedersaksisch. Veur zien warkgebied an de ere kaante van de greens en wiederop in et Nederduutse gebied willen ze een taeltelling zoas de Taeltelling Nedersaksisch. Op die meniere kriegen ze zicht op waor de tael staot en zoks is van belang veur et hoe now veerder.
Dr. Reinhard Goltz van et Institut för Nedderdüüts in Bremen gaf een beeld van de warking van et Europees haandvest in de verschillende Noord-Duutse staoten, Nedersaksen en Sleeswiek-Holstien o.e. De erkenning is ien ding en die is neudig, an de aandere kaante moe’n meensken zels wel hiel wat uut de wege zetten an aktiviteiten. Een mooi Nederduuts veurbeeld veur Nederlaanse en Vlaamse regio’s is et invoeren van een onderdiel regionaole tael in de opleiding veur lerers. Een kracht die daor zorgt dat d’r ok goed overlegd wodden kan mit de nationaole regering, is de Bundesraat för Nedderdüütsch. Krachten bundelen is in Nederlaand en Vlaanderen ok neudig, neffens perf. dr. Roeland van Hout, hooglerer in de variaosietaelkunde an de Radboud Universiteit in Nijmegen. Hi’j is veurzitter van de Raod veur ’t Limburgs. Hi’j gaf zicht op de plannen veur et Limburgs de kommende jaoren. Op et nationaole vlak zag hi’j bepaold gien betrokkenhied bi’j de streektaelen deur de Nederlaanse taelunie, en van et Meertens-Instituut verwaachtte hi’j al liekemin hulpe veur de streektaelen. De rieksoverhied voert een soort beleid van palliatieve sedatie op ’e erkende taelen Nedersaksisch en Limburgs, zee hi’j. Daor zol een soortement platform van streektaelen tegenover staon kunnen, leek him toe. Drs. Rob Belemans van et Vlaams Centrum veur Volkskultuur in Brussel kwam mit de naeme ‘streektaelunie’, mar vrouw lic. Veronique de Tier uut Gent en hi’jzels brochten veerder veural de situaosie van de dialekten van et Nederlaanse taelgebied in België naor veuren. Daor wodt perbeerd flink wat an de dialekten te doen in et kader van et immaterieel arfgoed. Vrouw Ina Bieze, docent Nederlaans in de Twiede Fase van et Dr. Aletta Jacobscollege in Hoogezaand leut zien hoe aj’ mit naeme in projektvorm et Grunnings op een ansprekend meniere integreren kunnen in et Studiehuus. Ingrid Drenthe, warkzem bi’j de Schoelegemienschop Singelland in Drachten schetste hoe een vak Grunningers d’r uutzien kunnen zol, ophongen an et European Framework of Reference, dat de hieltied belangrieker wodt in et onderwies, ok in Nederlaand. De Grunninger drieslag wodde liekewel begonnen deur Vrouw Riemke Bakker van Grunneger toal, die zicht gaf op et onderwies veur volwassenen. De heer Eelke Goodijk van Cedin in Liwwadden leut zien hoe et drietaelig onderwies Fries, Nederlaans en Engels an een tal schoelen now al goed warkt. Veural van belang is de veurbeeldwarking van dat medel en van et gegeven dat d’r gien schae ondervunnen is, wiels de taelriekdom van et Fries op disse meniere deur de jeugd oppakt wodt. In reaktie prees Perf. Van Hout de formule, benaemens omdat onderzuuk zien lat dat nargens piene leden wodt deur disse drietaelige anpak. Streektaelfunktionaoris dr. Henk Bloemhoff schetste hoe van de bevolking uut staorigan mit man en macht een streektaelinstituut opbouwd is in Oost- en West-Stellingwarf, hoe gaondeweg benaemens de gemientepoletiek bereid bleek te helpen en hoe daor now een produktief en professioneel streektaelinstituut uut opbouwd is. Hi’j leut o.e. zien de belangrieke rolle van de gemienten veur de gemientelike taelpriezen, de gemientelike meugelikheden om de trouwtoespraoke in et Stellingwarfs te doen, de regeling dat meensken et Stellingwarfs naor de gemiente toe bruken kunnen, en meer. Liekewel pleitte hi’j veur et volgen ok deur Oost- en West-Stellingwarf van et medel dat deur veul aandere Friese gemienten volgd wodt veur et Fries, en dat vanuut de perveensie ok rikkemedeerd wodt veur et Stellingwarfs in Oost-en West-Stellingwarf. Dat wil zeggen: uutbouw van et gebruuk deur de gemiente van et Stellingwarfs.deur middel van een taelbeleidsplan, wat ok de perveensie rikkemedeert. Deur nogal wat sprekers wodde steld dat d’r grote kaansen en meugelikheden binnen veur de streektaelen, vandaege-de-dag. Ok konstateerde men dat d’r in disse tied in streektaelen schreven, zongen, drokt en onderwezen wodt as nooit eerder vertoond. De kaansen en meugelikheden angriepen dus, was de bosschop. Vanuut et Forum drongen mit naeme veurzitter Anne Doornbos van et Drentse Huus van de Taol en et lid van de Twiede Kaemer Harm Evert Waalkens daor op an. Waalkens leut weten dat de overhied graeg praot mit een starke ‘parnter’ die veur et gehiel opkomt. Van dat was et him al dudelik wodden dat d’r een starke lobby blift veur de erkenning van et Nedersaksisch onder diel III van et Europese haandvest. De petitie van Noord- en Oost-Nederlaand daor over mos binnenkot weer deur de Kaemer oppakt wodden, zee hi’j. Partners zuken was ok nogal es een tip. Now, de Schrieversronte leut zien et vak van partners zuken en kontakten benutten ommeraek onder de kni’je te hebben, deur et veurbeeld van disse dag: instituten en deskundigen van Bremen tot Brussel gavven heur mitwarking, liekas ok de kundige en fleurige dagveurzitter dr. Piet Hemminga van de Fryske Akademy en sponsor Bank Bercoop, wiels ok boekwinkel Zwikstra uut Wolvege een interessaante uutstalling gaf op zien boeketaofel. Krek as nao de eerste nationaole streektaelkonfereensie in et perveensiehuus van Limburg veurig jaor zullen ok nao disse konfereensie de lezings in een bundel verschienen, onder supervisie van de inhooldelike veurbereiders van disse dag: perf. Niebaum, perf. Van Hout en Schrieversronte-man Henk Bloemhoff.


