De Stellingwarver Schrieversronte is et belangriekste instituut veur tael, literetuur, geschiedenis, volkskunde en identiteit van Stellingwarf. Stellingwarf is een biezundere regio in Zuudoost-Frieslaand (NL), daor de meensken vanoolds Stellingwarfs praoten. Et Stellingwarfs is een vorm van Nedersaksisch. Oonze administraosie is los op maendag tot en mit donderdag, van 9.00 tot 16.00 ure. Overleggen mit ere mitwarkers kan allienig nao tillefonische ofspraoke. Tip: kiek ok es op oonze ere websteden www.stellingplus.nl en www.stellingia.nl! Woj' graeg weten wat een woord of uutdrokking inhoolt? Klik dan links onder 'Algemiene Info' op 'Stellingwarfs Woordeboek'.


'The Lion Rules' winnen Stellingwarfs Meziekfestival

Zaoterdagaovend 18 november wun et duo 'The Lion Rules' et Stellingwarfs Meziekfestival 2017, mit et lied 'Op tied weer thuus'. De tekst van et winnende lied wodde schreven deur Harmen Houtman, wiels Yska de Leeuw veur de meziek zorgde. De jury was liekewel ok vol lof over alle ere lieties die in anmarking kwammen veur de pries, zo bleek wel uut de woorden van juryveurzitter Wim Hunneman. De jury beston veerder uut Philomène Bloemhoff en Appie van Riesen. Et Stellingwarfs Meziekfestival was veur de twiede keer in De Miente in Oosterwoolde. Roem tachtig bezukers zorgden mit mekeer veur een geweldige, sfeervolle muzikaole aovend. Opvalend was opni’j de verscheidenhied in genres daor de dielnemers mit mekeer veur zorgden. Nedersaksische troebadoer Serge Epskamp eupende de aovend mit prachtige luusterlieties in et Stellingwarfs, Aachterhoeks en Drents. Veul wardering was d’r veural veur zien ni’jste lied ‘Dat van die twie peerden’, zien vertolking van et verhael over de twie verdwenen peerden van Ni’jberkoop halverwege de 19e ieuw. Nao him was et de beurt an 'The Lion Rules', die een zeuvental lieties heuren leuten. Jeannette Roeles en Yska de Leeuw, die tegere dit duo vormen, treden overal in et laand op en leuten een deursnee heuren van heur slim ofwisselende rippertoire van Engelse én Stellingwarver lieties. Nao et schoft zong et koor 'Elser Smart' uut Else niet alliend smatlappen, die ze op een haost kabberetachtige wieze heuren én zien laoten, mar ok een flink tal Stellingwarver lieties. Sommigen daorvan bin al wat oolder, mar d’r weren ok ni’je lieties bi’j, waorvan de teksten schreven wodden deur koorlid Ineke Oudshoorn. De aovend wodde ofsleuten mit een gelegenhiedsoptreden van de muzikaole kammeraoden Fons Jörgen en Remy Tjassing. Heur optreden maekte grote indrok mit naeme vanwegens heur arg goed op mekeer ofstemde zang en gitaarspul. De prissentaosie was opni’j, op heur eigen enthousiaste wieze, in goeie hanen van Anna Span. Et festival wodde opneumen deur de lekaole omroep Odrie; de kommende tied zullen dielen d’r van uutzunnen wodden. Et festival is een initiatief van de Stellingwarver Schrieversronte en wodt orgeniseerd deur een speciaole warkgroep, die uut Klaasje Herder, Kjest Herder, Piet Tjassing en Sietske Bloemhoff bestaot. Et Stellingwarfs Meziekfestival wodt ankem jaor opni’j holen in De Miente in Oosterwoolde, et is dan op zaoterdag 17 november.


Sunderklaos wet oons toch wel te vienen? Aanders zoj' him d'r even op wiezen kunnen, toch? Zeker op hiele goeie kedo’s. Zoas de publikaosies van now of kotleden die hier dreks onder nuumd wodden!

Et is al weer omtrent zoveer, dan is et Sunderklaos. Laot et jow niet ontgaon: de Stellingwarver Schrieversronte het vier ni’je prachtboeken – slim geschikt ok veur Sunderklaos om te geven. Laot ze Sunt niet ontkommen. Allegere te koop bi’j de Stellingwarver Schrieversronte en in de boekwinkel:

1. Veldnaemen van Stellingwarf diel VII Oosterwoolde
.
Een prachtboek mit hiel veul illestraosies, kaorties en veertien losse laandkaorten mit daorop zo goed as alle beweerde veldnaemen in Oosterwoolde. Die veldnaemen wo’n allegere nuumd in twie biezundere heufdstokken, mit alfebetische oddering. Twie aandere heufdstokken gaon uutvoerig en hiel leesber over de geschiedenis van et laandschop van Oosterwoolde en over de algemiene geschiedenis, mit een biezunder ommedaenken veur de buurtschoppen. Mit de toelochtende beginheufdstokken een mijlpaol in de publikaosiereeks van de Stellingwarver veldnaemen mar toegelieke ok belist een mijlpaol in de geschiedenisbeschrievings van Oosterwoolde. Et boek is goed, mooi en verni’jend, dat zeggen ok specialisten. Fermaot: A-4, tal blz.: 173. Uutgever: Stellingwarver Schrieversronte; pries: € 27,50. Meer info is veerderop te vienen op disse websteebladziede.

SPIKSPLINTERNI’J/OP PUNT VAN VERSCHIENEN:

2.Omme duisterheyt der vergeteniss. Mooi geschiedenisboek mit de vier lezings van et symposium Oost- en West-Stellingwarf 500 jaor, hullen in de meimaond van dit jaor. Meindert Schroor vertelt over de middelieuwse geschiedenis mit et oge op de greenzen van et gebied in die tied, Henk Bloemhoff brengt et pebliek bi’j de meensken uut de tied van vlak nao de opdielinge in 1517 en geft ok ommedaenken an de schrieftael, Jelle Terluin brengt een mooi beeld van de grietmannen uut de femilie Lycklama à Nijeholt, en Michiel Herweijer gaot in op ‘e geschiedenis nao WO II, en beschrift een meerlaogige identiteit.
Dit bin de lezingtitels:
‘Twee-eenheid: de voorgeschiedenis van 500 jaar Oost- en Weststellingwerf’, ‘Stellingwarf: in de spiegel van de Rentmeestersrekens 1524-1531’, ‘De Lycklama’s à Nijeholt en de OWO-gemeenten’ en ‘Modernisering en de groei van regionale identiteiten. De Stellingwerven na WO II’.
Et boek is een uniek en boeiend gehiel van lezings, ri’j an kaorten, tekenings en aandere plaeties. Fermaot: A-4, tal blz.: 80. Iene van de lezings is in et Stellingwarfs, de eren bin in et Nederlaans. Uutgever: Stellingwarver Schrieversronte; pries: € 15,00


3. De raadselachtige gemeentewapens van de Stellingwerven
Frans Wuijts het him de laeste jaoren drok doende hullen mit et inventariseren, bestuderen en beschrieven van gevelstiender mit de gemientewaopens – zoas ze mit naeme op oolde schoelegebouwen veurkwammen. Hi’j spande him in om waor as dat kunnen zol ze opknappen te laoten. Dit ni'je boek over de gemientewaopens is een uutvoerige behaandeling van ien en aander en is daormit ok een weerdevolle anvulling op alle ere boeken die over de geschiedenis van oonze regio gaon. Et boek is slim leesber, telt 120 bladzieden en gelt € 12,50. Meer info is veerderop te vienen op disse websteebladziede.


4.Rentmeestersrekens van Stellingwarf-Oostaende en Stellingwarf-Westaende
Jerem van Duijl, Sjoerd Galema en Henk Bloemhoff zorgden veur een uutgifte van de bekende mar dislange niet goed ontsleuten Stellingwarver rentmeestersrekens uut de tied van 1524 tot 1531. De uutgifte is de echte tekst mar now in typletters (‘diplomaotisch’), en et gehiel is veurzien van uutleg en een woordelieste van lastige termen. Mooi veur iederiene die een inkiekien hebben wil in et leven in de beide gemienten van doe, d.w.z. in de tiedrekte van 1524-1531 en even daorveur. Ok et laeste, want daor getugen de teksten now en dan ok van. Fermaot: A-4, tal blz.: 127. Uutgever: Stellingwarver Schrieversronte; pries: € 15,00. Meer info is veerderop te vienen op disse websteebladziede


Bescheiden mar raeke viering in ‘De Literaire Hemel’: 150ste nommer van et Drentse tiedschrift ‘Roet’

Gisteraovend 10 november 2017 was d’r bi’j oonze Drentse naobers weer een oflevering in de vaaste literaire prissentaosies in de riegel ‘De Literaire Hemel’, in et Drentse Aomen. De prissentaosies bin de hieltied ‘an taofel’. Et gaot om drieje per aovend, mit elke keer ok een Nedersaksische schriever of onderwarp, en mit as interviewers Albert Haar en Annet Timmer. Raek was et disse keer wel hielemaole: Drentse literetuurkenner Rouke Broersma wodde interviewd deur Albert Haar, en et onderwarp was een biezundere gebeurtenis: et 150ste nommer van et Drentse literaire tiedschrift Roet kwam op 'e wereld. Dat verschienen is bepaold een veurnaem punt in de geschiedenis van de literetuur van et Nedersaksisch taelgebied – et gaot ja ok om een medium dat himzels as ‘letterkundig tiedschrift’ naor veuren brengt. In et taofelgesprek kwam netuurlik et wel en wee an de odder, van een tiedschrift dat ooit in an et aende van de jaoren zeuventig ontston op initiatief van Martin Koster en Ton Kolkman, doe nog studenten Nederlaans – en, niet te vergeten, mit positieve invloed van Hendrik Entjes. Van et begin of wodde et Drentse Roet (= ‘onkruud’) dreven deur een kritisch-positieve instelling angaonde de literetuur in et Nedersaksisch, in et biezunder et Drents. Ok de ontwikkelings in de vormgeving kwammen op ‘e bodden. Broersma, die himzels in et Nederlaans utert - en ok schrift en prissenteert - brocht bi’j de vraogeri’je naor veuren dat hi’j in de Drentse poëzie van now geern een starker ommedaenken veur de vorm zag as dat de laeste tied et geval schient te wezen. Roet zal bewust een pepieren blad blieven, zee hi’j ok. En op een vraoge van Haar over de naoste toekomst, zee hi’j dat hi’j veur de kommende tien jaor bepaold wel optimistisch is wat et wark van de redaktie en de belangstelling veur 'Roet' anbelangt. Iene van de beide blispoters uut de begintied, Martin Koster, was anwezig op disse aovend en kreeg an et aende nog een stevig applaus - meer as verdiend, vun dan ok elkeniene [Roet-nr. 150 = haast 2017, veural mit bespiegelings angaonde 'Roet', 39ste jg.; uutg. Het Drentse Boek; losse nrs. € 4,-]


Ministerie hul konfereensie angaonde Nedersaksisch, Limburgs en Fries

Naor schatting zoe’n honderd man was deensdag 7 november ofkommen op de streektaelkonfereensie in Deventer die et Ministerie van Binnenlaanse Zaeken opzet hadde veur de deur Nederlaand erkende regionaole taelen: Fries, Limburgs en Nedersaksisch. Dit was om meer as ien reden biezunder: veur et eerst dee et ministerie zoks en butendat stonnen ministerie en vertegenwoordigers van et Nedersaksisch eerder tegenover mekeer. Mar dat is de laeste tied deur konstruktieve gesprekken over een veerdere erkenning aanders wodden. Krek as de Nedersaksische streektaelorgenisaosies wil ok et ministerie kommen tot een naodere erkenning, ok hiel konkreet in de vorm van een konvenant. D’r weren twie workshoprondes, mit onderwarpen as onderwies in regionaole talen, ukkespeulplakken en et bruken / stimuleren van streektael daorbi’j, de weerde van streektael in de oolderenzorg, de rolle van onderwies veur taelbehoold en revitalisaosie, en meer.
De bi’jienkomst hadde as doel mekeer infermeren, van mekeer leren en misschien al konkreet tot ni’je positieve stappen kommen. An et aende van de dag nuumde de heer Eric Stokkink, heufd ofdielinge demekraosie van et ministerie, al ien kandidaot veur zoks. Veur et Nedersaksisch warkt et riek mit SONT en de Nedersaksische overheden an een konvenant – zoks wodt now deur vertegenwoordigers uut Limburg die anwezig weren ok overweugen.
Ok alle gemienten in de taelgebieden van et Nedersaksisch, Limburgs en Fries weren uutneudigd, al weren d'r niet vule ambteners ok opkommen.
De eupeningstoespraoke wodde daon deur de heer Hans Gerritsen, veurzitter van SONT, de koepelorgenisaosie van streektaelinstellings veur et Nedersaksisch, die uteraord ok deur de Stellingwarver Schrieversronte dreugen wodt. De toespraoke is te vienen op de webstee van SONT (www.sont.nl), onder ‘nieuws’. An et aende sprak de heer Ger Koopmans, dippeteerde van Limburg.


Historische taele-bi’jienkomst in Berkoop op 1 november jl.

Et Europees Buro veur Kleine Taelen (Stellingwarfs), ok Europeesk Buro foar Lytse Talen (Fries) hul op 1 november zien jaorvergeerdering in Berkoop, bi’j et streektaelinstituut Stellingwarver Schrieversronte an de Willinge Prinsstraote. Et EBKT het meer as twintig ansleuten orgenisaosies in Frieslaand en vormt veur die orgenisaosies een soortement van koepel. Ok bi’j EBKT heuren SONT (Streektaelorgenisaosies Nedersaksisch Taelgebied) en inkelde Nedersaksische orgenisaosies die ok bi’j SONT ansleuten binnen. Zoas, veur Stellingwarf, de Stellingwarver Schrieversronte. Jaorliks vergeerdert et Algemien Bestuur drie keer, iene keer in et Nedersaksische taelgebied. Veurig jaor was Overiessel (Zwolle), en disse keer was Stellingwarf an de beurt – centraol in Berkoop, bi’j et eigen streektaelinstituut. AB-lid veur de Schrieversronte is de heer Jelke Nijboer van Berkoop.
Hiel biezunder was in et geval van disse AB-vergeerdering de anwezighied veur ‘t eerst van vertegenwoordigers uut Limburg, in de persoon van perf. dr. Roeland van Hout van de Raod veur ’t Limburgs, streektaelfunktionaoris veur et Limburgs drs. Ton van de Wijngaard en perf. dr. Leonie Cornips (hooglerer in Maastricht veur de Limburger taelkultuur).
Extra biezunder was de anwezighied van perf. dr. René de Groot, emeritus-hooglerer Rechtsvergelieking en Internationaol Privaatrecht. De heer De Groot is kotleden Vrouw Marieke Sanders opvolgd in heur funktie van Nederlaans expert in et Komité van Deskundigen van de Raod van Europa, dat wil zeggen veur et Europees Haandvest veur regionaole taelen en taelen van minderheden.
Et daegeliks bestuur van EBKT hadde de gaasten vraogd om een kotte prissentaosie, en die wodden mit glaans geven. As eerste liekewel was Schrieversronte-direkteur Sietske Bloemhoff nuugd om in een kleine prissentaosie een overzichien te geven van et wark van et Stelllingwarver streektaelinstituut. Daorbi’j kwam et belang van o.e. et onderwies over en in de streektael as belangriek punt naor veuren. Niet onverwaachs netuurlik – zo gong perf. Cornips vervolgens o.e. in op heur motivaosie om et plak van et Limburgs beter te maeken in de ukkespeulplakken.
Perf. Van Hout gaf in zien praotien an hoe de Raod veur ’t Limburgs warkt. Et Limburgs vaalt onder diel II van et Europees Haandvest. Perf. De Groot gaf een overzicht van hoe et Haandvest indertied tot staand kwam en hoe et deur Nederlaand ratificeerd wodde, waorbi’j behalven et Fries ok et Jiddisch en de tael van de Roma en Sinti én et Nedersaksisch erkend wodden – dat wil zeggen in et kader van etzelde haandvest. Nao inkelde jaoren kwam daor ok et Limburgs bi’j.
Nao et schoft was et tied veur de ‘gewone‘ vergeerdering van et AB. As van algemien belang numen we hier even dat naodrok geven is an et zonuumde Minority SafePack – iedere inwoner, van Frieslaand en Grunningen tot Zuud-Limburg, wodt verzocht om dit iniatief te tekenen. Nederlaand moet naor zoe’n 19.000 haandtekens op zien minst. Et moet leiden tot strukturele EU-inspannings veur regionaole taelen, ok dus veur et Fries, Nedersaksisch en Limburgs. Ok wodde deur et AB ommedaenken geven an et Bildts en an et ni’js dat SONT him prissenteerd het in de Bondsraod veur ’t Nederduuts in Hamburg, wiels SONT per 2018 officieel in de Bondsraod mitdot mit de ‘gaaststaotus’.
Weerommekiekende weren de dielnemers an dit AB ommeraek tevreden mit de sprekeri’je én mit de eigen hoge opkomst van disse keer.