‘Streektaalbeleid en duurzaamheid: waartoe, waarheen en hoe!’
Internationaole streektaelkonfereensie in Noordwoolde (Stellingwarf)

{dit bericht is van de eerste bladziede haeld op 25 meie 2007)

Et streektaelinstituut Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop orgeniseert jaorliks een symposium. Dit veurjaor is et tied veur een onderwarp dat ommeraek de muuite weerd is veur meensken mit belangstelling uut alle regio’s: streektaelbeleid veur de toekomst en de aktiviteiten die d’r bi’j heuren. Et gaot om een grote internationaole streektaelkonfereensie. Elk die hier aorighied an het is hattelik welkom!
plak: Multifunktioneel Centrum ’t Vlechtwerk, Mandehof 13, Noordwoolde
daotum: vri’jdag 25 meie, tied: 9.30 - 16.45 ure

pergramme

9.30 Binnen kommen mit koffie
10.00 Eupeningstoespraoke deur de dagveurzitter - dr. Piet
Hemminga, Fryske Akademy, Liwwadden
10.15 ‘Situatie en wenselijkheden voor de studie van het
Nedersaksisch: in Nederland en Duitsland’ - Perf. dr. Hermann
Niebaum, Rieksuniversiteit Grunningen
10.45 ‘Het Europees Handvest en het Limburgs: het politieke en het
taalkundige discours’ - Perf. dr. Roeland van Hout, Radboud
Universiteit, Nijmegen
11.15 ‘Mehrsprakige Kinnergaarns in Oostfreesland: Praxis un Umfeld’ - Maria Ganter (onder veurbehoold), leidster Kindergarten
Rappelkiste, Aurich-Walle
11.45 ‘Gronings in het volwassenenonderwijs en in het Studiehuis:
praktijk en mogelijkheden’ - mevr. Riemke Bakker, Stichting
Grunneger Toal, Bedum, mevr. Ina Bieze, Dr. Aletta
Jacobscollege, Hoogezaand en mevr. Ingrid Drent,
Scholengemeenschap Singelland, Drachten
12.15 Grote pauze
13.15 ‘De Tokunft vun dat Nedderdüütsche: Wat deit de Staat, wat
maakt de Verwaltung?’ - dr. Reinhard Goltz, Institut för
Nedderdüütsch Spraak/Institut für Niederdeutsche Sprache, Bremen
13.45 ‘Beleidsontwikkeling en ondersteuning voor niet-erkende
dialecten in Vlaanderen en Zeeland’ - Lic. Veronique De Tier,
Stichting Cultureel Erfgoed Zeeland/Variaties vzw/Universiteit
Gent, en drs. Rob Belemans, Vlaams Centrum voor Volkscultuur,
Brussel
14.15 ‘De gemeentelijke basis voor streektaalbeleid: situatie en
wenselijkheden’ - dr. Henk Bloemhoff, Stellingwarver
Schrieversronte, Berkoop
14.45 ‘Essenties van drietalig onderwijs Fries, Nederlands, Engels,
nu en in de toekomst’ - Eelke Goodijk, Cedin, educatieve
dienstverlening, Taalsintrum Fryslân, Liwwadden
15.15 Theetied
15.45 Forum mit de heer Anne Doornbos (veurzitter Huus van de Taol,
Assen), de heer Frits Speetjens (oold-borgemeister van Oirschot
en veurzitter van de stichting Het Brabants, ’s-Hertogenbosch),
mevr. drs. Daisy Vliegenthart, bestuurskundige, Hoofddorp en de
heer Harm Evert Waalkens, lid van de Twiede Kamer van de
Staoten-Generaol
16.15 ‘Meziek in streektael’: optreden van de Sallaanse groep
Muppetstuff, de akoestische band uut Zwolle die rondomtoe
sukses het, mit o.e. et lied Oelevloch, tekst van de Sallaanse
dichteresse Johanna van Buren
16.45 Sluting

Toelochting
De binnen- en butenlaanse specialisten die hierveur nuumd binnen, bin bereid vunnen om et pebliek mit veurbeelden te veurzien van infermaosie over et streektaelbeleid van now en aktiviteiten d’r bi’j in heur gebied. Ze zullen angeven wat veur streektaelbeleid ze neudig vienen veur de taeldomeinen daor ze over vertellen; ien en aander wodt ok bekeken van de situaosie van heur regio uut.
Nao elke lezing is d’r kot gelegenhied om vraogen te stellen. In de twiede helte van de middag is d’r een forum. D’r zal o.e. ingaon wodden op vraogen as: hoe kun politici zorgen veur een goed streektaelbeleid?An et aende is d’r een optreden pland van de akoestische band Muppetstuff uut Zwolle, mit lieties in et Nedersaksisch, en dat zal anspreken.
Inhooldelik wodde de konfereensie veurrbereided deur de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, m.m.v. Perf. dr. Hermann Niebaum en Perf. dr. Roeland van Hout.
Et gaot om et vervolg op de Eerste nationaole streektaelkonfereensie die op 16 juni 2006 holen wodde in de Staotezael van et Gouvernement an de Maas in Mestricht.

Veerdere infermaosie
Disse internationaole streektaelkonereensie wodt orgeniseerd deur de Stichting Stellingwarver Schrieversronte, et streektaelinstituut van Oost- en West-Stellingwarf in Berkoop, en is in financieel opzicht mit meugelik maekt deur Bank Bercoop.
Boekhaandel Zwikstra van Wolvege zal d’r mit boeken staon. Mitdoen an de konfereensie is ommenocht, mar et is wel neudig daj’ je van te veuren opgeven.