Perf. dr. Guus Borger: ‘Geschiedenis is belangrijk voor de toekomst’; Veldnaemeboek Oosterwoolde uutrikt en prissenteerd op symposium in Oosterwoolde

‘Geschiedenis is belangrijk voor de toekomst’; dat zee emeritus hooglerer in de historische geografie Guus Borger uut Amsterdam naor anleiding van et verschienen van et boek ’Veldnaemen van Oosterwoolde’ (no. 7 in de riegel ‘Veldnaemen van Stellingwarf’). In zien toespraoke roemde Borger mit naeme de verni’jing van wetenschoppelik onderzuuk daor de auteurs van et boek Dennis Worst en Henk Bloemhoff veur zorgden. De onderzuukskombinaosie verklaoring veldnaemen (Bloemhoff) mit de geschiedenis en vegetaosie van et gebied daor de veldnaemen optekend wodden (Worst) is een verni’jingsslag in et wetenschoppelik onderzuuk op dit gebied, en daor het de heer Borger veul wardering veur, zo leut hi’j weten. ‘Geschiedenis is belangrijk voor de toekomst’, zo gaf Borger veerder an. En dat moet niet alliend dreugen wodden deur de politici van een regio, mar ok deur de bewoners zels, neffens him. Dat de gemienschop van Oosterwoolde d’r mit veur zorgde dat disse uutgifte op 20 oktober 2017 verschienen kon nuumde hi’j hiel arg mooi.
Et ni’je boek is uutgeven deur de Stellingwarver Schrieversronte. Ien en aander wodde meugelik deur de al jaorenlange goeie saemenwarking tussen de SSR en de Historische Verieninge van Oosterwoolde. Tegere zorgden de beide instaansies d’r veur dat disse uutgifte ok financieel meugelik wodden kon.

Et boek verscheen tiedens een symposium rond et onderwarp van et boek in et kader van 500 jaor Oost-Stellingwarf. Et eerste exemplaor wodde deur HVO-veurzitter Jan Russchen uutrikt an wethoolder Henk van de Boer van Oost-Stellingwarf. Ok de wethoolder bleek in zien reaktie et belang van dit soorte van onderzuuk in te zien en hadde veul wardering veur et initiatief. Veur himzels nuumde de wethoolder de uutleg van iene van de naemen die in de lezing van Henk Bloemhoff nuumd wodde slim interessaant. De pake van Van de Boer kwam van ‘Kuinre’ en die hadde et ok altied over ‘De Kuunder’, zo gaf hi’j an.
Tiedens et symposium weren d’r lezings van dr. Henk Bloemhoff (taelkundige) die ingong op et veldnaeme-onderzuuk van de Stellingwarver Schrieversronte, dr. Rudolf Ebeling (oold-docent naemkunde RU Grunningen), perf. dr. Guus Borger en drs. Dennis Worst, die vertelde over et onderzuuk naor de historische geschiedenis van et laandschop rond Oosterwoolde. [Zie ok veerder op disse webstee over dit ni’je boek.]


Oktobernommer van De Ovend, jaorgaank 45 (2017) is uut

De ni’jste Ovend is die van oktober 2017. Hi’j is krek verschenen en geft je weer een protte te lezen. Verhaelen bin d’r disse keer van Rob Zethoven, Freddie de Vries, Jaap Sikkema en Johan Veenstra (mit een oflevering in zien riegel katteverhaelen). Poëzie is d’r van Grietje Bosma en Johan Veenstra. Een interessaant artikel brengt Henk J. Jager: ‘Koniferen in Stellingwarf en omkrieten. Diel 3: Soorten uut de sparrefemilie’. Veerder kommen we beter in de kunde mit twie Schrieversronte-aktievelingen: Akkie Zeilstra (van Raevenswoold; bestuurslid en vri’jwilliger) en Kiena Bouwer, vri’jwillig mitwarker. Jannes Westerhof stelt ze an oons veur, en hi’j leidet ok, krek as vaeker, De Ovend in mit ‘Et Veuroffien’. Veerder is d’r hiel veul ni’js in disse Ovend – zoas de tiedinge dat ooldere Stellingwarver ienakters en tenielstokken intied op / via Stellingia.nl te vienen binnen, et digitaole kenniscentrum van de Stellingwarver Schrieversronte. Dat wil zeggen in de volgende vorm: ‘Op Stellingia bin onderdehaand de gegevens van al die ienakters en de tenielstokken te vienen, mit een veurbeeldbladziede mit tekst. Wie graeg een stok bruken willen zol kan kontakt opnemen mit et buro van de SSR’. De tekst wodt dan tegen een kleine vergoeding beschikber steld.


Tentoonstelling 500 jaor grietmannen en burgemeesters in West-Stellingwarf

Ok de Vereniging Historie Weststellingwerf geft flink ommedaenken an et 500-jaorig bestaon van de gemienten. De VHW hoolt, van 2 september 2017 tot 1 feberwaori 2018, een tentoonstelling in et Historisch Informatie Punt van de VHO in de Eupenbaore Biebeltheek, Griffioenpark 10 in Wolvege. Et onderwarp bliekt dudelik uut de titel in de ankondiging: ‘500 jaar grietmannen en burgemeesters van Weststellingwerf. De voorgangers van André van de Nadort’. D’r wodt gien intree heven.


PAS VERSCHENEN: VELDNAEMEN VAN STELLINGWARF VII: OOSTERWOOLDE

In et veld, in de heufden en in de hatten: daor leven bi’j streekbewoners van Stellingwarf de veldnaemen. Grote of kleine stokken laand, paeden, revierties, stokkies heide, een oolde meule, een aander gebouw - ze hadden bi’j de meerste streekbewoners een naeme, en hiel wat naemen kennen meensken ok vandaege-de-dag nog. Meensken wussen waor ze et over hadden as ze bi’j De Scholde weren (tussen Oosterwoolde en Appelsche), ze kenden deurgaons Alteveer (bi’j Oosterwoolde mar ok bi’j Buil), en in Oosterwoolde weren De Lochtinger Venne en Boelenzegde ok aorig bekend. En zo bin d’r vule meer naemen te numen – zoals de Jardinger Tille, Oostenburg, Lohuus, De Moene, Tuttelo en Et Kleindiep.

Veldnaemen weren en bin d’r overal, in hiel Stellingwarf en netuurlik ok in de wereld veer daor buten, mar we hebben et disse keer veural over Oosterwoolde, en dat is in verbaand mit et verschienen van een ni’j boek. Dat boek hiet: ‘Veldnaemen van Stellingwarf diel VII Oosterwoolde’. De 'Historische Vereniging van Oosterwolde e.o.' en Stellingwarver Schrieversronte hebben d’r jaorenlaank stevig mit mekere an warkt. Iendrachtig mit mekeer, in een taelkundig, historisch en laandschopshistorisch projekt. Et wodde een indrokwekkende verzaemeling uut et hiele grote dörpsgebied van Oosterwoolde, kontreinen dus die ok nog es veurzien binnen van meraokels vule buurtschoppen.

Et gaot in dit boek om meer as 1600 naemen, mit nog es 100 vormvariaanten. De Stellingwarver Schrieversronte hadde al hiel lange een kemmissie veur et vaasteleggen van naemen, en de HVO het intied, zoe’n 15 jaor al, een soortgeliekense eigen warkgroep. Netuurlik bin de veldnaemen van Oosterwoolde bi’j mekeer brocht en beschreven veural deur meensken uut Oosterwoolde, mar ok wel van daorbuten. Butendat kon gebruuk maekt wodden van een vroege verzaemeling van de heer Wiebe de Jong, Stellingwarver uut Et Vene. Alle naemen uut Oosterwoolde wodden een tal jaoren leden tot een groot digitaol bestaand bi’j mekere brocht deur een vri’jwilligster van et streektaelinstituut en HVO, Vrouw Minke Dijkstra (1942-2011). HVO-leden Tonie Spijkman, Lieuwe Tiesinga en aanderen vulden et bestaand naotied nog an.