Eupening opknapte Bekhofschaans

Op 24 meie zal middags de eupening wezen van de opknapte Bekhofschaans, dat is an de Lende bi’j Berkoop. Flink wat orgenisaosies uut Zuudoost- Frieslaand hebben veur die gebeurtenis een tal biezundere aktiviteiten ontwikkeld. Die bin veur verschillende doelgroepen.
Om 12.45 ure begint et zonuumde 'Expertdiel' in Et Waopen van Berkoop, mit een inleiding over de Friese Waeterlinie, de Lende-Kuunderlinie en de Bekhofschaans. Dit diel van de dag is alliend veur geneudigden. Van 14.30 ure of is dan tied veur et diel Living History, mit een grote rolle veur een groep Bourtanger dragonders en de ooldste kiender van de basisschoelen van Berkoop, Buil en Noordwoolde. De warkelike eupening is in dit diel opneumen. Ok de beide Stellingwarver burgemeesters zullen daor een belangrieke rolle in speulen. Bi’j de eupening zal ok een bod onthuld wodden, mit gegevens over de schaans.
Uut Bourtange kommen niet alliend dragonders. De groep nemt o.e. een peer kenonnen mit, die ze vanzels ok bruken zullen…
Eers is et zo rustig bi'j de Bekhofschaans, mar mit disse feestelikheden wodt et een hiel spektaokel. Iederiene die dat graeg mitmaeken wil, is van hatte welkom. De wegen naor Bekhof toe wo’n middags veur et deurgaonde verkeer ofsleuten. Bezukers kun liekewel de auto kwiet an de Madenweg of op et stok laand schuin tegen Bekhof over.

Veur et onderwies is een lessepakket ontwikkeld. Veurofgaonde an de eupening van de schaans zal et op de schoelen in de buurt bruukt wodden. Ok zal in et begin van de meimaond histo-tolk Frank Spijkers uut Buil bi’j die schoelen daele mit een biezunder pergramme. Dan weten de kiender veur de eupening al et ien en aander over schaansen en waeterlinies.

Et doel is dat de warkgroep, daor vertegenwoordigers in zitten van de verschillende orgenisaosies, nao de eupening van de Bekhofschaans kieken zullen as d’r veur de ere schaansen in de buurt én de Lende-Kuunderlinie ok extra ommedaenken wezen kan. De veur dit projekt saemenwarkende orgenisaosies bin: Vereniging Historie Weststellingwerf e.o., Landschapsbeheer Friesland, Staatsbosbeheer/It Fryske Gea, Dörpsarchief Berkoop, Plattelaansprojekten Zuudoost-Frieslaand en de Stellingwarver Schrieversronte.


Saemenwarking mit Stichting Sasland

Al een maond of wat leden het de Stichting Sasland in Grunningen, die oorspronkelik opzet is deur mitwarkers van et Nedersaksisch Instituut, anvulling van et bestuur kregen. Butendat hebben ze de verkope van heur studies onderbrocht bi’j de Stellingwarver Schrieversronte, in een saemenwarkingsverbaand. Boeken as “Over het ontstaan van Vriezenveen” van perf. dr. H. Entjes, “Tussen Vlie en Wezer. Verzamelde bijdragen tot de Friese, Oostnederlandse en Nederduitse naamkunde” van dr. R.A. Ebeling en van dezelde auteur “De familienamen in Drente anno 1947, een retrograde lijst” bin van now of an uutslutend te koop bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. Bestellings per mail kun naor info@stellingwarfs.nl.
Een komplete lieste van de titels die (nog) leverd wodden kunnen, komt over een poze ok beschikber. De kosten van et versturen kommen over de priezen henne.


"De Ovend" in prachtige kleuren

Zoas al ankondigd is wodt et tiedschrift De Ovend van dit jaor of in kleur drokt. Et eerste nommer is al verschenen. Et gaot om de 35e jaorgaank no. 1. Ok dit nommer het weer 32 bladzieden, en et het prachtige foto’s, haost allegeer in kleur. Behalven vaaste bi’jdregen het disse Ovend o.e. een fleurig veuroffien van Jannes Westerhof, Koosje Hornstra brengt heur vraoggesprek mit Doeke Duursma naor veuren, we kriegen de tekst van een lezing van veldnaemedeskundige Rudi Ebeling, we kriegen te weten wat Carel Zuil beslist een mooi boek vint, Jannes Westerhof lat Jan Eize Hofstee vertellen over ‘Dat plak dot me wat’, d’r bin gedichten van Harmen Houtman en Roely Bakker en kotte verhaelen van Sjoukje Oosterloo, W. de Jong en Klaas Jalving. En dan is nog iens niet alles nuumd. Doe krek as een hiele protte aandere meensken: neem een abonnement op De Ovend!! Dat gelt van now of 12,50 euro in 't jaor, losse exemplaoren kosten 2,50 euro.


Nederlaanse dialektedag het weer west

Op zaoterdag 17 meert was weer de twiejaorlikse dialektedag van de Stichting Nederlandse Dialecten. Die dag wodde disse keer hullen in et Vlaamse Mechelen, in et Erfgoedcentrum Lamot. De morgens weren d’r drie grote lezings: “Spelenderwijs gezegd. Over taalvariatie in kinderspelwoordenschat” deur Rob Belemans, “Gemeenschapszin en competitie in Idols. Rituele bekentenissen van een televisie-talentenjacht” deur Stijn Reijnders in saemenwarking mit aanderen, en “De Gerrit Callewaert in ieder van ons” deur Marc Reynebeau. Disse lezings staon ok in de bundel die op disse dag uutkwam. Et grootste pat in dat boek bin liekewel artikels over taelvariaosie in verbaand mit kienderspullegies. Alle streektaelgebieden in België en Nederlaand kommen an bod, ok Stellingwarf. Et boek hiet toepasselik “Dialect in het spel” (431 blz., pries 15,00 euro; kosten van et versturen kommen d’r overhenne; bestellings: snd@mail.be). De middags weren d’r warkwinkels, een infomark, en... de neudige meziek en gezellighied. De volgende SND-dag zal neffens de gewoonte weer in Nederlaand wezen.


Ni’j beleidsplan Schrieversronte rikkemedeert duurzemhied en verni’jing

Op 1 meert verscheen bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte et ni’je beleidsplan. Dat zal et raemwark wezen veur et wark en de aktiviteiten van de Stellingwarver streektaelinstelling in de kommende jaoren en veur et ontwikkelen van visies over de Stellingwarver kultuur. De titel is Mit mekaander veerder mit et Stellingwarfs, en et plan slat op de tiedrekte tot 2016. In et plan wodt angeven op welk beleid, op welke aktiviteiten en ok op welke visies e.d. deurgaon wodt, en mit welke beleidsstokken en ontwikkelings rekening holen wodden zal.
Zo wil et bestuur an de haand van de kriteria van et Europees Haandvest veur regionaole taelen of taelen van minderheden in verschillende domeinen taelaktiviteiten ontwikkelen en anvieteren, naost et basispakket an aktiveiten. Dat kan gaon om uutbreiding van de aktiviteiten van et instituut zels, mar et kan ok gaon om ni’je aktiviteiten in projektvorm. Et bestuur zicht de taelkunde en taelbegeleiding en et Stellingwarfs binnen hiemkunde as vaaste onderdielen van et Stellingwarver streektaelinstituut en zal d’r ok in die geest mit ommegaon de kommende tied. As de Stellingwarver Schrieversronte een professioneel instituut blieven wil en niet alliend mar een verieninge van vrunden van de streektael wezen zal, dan is een staf mit kwaliteitszetels een belangrieke veurweerde, zo zegt et repot. De omvang en inhoold van een protte vraogen om hulpe en infermaosie en de vraogen om hulpe bi’j alderhaande projekten maekt behoold van de tetaole fermaosie van now meer as neudig, zo docht et bestuur.
Krek as de laeste jaoren meer en meer gebeurd is, zal deurgaon wodden mit de veerdere professionalisering. Dat die vanneuden is is ok een gevolg van de gruui en de ontwikkelings. Veur de veerdere professionalisering is al een basisplan ontwikkeld.
Veerder zullen d’r meer saemenwarkingsprojekten opzet wodden om et Stellingwarfs en et streekeigene heur gerak te geven. D’r wodt benaemens docht an biezundere doelgroepen veur kursussen, op et terrein van de tael liekewel as op dat van de geschiedenis. Waor et van nut wezen kan zal d’r nog meer saemenwarkt wodden mit aandere instellings as dislange, al wodt de riegel an now al as indrokwekkend beschouwd. D’r wodt o.e. docht an veerdere saemenwarking mit et Projektbureau Zuidoost-Fryslân.
Extra publieksaktiviteiten wo’n verwaacht bi’j et in uutvoering nemen van et projekt Et Stellingwarfs en de dörpen, dat de Schrieversronte as plan het. Ok wil et streektaelinstituut meer wark maeken van et zichtber wodden van et Stellingwarfs, zoks o.e. in ansluting op een perveensiaole nota veur et Fries. Veur Stellingwarfs binnen hiemkunde op de basisschoelen zullen extra plannen ontwikkeld wodden, en mit et Tomke-projekt veur de ukken wodt deurgaon. Daor zal appatte financiering veur kommen moeten.
Et repot kondigt veerder o.a. jaorlikse symposia an, een aktieplan veur et Stellingwarfs in de media, en, veur de hiele kotte termien, een Stellingwarfs popfestival. Mar liekegoed wodt deurgaon op de vaaste meniere van veurrang geven an de duurzemhied van et streektaelinstituut, an bestaonde aktiviteiten en de vaaste vormen van saemenwarking mit een hiele riegel instellings, verienings en ondernemings.
Onder de kop Hoe now veerder? geft et Schrieversrontebestuur zien belangriekste doel: ‘Veur 1972 was d’r aenlik hielendal niks in en veur et Stellingwarfs. In 35 jaor tied is d’r hiel vule opbouwd. Aenlik is dat een klein wonder. Mar een wonder dat deur grote eigen inzet en deur de permanente steun van de gemienten en de perveensie tot staand brocht is. En daor moet mit vaort en visie an veerderwarkt wodden. Struktureel en mit oge veur een duurzem behoold’.
De titel van disse ni’jste Schrieversronte-uutgifte dot daenken an et richtinggevende repot/diskussiestok uut 1977, Veerder mit et Stellingwarfs, dat indertied mit op anraoden van Perf. dr. Anne Vondeling opsteld wodde. De keuzes die de Schrieversronte in dit ni’jste repot daelelegd het, bin netuurlik hielemaole van disse tied én ze bin richt op de volgende tien jaor. Toch het et bestuur veur duurzemhied keuzen in de vorm van behoold en verstarking en niet veur al te grote verni’jingsplannen. Dat komt uut et idee weg dat et goeie behaeld is mit een hiele protte inspannings en investerings en dus behullen wodden moet, en dat muuilik te veurspellen is hoe de wereld over een jaor of viere, vieve daenkt over et ommegaon mit oonze streektael en de streekkultuur. Mar een goed Stellingwarfs kenniscentrum en veerdere kennisontwikkeling zullen meensken in de toekomst hoe dan ok altied weerde an hechten blieven. Dat meuj’ netuurlik mit een gerust hatte verwaachten, dat daoromme ok de naodrok op duurzemhied. En bi’j slot van zaeke, oge veur duurzemhied past ok hielemaole in de geest van et mement; mit mekeer op een degelike meniere veerder, is de gedaachte. Et ni’je repot is 24 bladzieden en gelt vuuf euro, buten de kosten veur et versturen omme.


‘BOEK, Weet wat je leest’ geft ommedaenken an et Stellingwarfs

Dit prachtige ‘ni’js- en aachtergrondblad’ over boeken dat himzels ‘populair literair magazine’ nuumt, het ok disse keer weer prachtige vraoggesprekken en uutvoerige aandere stokken mit infermaosie. Biezunder is disse keer, we hebben et over no. 1 van jg. 4, dat d’r een aorig artikel in staot over lezen in de streektael. En inderdaod, behalven et Limburgs, Drents en et Nedersaksisch in et algemien kriegen mit naeme boeken in et Stellingwarfs flink ommedaenken. Gelokkig dat dit soort laandelike blaeden ‘de perveensie’ niet overslat. Zoveul schrievers en zoe’n protte lezers in de kleinere taelgebieden, dat is ommes een verschiensel daor aj’ niet zomar even an veurbi’j heuren te gaon!