Uutwarking

Ok hebben Tonie Spijkman en Lieuwe Tiesinga tegere mit Henk Bloemhoff de databasis deurneumen, anvuld en veurzien van vormen van de naemen zoas die op kaorten prissenteerd wodden mossen, van ‘De Weper’ tot ‘Legeduurswoolde’, van ‘Jardinge’ tot ‘Groot-Klaozinge’. Et materiaol mos ok veerder bewarkt wodden, toelocht en uutlegd wodden om in boekvorm verschienen te kunnen. En bi’j et boek kwam een kassette, mit mar liefst 14 losse kaorten op A3-fermaot. Alles is now in drok en de prissentaosie zal wezen op 20 oktober, op een Historisch symposium van de HVO in zael De Zon in Oosterwoolde.
HVO-lid Albert Oost zette de naemen op de losse kaorten, Henk Bloemhoff schreef twie heufdstokken over de aord en ontwikkeling van et Stellingwarver veldnaemeonderzuuk van de Stellingwarver Schrieversronte, laandschopshistorikus Dennis Worst schreef twie heufdstokken over de laandschopsgeschiedenis en Henk Bloemhoff zorgde - m.m.v. Tonie Spijkman en Lieuwe Tiesinga - veur een uutvoerig heufdstuk mit en over de naemen zels, heur ofkomst en betekenis, historische omstaandigheden en meer. Veerder het et boek van zien haand nog een taelkundig heufdstok mit alle toponymische elementen ('maod', 'venne', 'akker', 'tille' enz.
Ommeraek wat uren verzaemelwark, onderzuuk doen en schrieven was et... – en now is daor dan een grondige studie beschikber veur iederiene. Veur liefhebbers, sneupers, kultuurgeïnteresseerden, studenten, wetenschoppers. De HVO prissenteerde zo een indrokwekkend historisch wark, en de Stellingwarver Schrieversronte publiceerde mit etzelde boek diel VII in zien riegel Veldnaemen van Stellingwarf.
De prissentaosie van et diel over Oosterwoolde op 20 oktober 2017 was een mooi hoogtepunt in et jaorenlange veldnaemeonderzuuk.

NAODERE GEGEVENS

Fermaot: A4. Tal bladzieden: 173. Losse kaorten: 14. Kaorten in et boek zels: 40, waoronder een historische buurtschoppekaorte. Ofbelings, waoronder veul foto’s in kleur: 72.

Bibliografische gegevens (neffens de titelpagina):

'Veldnaemen van Stellingwarf diel IV, Oosterwoolde. Naemelieste mit uutleg; laandschopshistorische en naemkundige heufdstokken'
Minke Dijkstra (†), Geert van der Meulen (†), Tonie Spijkman, Lieuwe Tiesinga en aanderen [naememateriaol en aandere data]
Albert Oost [losse kaorten]
Henk Bloemhoff en Dennis Worst [teksten]

Pries: € 27,50.
Nommerings: SSR-178, ISBN 978-90-6466-191-4


Minority SafePack: prissentaosie op Europese Taeledag in Liwwadden, Tresoar

Ooggetugeverslag van Henk Scholte, Huis van de Groninger Cultuur, Europese Taeledag, 26 september, publiceerd op 27 september op Facebook:
“Gusternommedag was d'òftrap in t Vraaize Archief Tresoar van Laiwoarden. Doar wuir ook hail dudelk moakt dat t nait allenneg om t Vraais gaat, mor ook om d'aander minderhaidstoalen van Nederland en Europa. Der wuiren tiedens dizze bieainkomst körde inlaaidens holden over hou belangriek n streektoal ongeacht hou klaain t ook is, nait onder d'radar van Brussel blieven mout, mor ook rechten tot beschaarmen en behold dervan het. Henk Bloemhoff bestuurslid van de EBLT Europees Bero van Lutje toalen [ = Europees Buro veur Kleine Taelen] Dee bie wieze van n manifest n heldere oproup aangoande de petitie van Minority SafePack. Hai zee t volgende hierover in zien aigen moudertoal t Stellingwaarfs, dat ook n onderdail van t Nedersaksisch is:
Minority SafePack – punten van ommedaenken:
HEUR EN ROEP ET DEUR:
1.EU, steun ’t Nedersaksisch as 2de tael in hiel Nedersaksië. Dus Grunningen, Drenthe, Stellingwarf, Sallaand, Twente, Aachterhoeke, Veluwe. Oonze tael in opschriften en anwiezings. In de demokraotische insituties.
2. Struktureel Nedersaksisch op radio en tillevisie. Ofspraoken en middels daorveur. HEUR EN ROEP ET DEUR
3. Ondersteuning van literair proza en poëzie, van tiedschriften en boekuutgiften. Stimulaansen en middels. HEUR EN ROEP ET DEUR.
4. EU over taelgebruuk en onderwies? Dan struktureel de regiotaelen numen: Nedersaksisch, Fries en Limburgs. HEUR EN ROEP ET DEUR
5. Nedersaksisch boven et mi’jveld en altied in beeld: internationaol, nationaol, regionaol, lekaol. Die vierslag kan de EU mit veurrang maeken. An de haand van et Europese haandvest.
Kloare toal, dij t der tou dut!”
Kiek ok veerder op disse webstee veur dit onderwarp!


De Stellingwarver sutelaktie leup meraokels goed en hadde een hoge opbrengst!

De Stellingwarver sutelaktie is maendag 25 september veur dit jaor weer ofsleuten en de Stellingwarver Schrieversronte is ommeraek tevreden. De opbrengst van dit jaor was € 9.300,-. Dat is zoe’n € 800,- meer as veurig jaor en ok de gemiddelde opbrengst per boekebak/kroje was beter.

Opni’j verkocht de Stellingwarver Spreukekelender ommeraek goed en dat deden ok de ni’je boeken ‘De raadselachtige gemeentewapens van de Stellingwerven’ van Frans Wuijts en ‘In de grote stoeve en ere verhaelen uut Appelsche’ van Wiebe de Jong. De dichtbundel ‘De overkaant van et waeter’ van Johan Veenstra raektie uutverkocht; uutverkocht is ok et boek ‘De Friese waterlinie’ van Meindert Schroor en zowat uutverkocht et boek ‘De dörpen van Stellingwarf in oolde beelden’ van Jan Koops en Jan de Vries. Ok de routegidsen van de Stellingwarver Schrieversronte deden et hiel goed.

Bin de sutelders niet bi'j jow an de deure west en haj' toch nog belangstelling veur ien of meer boeken? Dat kan netuurlik zomar zo wezen. De Schrieversronte het van alles: in et Stellingwarfs en / of over Stellingwarver kultuur (tael, geschiedenis, identiteit en meer).
Gien nood dus: even mailen of bellen mit de Stellingwarver Schrieversronte kan etzelde mooie risseltaot opleveren! Et de boekwinkels in Stellingwarf hebben et meerste ok! Beslist! En kiek hieronder naor inkelde boeken die binnen een weke of wat verschienen.


26 september: start kampanje Minority SafePack Initiative

Minderheden maeken Europa rieker!

In de Europese Unie bin zoe’n 50 miljoen meensken die bi’j een minderhied heuren. Om die minderheden te bescharmen en te steunen is et Minority SafePack Initiative tot staand kommen. Et Minority SafePack is een burgerinitiatief naor de EU toe, en gaot uut van de taelminderhede-orgenisaosie FUEN (Federal Union of European Nationalities) en 7 Europese politici. Iene van de indieners van et Minority SafePack Initiative was Jannewietske de Vries, doedertieden dippeteerde van Frieslaand.
Et motto van de EU is “in varietate concordia” – in verscheidenhied verbunnen. Et initiatief wil de EU anvieteren om dit motto nao te leven en zien verantwoordelikhied te nemen veur zien minderheden. Dat kan ofdwongen wodden mit een Europees burgerinitiatief.
Et initiatief moet zoveul meugelik ondertekeners hebben om geldig wezen te kunnen. Et het op zien minst ien miljoen haandtekens neudig uut 28 lidstaoten. In Nederlaand ligt de drumpel op 19.500.
De start van disse kampanje is op deensdag 26 september, liekewel in Brussel as in Liwwadden. In Brussel zal et hiele kollege van Dippeteerde Staoten van Frieslaand om 12.00 ure et initiatief ondertekenen in et “Huis der Nederlandsche Provinciën”. In Liwwadden begint op datzelde mement een grote mannefestaosie as start veur et bi’j mekeer geren van zoveul meugelik haandtekens van burgers.
Op die 26ste september, de Europese Taeledag, orgeniseert et Europees Buro veur Kleine Taelen (EBKT / EBLT), in saemenwarking mit de FUEN, De Ried fan de Fryske Beweging en et Mercator Kenniscentrum, een biezundere start van de kampanje om et Minority SafePack-initiatief henne in Nederlaand. Op 26 september is et ok Fryske Twitterdei en Indernational Social Media Day for Small Languages. Mar evenpies 16 Europese regio’s mit een kleine tael doen d’r an mit. Disse social media zal de ontwikkelings om et Minority Safepack Initiatief henne hielemaole volgen. Twitter in jow eigen minderhiedstael, of volg #EDL2017.
Et evenement zal wezen in Tresoar van 12.00 tot 13.30, mit gaastsprekers en een muzikaol optreden van de Bildtse zanger Hein Jaap Hilarides. D’r is dan vot gelegenhied om et initiatief te tekenen. Klik an:
www.ec.europa.eu/citizens-initiative/public/initiatives/open/details/2017/000004. Klik dan deur naor 'Lopende initiatieven' (links) en ruul / scroll naor beneden en klik dan op Minority SafePack > Steun betuigen