STRAOLENDE DAG VEUR KURSISTEN VAN KURSUS STELLINGWARFS I

Inderdaod, et was beslist een straolende dag de zaoterdag die now al weer veurbi’j is, de 19e feberwaori 2007 om percies te wezen. Wat et zunneschienweer anbelangt, en veur negen personen die mitdaon hebben an de jaorlikse kursus Stellingwarfs ok in een aander opzicht. Want in et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop wodde de kursus Stellingwarfs veur beginners ofsleuten, en dat gebeurde mit een slim gezellige en kreatieve examendag.
Van de twaelf kursisten die in et eerst-an mitdeden, deden disse keer negen personen examen. De kursus Stellingwarfs veur beginners is tien aovens van elk twie uren laank. Butendat moej’ ok, naor gelang de studiewiezer opgeft, nogal wat huuswark doen: taeloefenings, een warkstokkien over geschiedenis, van Stellingwarver literetuur genieten en gao mar deur. Drieje van de twaelf kursisten mossen eerder om tiedgebrek ofhaoken, mar de negen die zaoterdag an et examen mitdeden slaegden zonder perblemen.
Op et examen van disse Stellingwarver kursus maek ie een diktee, doej’ een grammatika-opzuukopdracht, doej’ een stokkien kreatief schrieven en ie hebben twie keer mondeling: angaonde geschiedenis en angaonde lezen en literetuur.
An et aende van de middag kon Schrieversronte-veurzitter Doeke Duursma an alle negen kursisten et diploma anlangen. Disse meensken hadden in de loop van de kursus en ok op disse dag heur beste bientien veurzet, dat koj’ in alles marken. Ze verdienden et om even flink in et zunnegien zet te wodden, en dat dee de veurzitter dan ok even. De meensken die disse keer et examen haeld hebben, bin: Titia Dorine Bijwaard (Ni’jtriene), Teunie van der Wijk (Oosterwoolde), Attie Nijboer (De Fochtel), Wence Wassink (Liwwadden), Ulke Jochem van der Bij (Kollumerzwaog), Jacqueline Nijholt (Hooltpae), Martin Oostra (Wolvege), Nicolette Hartong (Boksum) en Yvonne Winters (Opeinde). Kursusleiders weren Grietje Bosma, Pieter Jonker, Geert Lantinga en Henk Bloemhoff.


Twiejaorlikse dag van de SND

De Stichting Nederlaanse Dialekten hoolt op 17 meert weer een grote dialektedag, disse keer in et Belgische Mechelen. D’r bin lezings, d’r is een stadskuier en meer, en ok komt d’r weer een boek uut. Et heufdonderwarp is disse keer ‘Dialect in het spel’. In et boek gaon ok een stokmennig schrievers op dat onderwarp in, al naor gelang de streektael/et dialekt daor ze over vertellen. Meer over disse dag is te vienen op www.vcv.be.


Wisseling van taeken bi’j de Stellingwarver Schrieversronte

Per 1 jannewaori het de heer Pieter Jonker zien taek as direkteur overgeven an Sietske Bloemhoff, die eerder al waornemer was as dat zo uutkwam. Mit et stappien weeromme van Pieter en de ni’je situaosie veur Sietske kun beide kollega’s goed uut de voeten, al zal et mit naeme veur Sietske nog even wennen wezen. Meer over de wisseling is te lezen in et kommende nommer van oons tiedschrift De Ovend.


Krek verschenen: et Stellingwarver plaanteboek van Henk Jager

Vandemorgen verscheen d'r al weer een ni'j boek bi'j de Stellingwarver Schrieversronte. Et is bepaold weer een hiel biezunder boek dat bi'j de Schrieversronte uutkommen is: Et Stellingwarver plaanteboek, naemen en biezunderheden.
En inderdaod, daor gaot et omme. Et boek het een prachtig omslag, et het krek zokke mooie foto's, mar de tekst het netuurlik nog vule meer te bieden!
De maeker, Henk Jager, het mit ieverig warken, dat him netuurlik hiel wat tied kost het, een boek op 'e wereld brocht dat et meer as verdient om kocht te wodden deur elk huusgezin. Dat is omdat hi´j alle Stellingwarver naemen bi´j mekeer brocht het die him dislange uut bronnen bekend weren. Die het hi´j onder de belangriekste Nederlaanse benaeming zet, dat ie kun daor alle benaemings bi´j mekeer vienen. Mar d´r is meer, want aj´ bi´jveurbeeld et woord slangebloeme tegenkommen as synoniem bi´j salomonszegel, dan woj´ ok deurverwezen naor aandere plaanten die die benaeming hebben. Mar dat is niet et ienigste. Want ie vienen van alles en nog wat an infermaosie over gruuiplakken, gebruuk en gewoonten, meugelike verklaorings van de naemen, en nuum mar op.
Et is een boek dat om zo te zeggen een slim hoog infermaosiegehalte het.
Et eerste exemplaor wodde anlangd an de heer U. Hosper, direkteur van It Fryske Gea, een orgenisaosie die ok Stellingwarver netuur in bezit en beheer het. Ze steunen et bruken blieven van de tael o.e. deurdat ze oolde benaemings in et Stellingwarfs in heur Stellingwarver gebied weer op botties en kaorten en zo naor veuren kommen laoten.
Uteraord gaon et behoold van de eigen streektael, de eigen netuur, et eigen laandschop en de liefde veur die dingen hier mooi mit mekeer op. Henk Bloemhoff van de Schrieversronte beud et eerste exemplaor an. Hi'j wol hiel graeg dat hiel vule meensken et ni´je boek kopen zullen. Et is de schriever en de Schrieversronte d´r now krek om te doen dat de naemen en de aandere infermaosie zo vule as et kan weer bruukt wodden, in ieder geval onder de meensken kommen. En de pries is te overzien, et gaot om mar 12,50 euro.
Niet allienig de heren Hosper en Bloemhoff hullen een praotien om et ni'je boek henne, ok de bekende plaantenaemedeskundige de heer E.J. Weeda (van Zwolle) kwam mit een aorige inleiding. En dat veur een aorig volle zael in 'Et Waopen' in Berkoop.


Taeltelling Nedersaksisch: twiede drok verschenen

Veurige weke is de twiede drok verschenen van et boekwark Taeltelling Nedersaksisch. De eerste drok was op ’e wereld kommen in et laest van 2005. De laeste maonden was et boek uutverkocht, dat de Stichting Sasland van de Rieksuniversiteit Grunningen en de Stellingwarver Schrieversronte besleuten dat d’r een twiede drok kommen mos in verbaand mit de vraoge die d’r de hieltied nog naor dit boek is.
Et boek geft an hoe et staot mit et feitelik bruken van et Nedersaksisch thuus, et praoten kunnen, et lezen kunnen, et inderdaod ok echt lezen, en ok et schrieven kunnen.
Et onderzuuk is daon in de verschillende Nedersaksische regio’s: Oost-Stellingwarf, West-Stellingwarf, Stienwiekerlaand, West-Overiessel, Drenthe, Grunningen, Twente, in de Aachterhoeke en op de Veluwe. De uutkomsten geven ok een beeld van leeftiedsverschillen, opleidingsverschillen enz. in verbaand mit et bruken en et beheersen.
Et dot blieken dat mit mekeer een dikke 1,6 miljoen meensken et thuus praoten, zoe’n 2,1 miljoen kun et praoten, zoe’n 2,3 miljoen kun et lezen en zoe’n 1,3 miljoen doen dat ok vri’j riegelmaotig.
Technische gegevens: 108 bladzieden, ISBN: 90 6466 1324, serienommer: Nedersaksische Studies 21, schriever: Henk Bloemhoff, pries: 9 euro.


Krek verschenen: ni'je roman van Johan Veenstra

Daor is dan de roman daor iederiene al op zat te waachten, de ni'je roman van de bekendste Stellingwarver schriever, Johan Veenstra! Over dit twintigste boek mit hiel vule autobiografische elementen is hiel vule te lezen al in oonze schitterende boekekraante Twie pond 'n stuver en in oons prachtige tiedschrift De Ovend. Op 1 september wodde een grote peblieksaovend hullen mit de prissentaosie; tussen de 175 en 200 meensken weren d'r bi'j. Mit o.e. kruderige vraoggesprekken vol humor van de Friese schriever Douwe Kootstra mit Johan Veenstra, veurleeswark deur de schriever zels, en de anbieding van de Drentse schriever Gerard Nijenhuis. Die reageerde mit zien grote wardering te numen veur de Stellingwarver schrieveri'je en de Stellingwarver Schrieversronte, en veur Johan Veenstra in et biezunder. Hi'j prees o.e. et echte Stellingwarfs dat Veenstra altied in zien boeken bruukt, en dat ok now weer zien wark extra antrekkelik maekt.
D'r is meraokels veul belangstelling veur et ni'je boek. Et vligt over de toonbaank, dat et is an te raoden om d´r gauw bi´j te wezen. De pries maekt dit boek extra antrekkelik, et gaot om mar 11,00 euro.
Veur meer ni´js over de aovend en et boek is et an te raoden de streekkraanten in de gaten te holen.


De regio tijdens de Tweede Wereldoorlog

Dit gaot om een uniek geschiedenisboek van de haand van Wiebe H. de Vries, mit ommeraek wat feiten over de Twiede Wereldoorlog in Stellingwarf en omgeving. Wat 'de oorlog' angaot is dit gewoon ét boek, zeg mar, en dat moej' hebben. In de twiede helte van augustus is de dadde drok verschenen, dat we kun now weer volop leveren. Et is een pracht van een boek mit flink wat foto's, et is 256 bladzieden dikke en et gelt mar 18,50 euro. De liefhebber van de geschiedenis van die zwaore tied van de oorlog moet hier ok even weten, dat De Vries nog om de twie maonden een interessaant artikel schrift in oons tiedschrift De Ovend. Niet allienig et boek dus, mar ok zien serie artikels is slim te muuite weerd om te lezen. Et boek De regio tijdens de Tweede Wereldoorlog en et tiedschrift De Ovend bin beide uutgiften van de Stellingwarver Schrieversronte.


September Stellingwarver boekemaond mit ommenocht een debuut van Roely Bakker: et boekemaondgeschink

Twie keer eerder verscheen d’r een echt boekemaondgeschink bi’j de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. In 1994 verscheen de prachtige novelle Gooldsje van de haand van Boele Land en in 1999 et kruderige boekien Et buro 1 Meneer Hartogh van de haand van Jan Jelle Foxhol. Dat et wodde de hoogste tied dat de trouwe kopers en lezers van et Stellingwarfs weer es verrast wodden mit een boekemaondgeschink. Dit jaor verscheen de 25-ste boekekraante Twie pond ’n stuver en dat was aenlik de direkte anleiding om een biezunder boek uut te geven. Dat daoromme maekte Drokkeri’je Van der Meer uut Oosterwoolde, de vaaste huusdrokker van de Schrieversronte, tegere mit de perveensie en de Schrieversronte zels dit projekt financieel mit meugelik. Et boek wodde schreven deur Roely Bakker uut Makkinge. Staorigan is Roely Bakker al gien onbekende meer in et wereltien van de Stellingwarver schrieveri’je. Heur verhaelen en gedichten verschenen riegelmaotig in De Ovend en in de rebriek Op ’e schostienmaantel in oonze streekkraanten. Wark van heur wodde opneumen in verschillende boeken en op de Fryske Skriuwerskelinder. Ze schreef zeuven spiksplinterni’je verhaelen veur dit boek, dat as titel mitkreeg Zuver nuver, en ze keus uut heur gedichten ok zeuven stoks. Et bin hiel verschillende verhaelen wodden. Zo is d’r een erotisch verhael, een kastvertelling, een love-story en nuum mar op. De meerste verhaelen speulen vandaege-de-dag en bin medern van toon, mar et verhael In de meensken een welbehaegen is een klassiek kastverhael in de beste tredisie. Et speult nog in de tied dat de kiender in de bedstee sleupen. Roely Bakker wet de sfeer van die tied prachtige daele te zetten. Ze is een echte verteller. Bi’j et lezen van heur verhaelen bi’j’ altied beni’jd hoe as et oflopt en ze schrift ok wel zo beeldend daj’ drekt ok et hiele verhael veur je zien. De dialogen in heur verhaelen bin altied levendig. In heur gedichten wet ze ok prachtig beelden op te roepen, mar ze geft veural uutdrokking an et gevuul: liefde, gelok en passie. Zeuven verhaelen, zeuven gedichten die heur graeg lezen laoten.
Et ni’je boek wodde vormgeven deur Sijtze Veldema van StiletVormgeving uut Dwingel. Et is een vierkaant boek en in gruun en zwat uutvoerd.
Zuver nuver kriej’ kedo aj’ veur 12,50 euro an Stellingwarver Schrieversronte-boeken kopen: in de boekwinkel of in de sutelaktie. Die gaot op maendag 4 september weer uut aende, zie ok veerder op oonze webstee. Et boekwark is ok te kriegen veur 5,50 euro. Meensken die heur in september opgeven as lid bi’j iene van de biebeltheken van et biebelthekeverbaand ‘Zuudoost-Frieslaand’ kriegen et boek ommenocht. De oplaoge is bepaold op 1500 stoks.