Waore: Gysbert Japicxzael, Tresoar, Liwwadden
Wanneer: 26/9/2017, 12.00 – 13.30 (inloop van 11.45 of)
Vri’je toegang
Meer infermaosie: www.minority-safepack.eu
Kiek veur et pergramme op: www.eblt.nl


Pas verschenen: ‘In De Grote Stoeve en ere verhaelen’, van de haand van Wiebe de Jong

Wiebe de Jong woont in ’t Vene mar komt uut de Stellingwarver wereld, uut Appelsche. Hi’j vertelt in ‘In De Grote Stoeve en ere verhaelen’ over biezundere gebeurtenissen in et oolde Appelsche. De Jong publiceerde eerder riegelmaotig Stellingwarver verhaelen in et tiedschrift ‘De Ovend’ en wet altied een biezundere historische sfeer uut te drokken en weerdevolle gebeurtenissen en omstaandigheden uut te belen. Een biezunder boek veur de liefhebbers van zien verhaelen of van soortelieke schrieveri’je. Butendat, echt een boek van oonze streek - een boek dus om te hebben.

Al weer flink wat jaoren leden schreef De Jong verhaelen mit zien herinnerings an et oolde Appelsche. Mar hi’j schreef doe ok de verhaelen op van zien pake, die die verhaelen weer heurd hadde van die zien pake. De overooldpake van Wiebe de Jong was eertieds scheper in Appelsche, zodat flink wat verhaelen over zien erverings in et veld gaon. Soms kommen in die verhaelen ok aorige volkskundige elementen veur, die ze om die reden nóg aoriger maeken.

Al die verhaelen bin kotleden bundeld en ze bin now in boekvorm verschenen. Schrieversronteveurzitter Klaas van Weperen en Jannes Westerhof, redakteur van et Stellingwarfs tiedschrift De Ovend, tuugden deensdagmorgen 12 september tegere naor Et Vene. De Jong, die eerdaegs 90 jaor wodt, bleek ommeraek bliede te wezen mit et eerste exemplaor van et boek, dat hi'j uut hanen van Van Weperen kreeg. De Jong zien verhaelen blieven ommes zo in omloop en geven een weerdevol beeld van et Appelsche van eertieds. Veur de omslagfoto zorgde Gonnie Veldhuizen. Daor is De Grote Stoeve op te zien, een oolde benaeming veur de Kaele Dunen. Veur et omslag en de vormgeving zorgde Sietske Bloemhoff.


Veul belangstelling veur boek over de Stellingwarver gemientewaopens

Veurofgaonde an de prissentaosie van et boek ‘De raadselachtige gemeentewapens van de Stellingwerven’ konnen de bezukers an de aovend (8-9-2017) luusteren naor twie interessaante lezings. Veur de eerste zorgde historikus Cor Trompetter uut Wolvege; hi’j hul een beschouwing over de zin en onzin van herdaenken. N.a.v. zien interessaante kiek op die zaeke kwammen d’r aorig wat reakties uut de zowat volle bovenzael van hotel-resteraant Lunia in Berkoop. De twiede lezing was deur Jelle Terluin uut Beetsterzwaog; hi’j is een deskundige op et gebied van de heraldiek en hul een interessaante inleiding over de geschiedenis van mit naeme de griffioen in de gemientewaopens van de beide Stellingwarver gemienten. Terluin verwees in zien verhael mit riegelmaot naor et boek, dat mitien nao zien lezing prissenteerd wodde.
Nao een inleidend verhael deur siktaoris Hendrik Fokkema van de Stellingwarver Schrieversronte – Fokkema vervong veurzitter Klaas van Weperen die ere verplichtings hadde – overhaandigde auteur Frans Wuijts et eerste exemplaor van zien ni’je boek an de heer Rudolf J. Broersma, ok deskundige op et gebied van de heraldiek en o.e. lid van de Rie foar Fryske Heraldiek. Broersma hadde tiedens et schrieven an et boek Wuijts mit raod en daod bi’jstaon, en daorveur weren auteur en uutgever him slim erkentelik.
Et twiede exemplaor van et boek wodde uutrikt an de auteur zels, wiels et dadde naor Bauke Visser Koenders gong, de vormgever van et mooi uutvoerde boek. Et vierde exemplaor was veur burgemeester Harry Oosterman van Oost-Stellingwarf, die een veurwoord in et boek schreven het.
Et ni’je boek is alweer de 177e uutgifte van de stichting Stellingwarver Schrieversronte uut Berkoop.

Meer over boek en auteur

Frans Wuijts zien ni’je boek beschrift de heraldische geschiedenis van de gemientewaopens vanof de eerst bekende zegels begin 14de ieuw tot en mit de vule laetere versies van de gemientewaopens. Daorbi’j gaot et dan mit naeme om de oorsprong d’r van en de meugelike betekenissen. Et is veur et eerst dat op zoe’n uutgebreide meniere onderzuuk daon is naor dit waopen, mit een gedegen en toegaankelike beschrieving van ien en aander d’r bi’j. Daorbi’j is ok, behalven de griffioen, van betekenis dat de gemientewaopens een rooie cirkel hebben mit een goolden, zespuntige steern veur wat Oost-Stellingwarf angaot en mit een zulveren vuufpuntige steern in geval van West-Stellingwarf. Hoe ontstonnen al die variaanten van de waopens, hoe zit et mit die kronen, en gao mar deur.
Et boek is Nederlaanstaelig en bestaot uut zeuven heufdstokken. We numen die even, om je nog meer een indrok van de inhoold te geven: 1. Het huidige gemeentewapen van Ooststellingwerf; 2 Gemeentewapens van Oost- en Weststellingwerf vergeleken; 3. Speurtoch naar oorspong en betekens van de griffioen; 4. De gemeentwapens van de Stellingwerven preciezer bekeken H. 5 Gemeentewapens en gemeentevlaggen; H. 6 Gemeentewapen Ooststellingwerf en de spreuk ‘Iuste iudicate filii hominum’; H. 7 Leven met heraldische oneffenheden. Et boek het veerder een macht ofbelings mit hiel veul veurbeelden van veurgangers van de gemientewaopens van now, een epiloog, een bronnelieste en bi’jlaogen.
De heer Wuijts het ok drok doende west mit et inventariseren, bestuderen en beschrieven van gevelstiender mit de gemientewaopens – zoas ze mit naeme op oolde schoelegebouwen veurkwammen. Hi’j spande him in om waor as dat kunnen zol ze opknappen te laoten.
Et ni'je boek over de gemientewaopens is een uutvoerige behaandeling van ien en aander en is daormit ok een weerdevolle anvulling op alle ere boeken die over de geschiedenis van oonze regio gaon. Et telt 120 bladzieden en gelt € 12,50. Et is uteraord te koop bi’j de uutgever Stellingwarver Schrieversronte, mar netuurlik ok via de boekwinkels.


Kotleden verschenen: ‘De Overkaant van et waeter’, ni’jste prachtbundel van Johan Veenstra

Op 28 juli kwam bi’j de Stellingwarver Schrieversronte et ni’jste boek van Johan Veenstra uut, de dichtbundel ‘De overkaant van et waeter’. Dat we mit disse schriever een fenomeen van groot fermaot numen hoeven we op disse webstee amper meer uut te leggen. We hoeven allienig mar te wiezen op de lange riegel literair wark dat disse uutgever van de schriever uutgeven het…
De ni’je bundel brengt oons omtrent 50 gedichten, mit verschillende onderwarpen en thematieken. Boeiend en indringend, diepgaond en slim leesber toegelieke, van tael butengewoon stark en zonder overdrieving. Om kot te gaon een boek dat elke liefhebben van literetuur lezen moet en ja, ok hebben moet.
De gedichten in disse bundel nemen je mit in een boeiende tocht in eigen belevingswerelden, miemerings en prakkesaosies, en ze eupenen meerst weer ni’je veerten ok veur jezels.