Over de biografie van het Stellingwerver landschap

As een keurige kleine zelsstaandige uutgifte is de oflopen weke bi'j de Stellingwarver Schrieversronte een biezundere tekst verschenen van Perf. dr. H.T.J. Waterbolk. Et is die van de lezing die hi'j hul op et archeologiesymposium in et veurige jaor in Noordwoolde. Disse ni'je uutgifte is in et Nederlaans; die in et Stellingwarfs het eerder al in et tiedschrift De Ovend staon. Meensken mit belangstelling veur de echt prachtige tekst van Perf. Waterbolk in disse biezundere uutgifte kun oons even tiedinge doen. De pries is 2,50 euro.


Et Stellingwarver Plaanteboek: de naemen en biezunderheden

In september verschient bi'j de Stellingwarver Schrieversronte 'Et Stellingwarver Plaanteboek: de naemen en biezunderheden'. Dit boek is van de haand van Henk Jager, mit foto’s van Klaas van der Veen. De Stellingwarver Schrieversronte geft dit boek uut in saemenwarking mit et Fryske Gea.
Et boek geft niet alliend honderden mooie Stellingwarver plaantenaemen, mar telt ok meer as 250 stokkies mit aorige infermaosie over die plaanten. Dat kan gaon over waor as die plaante nog te vienen is, waor as die plaante veur bruukt wodde, hoe as et leefmilieu van die plaante was en is, en al zo wat henne.
Uutgebreider ni’js over dit biezundere boek volgt, hool et in de gaten dus!


Opni’j verschenen: ‘Notities uit de Geschiedenis van de Ooststellingwerfse dorpen’

Vlak nao de Pinkster verscheen de ni’jste drok van et boek ‘Notities uit de Geschiedenis van de Ooststellingwerfse dorpen’. Dat is goed ni’js veur meensken die meer over de geschiedenis van de dörpen in Oost-Stellingwarf an de weet kommen willen. Zeker veur meensken die hier ni’j kommen binnen te wonen en veur meensken mit algemiene belangstelling die graeg de historische feiten van heur dörp es op een riegeltien staon zien willen. In dit boek wodt op een begriepelike meniere et veurnaemste verteld uut de geschiedenis van elk van de dörpen van Oost-Stellingwarf. Et wodde indertied schreven deur de veur-veurige burgemeester van Oost-Stellingwarf, dr. T.H. Oosterwijk. Oosterwijk wodde indertied terecht beschouwd as een groot kenner van de Stellingwarver geschiedenis. Lange leden al weer, om percies te wezen in 1962, verschenen zien beschrievings van de geschiedenis van elk dörp van Oost-Stellingwarf as losse ‘opstellen’ in de Ni’je Oost-Stellingwarver. Die riegel bi’jdregen wodden daornao in stencilde vorm verspreided en nog weer laeter warkte hi’j die vorm omme tot een boek, mit anvullings en verbeterings. Ok in boekvorm wodde de geschiedenis van elk dörp appat, per eigen heufdstok, naor veuren brocht. De eerste drok in boekvorm wodde in 1977 uutgeven, en in 1986 verscheen de twiede drok, bewarkt en wel, en as uutgifte van drokkeri’je Van der Meer in Oosterwoolde tegere mit de Stellingwarver Schrieversronte. De ni’jste drok is de vierde, en daor zitten gien wiezigings meer in.
Ofgaonde op de vraoge die d’r de hieltied nog naor dit biezundere boek is en de reakties deur de jaoren henne verwaachten beide uutgevers een goeie verkope. Veur de pries hoeft et al hielemaole niet over te gaon, et boek gelt mar 14,50 euro.
‘De Geschiedenis van de Ooststellingwerfse dorpen’ is 192 bladzieden dikke. Et boek het behalven een protte infermaosie in de tekst ok een protte historische illestraosies. Ok veur de echte sneupers bin d’r hiel wat gegevens in de tekst te vienen, en ok de verwiezings in de noten an et aende van elk heufdstok bin nog altied de muuite weerd.


Maaike

Van de haand van Jan Schonewille (1953) verscheen op 13 april 2006 (toegelieke de bevri’jdingsdag van Oost- en West-Stellingwarf), zien debuutroman ‘Maaike’. Jan Schonewille studeerde theologie an de Theologische Universiteit van Kaampen. In 1980 wodde hi’j predikaant van de geriffermeerde karke in Ni’jsliek, in kombinaosie mit toerissingswark in de regio Beilen. In 1985 wodde hi’j benuumd as predikaant veur missionaire toerissinge in de S.O.W.-karken in Frieslaand. In 1992 startte hi’j ‘Onder de Linde’, een centrum veur bezinning, opvang en vorming, in een verbouwde boereplaetse an de Vogelrijd op ‘e Fochtel. Sund veurjaor 2000 was hi’j bestuurslid van de Stichting Joodse Warkkaampen in Frieslaand en Drenthe. Die stichting leut onder meer monementen daelezetten bi’j de oolde warkkaampen en gaf een boek uut over die warkkaampen. Hi’j schrift veur een vaasterebriek in et ni’jsblad De Ni’je Oost-Stellingwarver. Disse roman gaot over de geheime liefde van een maegien mit een bewoner van et joodse warkkaamp Ybenheer. Et boek telt 80 pag. en kost Euro 8,--. Et boek verscheen mit financiële hulpe van de perveensie Frieslaand.


Studentehaever. Verhaelen en gedichten in et Stellingwarfs

Onder redaktie van Roely Bakker en Christine Magour-Mulder verscheen de bundel verhaelen en gedichten Studentehaever. In Studentehaever staon verhaelen en gedichten in et Stellingwars uut de jaoren 2001 t/m 2005. Ze bin van de haand van een groep kursisten Kreatief Schrieven. Van goenend van die kursisten is ok al riegelmaotig wark publiceerd in o.e. et Stellingwarver tiedschrift De Ovend, de rebriek Op ’e schostienmaantel in de regionaole kraanten en de Stellingwarver Spreukekelinder. De Stellingwarver Schrieversronte hoopt dat, behalven deur et jaorliks orgeniseren van ien of meer kursussen Kreatief schrieven, mit et verschienen van Studentehaever meer meensken anzet wodden tot et schrieven in et Stellingwarfs. An de prachtige, slim ofwisselende inhoold van disse bundel zal et zeker niet liggen, die zal de lezers vast hiel goed smaeken. Alle Schrieversronte-leden wodde de bundel in feberwaori 2006 ommenocht toestuurd. Veerder is de bundel in de haandel veur 4,95 euro; hi’j telt 48 bladzieden


Bundel 'beestachtige riempies' van Jan Veldhuizen

Vlak veur et begin van de jaorlikse sutelaktie kwam et ni'je boek van Jan Veldhuizen op de wereld. Et hiet 'Beestebende', en et bestaot uut 'beestachtige riempies', in de woorden van de schriever zels. Et is wel verschrikkelik spietig et hier numen te moeten, mar Veldhuizen is in de maond november van 2005 in zien woonplak Apeldoorn wegraekt, in de leeftied van 64 jaor.
Jan Veldhuizen brocht zien jeugd deur op 'e Miente in Noordwoolde. Een peer jaor leden kwam hi'j opni'j mit et Stellingwarfs in de kunde, de tael van zien jonge jaoren. Van die tied of schreef hi'j verhaelen vol humor, mar hi'j schreef ok gedichten, vol sfeer en eernst. In 2003 dee hi'j mit an de Stellingwarver Schrieveri'jepries, een anvieteringspries veur beginnende schrievers en dichters in et Stellingwarfs. Hi'j wun, mit zien cyclus van gedichten 'De oolde zegeuner'. Veurig jaor kwam zien eerste bundel bi'j de Schrieversronte uut, 'De tael van mien moeke'.
In de ni'je bundel 'Beestebende' vaalt veural Veldhuizen zien humor slim op. 'Beestebende' zit in een hiel mooi omslag van Sietske Bloemhoff, is 48 bladzieden dikke en kost 7,50 euro. Veldhuizen zien debuutbundel verscheen in 2004 bi’j de Schrieversronte, onder de naeme 'Gewoon Stellingwarfs. De tael van mien moeke'. Veldhuizen hul him ok doende mit et schrieven van kotte verhaelen, en ok hadde hi’j aorighied an et biebelvertaelen in et Stellingwarfs.


Stellingwarfs - Nederlands Verklarend Handwoordenboek

Rondomtoe is bekend dat de Stellingwarver Schrieversronte in de tiedrekte van 1994-2004 et grote, vierdielige Stellingwarfs Woordeboek uutgeven het. In dat woordeboek bin zoe’n protte woorden, betekenissen, uutdrokkings, spreekwoorden enz. opneumen dat et mit mekeer haost om 4000 bladzieden gaot. Alle vier dielen toegelieke, dat kost 120 euro. De Stellingwarver Schrieversronte het now ok een vule kottere, goedkopere uutvoering te koop, die wel haanzem is.
Et gaot om et ‘Stellingwarfs - Nederlands Verklarend Handwoordenboek', een uutgifte in íén boek van 704 bladzieden. Dat is antrekkelik, en de pries is dat ok, want dit woordeboek gelt mar 12.50 euro.
Et ni’je haandwoordeboek geft behalven zo goed as alle woorden die ofwieken van et Nederlaans ok alle betekenissen en de volle riekdom van de variaanten die in et Stellingwarfs veurkommen. Veurbeeldzinnen en uutdrokkings en zo bin mar dunne opneumen. D’r is keuzen uut et grote woordeboek, dat dit haandwoordeboek staot veur et Stellingwarfs van et hiele gebied van Stellingwarf. D’r is ok een riegel woorden en betekenissen in verwarkt die nog niet in et grote vierdielige woordeboek stonnen, mar die naoderhaand veur et locht kommen binnen.
In de inleiding is een liest opneumen van muuilike verbienings. Bi’jveurbeeld: aj’ = ‘als je’ en 'wowwe' = 'worden we', 'wilden we'. Veerder is d’r een kaorte opneumen mit de plaknaemen van Stellingwarf in et Stellingwarfs. Et gaot om een uutgifte van de Stellingwarver Schrieversronte. De schriever is Henk Bloemhoff.


Boekwark ‘Taaltelling Nedersaksisch’

In dit boek staon de risseltaoten van de enquête naor de beheersing en et bruken van et Nedersaksisch in Nederlaand. Zoe'n twiedadde van de meensken in et Nedersaksische gebied is in staot die tael te praoten en te lezen. De helte dot dat ok riegelmaotig. Wel wo’n et bruken en et praoten kunnen per generaosie minder, en ok is d’r wat verschil aj’ meten neffens opleiding en geslacht. Soms ok is d’r een dudelik verschil tussen plattelaand en stad, al is dat veur een perveensie as Drenthe bi’jveurbeeld weer niet zo.
Erkenning van et Nedersaksisch volgens et Europese haandvest veur regionaole taelen en taelen van minderheden kan d’r toe helpen om et Nedersaksisch in levendig gebruuk te holen. Dippeteerde Kristen van Overiessel kreeg in november et eerste exemplaor. Hi'j het nog es mit naodrok weten laoten dat Overiessel, ok uut naeme van Grunningen, Drenthe, Gelderlaand en de gemienten West- en Oost-Stellingwarf, an et riek vraogd het om mit de procedure te beginnen om et Nedersaksisch te erkennen onder diel III van et Europese haandvest.

Een tal ciefers over et gebied van et Stellingwarfs uut de ni’je publikaosie kuj' op disse webstee weervienen onder de anklikmeugelikheden 'FAQ' en 'taelinfo algemien'. Et gaot om een uutgifte van de stichting Sasland in Grunningen en van de Stellingwarver Schrieversronte

Laeste anvulling: 2-3-2013