We nemen hier ien gedicht op:


Woorden

Meensken bestaon uut de
verhaelen die ze vertellen,
zeej’ een keer tegen me.

Nao al die jaoren raekt’
ie zowat niet uutverteld,
stuiterden de woorden

tussen oons henne-en-weer,
waj’ zomar iene aanders.
Een onbekende kammeraod,
die me toch zo eigen is.
Daoromme gao 'k mit je
mit in een ni’j verhael,

Naor een bestemming die
lichtkaans verburgen ligt
aachter onbekende woorden.



In een aorig interview in de Liwwadder Kraante van 6 september 2017 leut Johan Veenstra weten dat hi’j niet van plan is nog mit ni’je dichtbundels te kommen. Hi’j zegt deur zien thematieken veur poëtisch wark henne te wezen. Citaot: ‘Et is een keer klaor. Ie moe’n d’r niet over deurmierken blieven, aanders wodt et vervelend. Veur mi’j en veur de lezer. De eerste gedichten in disse bundel schreef ik tien jaor leden al. Ze hebben me hupen om alles te vewarken, mar dt he’k now al lange aachter de rogge’. Misschien is dit zo, misschien hebben we ok mit dichters rekening te holen mit et motto ‘Zeg nooit nooit’, de belangstellenden zullen et dan wel vernemen. Wel gaot Veenstra deur mit verhaelen, kollums en romans. Veur ankem jaor numen schriever en uutgever alvast de roman mit de warktitel ‘De ofrekening’.
‘De Overkaant van et waeter’ is uutgeven as no. SSR-173 bi’j de Stellingwarver Schrieversronte in Berkoop, ISBN: 978-90-6466-187-7. 62 bladzieden, pries € 10,-


Rentmeestersrekens van Stellingwarf-Oostaende en Stellingwarf-Westaende kotleden in drok publiceerd; now in herdrok

Op 19 meie verscheen bi’j de Stellingwarver Schrieversronte van de haand van Jerem van Duijl, Sjoerd Galema en Henk Bloemhoff et boekwark Rentmeestersrekens van Stellingwarf-Oostaende en Stellingwarf-Westaende / Rentmeestersrekeningen van Stellingwerf-Oosteinde en Stellingwerf-Westeinde (1524-1531).
Dit biezundere boek is een tekstuutgifte mit toelochting van de Stellingwarver Rentmeestersrekens uut de hierveur nuumde tiedrekte. Deur et traanskriptiewark van Jerem van Duijl (veur Oost-Stellingwarf) en Sjoerd Galema (veur West-Stellingwarf) bin disse belangrieke historische teksten, die dateren uut de eerste tied dat de Stellingwarver grieteni’jen onder Karel V zatten, now een stok toegaankeliker wodden en veur iederiene in huus te kriegen. Dat kan dus deur de anschaf van dit boek! Naost de traanskripties deur Galema en Van Duijl, mit mekeer zoe’n 100 bladzieden, zorgde Henk Bloemhoff veur een inleiding, een stok taelbeschouwing en een woordelieste. A4-fermaot, mit mekeer 127 blz. dikke, € 15,- [op dit mement in herdrok]


Ni’jste, fleurige Ovend mit biezundere info! Ni’je veurzitter, ni’j bestuurslid, ni’j proza, ni’je aktiviteiten… nuum mar op! (45ste jaorgaank no. 4, augustus 2017)

Ja, d’r wodt hiel veul verteld en beschreven en d’r bin disse keer ok veul verhaelen en ankondigings. Vusen te vule om hier allegere te numen, dat we doen een greep. De Ovend brengt je in de kunde mit twie ni’je bestuursleden: Geertje Hoekstra en veurzitter Klaas van Weperen, Sjouke Oosterloo brengt et verhael ‘Vrouw Deusien’, Attie Nijboer gaot in op Rob Zethoven zien boek ‘Een beul van een dokter’ en konstateert dat hi’j nog niet uutdokterd is, zeker niet wat de schrieveri’je anbelangt want we lezen in disse Ovend et verhael ‘Hippocrates en Vrouw Vogelsang’. De redaktie vertelt over de kommende manifestaosie ‘Kulturele Heufdstad 2018: De Verdwenen Peerden’, de redaktie dot de boekankondiging ‘De raadselachtige gemeentewapens van de Stellingwerven’ (een intied verschenen Schrieversronte-publikaosie van Frans Wuijts) en netuurlik vervolgt Johan Veenstra zien Ovend-serie ‘Boris en Joris – katteverhaelen’. Hiel interessaant is ok ‘Koniferen in Stellingwarf en omkrieten Diel 2: De naaldbossen’, deur netuurkenner Henk J. Jager. De redaktie dot ankondigins van de Stellingwarver Spreukekelender 2018 en van de publikaosie ‘Veldnaemen van Oosterwoolde’. Et meerst in et oge vaalt de fleurige ankondiging ‘Eerste Stellingwarver film: Daor klept de klokke weer’ – die is veurzien van prachtig fotomateriaol. Vincent en Frank Spijkers sluten of mit ‘Waor is iederiene’, de ni’jste vermaekelike oflevering van ‘Otto, heer van Buil’.


Hi’j is jow toch niet ontkommen? De Ovend no. 3, juni 2017?

Hi’j was d’r netuurlik al even, mar de vekaansiedrokte, et mooie weer, de feestelikheden van Oost-Stellingwarf en West-Stellingwarf 500 jaor…
Wat het hi’j jow te bieden? Twaelf leerlingen van et Comperio College slaegden veur kursus Stellingwarfs; Johan Veenstra vervolgt zien riegel katteverhaelen, Jannes Westerhof in gesprek mit Gerard Ziel uut Ni’jlaemer, in de buurtschoppeserie vertelt Sjoukje Oosterloo over De Drie Tolhekken, en redakteur Jan Koops stelt Schrieversronte-mitwarkster Joke Broekman veur. Henk J. Jager het et over Koniferen in Stellingwarf en omkrieten en brengt in dat verbaand de benaemings op ‘e bodden. De redaktie vertelt over Harmen Houtman die de twiede pries in een Friese verhaelewedstried wun. Attie Nijboer heur Appelsche doe en now op doeken van de meziekkoepel Appelsche wodt prissenteerd, en dichter Jan Willem Teijema zien gedicht ‘In de tuun’ is van te genieten. En netuurlik is d’r meer: blaeder en lees zels. Jaorabonnement twintig euro, losse nommers vier euro. De Ovend maj’ niet missen!


Historisch Symposium naor anleiding van de viering 500 jaor gemienten Stellingwarf-Oostaende en Stellingwarf-Westaende: suksesvolle middag mit veul mooie info

Zoe’n 75 personen maekten vri’jdagmiddag in et MFA van Berkoop et biezundere Symposium 1517-2017 mit. Dit symposium was op de eerste officiële dag van de viering van 500 jaor Oost-Stellingwarf. Ongeveer toegeliekertied gong in Oosterwoolde een tocht mit Oldtimers uut aende mit o.e. burgemeester Oosterman as iene van de dielnemers. Rond drie ure kwam die tocht deur Berkoop, en nam de burgemeester van Oostaende et eerste exemplaor in ontvangst van et ni’je boek Rentmeestersrekens van Stellingwarf-Oostaende en Stellingwarf-Westdaende dat schreven wodde deur Jerem van Duijl, Sjoerd Galema en Henk Bloemhoff. De Rentmeestersrekens van 1524-1531 bin belangrieke geschriften uut de eerste tied van de gemienten Oost- en West-Stellingwarf, die eerder as grieteni’jen anduded wodden. In zien reaktie gaf Harry Oosterman an niet alliend as burgemeester, mar ok as historikus, slim inneumen te wezen mit dit ni’je boek. Hi’j keek d’r naor uut om et boek zo gauw meugelik te lezen, leut hi’j weten. Veur de prissentaosie hadde Henk Bloemhoff in zien inleiding al verteld over dit biezundere onderwarp; de geschriften bin now veur et eerst veur iederiene toegaankelik.

Et symposium begon mit een lezing van Meindert Schroor over de periode van et Stellingwarver gebied vanof 1309 t/m 2017. Et gebied was eerder een redelik zelsstaandig gebied, mar om 1500 henne kwam daor een aende an. In 1517 wodde et opdield in Stellingwarf-Oostaende en Stellingwarf-Westaende.
Nao een optreden van Marita Kruijswijk en Marian Nesse (et duo Marianta) die veur prachtige Middelieuwse meziek zorgden was et toe an de dadde lezing. Die wodde verzorgd deur Jelle Terluin, deskundige op et gebied van de heraldiek, mar ok kenner van de femilie Lyclama à Nijeholt. Van die femilie weren in vroeger tieden nogal wat leden grietman in de Stellingwarven.
In de vierde lezing vertelde Michiel Herweijer – hi’j is in et daegeliks leven o.e. direkteur-siktaoris van de Noordelike Rekenkaemer – over wat de Stellingwarven van nao de oorlog deur de jaoren henne as gebied typeerd het. Opvalend nuumde Herweijer de toch wel redelik konstante keuze angaonde de politieke richting van de Stellingwarvers tot rond 2000. Tot die periode hadde toch mit naeme de PvdA de grootste anhang en dus ok bestuurders. Opmarkelik nuumde hi’j dat in oonze regio nao de Twiede Wereldoorlog hiel vlot alle krotten die d’r nog weren opruumd wodden. Biezunder is butendat dat Oost-Stellingwarf de grootste netuurgemiente van Frieslaand is, de eilanen daorbi’j niet mitrekend. Deur et Fochtelervene en et Drents-Friese Woold bestaot zoe’n 20% van et gebied uut netuur. West-Stellingwarf is nao Kollumerlaand en Opsterlaand de vierde, mit 10%. Herwijer gaf an dat zien onderzuuk lange niet volledig west was en dat hi’j hoopte dat hi’j mit zien verhael eren enthousiast maeken zol veur veerder onderzuuk.
Dagveurzitter was oold-veurzitter van de Stellingwarver Schrieversronte Ype Dijkstra. Et symposium wodde orgeniseerd deur de Historische Vereniging Appelsche e.o., de Historische Vereniging Oosterwolde e.o., de Vereniging Historie Weststellingwerf e.o. en de Stichting Stellingwarver Schrieversronte. De vier lezings verschienen mit een schoffien in een bundel, die krek as et symposium financieel meugelik maekt wodt deur de gemiente Oost-Stellingwarf.


Bestuur Stellingwarver Schrieversronte: verni’jing en op volle starkte veerder

Tiedens de jaorvergeerdering van de Stellingwarver Schrieversronte op 18 meie wodde ofscheid neumen van de bestuursleden Peter Riksma (Zaandpol) en Jan Baas (De Oosterstreek). Beide bestuursleden weren neffens et huushooldelik riegelment nao zes jaor oftredend en niet herkiesber. Et laeste jaor was Jan Baas plaetsvervangend veurzitter omreden nao et ofscheid van Ype Dijkstra in 2016 – Dijkstra was doe negen jaor veurzitter west – een vakketure ontstaon was. Plaetsvervangend veurzitter Jan Baas bedaankte bestuurslid Peter Riksma veur zien jaorenlange inzet veur de Stellingwarver Schrieversronte. Krek zo bedaankte bestuurslid Hendrik Fokkema Jan Baas veur zien jaoren as bestuurslid en veur zien grote inzet as plaetsvervangend veurzitter.
Per 18 meie 2017 bin de ni’je bestuursleden Geertje Otten uut Uffelte (van vroeger van De Hoeve), Akkie Zeilstra uut Raevenswoold en Klaas van Weperen uut Oosterwoolde. Van Weperen wodde vot ok benuumd as veurzitter van de stichting.
De agenda wodde disse aovend vlot deurwarkt, angaonde de jaorverslaegen weren d’r gien op- of anmarkings en ok bi’j de rondvraoge kwam d’r niks op ‘e bodden.

Nao et schoft vertelde Henk Bloemhoff as bestuurslid van SONT (Streektaelorgenisaosie Nedersaksisch Taelgebied) over de staand van zaeken angaonde de veerdere erkenning van et Nedersaksisch en dus ok et Stellingwarfs. Op et mement wodt warkt an een veerdere Nederlaanse erkenning van et Nedersaksisch; de verwaachting is dat ien en aander nao de zommer veur mekaander wezen zal. Sund 1995 is et Stellingwarfs al erkend onder diel 2 van et Europees Haandvest veur minderhiedstaelen.


SSR stelt Raod van Advies in

De Stellingwarver Schrieversronte het sund donderdag 16 meert een Raod van Advies. De Raod wodde deur et bestuur van de stichting insteld omreden et de hieltied meer mit heufdzaekelik toekomstgerichte zaeken te maeken krigt die veural op bestuurlik terrein liggen. Om daor zo goed meugelik op in te speulen bin in de Raod van Advies personen benuumd die op verschillende gebieden veul kennis, ervering en inzicht hebben. Op dit mement bestaot de Raod van Advies uut Titia Bijwaard, Lutz Jacobi, Henk Bloemhoff, Ype Dijkstra, Victor Felder, Jan Haveman en Geert Lantinga.


Omroep Odrie: vlakbi’j, uut de eigen streek en… mit eigen tael en meziek: Odrie

Veur wie et nog niet wus: Omroep Odrie in Oost-Stellingwarf het twie hiele mooie pergrammes in en mit streektael en streektaelmeziek. Ze wo’n hieronder nog es nuumd. Die lekaole omroep is te heuren op 106.9 FM, kabel 104.1 FM.
Veur wie dit ok niet wus: via internet kuj’ Omroep Odrie ok goed heuren:
http://www.radioviainternet.nl/omroep-odrie.

Die streektaelpergrammes dat bin:

Op de vri’jdag:
16:00 ure: Huus en Hiem (herhaeling van de zundag d’r veur)
17:00 ure: Singeliers, meziekpergramme in de streektael. Prissentaosie: Henk Kroese, Evert de Boer, Sietske Bloemhoff, Baukje Oosting, Hans Koopmans.
Techniek: Jitze Hofstra

Op de zundagmorgen:
10.00 ure: Singeliers. Herhaeling van de zundag d’r veur (zie boven)
11.00-12.00 ure. Huus en Hiem. Stellingwarfs tael- en kultuurpergramme mit hiel wat zaeken die in huus en op et arf gebeueren. Prissentaosie: Hendrik Betten. Techniek: Peter Cruiming.


Belangrieke digitaole indexen publiceerd bi’j T.H. Oosterwijk zien geschiedenisboek over de dörpen van Stellingwarf-Oostaende

Kotleden het de Stelllingwarver Schrieversronte een uutvoerig bestaand op Stellingia.nl publiceerd dat et bekende en algemien wardeerde boek 'Notities uit de Geschiedenis van de Ooststellingwerfse dorpen' nog toegaankeliker maekt. Waor as et omme gaot? Et bestaand bestaot in feite uut drie indexen, die aachter mekeer opneumen binnen. De eerste index geft de naemen van personen en instellings, mit aachter elke naeme netuurlik de paginaverwiezing(s). En dan komt, krek zo, een index op de topografische naemen die in et boek veurkommen. De dadde en laeste index nuumt de zaeknaemen in et boek, uteraord ok weer mit alle paginaverwiezings.
De auteur dr. Oosterwijk het hiel wat naemen opneumen in zien beschrieving, dat de sneuper zal uteraord zien veurdiel doen mit disse indexen.
Et maeken van de indexen was een hiele klus. Die wodde uutvoerd deur Jaap Elzenaar, vri’jwillig mitwarker van de Stellingwarver Schrieversronte. De heer Elzenaar het slim sekuur an et wark west en hi'j het ok slim uutvoerig west in et weergeven van naemen, in de hope dat degene die wat opzuken wil d'r zien veurdiel mit doen zal. Dit is de link: www.stellingia.nl/boeken/boekenindex/


Krek weeromme van een dag op schoele, van et warken op 'e febriek, een kuier of een lange vergeerdering, en even tied veur een gedicht? Lees dan even veerder!


Op ’e fiets

(de tekst van et bekende lied van de Drentse groep ‘Skik’, vertaeld en naor oonze streek Stellingwarf bewarkt deur Sietske Bloemhoff)

'k Trap de fiets deur maelig zaand
op 'n pad tussen Buil en Else,
en as ik douk bi’j Kannede belaan’,
dan fiets ik deur.
Langs Appelsche gao 'k op ’e Fochtel an,
Oosterwoolde en dan langs de Kompejonsvaort,
en as ik dan De Kuunder zie dan fiets ik deur,
ik wil de hieltied veerder, ik wil alles zien.

De laeste mooie dag van 't jaor misschien,
liekewel 't mit de winterdag ok oe zo mooi wezen kan.
Ik wil now veerder deur naor Makkinge,
want bi’j d’oolde meule vien ik et prachtig.
A’k hier zo fiets en ’t wi’jt niet slim,
dan gaot 't haost vanzels.

Wie dot mi’j wat, wie dot mi’j wat,
wie dot mi’j wat vandaege.
‘k heb de banen vol mit wiend,
nee, ik heb ja niks te klaegen.
Wie dot mi’j wat, wie dot mi’j wat,
wie dot mi’j wat vandaege.
'k Zol haost zeggen, ja et mag wel zo.

’k Zit op ’e fiets, kom deur Iegyptezaand,
en bin zowat bi’j de Friese greens,
ik daenk da'k even kieken gao in ’t Hoornster laand,
dan gauw naor Berkoop.
Ik stao even te kieken bi’j et oold kenon,
en stao een posien te daenken wat ik now doen zal,
links of rechtdeur.

Dan gao ik veerder naor Zaandhuzen toe,
'n kaorte he'k niet neudig, want ik ken mien arf,
a'k daor doukies over De Lende kom
dan bin ‘k weeromme in West-Stellingwarf.
‘k Wil de hieltied veerder, naor Noordwoolde toe,
Vinkege, De Hoeve, naor Hooltpae.
A’k hier zo fiets en et wi’jt niet slim
dan gaot 't haost vanzels

Wie dot mi’j wat, wie dot mi’j wat,
wie dot mi’j wat vandaege.
’k heb de banen vol mit wiend,
nee, ik heb ja niks te klaegen.
Wie dot mi’j wat, wie dot mi’j wat,
wie dot mi’j wat vandaege.
'k Zol haost zeggen, ja et mag wel zo.

'k Gao now over Wolvege, Ni’jtriene,
over ’t pad langs de Scheene kot bi’j Scharpenzeel,
en dan rechtdeur naor et beeld van Pieter Poot,
Spangehoek en dan naor Sliekenborg,
‘k Zie lanen en de Kuunder Karke staon,
dan fiets ik deur want ’t wi’jt niet slim,
't gaot vandaege vanzels

Wie dot mi’j wat, wie dot mi’j wat,
wie dot mi’j wat vandaege.
’k heb de banen vol mit wiend,
nee, ik heb ja niks te klaegen.
Wie dot mi’j wat, wie dot mi’j wat,
wie dot mi’j wat vandaege.
'k Zol haost zeggen, ja et mag wel zo.



De eerste drie gedichten die hier volgen kommen uut de Schrieversronte-uutgifte: 'Van Schossel tot kuierpad' (Berkoop, zommer 2014)


Ik daenk de hooltwallen
om mien gedaachten henne

in de veerte een geluud
een traog piepen
deur et hoolt
onder de bomen deur
veurbi’j et hekke
langs de zwatte brummels
et laand in
langzem naor beneden
maekt De Kuunder ruumte
stuurt et waeter
krek die kaante op
waor a’k henne wol
elke peddelslag een betien
veerder vot
havens wo’n groter
de golfslag van de boten hoger
gruun maekt plak veur witte koppen
schoem jagt langs mi’j henne

ik daenk de hooltwallen
om mien gedaachten henne

Willem Jan Teijema


Kringloop

Zunnestraolen
blote voeten op
gruun grös
voegelgekwetter
meitied
et hatte zingt
de geest zocht
ni’je paeden
pruuft al de
zoemer
in volle bluui
geurende as
riepe appels in de
haast
oktoberstormen
stelen kleur
roven blaeden van
huverende bomen
naekte toeken huden
zwiegende voegels
winter
koolde stolt et waeter
zunnestraolen spiegelen
verlangst naor
blote voeten op
gruun grös.

Roely Bakker


Waor as ik gao

Aendeloos
Op ‘e wiend
Drift de schofferd
Boven et laand
Oftekend
Tegen et blauw
Van de onaendighied

In de zunne
Stao ik
Mit zien klauwen
In mien ziel
Volg ik
De voegel
Veerder
Naor ginder
Daor
Waor as ik
Gaon kan

Christine Mulder



Een goeie naeme is alles weerd

Et is mi'j zuver liekevule
As ik now hiete Haans of Jan.
Wat naeme of wat ván ik drege
Et komt d'r mï’j gien steek op an!
Mar kom mi'j niet an oonze straoten!
Dat komt mi'j krek! Dat stikt mi'j nauw!
As die inienend omdeupt wodden,
Dan komt oons hiele dörp in ’t touw!
Wat veur mienheer woont now an “'t Lege",
An "Mattenskaamp" of "Bottergat"!
"Jan Arends Hof, dat is kleinerend!
En "Geitewal" is vuus te plat!
Wï’j willen knappe, nï’je naemen,
Niet alledaegs, mar wat appát!
En as ze mï’j om raod vraogd hadden,
Dan wus ik wel een stok of wat.
Zo as de "Bruuk-meer-botter-straote"
En et "Prinsesse-bonen-pad"!
En dan de "Hoge-mieters-laene"!
Want Oosterwoolde is gien gat!
Dan nog et "Hoolt- en Kekke-strekien".
En 't "Keuper-drok-draank-schrieversplein"!
Zo kregen wi'j een knap stel naemen
En 't wodde krek een stad in 't klein!

(H.J. Bergveld (1902-1966; bron: Bergveld lest veur uut eigen wark)



=================================================


Lendediek III

Elektrische paolen spinnen
mit heur zwatte draoden
een web van miemering
deur haastige lochten.

De dieze uut et waeter
wist tiedelik et asfalt uut,
een spinne lat een druppe valen,
op roestig stiekeldraod…

De zunne dri’jt zien kotte uren,
de wiend gieselt boom en blad,
et brune riet fluustert huut’rig
de diek waacht kalm en zwat.


Harmen Houtman
(uut:Dichterbi’j. Gedichten. Berkoop, 2008)



November

’t Is weer gebeurd
mit alle uutbundighied van kleur en fleur.
Zo hier en daor lopt nog een koppel vee
te snuuien langs de kaant
de laeste gruunties op te zuken.
De sloden bin zo goed as dreuge.
Ja disse haast zal oons nog lange heugen,
want, ’t is haost half november onderhaand.
De meerste bomen bin al kael.
Et blad ligt overal,
now bruun van kleur
en ’t ritselt al mar deur
tot ok de laesten valen.
’t Is zo heur tied
en wi’j geloven et haost niet,
mar ’t is al half november onderhaand.
Die lochten – zo massief
in grauw en gries,
waoraachter al zo vroeg de vaele zunne ondergaot
en dan nog even mit een glundig goolden raand
zien best dot oons wat waarmte mit te geven,
want ’t is al half november onderhaand

Lamkje Hof-de Boer (1908-1991)
(bron: Onder eigen volk. Wark uut de jaoren 1970-1976 van 24 Stellingwarver schrievers. Oosterwoolde, 1978)



tael

Wie streektael slit veur nostalgie
moet dit verhael niet lezen.
Et Stellingwarfs moet potverdrie
écht niet van gister wezen!


Jouk (schoelnaeme van Martinus Bakker)
Uut: De Ovend 9 (1981): blz. 88


Vot weten wat een Stellingwarfs woord inhoolt of hoej' et schrieven moeten?

Klik dan an: www.stellingplus.nl/wp-content/uploads/2010/10/woordenboek3.pdf.


Femilieberichten in et Stellingwarfs

Riegelmaotig wo’n wi’j vraogd om hulpe bi’j et schrieven van een tekst in et Stellingwarfs, bi’j et maeken van een opschrift, bi’j et bedaenken van een naeme in et Stellingwarfs of bi’j et opstellen van een femiliebericht in et Stellingwarfs. Et is hiel goed dat zoks gebeurt. De Stellingwarver Schrieversronte bestaot as instelling ok om meensken bi’j zok soorte van dingen te helpen. En wi’j helpen jim graeg, dat blief d’r mar niet lange over piekeren. Bel of mail oons dus, oons tillefoonnommer is 0516-451108. Om te mailen kuj' hier an de linkerkaante 'kontakt maeken' anklikken.


NI'JSTE ANPASSING VAN DISSE BLADZIEDE: 19-11-2017